Hujjat kuchini yo‘qotgan " " 04.10.2024
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining
Qarori
Maktabgacha taʼlim tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida
 LexUZ sharhi
Mazkur qaror Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 30-sentabrdagi PF-152-sonli “Maktabgacha taʼlim sifati va samaradorligini yanada oshirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi Farmoniga asosan oʻz kuchini yoʻqotgan.
Oʻtgan davr mobaynida sogʻlom va har tomonlama rivojlangan oʻsib kelayotgan avlodning shakllanishini taʼminlashga qaratilgan samarali maktabgacha taʼlim tizimini tashkil qilish boʻyicha kompleks tashkiliy-huquqiy chora-tadbirlar amalga oshirildi.
Shu bilan birga, mavjud tizimli kamchiliklar maktabgacha taʼlim sohasida davlat siyosatini toʻliq amalga oshirishga toʻsqinlik qilmoqda, xususan:
birinchidan, maktabgacha taʼlimni boshqarishning amaldagi holati tizimli muammolarni oʻz vaqtida aniqlash va bartaraf etish, mazkur sohada, shu jumladan, nodavlat sektorda zamonaviy innovatsion texnologiyalarni ishlab chiqish va joriy etish imkonini bermayapti;
ikkinchidan, maktabgacha taʼlim sohasiga investitsiyalarni jalb qilishga, shu jumladan, ijtimoiy-hammabop maktabgacha taʼlim muassasalarini tashkil etish, ularni moddiy-texnik jihatdan qayta jihozlash va ilgʻor pedagogik texnologiyalarni qoʻllashga qaratilgan davlat-xususiy sheriklik mexanizmlari joriy qilinmagan;
uchinchidan, maktabgacha taʼlim muassasalari infratuzilmasi va moddiy-texnik bazasining amaldagi holati bolalarni maktabgacha taʼlim muassasalari bilan toʻliq qamrab olishni taʼminlashga imkon bermayapti, mamlakatda aholi sonining oʻsishi ayrim maktabgacha taʼlim muassasalarining haddan tashqari bandligiga olib kelmoqda;
toʻrtinchidan, milliy madaniy-tarixiy qadriyatlarni aks ettiruvchi va bolalikdan kitob oʻqishga qiziqishni uygʻotuvchi oʻquv-metodik, didaktik (shu jumladan, oʻyinlar va oʻyinchoqlar) materiallar va badiiy adabiyotlarni tayyorlash hamda maktabgacha taʼlim muassasalari faoliyatiga joriy etish ishlari zamonaviy talablarga javob bermaydi;
beshinchidan, kadrlarni tayyorlash va qayta tayyorlashning amaldagi tizimi maktabgacha taʼlim sohasini bolalarni tarbiyalash va har tomonlama rivojlantirish masalalarini professional darajada hal etishga qodir yuqori malakali mutaxassislar bilan taʼminlay olmaydi;
oltinchidan, maktabgacha taʼlim muassasalari xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish tizimining past darajada ekanligi malakali kadrlarni jalb qilish imkonini bermayapti;
yettinchidan, maktabgacha taʼlim muassasalarida bolalarga tibbiy xizmat koʻrsatish boʻyicha hududiy sogʻliqni saqlash organlari ishini tashkil etishdagi kamchiliklar bolalarning hayoti va sogʻligʻini himoya qilish, shu jumladan, sogʻlom ovqatlanishini taʼminlash boʻyicha profilaktik chora-tadbirlar samaradorligining pasayishiga olib kelmoqda.
Maktabgacha taʼlimni boshqarishning zamonaviy mexanizmlarini joriy etish, tarbiya va oʻquv jarayonini takomillashtirish, maktabgacha taʼlim muassasalarini yuqori malakali mutaxassislar bilan toʻldirish, ularning infratuzilmasi va moddiy-texnik jihozlanishini yaxshilash maqsadida:
1. Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi, mahalliy davlat hokimiyati organlarining maktabgacha taʼlim sohasidagi faoliyati qoniqarsiz deb topilsin.
2. Belgilab qoʻyilsinki, 2018-yil 1-yanvardan boshlab Toshkent, Nukus shaharlarida, viloyatlar markazlarida eksperiment tariqasida davlat-xususiy sheriklik shartlarida, shu jumladan quyidagilarni nazarda tutgan holda yangi maktabgacha taʼlim tashkilotlari tashkil etiladi:
zamonaviy ijtimoiy-hammabop maktabgacha taʼlim tashkilotlarini tashkil etish maqsadida investorlarga yer uchastkalari, boʻsh turgan binolar, shu jumladan faoliyat yuritmayotgan va tarbiyalanuvchilar soni kam boʻlgan davlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarini begʻaraz ajratish;
investorlarga maktabgacha taʼlim tashkilotlarini, ayniqsa, shunday tashkilotlarga yuqori ehtiyoj mavjud boʻlgan va infratuzilmasi rivojlanmagan hududlarda tashkil etish uchun zarur boʻlgan soliq imtiyozlari va boshqa preferensiyalarni, shuningdek, imtiyozli kreditlarni taqdim etish imkoniyati;
investorlar tomonidan vakolatli davlat organlari bilan 50 yil muddatga tuziladigan davlat-xususiy sheriklik toʻgʻrisidagi kelishuv asosida loyihani amalga oshirish;
investorlar tomonidan davlat-xususiy sheriklik toʻgʻrisidagi kelishuvda nazarda tutilgan shartlarga, maktabgacha taʼlim va tarbiyaning davlat standartiga, sanitariya-gigiyena normalariga qatʼiy rioya etish, kelishuv amal qilishining butun muddati davomida faoliyat yoʻnalishini saqlab qolish boʻyicha majburiyatlarni qabul qilish, shuningdek, maktabgacha taʼlim tashkilotlari xizmati narxining ijtimoiy hammabopligini taʼminlash;
(2-bandning beshinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 9-noyabrdagi PF-3-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 09.11.2021-y., 06/21/3/1037-son)
davlat-xususiy sheriklik toʻgʻrisidagi kelishuv shartlariga oʻzgartish va qoʻshimchalar kiritish hamda ularni bekor qilish mexanizmlari.
Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi Iqtisodiyot vazirligi, Moliya vazirligi, Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan birgalikda 2018-yilda oʻtkazilgan eksperiment yakunlari yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga respublikaning boshqa hududlarida maktabgacha taʼlim sohasida davlat-xususiy sheriklik mexanizmlarini joriy etish boʻyicha takliflar kiritsin.
