Hujjat kuchini yo‘qotgan " " 08.05.2001
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
DIPLOMATIK, KONSULLIK VA ULARGA TENGLAShTIRILGAN ChET EL VAKOLATXONALARINI, OMMAVIY AXBOROT VOSITALARI VAKOLATXONALARINI VA MUXBIRLIK PUNKTLARINI HAMDA ULARNING XODIMLARINI O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI TAShQI IShLAR VAZIRLIGI HUZURIDA AKKREDITATSIYA QILISh TARTIBINI TASDIQLASh TO‘G‘RISIDA
 LexUZ sharhi
Mazkur qaror O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2001-yil 8-maydagi 207-sonli “Xorijiy davlatlar diplomatik vakolatxonalari, konsullik muassasalarining, xalqaro tashkilotlar vakolatxonalarining hamda ular xodimlarining O‘zbekiston Respublikasidagi faoliyati to‘g‘risida”gi qaroriga muvofiq o‘z kuchini yo‘qotgan.
 LexUZ sharhi
Mazkur qarorning ommaviy axborot vositalari muxbirlik punktlarini hamda ular xodimlarini O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligida akkreditatsiya qilishga oid qismi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1998-yil 11-sentabrdagi 391-sonli “O‘zbekiston Respublikasi hududida xorijiy davlatlar ommaviy axborot vositalari muxbirlarining kasb faoliyatini tartibga soluvchi asosiy qoidalarni tasdiqlash to‘g‘risida”gi qaroriga muvofiq o‘z kuchini yo‘qotgan.
Diplomatik va ularga tenglashtirilgan vakolatxonalarni, muxbirlik punktlarini hamda ularning xodimlarini akkreditatsiya qilish tartib-qoidalarini tartibga solish va takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Diplomatik, konsullik va ularga tenglashtirilgan chet el vakolatxonalarini, ommaviy axborot vositalari vakolatxonalarini va muxbirlik punktlarini hamda ularning xodimlarini O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida akkreditatsiya qilish tartibi ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi, Ichki ishlar vazirligi, Milliy xavfsizlik xizmati, Davlat soliq qo‘mitasi, “O‘zbekiston havo yo‘llari” milliy aviakompaniyasi o‘zlarining idoraviy normativ hujjatlarini ushbu qarorga muvofiqlashtirsinlar.
3. .Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi o‘rinbosari I.H. Jo‘rabekov va Bosh vazir o‘rinbosari S.S. Saidqosimov zimmasiga yuklansin.
Vazirlar Mahkamasining Raisi I. KARIMOV
Toshkent sh.,
1995-yil 15-noyabr,
436-son
Vazirlar Mahkamasining
1995-yil 15-noyabrdagi 436-son qaroriga
ILOVA
Diplomatik, konsullik va ularga tenglashtirilgan chet el vakolatxonalarini, ommaviy axborot vositalari vakolatxonalari va muxbirlik punktlarini hamda ularning xodimlarini O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida akkreditatsiya qilish
TARTIBI
I. Umumiy qoidalar
1. Chet el diplomatik vakolatxonalari va konsullik muassasalari, xalqaro tashkilotlar vakolatxonalari, ommaviy axborot vositalari vakolatxonalari va muxbirlik punktlari hamda ko‘rsatib o‘tilgan vakolatxonalarning xodimlari, shuningdek ularning oila a’zolari O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida xalqaro huquq normalariga va O‘zbekiston Respublikasining amaldagi qonunchiligiga muvofiq akkreditatsiya qilinadilar.
2. Xalqaro huquq normalariga va milliy qonunchilikka, shuningdek O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining ushbu qaroriga muvofiq O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida quyidagilar yuridik shaxslar sifatida akkreditatsiya qilinadilar:
a) diplomatik va konsullik vakolatxonalari;
b) xalqaro hukumatlararo tashkilotlar;
v) muruvvat yordami ko‘rsatish, iqtisodiy va texnik hamkorlik bo‘yicha hukumat tasarrufida bo‘lmagan xalqaro tashkilotlar vakolatxonalari;
g) xorijiy davlatlar ommaviy axborot vositalarining vakolatxonalari va muxbirlik punktlari.
