Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2007-yil 12-dekabrdagi PQ-744-son “Oʻzbekiston Respublikasining 2008-yilgi asosiy makroiqtisodiy koʻrsatkichlari va Davlat budjeti parametrlari toʻgʻrisida”gi, 2015-yil 22-dekabrdagi PQ-2455-son “Oʻzbekiston Respublikasining 2016-yilgi asosiy makroiqtisodiy koʻrsatkichlari prognozi va Davlat budjeti parametrlari toʻgʻrisida”gi qarorlariga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi va Moliya vazirligi qaror qiladi:

1. Maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlardagi bolalar taʼminotiga haq toʻlash tartibi toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.

2. Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligi va Moliya vazirligining 2008-yil 21-yanvardagi 2 va 4-sonli “Maktabgacha tarbiya bolalar muassasalari va maktab-internatlardagi bolalar taʼminotiga haq toʻlash tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida”gi qarori (roʻyxat raqami 1768, 2008-yil 13-fevral) (Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2008-y., 6-7-son, 34-modda) oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.

3. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

Mazkur Nizom maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlarda bolalar taʼminotiga haq toʻlash tartibini belgilaydi.

1. Mazkur Nizom talablari Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti mablagʻlari hisobiga moliyalashtiriladigan maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlarga nisbatan tatbiq etiladi, turli kasalliklar bilan kasallangan bolalar uchun maktab-internatlar hamda yetim bolalar va ota-onalar qarovisiz qolgan bolalar uchun maktab-internatlar bundan mustasno.

2. Maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlardagi bolalar taʼminoti uchun toʻlanadigan tushumlar nazarda tutilgan boshqa budjet mablagʻlari bilan birga maqsadli tartibda tarbiyalanuvchilarni oziq-ovqat bilan taʼminlashni hamda tashkilotning moddiy-texnika bazasini yaxshilashga, avvalambor, sanitariya-gigiyena vositalari va yumshoq inventarlar xarid qilishga maqsadli tartibda yoʻnaltiriladi.

Bunda tashkilotning moddiy-texnika bazasini yaxshilashga yoʻnaltiriladigan mablagʻlar miqdori jami yil davomida ota-onalar toʻlovidan tushgan mablagʻlarning 5 foizidan oshmasligi lozim.

3. Maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlarda bolalar taʼminoti uchun toʻlovlar qonunchilik hujjatlarida belgilangan miqdorda toʻlanadi.

4. Maktabgacha taʼlim tashkilotiga bitta oiladan ikki va undan ortiq bolalar qatnasa, ularning har biriga ushbu toifadagi oilalar uchun qonunchilik hujjatlarida belgilangan toʻlov miqdorlari qoʻllaniladi. Bunda bitta oiladan ikki va undan ortiq bolalar turli maktabgacha taʼlim tashkilotiga qatnasa, ota-onalar yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar (bundan buyon matnda ota-onalar deb yuritiladi) bir farzandi boradigan maktabgacha taʼlim tashkilotiga ikkinchi farzandi boradigan maktabgacha taʼlim tashkilotidan uning qatnashi toʻgʻrisida maʼlumotnomani taqdim etishi lozim.

5. Maktabgacha taʼlim tashkilotlarida mazkur Nizomning ilovasida koʻrsatilgan jismoniy yoki psixik rivojlanishidagi nuqsonlari boʻlgan bolalar taʼminoti uchun ota-onalar toʻlovi undirilmaydi.

6. Bolalar taʼminoti uchun toʻlovlar ota-onalar va maktabgacha taʼlim tashkilotlari yoki maktab-internatlar oʻrtasida tuzilgan shartnomaga asosan amalga oshiriladi.

7. Maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlardagi bolalar taʼminoti uchun toʻlovlar har oyning 15-sanasidan kechiktirmasdan toʻlanadi. Oyning 15-sanasidan keyin kelgan bolalar taʼminoti uchun toʻlovlar esa, bola kelgan kundan boshlab 3 kun ichida toʻlanadi. Bunda toʻlovlar bolaning shu oyda maktabgacha taʼlim tashkilotiga qatnaydigan (maktab-internatida boʻladigan) kunlarga mutanosib ravishda toʻlanadi.

8. Ota-onalar tomonidan shartnoma shartlari bajarilmasligi yoki lozim darajada bajarilmasligi, shu jumladan toʻlov shartnomada belgilangan miqdorda hamda mazkur Nizomning 7-bandida koʻrsatilgan muddat oʻtgach ikki hafta mobaynida uzrli sabablarsiz toʻlanmagan taqdirda, ota-onalar bilan tuzilgan shartnomaning amal qilishi qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda toʻxtatiladi va bu bolaning maktabgacha taʼlim tashkiloti yoki maktab-internatida boʻlishini toʻxtatish uchun asos boʻladi. Bunda toʻlov amalga oshirilmaganligi bolaning maktab-internatda taʼlim olishini toʻxtatishga asos boʻlmaydi.

9. Maktabgacha taʼlim tashkilotidagi bola taʼminoti uchun ota-onalar tomonidan amalga oshirilmagan toʻlov 60 kun ichida toʻlab berilganda, bolani tegishli maktabgacha taʼlim tashkilotiga tiklash majburiy tartibda amalga oshiriladi. Mazkur muddat oʻtib ketgan taqdirda, maktabgacha taʼlim tashkilotiga bolani tiklash yangi qabul qilingan bolalar uchun belgilangan tartibda amalga oshiriladi.

Maktab-internatidagi bola taʼminoti uchun ota-onalar tomonidan amalga oshirilmagan toʻlov u amalga oshirilgan kundan boshlab bola maktab-internatida boʻlishi tiklanadi.

10. Maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlarida bolalarni saqlash uchun toʻlovlar tijorat banklari orqali naqd pul yoki naqd pulsiz shaklda (bank plastik kartochkalari orqali, pul oʻtkazish orqali), shuningdek va elektron toʻlov yoʻli bilan toʻlanadi.

11. Bolalar taʼminoti uchun toʻlovlar maktabgacha taʼlim tashkiloti yoki maktab-internatining tegishli hududiy gʻaznachilik boʻlinmalaridagi shaxsiy gʻazna hisobvaraqlarida undan keyinchalik foydalanish uchun hisobga olinadi.

12. Maktabgacha taʼlim tashkilotida bola taʼminoti uchun toʻlovning bir kunlik qiymati bir oylik toʻlov miqdorini shu oy mobaynidagi ish kunlari soniga boʻlish orqali aniqlanadi.

13. Bolaning yoki oila aʼzolarining kasalligi, karantin holatida boʻlganligi tufayli, shuningdek ota-onalardan birining ishdan (oʻqishdan) boʻsh vaqti davrida yoki boshqa sabablarga koʻra bola maktabgacha taʼlim tashkilotiga ketma-ket uch kundan ortiq kelmagan davri uchun toʻlangan toʻlovlar keyingi toʻlovlarni amalga oshirishda hisobga olinadi. Bunda bolaning kelmagan kunlari soni bir kunlik toʻlov miqdoriga koʻpaytirilib, keyingi toʻlov summasi chiqqan summaga kamaytiriladi. Agar bolaning kelmagan kunlari uchun toʻlov hali amalga oshirilmagan boʻlsa, toʻlanishi lozim boʻlgan toʻlov miqdori u kelmagan kunlari uchun hisoblangan toʻlov summasiga kamaytiriladi.

Bolaning yoki uning oila aʼzolarining kasalligi, karantin holatida boʻlganligi tufayli bolaning maktabgacha taʼlim tashkilotiga kelmaganligi tegishli davolash-profilaktika muassasasi yoki uchastka shifokori tomonidan beriladigan maʼlumotnoma bilan tasdiqlanishi shart.