3. Toshkent shahrida joylashgan davlat maktabgacha taʼlim tashkilotlariga tadbirkorlik subyektlari bilan sifat talablariga va sanitariya-gigiyena normalariga javob beradigan oziq-ovqat mahsulotlari va tayyor ovqatlarni yetkazib berish boʻyicha toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalar tuzishga eksperiment tariqasida ruxsat berilsin.
(3-bandning birinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 8-oktabrdagi PQ-4857-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 09.10.2020-y., 07/20/4857/1357-son)
Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi hamda Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi bilan birgalikda 2017-yilda oʻtkazilgan eksperiment yakunlari yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga respublikaning boshqa hududlarida mazkur amaliyotni joriy etish boʻyicha takliflar kiritsin.
4. Oʻzbekiston Respublikasida maktabgacha taʼlim tizimini yanada takomillashtirish boʻyicha “Yoʻl xaritasi” (keyingi oʻrinlarda “Yoʻl xaritasi” deb yuritiladi) 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Belgilansinki, vazirliklar, idoralar va boshqa tashkilotlar rahbarlari “Yoʻl xaritasi”da nazarda tutilgan tadbirlarning oʻz vaqtida, toʻliq va sifatli bajarilishiga shaxsan javobgardir.
5. Maktabgacha taʼlim tizimini tanqidiy oʻrganish va yanada takomillashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish boʻyicha komissiya (keyingi oʻrinlarda Komissiya deb yuritiladi) 2-ilovaga muvofiq tashkil etilsin.
6. Quyidagilar Komissiyaning asosiy vazifalari etib belgilansin:
maktabgacha taʼlim sohasidagi qonunchilikni undagi boʻshliqlarni, korrupsiya va boshqa huquqbuzarliklarni yuzaga keltiruvchi normalarni aniqlash nuqtai nazaridan inventarizatsiya qilish va tahlil etish;
maktabgacha taʼlim sohasida davlat siyosatini samarali amalga oshirishga, shu jumladan, zarur infratuzilmani yaratishga, xodimlarning mehnatini moddiy ragʻbatlantirishga, pedagogik kadrlarni sifatli tayyorlash va malakasini oshirishga, shuningdek, maktabgacha taʼlimning xususiy sektorini rivojlantirishga toʻsqinlik qiluvchi tizimli muammolarni aniqlash hamda kompleks oʻrganish;
maktabgacha yoshdagi bolalarni uygʻun rivojlantirish sohasidagi ilgʻor xorijiy tajribani hisobga olgan holda maktabgacha taʼlim va tarbiyaning davlat standartini qayta koʻrib chiqish;
(6-bandning toʻrtinchi xatboshisi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 9-noyabrdagi PF-3-sonli Farmoni tahririda — Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 09.11.2021-y., 06/21/3/1037-son)
maktabgacha taʼlim tashkilotlariga bolalarni qabul qilishning amaldagi tartibini, vakolatli davlat organlari faoliyatiga zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining joriy etilishi holatini tanqidiy oʻrganish;
mavjud amaliyot va ilgʻor xorijiy tajribani oʻrgangan holda, nodavlat maktabgacha taʼlim tashkilotlari faoliyatini litsenziyalashning soddalashtirilgan tartibini joriy etish, ularning tashkiliy-huquqiy shakllarini takomillashtirish boʻyicha takliflar tayyorlash;
maktabgacha taʼlim tashkilotlarini oʻquv-tarbiyaviy adabiyotlar bilan taʼminlash tizimini tahlil qilish;
maktabgacha taʼlim tashkilotlarini oziq-ovqat mahsulotlari bilan taʼminlash tartibini oʻrganish hamda sifat talablariga va sanitariya-gigiyena normalariga javob beradigan oziq-ovqat mahsulotlari va tayyor ovqatlar yetkazib berishning shaffof hamda soddalashtirilgan tizimini yaratish boʻyicha takliflar tayyorlash;
(6-bandning beshinchi — sakkizinchi xatboshilari Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 8-oktabrdagi PQ-4857-sonli qarori tahririda — Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 09.10.2020-y., 07/20/4857/1357-son)
maktabgacha taʼlim sohasida qonun hujjatlari va huquqni qoʻllash amaliyotini yanada takomillashtirish boʻyicha kompleks chora-tadbirlar ishlab chiqish.
7. Komissiya (A.N. Aripov):
“Yoʻl xaritasi”da nazarda tutilgan tadbirlarni amalga oshirish davomida ushbu qarorning 6-bandi bilan yuklatilgan vazifalarning soʻzsiz bajarilishini taʼminlashga alohida eʼtibor qaratsin;
“Yoʻl xaritasi”da nazarda tutilgan tadbirlarning amalga oshirilishi ustidan tizimli monitoring oʻrnatsin va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti devoniga har chorak yakuni boʻyicha amalga oshirilgan ishlar haqida umumlashtirilgan axborot kiritilishini taʼminlasin.
8. Komissiyaga yuklatilgan vazifalarni sifatli bajarish uchun vazirliklar va idoralar mutaxassislarini, respublikaning ilmiy va taʼlim muassasalari vakillarini, shuningdek, xalqaro va xorijiy tashkilotlarning ekspertlarini belgilangan tartibda jalb etish huquqi berilsin.
9. Vazirliklar va idoralar, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari Komissiyaga yuklatilgan vazifalarni amalga oshirishda har tomonlama koʻmaklashsin.
10. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi Xalq taʼlimi vazirligi, boshqa manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda:
Toshkent, Nukus shaharlari, viloyatlar markazlarida maktabgacha taʼlim sohasida davlat-xususiy sheriklikni amalga oshirishning mexanizmini belgilovchi Hukumat qarori loyihasini;
qonun hujjatlariga ushbu qarordan kelib chiqadigan oʻzgartish va qoʻshimchalar toʻgʻrisidagi takliflarni Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
11. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi A.N. Yunusxodjayev va Oʻzbekiston Respublikasining Bosh prokurori I.B. Abdullayev zimmasiga yuklansin.
 LexUZ sharhi
Ushbu qaror “Xalq soʻzi” gazetasining 2017-yil 11-sentabrdagi 181 (6875)-sonida eʼlon qilingan.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2017-yil 9-sentabr,
PQ-3261-son
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 9-sentabrdagi PQ-3261-son qaroriga
1-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasida maktabgacha taʼlim tizimini yanada takomillashtirish boʻyicha
“YOʻL XARITASI”