Akkreditatsiya qilingan barcha vakolatxonalar O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining maxsus reyestriga yozib qo‘yiladi.
3. Akkreditatsiya qilingan vakolatxonalarning huquqiy holati va vakolati xalqaro hujjatlar (BMT Ustavi, Diplomatik aloqalar to‘g‘risida 1961-yil 18-apreldagi Vena konvensiyasi, Konsullik aloqalari to‘g‘risida 1963-yil 24-apreldagi Vena konvensiyasi, BMTning imtiyozlari va daxlsizliklari to‘g‘risida 1948-yil 13-fevraldagi Konvensiya va boshqalar), O‘zbekiston Respublikasi qonunlari, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti farmonlari, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qaror va farmoyishlari hamda xalqaro bitimlar bilan tartibga solib boriladi.
4. 2a-bandda ko‘rsatilgan vakolatxonalarni akkreditatsiya qilish uchun quyidagilar asos hisoblanadi:
diplomatik munosabatlar o‘rnatish to‘g‘risidagi ikki tomonlama bitimlar;
konsullik munosabatlari o‘rnatish to‘g‘risidagi ikki tomonlama bitimlar;
xorijiy davlatlar Tashqi ishlar vazirliklarining O‘zbekiston Respublikasida diplomatik vakolatxona ochish to‘g‘risidagi notasi;
xorijiy davlatlar Tashqi ishlar vazirliklarining O‘zbekiston Respublikasida konsullik muassasasi ochish to‘g‘risidagi notasi.
2b-bandda ko‘rsatilgan vakolatxonalarni akkreditatsiya qilish uchun quyidagilar asos hisoblanadi:
O‘zbekiston Respublikasi va xalqaro hukumatlararo tashkilot o‘rtasida O‘zbekiston Respublikasi hududida ushbu tashkilot vakolatxonasini ochish to‘g‘risidagi bitimlar;
O‘zbekiston a’zosi bo‘lgan xalqaro hukumatlararo tashkilotning O‘zbekiston Respublikasi hududida ushbu tashkilot shtab-kvartirasini ta’sis etish to‘g‘risidagi qarori.
2v-bandda ko‘rsatilgan vakolatxonalarni akkreditatsiya qilish uchun quyidagilar asos hisoblanadi:
O‘zbekiston Respublikasi va hukumat tasarrufida bo‘lmagan xalqaro tashkilot o‘rtasida ushbu tashkilot xodimlariga Diplomatik aloqalar to‘g‘risida 1961-yil 18-apreldagi Vena konvensiyasida nazarda tutilgan imtiyoz va daxlsizliklar berilishiga asos bo‘ladigan bitim;
O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi muruvvat yordamini taqsimlash komissiyasining ularni xayriya tashkiloti sifatida akkreditatsiya qilishning maqsadga muvofiqligi to‘g‘risidagi xulosasi;
ushbu tashkilotning ustavi yoki boshqa ta’sis hujjati.
2g-bandda ko‘rsatilgan vakolatxonalarni akkreditatsiya qilish uchun quyidagilar asos hisoblanadi:
ommaviy axborot vositasi rahbariyatining O‘zbekiston Respublikasida vakolatxona yoki muxbirlik punkti ochish to‘g‘risidagi tegishli xati;
ushbu tashkilotning ustavi yoki boshqa ta’sis hujjati;
O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi matbuot xizmatining O‘zbekiston Respublikasida vakolatxona yoki muxbirlik punkti ochishning maqsadga muvofiqligi to‘g‘risidagi belgilangan tartibda kelishilgan xulosasi.
