Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
PAXTA CHIGITI RESURSLARIDAN FOYDALANISH USTIDAN NAZORATNI KUCHAYTIRISH VA ULARDAN FOYDALANISH SAMARADORLIGINI OSHIRISH CHORA-TADBIRLARI TOʻGʻRISIDA
Urugʻlik chigitni ishlab chiqarish, uning sifati, saqlanishi hamda uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlardan oqilona foydalanilishi ustidan nazoratni kuchaytirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi tuzilmasida Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi tashkil etilsin.
Keyingi tahrirga qarang.
2. Quyidagilar “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasining asosiy vazifalari etib belgilansin:
paxta chigiti ishlab chiqarishni, uning miqdorini, sifatini, undan maqsadli foydalanishni, mulkchilik shakllaridan qatʼi nazar, paxta tozalash, yogʻ-moy korxonalarida paxta chigitini hamda uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarni sifatli saqlashning taʼminlanishini, tashish vaqtida nobud boʻlishini qisqartirishni, shuningdek qishloq xoʻjaligi korxonalarida urugʻlik chigitdan foydalanishni nazorat qilish;
paxta chigitiga va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarga normativ-texnik hujjatlar talablariga, shuningdek qabul qilib olish, yuklab joʻnatish, saqlash, qayta ishlash va eksport-import operatsiyalarida ularning sifatini sinash metodlariga rioya etilishini muntazam ravishda nazorat qilish;
paxta tozalash korxonalarida ishlab chiqarilayotgan texnik chigitning har qaysi turkumini muvofiqlik sertifikati bergan holda sinashni amalga oshirish;
paxta tozalash va yogʻ-moy sanoati korxonalariga paxta chigitini saqlash, tozalash, quritish, unga ishlov berish boʻyicha, shuningdek paxta tozalash korxonalarida normativ-texnik hujjatlarni va ilgʻor texnologiyalarni belgilangan tartibda joriy etish, texnik chigitni topshirish-qabul qilib olish mexanizmini takomillashtirish masalalarida metodik yordam koʻrsatish.
Keyingi tahrirga qarang.
3. Paxta tozalash korxonalari boshqaruv organlarining paxta tozalash korxonalari urugʻchilik laboratoriyalarini xonalar, asbob-uskunalar va xodimlar soni bilan birga “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi balansiga tekin berish toʻgʻrisidagi taklifi qabul qilinsin.
4. Quyidagilar:
“Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasining tashkiliy tuzilmasi 1-ilovaga muvofiq;
“Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazining Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;
“Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazining tashkiliy tuzilmasi va markaziy apparati tuzilmasi 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Keyingi tahrirga qarang.
5. Quyidagilar:
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi markaziy apparati xodimlarining cheklangan umumiy soni 105 nafar, shu jumladan boshqaruv xodimlari soni 54 nafar etib;
paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish boʻyicha inspektorlar soni 36 nafar, shu jumladan markaziy apparatda — 5 shtat birligi va mintaqaviy inspektorlar soni 31 nafar etib;
laboratoriyalar xodimlari soni 260 nafar, shu jumladan Markaziy laboratoriya xodimlari soni 4 nafar va paxta tozalash korxonalaridan “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi tasarrufiga beriladigan urugʻchilik laboratoriyalari xodimlari soni 256 nafar etib belgilansin.
Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi apparatining va uning hududiy organlari joriy faoliyatini moliyalashtirish “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi tomonidan, texnik chigitni sertifikatlash boʻyicha xizmatlar koʻrsatishdan hamda boshqa xoʻjalik faoliyatidan tushadigan mablagʻlar hisobiga amalga oshirilishi belgilab qoʻyilsin.
Keyingi tahrirga qarang.
6. “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi:
bir oy muddatda “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi toʻgʻrisidagi nizomni qayta koʻrib chiqsin va tasdiqlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga belgilangan tartibda taqdim etsin;
2005-yil 1-sentabrgacha urugʻchilik laboratoriyalarini paxta chigitining sifat parametrlarini amaldagi davlat standartlariga muvofiq aniqlash imkonini beradigan zamonaviy asbob-uskunalar bilan jihozlashni taʼminlasin;
ikki oy muddatda Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasini malakali va tajribali kadrlar bilan taʼminlasin, ularni paxta chigitini miqdori va sifati jihatidan hisobga olishning zamonaviy metodlariga oʻqitsin.