T/r

Tadbirlarning nomlanishi

Amalga oshirish mexanizmlari

Amalga oshirish muddatlari

Masʼul ijrochilar

I. Maktabgacha taʼlim tizimini yanada takomillashtirish va maktabgacha taʼlim muassasalarini malakali kadrlar bilan toʻldirish

1.

Maktabgacha taʼlim muassasalarini nazorat qilish va boshqarish boʻyicha mustaqil organ yaratish orqali Xalq taʼlimi vazirligining tashkiliy-shtat tuzilmasi, vazifa va funksiyalarini butunlay qayta koʻrib chiqishga qaratilgan maktabgacha taʼlim sohasida davlat siyosati va boshqaruv tizimini takomillashtirish.

1. Maktabgacha taʼlimning boshqaruvi sohasida xorijiy mamlakatlar qonunchiligi va tajribasini oʻrganish boʻyicha ishchi guruh tarkibini tashkil etish.

2. Maktabgacha taʼlim tizimini yanada takomillashtirishni nazarda tutuvchi normativ-huquqiy hujjat loyihasini ishlab chiqish.

3. Maktabgacha taʼlim tizimini tanqidiy oʻrganish va yanada takomillashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish boʻyicha komissiyaga (keyingi oʻrinlarda Komissiya deb yuritiladi) loyihani kiritish.

2017-yil
1-dekabrga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi,
Adliya vazirligi,
Moliya vazirligi, vazirliklar
va idoralar

2.

Maktabgacha taʼlim sohasida kadrlarni tayyorlash tizimini takomillashtirish.

1. Maktabgacha taʼlim sohasida band boʻlgan pedagogik tarkibni oʻrganish, mamlakat hududlari kesimida mutaxassislarga boʻlgan ehtiyojni aniqlash.

2. Kadrlar siyosatini amalga oshirish, maktabgacha taʼlim mutaxassislari rezervini shakllantirish va malaka oshirish kurslarida tizimli oʻtishini taʼminlash sohasida xorijiy davlatlar qonunchiligini tahlil qilish va ilgʻor tajribasini oʻrganish.

3. Pedagogik oliy taʼlim muassasalariga (bakalavriat, magistratura) “Maktabgacha taʼlim boʻyicha pedagog” mutaxassisligi boʻyicha qabul kvotasini oshirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish va Komissiyaga kiritish.

2017-yil 1-noyabrga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi,
Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Moliya vazirligi, Adliya vazirligi

3.

Bolalarni davlat maktabgacha taʼlim muassasalariga qabul qilish va boʻsh oʻrinlar mavjud boʻlmaganda, shu jumladan, Yagona interaktiv davlat xizmatlari portalida (YIDXP) davlat interaktiv xizmatlarini joriy etish orqali navbatga qoʻyish tartibini takomillashtirish.

1. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalariga bolalarni qabul qilish tartibini tanqidiy oʻrganish boʻyicha ishchi guruh tarkibini tasdiqlash.

2. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalariga bolalarni qabul qilish tartibini yanada takomillashtirish boʻyicha quyidagilarni nazarda tutuvchi takliflar ishlab chiqish:

qabul toʻgʻrisida elektron arizalarni berish, navbatni onlayn tartibda kuzatib borish imkoniyati orqali zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini keng jalb qilish;

davlat maktabgacha taʼlim muassasalarining faoliyati, ularning reytingi va oʻquv-tarbiyaviy jarayonining tarkibi bilan tanishish uchun yagona elektron axborot maydonini yaratish.

3. Bolalarni qabul qilish tartibini takomillashtirishni, shu jumladan, mazkur sohaga zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini bosqichma-bosqich joriy etishni nazarda tutuvchi chora-tadbirlar dasturi loyihasini ishlab chiqish.

4. Komissiyaga chora-tadbirlar dasturi loyihasini kiritish.

2017-yil 1-noyabrga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi,

Axborot texnologiyalari
vazirligi,
Moliya vazirligi,
Adliya vazirligi,
Bosh prokuratura

4.

Davlat maktabgacha taʼlim muassasalari xodimlarini moddiy ragʻbatlantirishni yaxshilash

1. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalari xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish tizimini qayta koʻrib chiqish.

2. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalari xodimlarini moddiy ragʻbatlantirish tizimini, shu jumladan, bolalar guruhlari (5 dan 6-7 yoshgacha) tarbiyachilarining lavozim maoshini umumtaʼlim maktablari boshlangʻich sinf oʻqituvchilarining lavozim maoshiga tenglashtirish, shuningdek, ragʻbatlantirish mexanizmlarini tashkil etish yoʻli bilan takomillashtirish boʻyicha takliflarni ishlab chiqish.

3. Komissiyaga tegishli takliflarni kiritish.

2017-yil
1-oktabrga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi, Moliya vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi, Adliya vazirligi, Mehnat vazirligi

5.

Hududiy sogʻliqni saqlash organlari tomonidan maktabgacha taʼlim muassasalarida bolalarga tibbiy xizmat koʻrsatish tizimini takomillashtirish.

1. Maktabgacha taʼlim muassasalarida, shu jumladan, nodavlat muassasalarda bolalarga tibbiy xizmat koʻrsatish tizimini tanqidiy oʻrganish.

2. Komissiyaga tegishli takliflarni kiritish.

2017-yil
1-oktabrga qadar

Sogʻliqni saqlash vazirligi,
Xalq taʼlimi vazirligi,
Moliya vazirligi, Mehnat vazirligi

6.

Sifatli oʻquv-metodik va didaktik materiallar (shu jumladan, oʻyinlar va oʻyinchoqlar) va badiiy adabiyotlarni tayyorlash tizimini takomillashtirish, maktabgacha yoshdagi bolalar uchun moʻljallangan bosma materiallarni turli tillarda ishlab chiqishning bozori va turlarini rivojlantirish.

1. Respublikada maktabgacha taʼlim uchun ishlab chiqilgan, shuningdek, maktabgacha taʼlim muassasalarida foydalanilayotgan oʻquv-metodik va didaktik adabiyotlarni inventarizatsiyadan oʻtkazish.

2. Import qilinayotgan bosma materiallar bozorini oʻrganish.

3. Turli imtiyoz va prefernsiyalarni taqdim qilish orqali xususiy investitsiyalarni keng jalb qilgan holda maktabgacha taʼlim uchun oʻquv-metodik va didaktik adabiyotlarni tayyorlash, ekspertiza qilish va chop etish tizimini yanada takomillashtirish boʻyicha chora-tadbirlar dasturini ishlab chiqish.

4. Komissiyaga chora-tadbirlar dasturini kiritish.

2017-yil
1-dekabrga qadar

Xalq taʼlim vazirligi, Taʼlim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi,
Moliya vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi, Savdo-sanoat palatasi, “Maʼnaviyat
va maʼrifat” markazi

7.

Maktabgacha taʼlim muassasasining namunaviy Ustavi, shuningdek maktabgacha taʼlim muassasasi va ota-onalar oʻrtasidagi namunaviy shartnoma qoidalarini takomillashtirish.

1. Amaldagi maktabgacha taʼlim muassasasining namunaviy Ustavi, maktabgacha taʼlim muassasasi va ota-onalar oʻrtasidagi namunaviy shartnoma qoidalarini tanqidiy oʻrganish.

2. Komissiyaga tegishli takliflarni kiritish.

2017-yil
1-oktabrga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi, Adliya vazirligi,
Moliya vazirligi, Mehnat vazirligi, Taʼlim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi,
Bosh prokuratura

II. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalarining infratuzilmasi va moddiy-texnik taʼminotini yaxshilash

8.

Davlat maktabgacha taʼlim muassasalarini toʻliq inventarizatsiyadan oʻtkazish, ularning moddiy-texnik jihozlanishi ahvolini oʻrganish, yangi maktabgacha taʼlim muassasalariga, shu jumladan, turar joy massivlari va koʻp qavatli uylarning qurilishi boʻyicha davlat dasturlari amalga oshirilayotganligini hisobga olgan holda real ehtiyoj mavjud boʻlgan hududlarni aniqlash.