5. O‘zbekiston Respublikasi Diplomatik aloqalar to‘g‘risida 1961-yil 18-apreldagi Vena konvensiyasiga muvofiq O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida akkreditatsiya qilingan diplomatik vakolatxonalar va konsullik muassasalari, xalqaro tashkilotlar vakolatxonalari hamda muxbirlik punktlari xodimlari soniga cheklashlar joriy etish huquqini o‘zida saqlab qoladi. Yuqorida qayd etilgan vakolatxonalar xodimlari soni to‘g‘risida aniq bitim mavjud bo‘lgan hollar bundan mustasno.
6. Vakolatxona foydalanishida bo‘lgan yoki akkreditatsiya kartochkalari egalarining shaxsiy mulk huquqidagi avtotransport vositalarini ro‘yxatdan o‘tkazish va ulardan foydalanish tartibi O‘zbekiston Respublikasi qonunchiligi bilan belgilangan tartibda tartibga solib boriladi.
II. Akkreditatsiya qilinadigan jismoniy shaxslar
7. O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi quyidagilarni akkreditatsiya qiladi:
diplomatik vakolatxonalar va konsullik muassasalarining boshliqlari, diplomatik xodimlar a’zolari, konsullik mansabdor shaxslari, diplomatik vakolatxonalar va konsullik muassasalari, harbiy attashelarning ma’muriy-texnik va xizmat ko‘rsatuvchi xodimlari hamda ko‘rsatib o‘tilgan shaxslarning qaramog‘ida bo‘lgan oila a’zolari;
xalqaro tashkilotlarning xizmat ishlari bilan O‘zbekiston Respublikasiga kelishgan mansabdor shaxslari, shuningdek O‘zbekiston Respublikasida shtab-kvartirasi bo‘lgan xalqaro tashkilotlar huzuridagi mamlakatlar vakolatxonalari xodimlari, shuningdek ularning oila a’zolari;
O‘zbekiston Respublikasida shtab-kvartirasi bo‘lgan xalqaro tashkilotlar va boshqa chet el muassasalarining mazkur tashkilotlar ta’sis hujjatlariga yoki tegishli shartnomalarga muvofiq diplomatik imtiyozlar va daxlsizliklardan foydalanishadigan vakillari, shuningdek ularning oila a’zolari;
chet mamlakatlar ommaviy axborot vositalarining vakillari va ularning oila a’zolari.
III. Akkreditatsiya kartochkalarini berish
8. 7-bandda ko‘rsatilgan shaxslarga Tashqi ishlar vazirligi lavozimiga ko‘ra akkreditatsiya kartochkalari beradi va ularning chet el pasportlariga akkreditatsiya qilinganligi to‘g‘risida yozib qo‘yadi.
Akkreditatsiya kartochkalari 6 (olti) toifaga bo‘linadi: “A”, “V”, “S”, “D”, “E”, “G‘”.
9. “A” toifasidagi yashil rangli akkreditatsiya kartochkalari diplomatik pasporti bo‘lgan yoki pasportda egasining diplomatik maqomini tasdiqlovchi yozuv bo‘lgan diplomatik vakolatxona va konsullik muassasalari boshliqlariga beriladi.
“V” toifasidagi qizil rangli akkreditatsiya kartochkalari O‘zbekiston Respublikasida vakolatxonasi bo‘lgan va Tashqi ishlar vazirligining maxsus reyestriga kiritilgan xalqaro hukumatlararo tashkilotlar boshliqlariga beriladi.
“S” toifasidagi to‘q sariq rangli akkreditatsiya kartochkalari O‘zbekiston Respublikasiga texnik va muruvvat yordami ko‘rsatayotgan Tashqi ishlar vazirligining maxsus reyestriga kiritilgan Hukumat tasarrufida bo‘lmagan xalqaro tashkilotlar boshliqlariga beriladi.