7. Yogʻ-moy korxonalarining texnik chigitni miqdori va sifati boʻyicha qabul qilishni bevosita paxta tozalash korxonalarida amalga oshirishi tartibi belgilab qoʻyilsin.
Keyingi tahrirga qarang.
8. “Oʻzpaxtasanoat” va “Yogʻmoytamakisanoat” uyushmalari oʻz tarkibiga kiradigan korxonalar hamda “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi bilan birgalikda har yili paxta xom ashyosi va paxta chigitini qayta ishlash tugallangandan keyin barcha paxta tozalash va yogʻ-moy korxonalarida urugʻlik chigitni xatlovdan oʻtkazish va tozalashni amalga oshirsinlar. Xatlov natijalari boʻyicha materiallar har yili 1-avgustgacha Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga va Iqtisodiyot vazirligiga taqdim etilsin.
Keyingi tahrirga qarang.
9. “Oʻzstandart” agentligi “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi, Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq va suv xoʻjaligi vazirligi, “Oʻzpaxtasanoat” va “Yogʻmoytamakisanoat” uyushmalari bilan birgalikda ikki oy muddatda:
paxta chigiti uchun barcha normativ hujjatlarni va amaldagi standartlarni xatlovdan oʻtkazsin hamda zarurat boʻlganda ularga belgilangan tartibda tegishli oʻzgartirishlar kiritsin;
texnik chigitni sertifikatlash tartibini ishlab chiqsin va belgilangan tartibda tasdiqlasin.
10. “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi budjetga daromad (foyda) soligʻi va mulk soligʻi toʻlashdan bir yil muddatga ozod qilinsin, boʻshaydigan mablagʻlar paxta chigitini sertifikatlash va nazorat qilish tizimini rivojlantirishga maqsadli yoʻnaltirilsin.
11. Vazirlar Mahkamasining “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi faoliyatini takomillashtirish toʻgʻrisida” 2004-yil 7-maydagi 220-son qarori 2-bandining ikkinchi xatboshi, 3-bandining birinchi xatboshi va ushbu qarorga 1-ilova oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.
Keyingi tahrirga qarang.
12. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari R.S. Azimov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2005-yil 31-mart,
93-son
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasining tashkiliy tuzilmasi
Keyingi tahrirga qarang.
Vazirlar Mahkamasining
2005-yil 31-martdagi 93-son qaroriga
2-ILOVA
2005-yil 31-martdagi 93-son qaroriga
2-ILOVA
“Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazining Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi toʻgʻrisida
NIZOM
I. Umumiy qoidalar
1. Paxta chigitidan foydalanishni nazorat qilish inspeksiyasi (keyingi oʻrinlarda Inspeksiya deb yuritiladi) “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazining paxta chigiti resurslarining hamda ularni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarning sifati, saqlanishi va ulardan oqilona foydalanilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradigan tarkibiy boʻlinmasi hisoblanadi.
2. Inspeksiya oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, shuningdek mazkur Nizomga amal qiladi.
3. Inspeksiya, uning hududiy inspektorlari va laboratoriyalari davlat boshqaruvining boshqa organlari, huquqni muhofaza qilish organlari, mahalliy davlat hokimiyati organlari, jamoat birlashmalari va boshqa tashkilotlar bilan oʻzaro hamkorlik qiladi.
4. Inspeksiyaning moddiy-texnika taʼminoti, shuningdek Inspeksiya xodimlari mehnatiga haq toʻlash texnik chigitni sertifikatlash boʻyicha xizmatlar koʻrsatishdan va boshqa xoʻjalik faoliyatidan tushadigan mablagʻlar hisobiga “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi tomonidan amalga oshiriladi.