1. Respublika hududlaridagi davlat maktabgacha taʼlim muassasalarini inventarizatsiyadan oʻtkazish boʻyicha ishchi guruhlar tarkiblarini tasdiqlash.

2. Har bir maktabgacha taʼlim muassasasi joylashgan joyga chiqqan holda inventarizatsiyadan oʻtkazish.

3. Inventarizatsiya yakunlarini umumlashtirish va Komissiyaga aniq takliflar kiritish.

2017-yil
1-dekabrga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi, Loyiha boshqaruvi milliy agentligi,
Bosh prokuratura, Sogʻliqni saqlash vazirligi,
Ichki ishlar vazirligi, Yergeodezkadastr davlat qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi,
viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari

9.

Yuridik va jismoniy shaxslarga 1991 — 2017-yillar davomida davlat maktabgacha taʼlim muassasalari binolari berilishi (sotish, bepul berish, boshqacha oʻzgaga berilishi)ning qonuniyligi va asosliligini kompleks oʻrganish.

1. Oʻrganish oʻtkazish uchun ishchi guruhlar tarkiblarini tasdiqlash.

2. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalari binolari begonalashtirilishining qonuniyligi va asosliligini oʻrganish.

3. Oʻrganish yakunlarini umumlashtirish va Komissiyaga tegishli takliflarni kiritish.

2017-yil 1-noyabrga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi, Davlat raqobat qoʻmitasi, Yergeodezkadastr davlat qoʻmitasi,
Bosh prokuratura, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi,
viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, vazirliklar
va idoralar

10.

Xorijiy tajribani hisobga olgan holda maktabgacha taʼlim muassasalari uchun zamonaviy binolar qurilishining norma va qoidalarini takomillashtirish.

1. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalarining inventarizatsiyasi natijalariga asosan maktabgacha taʼlim obyektlari qurilishining norma va qoidalarini takomillashtirish boʻyicha takliflar tayyorlash.

2. Maktabgacha taʼlim muassasalari uchun zamonaviy binolar qurilishining norma va qoidalarini tasdiqlashni nazarda tutuvchi Vazirlar Mahkamasi qarori loyihasini ishlab chiqish.

3. Qaror loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritish.

2018-yil 1-martga qadar

Davlat arxitektura va qurilish qoʻmitasi,
Xalq taʼlimi vazirligi, Moliya vazirligi, Favqulodda vaziyatlar vazirligi,
Loyiha boshqaruvi milliy agentligi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi,

viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari

11.

Yangi maktabgacha taʼlim muassasalarining qurilishiga va amaldagilarini rekonstruksiya qilishga yirik xoʻjalik yurituvchi subyektlarni jalb etish.

1. Maktabgacha taʼlim muassasalarini qurish va rekonstruksiya qilishga yirik xoʻjalik yurituvchi subyektlarni jalb etish, inventarizatsiya natijalari hamda yangi turar joy massivlari va koʻp qavatli uylar qurilishiga doir davlat dasturlarini hisobga olgan holda chora-tadbirlar dasturi loyihasini ishlab chiqish.

2. Chora-tadbirlar dasturini amalga oshirish uchun jalb etilgan subyektlarga soliq va boshqa imtiyozlarni taqdim qilish boʻyicha takliflar tayyorlash.

3. Chora-tadbirlar dasturini tasdiqlashni nazarda tutuvchi hukumat qarori loyihasini ishlab chiqish va uni Vazirlar Mahkamasiga kiritish.

2018-yil 1-aprelga qadar

Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirliklari,
Xalq taʼlimi vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi, Markaziy bank,
Savdo-sanoat palatasi, Kasaba uyushmalari federatsiyalari Kengashi, vazirliklar va idoralar, xoʻjalik boshqaruvi organlari, bank muassasalari

12.

Nodavlat maktabgacha taʼlim muassasalarini, eng avvalo, davlat-xususiy sheriklik mexanizmlarini joriy etish hisobiga rivojlantirish uchun qulay tashkiliy-huquqiy asoslarni yaratish.

1. Nodavlat maktabgacha taʼlimni rivojlantirish sohasidagi xorijiy mamlakatlarning qonunchiligini va ilgʻor tajribasini oʻrganish boʻyicha ishchi guruh tarkibini tasdiqlash.

2. Toshkent va Nukus shaharlarida, viloyat markazlarida nodavlat maktabgacha taʼlimni rivojlantirish, mazkur sohada davlat-xususiy sheriklikni amalga oshirish mexanizmlarini belgilovchi Vazirlar Mahkamasi qarori loyihasini ishlab chiqish.

3. Qaror loyihasini Vazirlar Mahkamasiga kiritish.

2017-yil
1-oktabrga qadar

Adliya vazirligi,
Xalq taʼlimi vazirligi, Davlat soliq qoʻmitasi, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Davlat raqobat qoʻmitasi, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi,
viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, Nodavlat taʼlim muassasalari assotsiatsiyasi

13.

Davlat maktabgacha taʼlim muassasalarining joriy faoliyatini davlat tomonidan moliyalashtirish tartibi va normalarini takomillashtirish.

