Oʻzbekiston Respublikasining “Veterinariya toʻgʻrisida”gi qonuni talablarini bajarish maqsadida buyuraman:

1. Veterinariya amaliyotida “Dorogovning antiseptik stimulyatori” preparatidan foydalanish Qoidasi ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat roʻyxatidan oʻtkazilgan kundan boshlab 10 kun oʻtganidan keyin kuchga kiradi.

3. Mazkur buyruqning ijrosini nazorat qilish boshliq oʻrinbosari Sh. Mamatov zimmasiga yuklatilsin.

1. Dorogovning antiseptik stimulyatori (keyingi oʻrinlarda DAS deyiladi) preparati antiseptik va vujudni (organizmni) ragʻbatlantiruvchi taʼsirga ega boʻlgan preparatlar turiga kiradi.

2. Preparatning ikkita turi: DAS 2-F (2-Fraksiya) va DAS 3-F (3-Fraksiya) deb nomlanadigan fraksiyalari mavjud.

3. DAS 2-F sariq yoki toʻq qizil rangli, oʻziga xos hidga ega, ishqoriy muhitli uchuvchan suyuqlik. Saqlash davrida DAS 2-F solingan flakonning tubida smolasimon modda choʻkmaga tushishi mumkin. Bu uning faolligini pasaytirmaydi choʻkma paxta yoki doka orqali filtrlab yoʻqotiladi.

DAS 2-F jadvalda koʻrsatilgan miqdorda ogʻiz orqali ichirish va surtish uchun qoʻllaniladi.

DAS 2-F suvda yaxshi eriydi, ichirish uchun DAS 2-F preparati oddiy suvda eritiladi, mahalliy davolash uchun esa uning steril distillangan suv yoki ikki marta qaynatib filtrlangan suvda yoki steril fiziologik eritmada eritilgan holda ishlatiladi. Mahalliy davolash uchun DAS 2-F ni toza, eritilmasdan ham ishlatish mumkin.

Agar kasal hayvonning ichki aʼzolarida yiringli jarohatlar (metastaz) borligiga gumon qilinsa, DAS 2-F preparatini ogʻiz orqali ishlatish mumkin emas, chunki absesslar tez yetilib, ular ichki boʻshliqlarda yorilib ketishi mumkin.

4. DAS 3-F quyuq, qora rangli suyuqlik boʻlib oʻziga xos hidli, spirtda, oʻsimlik va hayvonlar yogʻida eriydi, suvda deyarli erimaydi.

DAS 3-F mahalliy davolash uchun sof holda yoki yogʻli eritma va malham (kungaboqar, paxta, kanop yoki baliq yogʻida) holida qoʻllaniladi.

5. DAS preparatining fraksiyalari flakonlardan ogʻzi mahkam berkitilgan va kavsharlangan holda chiqariladi. Preparatni uy yoki 4 — 8 daraja haroratda saqlash lozim.

6. DAS preparati hayvonlarning quyidagi kasalliklarini davolashda ishlatishga tavsiya etiladi:

a) yetarli miqdorda oziqlantirmaslik, ozuqalar hazm qilinishining va moddalar almashinuvining buzilishida, kasalliklari oqibatida organizmning umumiy holsizlanishida.

Kasalligining sababi bartaraf etiladi, oziqlantirish va saqlash sharoitlari yaxshilanib, DAS 2-F ni belgilangan mikdorda ogʻiz orqali qoʻllaniladi. Davolash kuniga bir marta 5 kun davomida oʻtkaziladi, uch kun dam beriladi, yana qoʻllashga ehtiyoj sezilsa, davolash yana 5 kun davom ettiriladi. Choʻchqa va choʻchqa bolalariga preparatni guruh usulida ozuqaga aralashtirib berish mumkin.