“D” toifasidagi ko‘k rangli akkreditatsiya kartochkalari diplomatik vakolatxonalar, xalqaro hukumatlararo tashkilotlar vakolatxonalari hamda diplomatik maqomga ega bo‘lgan konsullik muassasalari xodimlariga beriladi.
“E” toifasidagi havorang akkreditatsiya kartochkalari diplomatik vakolatxonalarning, xalqaro hukumatlararo va hukumat tasarrufida bo‘lmagan tashkilotlar vakolatxonalari konsullik muassasalarining ma’muriy-texnik xodimlari a’zolariga, shuningdek xalqaro bitimlarga muvofiq ularga tenglashtirilgan shaxslarga beriladi.
“G” toifasidagi sariq rangli akkreditatsiya kartochkalari O‘zbekiston Respublikasida o‘z vakolatxonalari yoki muxbirlik punktlari bo‘lgan va Tashqi ishlar vazirligining maxsus reyestriga kiritilgan xorijiy davlatlarning ommaviy axborot vositalari, radio va televideniyesi hamda axborot agentliklari vakillariga beriladi.
IV. Akkreditatsiya kartochkalarini berish tartibi
10. Tashqi ishlar vazirligi akkreditatsiya kartochkalari berishning quyidagi tartibini belgilaydi:
a) O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida akkreditatsiya qilingan Diplomatik vakolatxona, konsullik muassasasi, xalqaro tashkilot vakolatxonasi, ommaviy axborot vositalari vakolatxonasi yoki muxbirlik punkti o‘z xodimini akkreditatsiya qilish va akkreditatsiya kartochkalarini olish uchun O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligiga tegishli nota yoki xatni, pasport nusxasini, 4, ta fotosuratni (3x4 sm o‘lchamli), tegishli toifalarning 1-shakldagi ikkita akkreditatsiya blankini va 2-shakldagi bitta blankini yuboradi.
b) akkreditatsiya qilish to‘g‘risidagi hujjatlarni ko‘rib chiqish va akkreditatsiya kartochkalarini berish 14 kun davomida amalga oshiriladi.
11. Akkreditatsiya kartochkalarini berish tartibi 9-bandda ko‘rsatilgan, ular bilan birga yashovchi shaxslarning oila a’zolariga ham, ularning shaxslarini tasdiqlovchi hujjatlari mavjud bo‘lgan taqdirda, joriy qilinadi.
12. Xodimning xizmat mavqei o‘zgargan taqdirda (lavozimning oshishi, ma’muriy-texnik xodimning diplomatik vazifaga o‘tishi) ushbu xodim ishlaydigan diplomatik vakolatxona yoki konsullik muassasasi Tashqi ishlar vazirligini yozma shakldagi nota bilan, unga xodimning yangi diplomatik mavqei va lavozimi ko‘rsatilgan diplomatik pasportning nusxasini, 1-shakldagi ikkita akkreditatsiya blankini, 2-shakldagi bitta blankni va ilgari berilgan diplomatik va xizmat kartochkasini ilova qilgan holda, xabardor qiladi.
V. Akkreditatsiya qilish muddati
13. Tashqi ishlar vazirligi mazkur Tartibning 9-bandida ko‘rsatilgan shaxslarni uzoq va qisqa muddatga akkreditatsiya qiladi.
Qisqa muddatga akkreditatsiya qilingan holda akkreditatsiya qilish to‘g‘risidagi iltimosnoma notasida safarning qisqacha dasturi, bo‘lish muddatlari, boriladigan shaharlar, uchrashish mo‘ljallanayotgan rasmiy shaxslar ko‘rsatilishi kerak.
2 oygacha qisqa muddatga akkreditatsiya qilinganda, 9-bandda ko‘rsatilgan shaxslarga, ushbu shaxsning vaqtinchalik akkreditatsiya qilinganligi to‘g‘risida Tashqi ishlar vazirligi blankida ma’lumotnoma berilishi mumkin.