1. Maktabgacha taʼlim muassasalari faoliyatini davlat tomonidan moliyalashtirish mexanizmining samaradorligi va oqilonaligi nuqtai nazaridan qonunchilikni tanqidiy oʻrganish, shuningdek, moliyalashtirishning eng kam normalarini aniqlashning asosliligini tahlil qilish.

2. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalarining faoliyatini moliyalashtirish tizimini takomillashtirish boʻyicha, shu jumladan, moliyalashtirishning ustuvorligini aniqlashtiruvchi mezonlarni nazarda tutuvchi takliflarni ishlab chiqish.

3. Komissiyaga tegishli takliflarni kiritish.

2017-yil
1-oktabrga qadar

Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Xalq taʼlimi vazirligi, Davlat raqobat qoʻmitasi,
Adliya vazirligi,
Bosh prokuratura, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi,
viloyatlar
va Toshkent shahar hokimliklari

14.

Shaffof markazlashtirilgan taʼminot tizimini yaratish, yetkazib beruvchilarning sifatli oziq-ovqat mahsulotlarini oʻz vaqtida yetkazish va narx siyosatiga rioya qilish boʻyicha faoliyatini samarali nazorat qilishni nazarda tutgan holda, davlat maktabgacha taʼlim muassasalarini oziq-ovqat mahsulotlari bilan taʼminlash tartibini takomillashtirish.

1. Qonunchilikni tanqidiy oʻrganish, bolalarni sifatli oziq-ovqat mahsulotlari bilan taʼminlashga toʻsqinlik qiluvchi mavjud muammo va kamchiliklarni aniqlash, shuningdek mazkur sohada xorijiy davlatlarning ilgʻor ijobiy tajribasini tahlil qilish boʻyicha ishchi guruh tarkibini tasdiqlash.

2. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalarini oziq-ovqat bilan taʼminlash tartibini takomillashtirish boʻyicha takliflar ishlab chiqish.

3. Davlat maktabgacha taʼlim muassasalarini oziq-ovqat bilan taʼminlashning yangi tizimini sinab koʻrish maqsadida Toshkent shahrida joriy etishning eksperimental loyihasini amalga oshirish.

4. Komissiyaga eksperiment natijalari asosida ishlab chiqilgan aniq takliflarni kiritish.

2017-yil

1-oktabrga qadar

2017-yil

sentabr — dekabr

2018-yil
15-yanvarga qadar

Xalq taʼlimi vazirligi, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi,
Davlat raqobat qoʻmitasi,
Bosh prokuratura, “Ijtimoiy fikr” markazi,
vazirliklar va idoralar

15.

Bolalarning sogʻlom jismoniy rivojlanishi uchun bolalar mebellarini tayyorlash standartlarini ishlab chiqish va tasdiqlash.

1. Maktabgacha yoshdagi bolalarning sogʻlom jismoniy rivojlanishi uchun zarur standartlarni hisobga olgan holda bolalar mebellarini ishlab chiqarish sohasidagi ilgʻor xorijiy tajribani oʻrganish boʻyicha ishchi guruh tarkibini tasdiqlash.

2. Maktabgacha yoshdagi bolalar uchun bolalar mebellarini tayyorlash standartlarini ishlab chiqish va tasdiqlash.

3. Tasdiqlangan standartlarga muvofiq xavfsiz bolalar mebellarini milliy ishlab chiqaruvchilarni yanada ragʻbatlantirish boʻyicha chora-tadbirlar dasturi loyihasini ishlab chiqish va Komissiyaga kiritish.

2017-yil
1-oktabrga qadar

2017-yil
1-dekabrga qadar

Sogʻliqni saqlash vazirligi,
Xalq taʼlimi vazirligi, “Oʻzstandart” agentligi, Savdo-sanoat palatasi, Nodavlat taʼlim muassasalari assotsiatsiyasi

Xalq taʼlimi vazirligi, Moliya vazirligi, Iqtisodiyot vazirligi, Savdo-sanoat palatasi, vazirliklar va idoralar

Izoh: normativ-huquqiy hujjatlarning turi oʻzgarishi, shuningdek, tegishli huquqiy munosabatlarni tartibga solish sohasi va predmetiga bogʻliq holda yagona hujjatga birlashishi mumkin.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 9-sentabrdagi PQ-3261-son qaroriga
2-ILOVA
Maktabgacha taʼlim tizimini tanqidiy oʻrganish va yanada takomillashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish boʻyicha komissiya
TARKIBI

1.

Aripov A.N.

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri, Komissiya raisi

2.

Yunusxodjayev A.N.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi

3.

Kuranbayev K.K.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Davlat maslahatchisi — Oʻzbekiston yoshlar ittifoqi raisi

4.

Sadikov Sh.M.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi
Loyiha boshqaruvi milliy agentligi direktori

5.

Ikramov M.M.

Oʻzbekiston Respublikasi Hisob palatasi raisi

6.

Abdullayev I.B.

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori

7.

Inoyatov U.I.

Oʻzbekiston Respublikasi xalq taʼlimi vaziri

8.

Shadmanov A.K.

Oʻzbekiston Respublikasi sogʻliqni saqlash vaziri

9.

Xodjayev B.A.

