Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
VALYUTA BOZORINI YANADA ERKINLASHTIRISH CHORA-TADBIRLARI TOʻGʻRISIDA
[Koʻchirma]
Mazkur qaror Oʻzbekistan Respublikasi Prezidentining 2024-yil 16-avgustdagi PF-111-sonli “Ijtimoiy munosabatlarni huquqiy tartibga solishning barqarorligini taʼminlash, sifati va samaradorligini oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmoniga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan.
Vazirlar Mahkamasi 2000-yilda va joriy yilning birinchi yarim yilligida valyuta siyosatini yanada erkinlashtirish, birjadan tashqari valyuta bozorini mustahkamlashga doir bir qancha aniq chora-tadbirlar koʻrilganligini, unda tijorat banklarining roli ancha oshganligini qayd etadi.
Milliy valyutani konvertatsiya qilish huquqiga ega boʻlgan xoʻjalik yurituvchi subyektlar soni jiddiy ravishda kengaymoqda, almashtirish shoxobchalari soni koʻpaydi, xorijiy valyuta sotib olish tartibi soddalashtirildi.
Valyuta siyosatini erkinlashtirish jarayonini yanada chuqurlashtirish, birjadan tashqari valyuta bozorini kengaytirish va naqd pulsiz hamda naqd valyutani konvertatsiya qilish koʻlamlarini koʻpaytirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Oʻzbekiston bozoriga konvertatsiya qilinadigan valyuta tushumini keskin koʻpaytirish uchun mavjud imkoniyatlar va resurslarni jalb qilish, investitsiya muhitini shakllantirish va eksportga ishlab chiqarish koʻlamlarini kengaytirishga doir bugungi kunda olib borilayotgan ishlar tanqidiy qayta koʻrib chiqilsin.
Eksport imkoniyatini rivojlantirishni ragʻbatlantirish respublika kengashi (Sultonov) ushbu masalalar boʻyicha ishlarni tanqidiy baholasin va joriy yilning birinchi yarim yilligi yakunlari boʻyicha 2002—2005-yillarga moʻljallangan aniq takliflar kiritsin.
2. Oʻzbekiston Respublikasi Makroiqtisodiyot va statistika vazirligi, Moliya vazirligi, Markaziy banki manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda ilgʻor xorijiy tajribani oʻrganish asosida inflyatsiya darajasini pasaytirishga, maqroiqtisodiy barqarorlik darajasini oshirishga, ichki bozorni raqobatbardosh isteʼmol tovarlari bilan toʻldirish boʻyicha sifat jihatidan yangicha yondashuvlarni nazarda tutuvchi kompleks chora-tadbirlar dasturini ikki oy muddatda ishlab chiqsinlar va Vazirlar Mahkamasiga kiritsinlar.
3. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Makroiqtisodiyot va statistika vazirligi, Moliya vazirligi, tijorat banklari bilan birgalikda bir oy muddatda Vazirlar Mahkamasiga pul-kredit siyosatini qatʼiylashtirish va pul agregatlari ustidan taʼsirchan nazoratni kuchaytirish, naqd pul muomalasini mustahkamlash va pul mablagʻlarining bankdan tashqari aylanmasini qisqartirishga doir takliflar kiritsin.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki va tijorat banklarining birjadan tashqari valyuta bozorini barqaror rivojlantirish uchun erkin muomaladagi valyutada Birlashgan barqarorlashtirish jamgʻarmasi tashkil etish toʻgʻrisidagi taklifi qabul qilinsin.
Quyidagilar Birlashgan barqarorlashtirish jamgʻarmasini shakllantirishning asosiy manbalari etib belgilansin:
vakolatli banklar tomonidan jalb qilingan mijozlarning boʻsh valyuta mablagʻlarining bir qismi;
vakolatli banklarda valyuta tushumining 50 foizini majburiy sotishdan qoladigan va talab etilmagan mablagʻlarning bir qismi;
Oldingi tahrirga qarang.
(4-bandning beshinchi xatboshi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2005-yil 2-martdagi 79-sonli qarori bilan chiqarilgan — OʻR QHT, 2005-y., 8-9-son, 69-modda)
Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan valyuta aktivlarini boshqarishdan olinadigan xorijiy valyutadagi daromadlar.
Oldingi tahrirga qarang.
(4-bandning oltinchi xatboshi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2009-yil 17-iyundagi 168-sonli qaroriga asosan chiqarilgan — OʻR QHT, 2009-y., 25-son, 288-modda)
Keyingi tahrirga qarang.
Oldingi tahrirga qarang.