14. O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida akkreditatsiya qilingan muassasa xodimi respublikadan ketganda xodimning, uning oila a’zolarining chet elga olib chiqib ketilmaydigan akkreditatsiya kartochkalari Tashqi ishlar vazirligiga majburiy tartibda qaytariladi.
15. Akkreditatsiya kartochkasi yo‘qotib qo‘yilgan yoki u yaroqsiz bo‘lib qolgan taqdirda kartochka egasining 2 ta fotosuratini qo‘shgan holda nota bilan bu haqda tezda Tashqi ishlar vazirligini xabardor qilish zarur. Dublikat mazkur nota olingandan keyin 14 kun o‘tgach beriladi.
16. Xalqaro huquq normalariga muvofiq (Diplomatik munosabatlar to‘g‘risida 1961-yil 18-apreldagi Vena konvensiyasining 9-moddasi, Konsullik munosabatlari to‘g‘risida 1963-yil 24-apreldagi Vena konvensiyasi 12-moddasining 2-bandi va 23-moddasi) Tashqi ishlar vazirligi vakolatxonaning u yoki bu xodimini akkreditatsiya qilishni rad etish huquqiga egadir.
Bunda vazirlik vakolatxona davlatiga yoki xalqaro tashkilotning vakolatxonasiga bunday rad etish sabablarini xabar qilishga majbur emas.
Bu holda bunday xodimning O‘zbekiston Respublikasi hududida bundan keyin qolish-qolmasligi haqidagi masala diplomatik yo‘llar bilan hal etiladi.
17. Ushbu Tartibning 9-bandida ko‘rsatib o‘tilgan shaxslar mehmonxonalarda va ichki ishlar organlarida chet el pasportlarini ro‘yxatdan o‘tkazishdan ozod qilinadilar.
VI. Imtiyoz va daxlsizliklar
18. Diplomatik munosabatlar to‘g‘risida 1961-yil 18-apreldagi Vena konvensiyasining 29—36-moddalarida ko‘rsatilgan imtiyozlar va daxlsizliklardan “A”, “V” za “D” toifasidagi akkreditatsiya kartochkalari beriladigan shaxslar, shuningdek, ularning birga yashaydigan oila a’zolari, agar ular O‘zbekiston Respublikasi fuqarosi bo‘lmasalar, foydalanadilar.
“S” yoki “E” toifasidagi akkreditatsiya kartochkalari beriladigan shaxslar, ularning birga yashovchi oila a’zolari, agar ular O‘zbekiston Respublikasi fuqarosi bo‘lmasalar yoki u yerda doimiy yashamasalar, yuqorida qayd etilgan konvensiyaning 29—35-moddalarida ko‘rsatilgan imtiyozlar va daxlsizliklardan foydalanadilar. O‘zbekiston Respublikasining fuqarolik va ma’muriy yurisdiksiyasidan daxlsizlik ularning o‘z vazifalarini bajarishmayotganda sodir etgan xatti-harakatlariga joriy etilmasligi bundan mustasno.
Xalqaro huquq normalariga muvofiq (Diplomatik munosabatlar to‘g‘risida 1961-yil 18-apreldagi Vena konvensiyasining 38-moddasi, Ixtisoslashtirilgan muassasalarning imtiyozlari va daxlsizliklari to‘g‘risida 1947-yil 21-noyabrdagi Konvensiyaning 39-moddasi va boshqalar) O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi huzurida Akkreditatsiya qilingan shaxslarga O‘zbekiston Respublikasi qo‘shimcha imtiyozlar va daxlsizliklar berishi mumkin.