Oʻzbekiston Respublikasi moliya vaziri

10.

Davletov R.K.

Oʻzbekiston Respublikasi adliya vaziri

11.

Saidova G.K.

Oʻzbekiston Respublikasi iqtisodiyot vaziri

12.

Madjidov I.U.

Oʻzbekiston Respublikasi oliy va oʻrta maxsus taʼlim vaziri

13.

Sayfullayev B.S.

Oʻzbekiston Respublikasi madaniyat vaziri

14.

Xaitov A.A.

Oʻzbekiston Respublikasi bandlik va mehnat munosabatlari vaziri

15.

Shermatov Sh.X.

Oʻzbekiston Respublikasi axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vaziri vazifasini bajaruvchi

16.

Gulyamov R.A.

Oʻzbekiston Respublikasi Xususiylashtirilgan korxonalarga koʻmaklashish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasi raisi

17.

Axmedxodjayev A.I.

Oʻzbekiston Respublikasi Investitsiyalar boʻyicha davlat qoʻmitasi raisi

18.

Abdullayev A.X.

Oʻzbekiston Respublikasi Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qoʻmitasi raisi

19.

Muxammadiyev U.N.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Inson huquqlari boʻyicha vakili (ombudsman)

20.

Fayziyev Z.O.

“Oʻzbekoziqovqatzaxira” uyushmasi raisi

21.

Inamova S.T.

“Sogʻlom avlod uchun” hukumatga qarashli boʻlmagan
xalqaro xayriya fondi boshqaruvi raisi

22.

Ikramov A.I.

Oʻzbekiston Respublikasi Savdo-sanoat palatasi raisi

23.

Mamadaliyeva X.X.

“Oila” ilmiy-amaliy markazi direktori

24.

Muxamedov U.S.

Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi boshqarma boshligʻi

25.

Djurabayev A.A.

Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi taʼlim, ilm-fan va yoshlar siyosati masalalari ATD mudiri, Komissiya kotibi.

Izoh: Komissiyaning aʼzolari boshqa ishga oʻtgan taqdirda, uning tarkibiga ushbu lavozimga yangidan tayinlangan shaxslar kiritiladi.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Maktabgacha taʼlim tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga
sharh

Maktabgacha yoshdagi bolaga singdirilgan bilim va qadriyatlar uning butun kelgusidagi hayotini belgilab berishi sababli maktabgacha taʼlim uygʻun rivojlangan shaxsni shakllantirishda muhim ahamiyatga ega.

Shuni hisobga olgan holda, oʻtgan davrda Oʻzbekiston Respublikasida maktabgacha taʼlimni rivojlantirish va samarali faoliyat koʻrsatishiga qaratilgan qator normativ-huquqiy hujjatlar qabul qilindi hamda kompleks chora-tadbirlar amalga oshirildi.

Hozirgi vaqtda respublikada 4 893 ta davlat maktabgacha taʼlim muassasasi faoliyat olib borayotgan boʻlib, ularni moliyalashtirishga faqat 2016-yilda Davlat budjetidan 1,6 trillion soʻm ajratilgan.

Ushbu sohada sogʻlom va har tomonlama rivojlangan oʻsib kelayotgan avlodni tarbiyalashga salmoqli hissa qoʻshib kelayotgan 57 mingdan ortiq mutaxassislar mehnat qilmoqda.

Shu bilan birga, maktabgacha taʼlim sohasida davlat siyosatini toʻliq amalga oshirishga ayrim tizimli kamchiliklar toʻsqinlik qilmoqda.

Oʻrganish shuni koʻrsatdiki, maktabgacha taʼlimni boshqarishning amaldagi tizimi mavjud muammolarni oʻz vaqtida aniqlash va bartaraf etish, shuningdek, mazkur sohani yanada rivojlantirish uchun innovatsion qarorlarni ishlab chiqish va joriy etish imkonini bermayapti.

Maktabgacha taʼlim muassasalari infratuzilmasi va moddiy-texnik bazasining hozirgi holati bolalarni maktabgacha taʼlim bilan toʻliq qamrab olishni taʼminlashga imkon bermayapti.

Maktabgacha taʼlim muassasalari xodimlarini moddiy ragʻbatlantirishning past darajasi bolalarni tarbiyalash va har tomonlama rivojlantirish masalalarini professional darajada hal etishga qodir malakali mutaxassislar bilan taʼminlay olmaydi.

Maktabgacha taʼlim muassasalarida bolalarning oziq-ovqat, moddiy taʼminoti va ularga tibbiy xizmat koʻrsatishni tashkil etishda ham jiddiy kamchiliklar kuzatilmoqda.

Shu munosabat bilan, Davlat rahbari tomonidan 2017-yil 9-sentabrda qabul qilingan”Maktabgacha taʼlim tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaror bilan Xalq taʼlimi vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi, mahalliy davlat hokimiyati organlarining maktabgacha taʼlim sohasidagi faoliyati qoniqarsiz deb topildi.

Qarorda maktabgacha taʼlimni boshqarishning zamonaviy mexanizmlarini joriy etish, tarbiya va oʻquv jarayonini takomillashtirish, maktabgacha taʼlim muassasalarining infratuzilmasi va moddiy-texnik jihozlanishini yaxshilash boʻyicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish nazarda tutilmoqda.