5. Kichik korxonalarni, xususiy tadbirkorlikni rivojlantirishni ragʻbatlantirish, ularning tashqi iqtisodiy faoliyatini kengaytirish maqsadida 2001-yil 1-iyuldan boshlab:
Oldingi tahrirga qarang.
mikrofirmalar, kichik korxonalar oʻzlari ishlab chiqargan tovarlar (ishlar, xizmatlar) eksportidan tushgan valyuta tushumini majburiy sotishdan ozod qilinsin, gaz eksporti va tranzitini amalga oshiradigan korxonalardan tashqari;
(5-bandning ikkinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2009-yil 9-fevraldagi 36-sonli qarori tahririda — OʻR, QHT, 2009-y., 7-son, 69-modda)
Keyingi tahrirga qarang.
kichik biznes korxonalariga oʻzlari ishlab chiqargan tovarlar (ishlar, xizmatlar)ni, valyuta tushumini belgilangan tartibda eksport qiluvchilarning hisob raqamiga oʻtkazgan holda, bank muassasalari kassalari orqali naqd xorijiy valyutaga eksport qilishga ruxsat etilsin.
(5-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2004-yil 17-yanvardagi 28-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2004-y., 3-son, 31-modda)
Keyingi tahrirga qarang.
Oldingi tahrirga qarang.
6. Oʻzbekiston Respublikasi Makroiqtisodiyot va statistika vazirligi, Tashqi iqtisodiy aloqalar vazirligi, Moliya vazirligi va Markaziy bank ikki hafta muddatda:
yuqori likvidli mahsulotlarning ayrim turlarini kafolatli hajmlarda kimoshdi asosida sotish tartibini ishlab chiqsinlar va tasdiqlasinlar;
2001-yilning ikkinchi yarim yilligida sotish uchun ajratiladigan yuqori likvidli tovarlar turlari va hajmlari yuzasidan Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritsinlar.
(6-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2005-yil 2-martdagi 79-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2005-y., 8-9-son, 69-modda)
8. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki va Moliya vazirligining quyidagi operatsiyalar boʻyicha xorijiy valyutani xarid qilish va sotishni 2001-yil 1-iyuldan boshlab birjadan tashqari valyuta bozorining talab va taklifdan kelib chiqib shakllanadigan erkin kursiga oʻtkazish toʻgʻrisidagi taklifi qabul qilinsin:
eksport qiluvchilar tomonidan valyuta tushumining 50 foizini majburiy sotish;
Keyingi tahrirga qarang.
Oldingi tahrirga qarang.
tovarlar va xizmatlar importi;
(8-bandning uchinchi xatboshi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2003-yil 1-oktabrdagi 420-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2003-y., 19-son, 178-modda)
yangidan jalb qilinadigan xorijiy kreditlarga xizmat koʻrsatish;
xorijiy investorlar foydasi, dividendlari va boshqa daromadlarini repatriatsiya qilish;
xizmat safari xarajatlari.
Vakolatli banklar eksport qiluvchi korxonalarga aylanma mablagʻlarni toʻldirish uchun soʻmda qisqa muddatli kreditlar berishni keng joriy etsinlar.
Keyingi tahrirga qarang.
9. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Moliya vazirligi, tijorat banklari bilan birgalikda 2001-yil 1-iyulgacha Birjadan tashqari valyuta bozorida talab va taklif asosida erkin almashtiriladigan valyutani sotish va xarid qilish boʻyicha savdolar oʻtkazish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni ishlab chiqsin va Pul-kredit siyosati boʻyicha respublika komissiyasiga tasdiqlash uchun kiritsin.
10. Birjadan tashqari valyuta bozorining erkin kursi boʻyicha xorijiy valyutani sotib oluvchi korxonalar 2001-yil 1-iyuldan boshlab erkin almashtiriladigan valyutani xarid qilishga besh foizli yigʻim toʻlashdan ozod qilinsin.
11. Pul-kredit siyosati boʻyicha respublika komissiyasi ikki hafta muddatda Vazirlar Mahkamasiga xalq isteʼmol tovarlari ishlab chiqarishni, shu jumladan butlovchi buyumlar, xomashyo va materiallar yetkazib berish boʻyicha kooperatsiya aloqalarini kengaytirish hisobiga yanada koʻpaytirish bilan bogʻliq takliflar kiritsin.
12. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki va tijorat banklari:
valyuta-almashtirish operatsiyalarini koʻpaytirish uchun erkin almashtiriladigan valyutadagi resurslarni jalb qilish vositalaridan kengroq foydalanish;
banklararo kredit, shu jumladan xorijiy valyutadagi kimoshdi savdolarini yanada rivojlantirish va ular hajmlarini koʻpaytirish;
turistik komplekslar, savdo markazlari, buyum bozorlari, aeroportlar va bojxona postlarida almashtirish shoxobchalari tarmoqlarini qoʻshimcha ravishda koʻpaytirishga doir kompleks qoʻshimcha chora-tadbirlarni amalga oshirsinlar.
Keyingi tahrirga qarang.
13. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Birjadan tashqari valyuta bozorini rivojlantirishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2000-yil 24-martdagi 103-son qarori oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.