b) qoramollarning birlamchi timpaniyasida-DAS 2-F preparatining davolovchi miqdori 500 ml suvda eritilib ogʻiz orqali ichiriladi yoki zond yordamida katta qoringa quyiladi. Bir vaqtning oʻzida hayvon yurgizib, katta qorin uqalanadi (massaj qilinadi), ehtiyoj tugʻilsa, preparat shu miqdorda yana ichiriladi;

v) ovqat hazm qilish traktining atoniyasida-DAS 2-F preparatida kasal hayvonga belgilangan miqdorda kuniga 1-marta 5 kun davomida ichiriladi, hayvonni oziqlantirish va saqlash sharoiti yaxshilanadi;

g) infeksiya tushgan yaralarda-yara tozalanib, DAS 2-F preparatining 15-20% li suvdagi eritmasi shimdirilgan tamponli bogʻlama qoʻyiladi. Davolash kuniga bir marta oʻtkaziladi. Oqma yaralarda yiringli eksudat oqishi tugaguncha davolash davom ettiriladi. Yaralar tozalangach, toʻqimalarning regeneratsiyasini va yaraning bitishini tezlashtirish maqsadida DAS 3-F preparatining 20 — 50% li malhamlaridan foydalaniladi.

Organizmni ragʻbatlantirish maqsadida DAS 2-F preparatidan ilovada koʻrsatilgan miqdorda ogʻiz orqali ichiriladi.

d) nekrobatsellioz kasalligida oyoqlarning jarohatlarini davolashda DAS 2-F va DAS 3-F preparatlaridan qoʻllaniladi. Jarohat yuzasi tozalangach, DAS 3-F ni sof holda surtilib bogʻlab qoʻyiladi va davolash 3 — 5 kun, agar ehtiyoj tugʻilsa, undan ham koʻp davom ettiriladi. DAS 2-F ni infeksiya tushgan yaralarni davolashdagi tartibda qoʻllaniladi.

e) qoʻylarning tuyoq chirishi kasalligida-kasallangan tuyoqlar tozalanib, tuyoqlarning zararlangan joylariga DAS 3-F ni sof holda klinik tuzalgunga qadar surtib turiladi.

j) qoramollarning jinsiy-siydik ajratish sistemasi kasalliklarida sigirlar yoʻldoshining ushlanib qolishida yoʻldosh olib tashlangandan keyin DAS 2-F preparatining 3 — 5 % li 40 darajagacha isitilgan suvdagi eritmasi bilan qin yuviladi. Muolaja xar 4-5 kunda bir marta takrorlanadi. Bir marta davolash uchun preparat eritmasidan 1-2 l sarflanadi. Agar bachadonning boʻyni ochiq boʻlsa, eritmadan 200 — 300 ml bevosita bachadonga yuboriladi.

Jinsiy organlar kasalliklari-trixomonoz, bola tashlash hamda sigirlarda piometrit va endometrit kasalliklarini davolashda DAS 3-F preparatining 20% li yogʻdagi (kungaboqar, kanop, paxta, baliq yogʻi) eritmasi Jane shpritsi yordamida qinga yuboriladi. Bir marta davolash uchun 200 — 300 ml gacha yogʻli eritma sarflanadi. Qinga DAS 3-F ning 20% li yogʻli eritmasi shimdirilgan tampon qoʻyilishi ham mumkin. Davolash hayvon butunlay klinik sogʻayguncha kuniga 1-marta oʻtkaziladi.

Agar bachadonning boʻyni ochiq va yalligʻlangan boʻlsa (piometrit, endometrit), davolashda DAS 2-F preparatining 15% li suvdagi eritmasi yoʻldoshning ushlanib qolishini davolashdagidek tartibda qoʻllaniladi.

Sigirlarni umumiy davolash uchun DAS 2-F belgilangan miqdorda ogʻiz orqali qoʻllaniladi.

7. Buqalarni oʻtkir kechayotgan trixonomoz kasalligidan davolashda buqaning jinsiy organi preputsiy 2-3 % li DAS-2 suvdagi eritmasi bilan yuviladi. Eritma ebonitli katetr yordamida Esmarx idishi bilan yuboriladi. 1 — 1,5 l atrofidagi eritma yuborilgach, preputsiy xaltasi 3 — 5 daqiqa davomida qoʻl bilan qisib ushlab turiladi va tashqaridan yengil uqalanadi. Davolash 5 — 10 kun davomida oʻtkaziladi. Davolash davrida amaldagi trixonomoz kasaliga qarshi kurashish yoʻriqnomasida koʻrsatilgan barcha chora tadbirlar oʻtkazilishi shart.

8. Ushbu qoidalarning bajarilishi Oʻzbekiston Respublikasi Davlat veterinariya nazorati organlari tomonidan nazorat qilib boriladi.