II. Inspeksiyaning vazifalari va funksiyalari
5. Quyidagilar Inspeksiyaning asosiy vazifalari hisoblanadi:
paxta chigiti ishlab chiqarishni, uning miqdorini, sifatini, ulardan maqsadli foydalanishni, mulkchilik shakllaridan qatʼi nazar, paxta tozalash, yogʻ-moy korxonalarida paxta chigitini hamda uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarni sifatli saqlashning taʼminlanishini, tashish vaqtida nobud boʻlishini qisqartirishni, shuningdek qishloq xoʻjaligi korxonalarida urugʻlik chigitdan foydalanishni nazorat qilish;
paxta chigitiga va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarga normativ-texnik hujjatlar talablariga, shuningdek qabul qilib olish, yuklab joʻnatish, saqlash, qayta ishlash va eksport-import operatsiyalarida uning sifatini sinash metodlariga rioya etilishini muntazam ravishda nazorat qilish;
paxta tozalash korxonalarida ishlab chiqarilayotgan texnik chigitning har qaysi turkumini muvofiqlik sertifikati bergan holda sinashni amalga oshirish;
paxta tozalash va yogʻ-moy sanoati korxonalariga paxta chigitini saqlash, tozalash, quritish, ularga ishlov berish boʻyicha, shuningdek paxta tozalash korxonalarida normativ-texnik hujjatlarni va ilgʻor texnologiyalarni belgilangan tartibda joriy etish, texnik chigitni topshirish-qabul qilib olish mexanizmini takomillashtirish masalalarida metodik yordam koʻrsatish.
6. Inspeksiya oʻziga yuklangan vazifalarni bajarish uchun quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:
paxta chigitining va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarning sifati, saqlanishi va ulardan oqilona foydalanilishi ustidan davlat nazoratini amalga oshiradi;
muvofiqlik sertifikati bergan holda texnik chigitning har bir turkumini sinovdan oʻtkazadi. Sinovlar oʻtkazish va muvofiqlik sertifikati berish Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan tasdiqlangan narxlar boʻyicha toʻlov asosida amalga oshiriladi;
paxta chigit va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarning miqdor va sifat jihatidan hisobga olinishi toʻgʻri yuritilishini, mulkchilikning barcha shakllaridagi korxonalarda saqlashda tabiiy kamayish normalari qoʻllanilishining asoslanganligini nazorat qiladi;
respublika hududida xoʻjalik yurituvchi subyektlar oʻrtasida paydo boʻladigan nizoli holatlarda, shuningdek eksport-import operatsiyalarida oʻz vakolatlari doirasida urugʻlik chigitning sifati boʻyicha sinovlar oʻtkazadi hamda jismoniy va yuridik shaxslar uchun xulosalar beradi;
paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarning balanslarini tuzishda qatnashadi, xarid qilish moʻljallanayotgan xom ashyoning sifati, shu jumladan import boʻyicha, shuningdek uni eksport qilishda takliflar kiritadi;
urugʻlik chigitni ishlab chiqarish, saqlash va qayta ishlash bilan shugʻullanuvchi korxonalar va tashkilotlar rahbarlarining paxta chigitining sifati, saqlanishi va ulardan oqilona foydalanish masalalari boʻyicha hisobotlarini eshitadi;
paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlardan foydalanish bilan bogʻliq boʻlgan texnologiya jarayonlari bilan tartibga solingan sifat, saqlash, oqilona foydalanish, hisobni yuritish masalalari boʻyicha, shu jumladan ishlab chiqarish, tashish va saqlash paytida mahsulot chiqishi miqdorini aniqlash, ularning tabiiy kamayishi normalari masalalari boʻyicha normativ-texnik hujjatlarni belgilangan tartibda ishlab chiqish, tasdiqlash va manfaatdor idoralar bilan kelishishda ishtirok etadi;
paxta chigitidan foydalanish ustidan nazorat boʻyicha davlat inspektorlarining ish tartibini belgilab beradigan tekshirish qoidalarini, shuningdek paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarning muvofiqlik sertifikatlari shakllarini ishlab chiqadi va belgilangan tartibda tasdiqlaydi;
paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarning sifatini oshirish va ulardan oqilona foydalanish davlat dasturlarini tayyorlashda qatnashadi;
paxta chigiti sifatining yomonlashishi, nobudgarchiligi holatlari va sabablarini aniqlaydi, zarurat boʻlganda, ularni bartaraf etish yuzasidan koʻrsatmalar beradi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasini, mahalliy davlat hokimiyati organlarini paxta chigiti resurslari va ularni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlar saqlanishi va ulardan foydalanish bilan bogʻliq ishlarning holati toʻgʻrisida xabardor qiladi;
paxta tozalash va yogʻ-moy korxonalari bilan birgalikda yangi hosildan olingan paxta chigiti sifatini har yili tekshiradi, ularning texnologik tavsiflarini oʻrganib chiqadi.