Ota-onalardan birining ishdan (oʻqishdan) boʻsh vaqti davrida yoki boshqa sabablarga koʻra bola maktabgacha taʼlim tashkilotiga kelmasligiga ota-onalardan birining sababi koʻrsatilgan holda maktabgacha taʼlim tashkiloti rahbariyati nomiga oldindan yozgan arizasi (bildirishnomasi) asos boʻlib hisoblanadi. Bunda bolaning bir yilda koʻpi bilan 60 kundan ortiq boʻlmagan muddatgacha maktabgacha taʼlim tashkilotiga kelmasligiga ruxsat beriladi.

Bolaning uyda qolgan boshqa barcha hollarida maktabgacha taʼlim tashkilotida bola taʼminoti uchun toʻlovlar umumiy asoslarda toʻlanadi.

14. Ota-onaning oldindan bergan yozma arizasiga asosan, bolaning maktabgacha taʼlim tashkilotiga qatnashi butunlay toʻxtatilgan taqdirda, toʻlov toʻliq boʻlmagan oy uchun, yaʼni bola amalda maktabgacha taʼlim tashkilotiga qatnagan kunlar uchun toʻlanadi.

Bolaning maktabgacha taʼlim tashkilotiga qatnashi vaqtincha yoki butunlay toʻxtatilishi toʻgʻrisida ota-onaning yozma arizasi boʻlmagan hollarda toʻlov toʻliq oy uchun hisoblanadi va umumiy asoslarda undiriladi.

Bolaning maktabgacha taʼlim tashkilotlarida toʻlov toʻlangan davrdan ortiq muddatda boʻlishiga ushbu oy uchun toʻlovning qolgan qismi toʻlangandan soʻng, yoʻl qoʻyiladi.

15. Maktab-internatdagi bola taʼminoti uchun toʻlovning bir kunlik qiymati bir oylik toʻlov miqdorini shu oy mobaynidagi ish kunlari soniga boʻlish orqali aniqlanadi.

16. Bolaning yoki oila aʼzolarining kasalligi, karantin holatida boʻlganligi tufayli bola maktab-internatga ketma-ket uch kundan ortiq kelmagan davr uchun toʻlangan toʻlovlar keyingi oy uchun toʻlovni amalga oshirishda hisobga olinadi. Bunda bolaning kelmagan kunlari soni bir kunlik toʻlov miqdoriga koʻpaytirilib, keyingi oy uchun toʻlov summasi chiqqan summaga kamaytiriladi. Agar bolaning kelmagan kunlari uchun toʻlov hali amalga oshirilmagan boʻlsa, joriy oy uchun toʻlanishi lozim boʻlgan toʻlov miqdori u kelmagan kunlar uchun hisoblangan toʻlov summasiga kamaytiriladi.

Bolaning yoki uning oila aʼzolarining kasalligi, karantin holatida boʻlganligi tufayli bolaning maktab-internatga kelmaganligi tegishli davolash-profilaktika muassasasi yoki uchastka shifokori tomonidan beriladigan maʼlumotnoma bilan tasdiqlanishi shart.

Bolaning uyda qolgan boshqa barcha hollarida maktab-internatda bola taʼminoti uchun toʻlovlar umumiy asoslarda toʻlanadi.

17. Ota-onaning oldindan bergan yozma arizasiga asosan, bolaning maktab-internatda boʻlishi vaqtinchalik yoki butunlay toʻxtatilgan taqdirda, toʻlov toʻliq boʻlmagan oy uchun, yaʼni bola amalda maktab-internatda boʻlgan kunlar uchun toʻlanadi.

Bolaning maktab-internatda boʻlishi vaqtincha yoki butunlay toʻxtatilishi toʻgʻrisida ota-onaning yozma arizasi boʻlmagan hollarda toʻlov toʻliq oy uchun hisoblanadi va umumiy asoslarda undiriladi.