VII. Akkreditatsiya kartochkalari egalarining huquq va majburiyatlari
19. Akkreditatsiya kartochkasi egasi quyidagilardan ozod etiladi:
a) barcha shaxsiy va mulkiy, davlat va mahalliy soliqlar, yig‘imlar hamda poshlinalardan, quyidagilar bundan mustasno:
odatda tovar va yoki ko‘rsatilgan xizmat narxiga qo‘shiladigan bilvosita soliqlar;
O‘zbekiston Respublikasi hududidagi xususiy ko‘chmas mulkdan, agar u vakolatxona maqsadi uchun akkreditatsiya qiluvchi davlat nomidan ularga egalik qilmasa, olinadigan yig‘imlar va soliqlar;
merosdan olinadigan soliqlar va meros qoldirish poshlinalari;
manbai O‘zbekiston Respublikasida bo‘lgan shaxsiy daromaddan olinadigan yig‘imlar va soliqlar hamda O‘zbekiston Respublikasidagi tijorat korxonalariga kapital qo‘yilmalardan olinadigan soliqlar;
xizmatning aniq turlaridan olinadigan yig‘imlar;
ro‘yxatga olish, sud va reyestr poshlinalari, ipoteka yig‘imlari hamda ko‘chmas mulkka nisbatan ham olinadigan yig‘imlar;
b) ularning xususiyatlaridan qat’i nazar, barcha mehnat davlat majburiyatlaridan va shuningdek rekvizitsiya, kontributsiya kabi harbiy majburiyatlardan va harbiy postdan.
20. Akkreditatsiya kartochkasi egasi quyidagi mahsulotlarni boj poshlinasi to‘lamasdan bepul keltirish huquqiga egadir (tashish va saqlash uchun olinadigan yig‘imlar bundan mustasno):
vakolatxonalarning rasmiy foydalanishi uchun mo‘ljallangan buyumlar;
shaxsiy maqsadda foydalanish uchun mo‘ljallangan buyumlar, shuningdek ro‘zg‘or buyumlari.
O‘zbekiston Respublikasining milliy qonunchiligiga va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga muvofiq u ko‘chuvchi va ko‘chmas mulklarga egalik qilish, O‘zbekiston Respublikasi hududida yashash, O‘zbekiston Respublikasining mahalliy valyutasiga, shuningdek xorijiy valyutaga avia va temir yo‘l chiptalari sotib olish bilan bog‘liq bo‘lgan barcha xarajatlarni to‘lash huquqiga egadir.
O‘zbekiston Respublikasi tomonidan o‘zaro asosda yoki bir tomonlama tartibda akkreditatsiya kartochkalari egalariga qo‘shimcha huquqlar berilishi mumkin.
21. Akkreditatsiya kartochkalari egalarining majburiyatlari.
Akkreditatsiya kartochkasi egasi quyidagilarga majburdir:
a) O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasini, qonunchiligini, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti farmonlarini, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlarini, boshqa normativ hujjatlarni hurmat qilish va ularga rioya etish;
b) O‘zbekiston Respublikasining ichki ishlariga aralashmaslik;
v) vakolatxona binosidan yoki yashash joyidan, avtotransportdan faqat Diplomatik munosabatlar to‘g‘risida 1961-yil 18-apreldagi Vena konvensiyasida nazarda tutilgan vakolatxona vazifalariga muvofiq bo‘lgan maqsadlardagina foydalanish;
g) O‘zbekiston Respublikasida yashovchi xalqlarning urf-odatlarini, madaniyatini, ananalarini va turmushini hurmat qilish;
d) mudofaa xususiyatlariga ega bo‘lgan yopiq obyektlarga va hududlarga O‘zbekiston Respublikasi vakolatli organining maxsus ruxsatisiz bormaslik;
e) berilgan akkreditatsiya kartochkasini ehtiyotlash;
j) O‘zbekiston Respublikasidan butunlay jo‘nab ketayotganda akkreditatsiya kartochkasini O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligiga topshirish.
VIII. Vizalar berish va ularning muddatini uzaytirish
22. 7-bandda ko‘rsatilgan shaxslarga vizalar berish va ularning muddatini uzaytirish masalalari O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunchiligi asosida hamda akkreditatsiya muddatiga muvofiq Konsullik boshqarmasi tomonidan hal etiladi.