III. Inspeksiyaning huquqlari va javobgarligi
7. Inspeksiya oʻziga yuklangan vazifalar va funksiyalarni bajarish uchun quyidagi huquqlarga ega:
paxta chigiti resurslari va ularni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarni ishlab chiqaradigan, saqlaydigan, qayta ishlaydigan va sotadigan korxonalar va tashkilotlarni belgilangan tartibda tekshirish;
korxonalar va tashkilotlarni tekshirish bilan bogʻliq masalalar boʻyicha ularning hujjatlari bilan tanishish;
paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlar namunalarini korxonalarda belgilangan tartibda tanlab olish, oʻrganib chiqish uchun ularning laboratoriyalaridan foydalanish va tekshirish bilan bogʻliq ishlarni bajarish uchun zarurat boʻlganda korxonalarning mutaxassislarini jalb etish, zarurat boʻlganda paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlar namunalarini qoʻshimcha ravishda tekshirish uchun tegishli laboratoriyalarga joʻnatish;
zarurat boʻlganda paxta tozalash va yogʻ-moy korxonalari bilan birgalikda avtomobil va temir yoʻl transportida keltirilgan va ularga yuklanadigan paxta chigiti va ularni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlar turkumi vaznini nazorat tartibida tortib koʻrish;
paxta chigiti va mahsulotlar qoldiqlari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarning ishonchliligi asosli ravishda shubha tugʻdirgan hollarda paxta chigiti resurslari va ularni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlar qoldiqlarini qayta tortib koʻrgan yoki standart massaga oʻralgan mahsulotni qayta hisoblab chiqqan holda navbatdan tashqari xatlov tayinlash;
paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarni saqlash uchun yaroqsiz boʻlgan idishlarda saqlashni taqiqlash, texnologiya va sanitariya rejimlarini qoʻpol ravishda buzish aniqlangan taqdirda ushbu buzishlar bartaraf etilgunga qadar alohida ishlab chiqarishlar, sexlar va korxonalarning ishini, shuningdek normativ va texnik hujjatlar talablariga javob bermaydigan paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarni maqsadli yoʻnalish boʻyicha realizatsiya qilishni toʻxtatib qoʻyish;
xoʻjalik yurituvchi subyektlarga, birlashmalarga va boshqa tovar ishlab chiqaruvchilarga paxta chigiti va uni qayta ishlashdan olinadigan mahsulotlarning sifatini baholash, shuningdek oʻz vakolatlari doirasida xizmatlarning boshqa turlarini koʻrsatish boʻyicha shartnoma asosida xizmatlar koʻrsatish.
Inspeksiya Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.
8. Inspeksiya oʻziga yuklangan vazifalarning samarali bajarilishi uchun javob beradi.
9. Inspeksiyaning mansabdor shaxslari oʻz xizmat majburiyatlari zarur darajada bajarilmaganligi, shuningdek tekshirilayotgan korxonalar va tashkilotlarning davlat va tijorat siri oshkor qilinganligi uchun qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
IV. Inspeksiya faoliyatini tashkil etish
10. Inspeksiyaga qonun hujjatlarida belgilangan tartibda lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod qilinadigan boshliq boshchilik qiladi.
Inspeksiya boshligʻi ayni bir vaqtda “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazi bosh direktorining oʻrinbosari hisoblanadi.
11. Inspeksiya boshligʻi:
Inspeksiyaning faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi hamda Inspeksiyaga yuklangan vazifalar va funksiyalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
qonun hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.
12. Inspeksiyani tugatish va qayta tashkil etish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi “Sifat” Oʻzbekiston paxta tolasini sertifikatlash markazining tashkiliy tuzilmasi va markaziy apparati tuzilmasi
Keyingi tahrirga qarang.
(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2005-y., 12-13-son, 91-modda; 2007-y., 9-10-son, 84-modda; 2011-y., 50-son, 515-modda; 2015-y., 52-son, 647-modda; Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 16.02.2018-y., 09/18/121/0711-son, 11.05.2018-y., 07/18/3699/1184-son, 25.09.2018-y., 09/18/759/2026-son, 22.04.2019-y., 09/19/341/2992-son, 13.07.2019-y., 09/19/575/3415-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 13.12.2023-y., 09/23/653/0931-son)