Bolaning maktab-internatda toʻlov toʻlangan davrdan ortiq muddatda boʻlishiga ushbu oy uchun toʻlovning qolgan qismi toʻlangandan soʻng, yoʻl qoʻyiladi.

18. Yozgi taʼtillar davrida maktab-internatlarda bolalar taʼminoti uchun toʻlov undirilmaydi.

19. Maktabgacha taʼlim tashkilotlaridagi (maktab-internatlardagi) bolalar umumiy sonining 15 foizi doirasida Ijtimoiy reyestrdagi oilalar farzandlari toʻlovdan ozod qilinadi. Bunda birinchi navbatda davlat taʼminotidagi oila va kambagʻal oila farzandlariga, shundan soʻng kambagʻallik chegarasidagi oila farzandlariga imtiyoz beriladi.

Boquvchisini yoʻqotgan ayollarning, Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish respublika markazining hududiy markazlariga joylashtirilgan xotin-qizlarning farzandlari, shuningdek vatan himoyasi va el-yurtimiz tinchligi yoʻlida yaralanganligi, kontuziya yoki mayib boʻlganligi oqibatida halok boʻlgan harbiy xizmatchilar va xodimlarning farzandlari mazkur bandning birinchi xatboshisida koʻrsatilgan kvotadan qatʼi nazar ota-onalar toʻlovidan ozod qilinadi.

Bunda, Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish respublika markazining hududiy markazlariga joylashtirilgan xotin-qizlar ular ushbu markazlarda boʻlgan vaqt mobaynida toʻlovdan ozod etiladi.

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 14-avgustdagi PF-133-son “Oʻzbekistondagi bir guruh falastinlik fuqarolarga davlat gʻamxoʻrligi, mehr-shafqat tamoyillari asosida koʻmak berish tizimini yoʻlga qoʻyish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi Farmonining 9-bandiga muvofiq, Oʻzbekistonga olib kelingan falastinlik fuqarolarning farzandlari mazkur bandning birinchi xatboshisida koʻrsatilgan kvotadan qatʼi nazar 2028-yil 1-yanvarga qadar ota-onalar toʻlovidan ozod qilinadi.

20. Toʻlovdan ozod qilinadigan bolalar roʻyxati quyidagi tasdiqlovchi hujjatlar asosida shakllantiriladi:

a) Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalarning farzandlari uchun ular Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilaning aʼzosi ekani haqida maʼlumotnoma;

b) boquvchisini yoʻqotgan ayollarning farzandlari uchun (quyidagi tasdiqlovchi hujjatlardan biri taqdim etilishi mumkin):

boquvchisini yoʻqotgan ayol boquvchisining oʻlim haqidagi guvohnomasi;

boquvchisining bedarak yoʻqolgan deb topish toʻgʻrisidagi sudning hal qiluv qarori;

oʻlim holati fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarida qayd qilinganligi haqida tibbiyot muassasalari tomonidan berilgan QR-kod (matrik shtrixli kod) qoʻyilgan maʼlumotnoma;

davlat xizmatlari markazi orqali berilgan fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarida oʻlim qayd etilganligi haqida maʼlumotnoma.

v) vatan himoyasi va el-yurtimiz tinchligi yoʻlida yaralanganligi, kontuziya yoki mayib boʻlganligi oqibatida halok boʻlgan harbiy xizmatchi yoki xodimning oʻlim haqidagi guvohnomasi;

g) Ayollarni reabilitatsiya qilish va moslashtirish respublika markazining hududiy markazlariga joylashtirilgan xotin-qizlarning farzandlari uchun ularning onasi ushbu markazlarga joylashtirilganligi toʻgʻrisida maʼlumot;

d) Oʻzbekistonga olib kelingan falastinlik fuqarolarning farzandligini tasdiqlovchi maʼlumot.

Bunda, mazkur bandning “a” kichik bandida nazarda tutilgan maʼlumotnoma maktabgacha taʼlim tashkiloti tomonidan masʼul davlat organlari va tashkilotlaridan “Elektron hukumat” tizimi idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali soʻrab olinadi.

