Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 2-sentabrdagi “Valyuta siyosatini liberallashtirish boʻyicha birinchi navbatdagi chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi PF-5177-son Farmoni bilan valyutani tartibga solish tizimini tubdan isloh qilish va valyuta siyosatini liberallashtirish, narxlar shakllanishining bozor mexanizmlarini joriy etish, tashqi iqtisodiy faoliyat sohasida tadbirkorlik subyektlariga teng sharoitlar yaratish boʻyicha taʼsirchan choralar belgilandi.

Shu bilan birga, oʻtkazilgan oʻrganishlarda birja va koʻrgazma-yarmarka savdolarida oʻzaro hisob-kitoblarni huquqiy tartibga solishda norasmiy xorijiy valyuta bozorining faoliyat koʻrsatishiga sharoit yaratayotgan hamda valyuta va moliyaviy tartibga solish sohasida davlat siyosatini samarali amalga oshirishga toʻsqinlik qilayotgan ayrim boʻshliqlar aniqlandi.

Valyutani tartibga solish sohasida davlat siyosati samaradorligini yanada oshirish, ishbilarmonlik muhitini yaxshilash, shuningdek, birja va koʻrgazma-yarmarka bitimlari boʻyicha oʻzaro hisob-kitoblarni amalga oshirishning shaffof mexanizmlarini shakllantirish maqsadida:

1. Quyidagi tartib oʻrnatilsin, unga muvofiq:

birjalar va yarmarkalarning hisob-kitob-kliring palatalari orqali hisob-kitoblar va oʻzaro hisob-kitoblar faqatgina birjalar va yarmarkalarda roʻyxatdan oʻtgan bitimlar boʻyicha amalga oshiriladi;

birjalar va yarmarkalarning hisob-kitob-kliring palatalari hisob raqamlarida boʻlgan mablagʻlardan foydalangan holda, pul talabnomasidan voz kechish boʻyicha operatsiyalarni amalga oshirish taqiqlanadi;

import shartnomalari boʻyicha tovar-xom ashyo birjalari yoki yarmarkalarning hisob-kitob-kliring palatalarida norezident-sotuvchining hisob raqamiga oʻtkazilgan mablagʻlar faqatgina birja va koʻrgazma-yarmarka savdolarida tuzilgan eksport shartnomalari, bojxona bojlari, sud xarajatlari hamda birja shartnomalarini tuzish va ijro etish bilan bevosita bogʻliq xizmatlar (vositachilik yigʻimlari, brokerlik haqlari, transportirovka va qonun hujjatlariga muvofiq boshqa xarajatlar) toʻlovlari uchun ishlatilishi mumkin.

birja brokerlari tijorat banklariga mijoz — norezident nomidan tovar-xom ashyo birjasining ochiq elektron savdolarida mahsulotlarni sotishdan olingan mablagʻlar hisobidan xorijiy valyutani sotib olish (sotish)ga talabnoma berish, norezident — yuridik shaxslar esa Oʻzbekiston Respublikasi tijorat banklarida hisob raqamlari ochish va tovar-xom ashyo birjasining ochiq elektron savdolarida mahsulotlarni sotishdan olingan mablagʻlar hisobidan xorijiy valyutani sotib olish (sotish)ni amalga oshirish huquqiga ega boʻladi.

2. Oʻzbekiston Respublikasi Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi ikki oy muddatda mazkur qaror talablaridan kelib chiqib:

Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi hamda boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda qonunchilikka birja va yarmarka savdolarining aniq chegarasini nazarda tutuvchi oʻzgartish va qoʻshimchalarni kiritish boʻyicha takliflarni, shuningdek, Birjalarda hisob-kitob-kliring operatsiyalarini oʻtkazish qoidalari loyihasini Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga kiritsin;

birjalar tomonidan birja savdolari qoidalariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritilishini taʼminlash choralarini koʻrsin.

3. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi, manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda bir oy muddatda:

qonunchilikka ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartish va qoʻshimchalar toʻgʻrisida Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsin;

idoraviy normativ-huquqiy hujjatlarning mazkur qarorga muvofiqlashtirilishini taʼminlasin.

4. Mazkur qaror ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov zimmasiga yuklansin.