Oldingi tahrirga qarang.
(13-bandning ikkinchi xatboshi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2002-yil 28-iyundagi 235-sonli qarori bilan chiqarilgan — OʻR QHT, 2002-y., 11-12-son, 96-modda)
Oldingi tahrirga qarang.
14. Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi, Markaziy bank, Moliya vazirligi Xalqaro valyuta jamgʻarmasi. Jahon banki, Osiyo taraqqiyot banki, Yevropa tiklanish va taraqqiyot banki hamda boshqa xalqaro moliyaviy va iqtisodiy tuzilmalar bilan iqtisodiyotni yanada erkinlashtirish chora-tadbirlari va bosqichlarini hamda valyuta siyosatini ishlab chiqish masalalari boʻyicha hamkorlik kengaytirilishini taʼminlasinlar.
(14-band Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2003-yil 28-fevraldagi 112-sonli qarori tahririda — OʻR QHT, 2003-y., 4-son, 42-modda)
15. Oʻzbekiston Respublikasi hukumatining ilovaga muvofiq qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin, shuningdek ularga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.
Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki, Moliya vazirligi, Tashqi iqtisodiy aloqalar vazirligi, boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar Adliya vazirligi bilan birgalikda ikki hafta muddatda oʻz normativ hujjatlarini mazkur qarorga muvofiqlashtirsinlar.
16. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri oʻrinbosari R.S. Azimov va Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki raisi F.M. Mullajonov zimmasiga yuklansin.
Vazirlar Mahkamasining Raisi I. KARIMOV
Toshkent sh.,
2001-yil 22-iyun,
263-son
Oʻzbekiston Respublikasi hukumatining oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblanayotgan, shuningdek oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar kiritilayotgan qarorlari
roʻyxati
1. Quyidagilar oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin:
Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi hududida baravar toʻlov vositasi sifatida “Soʻm-Kuponlar”ni muomalaga kiritish toʻgʻrisida” 1993-yil 12-noyabrdagi 550-son qarori;
Vazirlar Mahkamasining “Soʻm-Kuponlar”ni chet el valyutasiga almashtirish tartibi toʻgʻrisida” 1993-yil 19-noyabrdagi 562-son qarori;
Keyingi tahrirga qarang.
Vazirlar Mahkamasining “Valyuta va eksport-import operatsiyalari boʻyicha hisob va hisobot tartibini takomillashtirish toʻgʻrisida” 2000-yil 28-apreldagi 171-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT., 2000-yil, 4-son, 22-modda)ning 1-bandi.
2. Vazirlar Mahkamasining “Birjadan tashqari valyuta bozorini yanada rivojlantirish va mustahkamlash chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2000-yil 29-iyundagi 245-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT., 2000-yil, 6-son, 33-modda)ga 1-ilovaning 3-bandi birinchi qismi quyidagi mazmundagi xatboshi bilan toʻldirilsin:
“e) mikrofirmalar, kichik va oʻrta korxonalar oʻzlari ishlab chiqargan tovarlar (ishlar, xizmatlar)ni eksport qilishdan tushadigan valyuta tushumi”;
Keyingi tahrirga qarang.
3. Vazirlar Mahkamasining “Valyuta bozorini yanada erkinlashtirish va valyuta almashtirish operatsiyalarini kengaytirishga doir chora-tadbirlar toʻgʻrisida” 2000-yil 30-iyundagi 250-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QT., 2000-yil, 6-son, 34-modda)ning 4-bandi ikkinchi xatboshi hamda qarorga 2-ilovaning 15-bandi birinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon qilinsin:
“vakolatli banklarning almashtirish shoxobchalarida naqd xorijiy valyuta Oʻzbekiston Respublikasi rezidentlariga pasport (Oʻzbekiston Respublikasida yashash ruxsatnomasi, Oʻzbekiston Respublikasi harbiy xizmatchilari uchun — harbiy bilet yoki shaxsini tasdiqlovchi guvohnoma) koʻrsatilganda va xorijiy davlatning kirish vizasi, aviatsiya yoki temir yoʻl chiptalari mavjud boʻlgan taqdirda sotiladi”.
Keyingi tahrirga qarang.
(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2001-y., 12-son, 78-modda; 2002-y., 11-12-son, 96-modda; 2003-y., 1-2-son, 11-modda, 4-son, 42-modda, 19-son, 178-modda; 2004-y., 3-son, 31-modda, 16-son, 187-modda; 2005-y., 8-9-son, 69-modda; 2009-y., 7-son, 69-modda, 25-son, 288-modda; 2012-y., 35-son, 403-modda; 2013-y., 6-son, 70-modda, 14-son, 180-modda; Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 12.01.2018-y., 09/18/16/0549-son; 01.02.2018-y., 09/18/66/0635-son)