21. Toʻlovdan ozod qilinadigan bolalar roʻyxati har oʻquv yilining 25-sentabr kuniga qadar tegishli maktabgacha taʼlim tashkiloti (maktab-internati) rahbarining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi.

22. Roʻyxatiga kirmay qolgan, shuningdek yil davomida aniqlangan Ijtimoiy reyestrdagi oilalar farzandlari hisobidan zaxira shakllantiriladi.

23. Toʻlovdan ozod qilingan bolalarning maktabgacha taʼlim tashkilotiga (maktab-internatga) qatnashi (boʻlishi) toʻxtatilishi natijasida boʻshab qolgan oʻrinlar zaxiradan toʻldirib boriladi.

24. Toʻlovdan ozod qilinadigan bolalar roʻyxati u tasdiqlangandan keyin oʻquv yil davomida qayta koʻrib chiqilishi mumkin.

25. Maktabgacha taʼlim tashkilotlari va maktab-internatlarda bolalar taʼminoti uchun toʻlovlarning kirim qilinishi va ularning maqsadli sarflanishi boʻyicha budjet hisobi va hisoboti mazkur tashkilotlarning buxgalteriyasi tomonidan qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.

26. Bolalar taʼminoti uchun toʻlovlarning toʻgʻri hisoblanishi, oʻz muddatida toʻlanishi, hisobi va hisobotining yuritilishi, tushgan mablagʻlardan maqsadli foydalanilishi ustidan nazorat Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamentining Davlat moliyaviy nazorati inspeksiyasi va uning hududiy boshqarmalari tomonidan amalga oshiriladi.

27. Ushbu Nizom talablari buzilishida aybdor boʻlgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javobgar boʻladi.

28. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi bilan kelishilgan.

1. Nutqidagi ogʻir nuqsonlar (rinolaliya, duduqlik, bolalar afaziyasi).

2. Eshitishdagi ogʻir nuqsonlar (II — IV darajali neyrosensor eshitish pastligi va karlik).

3. Koʻrishdagi ogʻir nuqsonlar (koʻzi ojizlik (amovroz); tugʻma nuqsonlar (mikroftalm, mikrokornea, anoftalm, toʻr pardaning rivojlanishidagi tugʻma nuqsonlar; koʻrish nervining atrofiyasi, koʻrish nervi disk va makulasining ogʻir darajadagi gipoplaziyasi, albinizm, aniridiya, koʻrish oʻtkirligi 0,4 gacha); katarakta (markaziy zonada toʻliq yoki qisman xiralashish, koʻrish oʻtkirligi 0,4 gacha), afakiya (koʻz gavxari yoʻqligi, koʻrish oʻtkirligi 0,4 gacha), koʻz gavxari siljishi (joy oʻzgarishi); glaukoma (tugʻma, ikkilamchi); toʻr pardaning koʻchishi).

4. Tayanch-harakat apparati buzilishi (III va IV darajali skolioz; koʻkrak qafasining III va IV darajali girdobsimon yoki kilsimon deformatsiyasi; artrogripoz; bolalar serebral falaji va boshqa nevrologik patologiyalar oqibatida ortopedik deformatsiyalari; osteomiyelit asoratlari; toʻgʻma maymoqliq (jarrohlik muolajasidan keyingi holat); ortopedik sistem kasalliklari (axondroplaziya, disxondroplaziya, xondrodistrofiya); toʻgʻma son suyak chiqishi (operativ davolashdan keyigi holat).

5. Psixik rivojlanishdagi nuqsonlar (psixik rivojlanishda kechikish, psixik-nutqiy rivojlanishda kechikish, bolalar autizmi).

6. Aqliy rivojlanishdagi nuqsonlar (yengil va oʻrta darajadagi aqliy zaiflik).

7. Murakkab nuqsonlar (rivojlanishda ikki va undan ortiq nuqsonlar mavjudligi).