“Madad” sugʻurta agentligi Qoraqalpogʻiston filiali DT “Xalq banki” va uning Taxiatosh filialiga nisbatan xoʻjalik sudiga murojaat qilib, DT “Xalq banki” Taxiatosh filialidan 3320000 soʻm undirishni soʻragan.

2009-yil 9-iyuldagi sud ajrimi bilan “Gulamdan” xususiy firmasi uchinchi shaxs sifatida ishga jalb etilgan.

Birinchi instansiya sudining hal qiluv qarori bilan DT “Xalq banki”dan “Madad” sugʻurta agentligi Qoraqalpogʻiston filialiga 2200000 soʻm undirilgan.

Apellatsiya instansiyasi sudining qarori bilan hal qiluv qarori bekor qilinib, ish yuritish tugatilgan.

Kassatsiya shikoyatida sud qarorini bekor qilish soʻralgan.

Sudlov hayʼati shikoyat vajlarini muhokama qilib, ishdagi hujjatlarni oʻrganib chiqib, quyidagilarga koʻra sud qarorini oʻzgarishsiz qoldirishni lozim topadi.

Ishdagi hujjatlarga koʻra, “Madad” sugʻurta agentligi Qoraqalpogʻiston filialining 2004-yil 28-apreldagi 31-sonli toʻlov topshiriqnomasiga asosan 2000000 soʻm pul mablagʻi fuqaro T. Kimning omonat hisobiga kelib tushgan. Fuqaro T. Kim ushbu mablagʻni “Gulamdan” xususiy firmasining kredit qarzi hisobiga oʻtkazish toʻgʻrisida DT “Xalq banki” Taxiatosh filialiga ariza bilan murojaat qilgan. Shu sababli bank ushbu mablagʻni “Gulamdan” xususiy firmasining kredit qarzi hisobiga oʻtkazgan.

“Madad” sugʻurta agentligi Qoraqalpogʻiston filiali DT “Xalq banki” Taxiatosh filialidan 2000000 soʻm asosiy qarz, 200000 soʻm jarima, 1120000 soʻm foiz, jami 3320000 soʻm undirishni soʻragan.

Birinchi instansiya sudi ishni koʻrishda protsessual huquq normalarining buzilishiga yoʻl qoʻygan.

Oʻzbekiston Respublikasi Xoʻjalik protsessual kodeksi 23-moddasi birinchi qismining 1-bandida iqtisodiyot sohasida yuridik shaxslar, yuridik shaxs tuzmagan holda tadbirkorlik faoliyatini amalga oshirayotgan va yakka tartibdagi tadbirkor maqomini qonunda belgilangan tarzda olgan fuqarolar oʻrtasidagi fuqaroviy, maʼmuriy va boshqa huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan nizolarga doir ishlar xoʻjalik sudlari sudloviga taalluqli ekanligi belgilangan.

Ishning xoʻjalik sudiga taalluqliligi Xoʻjalik protsessual kodeksining 23 va 24-moddalari talablaridan kelib chiqqan holda aniqlanadi. Bu haqda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy xoʻjalik sudi Plenumining “Birinchi instansiya sudida ishlarni koʻrishda Oʻzbekiston Respublikasi Xoʻjalik protsessual kodeksining qoʻllanilishi toʻgʻrisida” 2007-yil 15-iyundagi 162-son qarorining 19-bandida tushuntirish berilgan.

“Madad” sugʻurta agentligi Qoraqalpogʻiston filialining 2004-yil 28-apreldagi 31-sonli toʻlov topshiriqnomasi hamda unga ilova qilingan roʻyxatga koʻra, 2000000 soʻm pul mablagʻi fuqaro T. Kimning omonat hisobiga kelib tushgan. Dyemak, mazkur nizoni hal etishda jismoniy shaxs, yaʼni T. Kimni jalb etish lozim boʻladi. Bu esa, nizo xoʻjalik sudida koʻrish uchun tegishli emas, degan xulosani beradi.

Ammo, ushbu nizo xoʻjalik sudining sudloviga taalluqli boʻlmasa-da, birinchi instansiya sudi nizoni mazmunan koʻrib xatolikka yoʻl qoʻygan. Shu sababli apellatsiya instansiyasi sudi asosli ravishda hal qiluv qarorini bekor qilib, Oʻzbekiston Respublikasi Xoʻjalik protsessual kodeksi 86-moddasining 1-bandiga asosan ish yuritishni tugatgan.

Qayd etilganlarga koʻra, sudlov hayʼati sud qarorini oʻzgarishsiz qoldirishni lozim topadi.