Xususan, 2018-yil 1-yanvardan boshlab Toshkent, Nukus shaharlari va respublikaning viloyat markazlarida eksperiment tariqasida davlat-xususiy sheriklik shartlarida yangi maktabgacha taʼlim muassasalarini tashkil etish belgilandi.

Davlat rahbari tomonidan tashabbus qilingan davlat-xususiy sheriklik mexanizmi zamonaviy va hammabop maktabgacha taʼlim muassasalarini tashkil etish uchun investorlarga yer uchastkalari va boʻsh turgan binolarni 50 yil muddatga begʻaraz ajratishni koʻzda tutadi.

Investorlar tashkil etilayotgan maktabgacha taʼlim muassasalarida davlat taʼlim talablariga, sanitariya-gigiyena va boshqa normalarga rioya qilish, kelishuv amal qilishining butun muddati davomida faoliyat yoʻnalishini saqlab qolish, shuningdek, maktabgacha taʼlim xizmatini koʻrsatish narxining maqbulligi va arzonligini taʼminlash uchun masʼul boʻlishi nazarda tutilmoqda. Bunda investorlarga keng soliq imtiyozlari va boshqa preferensiyalar, shuningdek, imtiyozli kreditlar taqdim etiladi.

Shuningdek, Toshkent shahridagi davlat maktabgacha taʼlim muassasalariga tadbirkorlik subyektlari bilan tegishli talablarga javob beradigan oziq-ovqat mahsulotlari va tayyor ovqatlarni yetkazib berish toʻgʻrisida toʻgʻridan-toʻgʻri shartnomalar tuzishga eksperiment tariqasida ruxsat berildi.

Mazkur eksperimentlar yakunlari boʻyicha respublikaning boshqa hududlarida davlat-xususiy sheriklik mexanizmlarini va maktabgacha taʼlim muassasalarida ovqatlanishni tashkil etish tartibini joriy etish masalasi koʻrib chiqilishi nazarda tutilmoqda.

Qaror bilan ushbu sohadagi dolzarb muammolarni hal qilish boʻyicha tadbirlarni amalga oshirishga qaratilgan Oʻzbekiston Respublikasida maktabgacha taʼlim tizimini yanada takomillashtirish boʻyicha “Yoʻl xaritasi” ham tasdiqlandi.

Maktabgacha taʼlim tizimini tanqidiy oʻrganish va yanada takomillashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqish boʻyicha komissiya tashkil etildi. Komissiya tomonidan maktabgacha taʼlim sohasidagi qonunchilikni undagi boʻshliqlar, korrupsiya va boshqa huquqbuzarliklarni yuzaga keltiruvchi normalarni aniqlash nuqtai nazaridan tahlil etish, shuningdek, maktabgacha taʼlim sohasida davlat siyosatini samarali roʻyobga chiqarishga toʻsqinlik qiluvchi tizimli muammolarni aniqlash hamda kompleks oʻrganish ishlari amalga oshiriladi. Bunda zarur infratuzilmani yaratish va maktabgacha taʼlimning xususiy sektorini rivojlantirishga alohida eʼtibor qaratiladi.

Shu bilan bir qatorda, sifatli maktabgacha taʼlimni tashkil etishga davlat talablari, shu jumladan, maktabgacha yoshdagi bolalarni uygʻun rivojlantirish sohasidagi ilgʻor xorijiy tajribani hisobga olgan holda qayta koʻrib chiqiladi.

Shuningdek, milliy madaniy-tarixiy qadriyatlarni aks ettiruvchi va bolalikdan kitob oʻqishga qiziqish uygʻotuvchi oʻquv-metodik, didaktik materiallarni tayyorlash hamda joriy etish ishlari ham zamonaviy talablarga muvofiqlashtiriladi.

Qarorda vakolatli davlat organlari faoliyatiga zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish hisobiga maktabgacha taʼlim muassasalariga bolalarni qabul qilishni soddalashtirish ham oʻz ichiga olgan tashkiliy chora-tadbirlarni amalga oshirish nazarda tutildi.

Nodavlat maktabgacha taʼlim tizimini kengaytirish maqsadida Komissiyaga mavjud amaliyot va ilgʻor xorijiy tajribani oʻrgangan holda, nodavlat maktabgacha taʼlim muassasalari faoliyatini litsenziyalashning soddalashtirilgan tartibini joriy etish, ularning tashkiliy-huquqiy shakllarini takomillashtirish boʻyicha takliflar tayyorlash topshirildi.

Oʻtkazilgan oʻrganishlar natijasiga koʻra, maktabgacha taʼlim sohasida qonun hujjatlari va huquqni qoʻllash amaliyotini yanada takomillashtirishga qaratilgan kompleks chora-tadbirlar ishlab chiqiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Maktabgacha taʼlim tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qarorining amalga oshirilishi mamlakatda maktabgacha taʼlim tizimini sifat jihatdan yangi bosqichga koʻtarish, maktabgacha taʼlim muassasalarining infratuzilmasi va moddiy-texnik jihozlanishini tubdan yaxshilash imkonini beradi.

(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2017-y., 37-son, 984-modda; Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 09.10.2020-y., 07/20/4857/1357-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 09.11.2021-y., 06/21/3/1037-son)