1.02.00.00.00 Davlat boshqaruvi asoslari / 02.08.00.00 Iqtisodiyot, ijtimoiy-madaniy qurilish sohasidagi davlat boshqaruvining umumiy masalalari / 02.08.07.00 Hisob. Hisobot. Statistika (shuningdek, 07.29.00.00 ga qarang);
2.03.00.00.00 Fuqarolik qonunchiligi / 03.11.00.00 Majburiyatlarning alohida turlari / 03.11.22.00 Sug‘urta / 03.11.22.01 Umumiy qoidalar;
3.07.00.00.00 Moliya va kredit to‘g‘risidagi qonunchilik. Bank faoliyati / 07.29.00.00 Buxgalteriya hisobi. Moliyaviy hisobot / 07.29.05.00 Moliyaviy hisobot]
[TSZ:
1.Iqtisodiyot / Hisobga olish, statistika va hisobot;
2.Moliya / Sug‘urta]
O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirining
buyrug‘i
Sug‘urtalovchilarning moliyaviy hisobot shakllarini va ularni to‘ldirish bo‘yicha qoidalarni tasdiqlash to‘g‘risida
[O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2009-yil 20-aprelda 1945-son bilan davlat ro‘yxatidan o‘tkazildi]
“Buxgalteriya hisobi to‘g‘risida” (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-y., 9-son, 142-modda), “Sug‘urta faoliyati to‘g‘risida”gi (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2002-y., 4-5-son, 68-modda) O‘zbekiston Respublikasi qonunlari va O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2007-yil 10-apreldagi PQ-618-sonli “Sug‘urta xizmatlari bozorini yanada isloh qilish va rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Qaroriga (“O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami”, 2007-yil, 15-son, 158-modda) muvofiq buyuraman:
1. Quyidagilar:
sug‘urtalovchilarning moliyaviy hisobot shakli “Buxgalteriya balansi” — 1-sonli shakl — sug‘urta 1-ilovaga muvofiq;
sug‘urtalovchilarning moliyaviy hisobot shakli “Moliyaviy natijalar to‘g‘risidagi hisobot” — 2-sonli shakl — sug‘urta 2-ilovaga muvofiq;
(1-bandning to‘rtinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan chiqarilgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
sug‘urtalovchilarning moliyaviy hisobot shakli “Pul oqimlari to‘g‘risidagi hisobot” — 4-sonli shakl — sug‘urta 4-ilovaga muvofiq;
sug‘urtalovchilarning moliyaviy hisobot shakli “Xususiy kapital to‘g‘risidagi hisobot” — 5-sonli shakl — sug‘urta 5-ilovaga muvofiq;
(1-bandning yettinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan chiqarilgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
Sug‘urtalovchilarning moliyaviy hisobot shakllarini to‘ldirish bo‘yicha Qoidalar 7-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Ushbu buyruq O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligida davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan kundan boshlab o‘n kun o‘tgandan keyin kuchga kiradi.
Moliya vaziri R. AZIMOV
Toshkent sh.,
2009-yil 19-mart,
37-son
Moliya vazirining 2009-yil 19-mart 37- sonli buyrug‘iga 1-ILOVA
Uzoq muddatli investitsiyalar, jami (satr.040 + 050 + 060 + 070 + 080), shu jumladan: Dolgosrochnie investitsii, vsego (str.04 0+ 050 + 060 + 070+ 080), v tom chisle:
Sug‘urta agentlari va brokerlarining qarzlari (4040) Zadoljennost straxovix agentov i brokerov (4040)
240
Qayta sug‘urta qildiruvchilarning qarzlari (4050) Zadoljennost perestraxovateley (4050)
250
Qayta sug‘urtalovchilarning komission mukofotlar, tantyema va boshqa mukofotlar bo‘yicha qarzlari (4051) Zadoljennost perestraxovshikov po komissionnim voznagrajdeniyam, tantyemam i drugim voznagrajdeniyam (4051)
260
Qayta sug‘urtalovchilarning qarzlari (4060) Zadoljennost perestraxovshikov (4060)
270
Hayot sug‘ur�asi bo‘yicha ssudalar (4070) Ssudi po straxovaniyu jizni (4070)
280
Sug‘urtalovchining boshqa sug‘urtalovchilardagi depo zarari (4080) Depo ubitkov straxovshika u drugix straxovshikov (4080)
290
Sug‘urtalovchining boshqa sug‘urtalovchilardagi depo mukofotlari (4090) Depo premiy straxovshika u drugix straxovshikov (4090)
300
Alohida bo‘linmalarning qarzi (4110) Zadoljennost obosoblennix podrazdeleniy (4110)
310
Shu’ba va qaram xo‘jalik jamiyatlarining qarzi (4120) Zadoljennost dochernix i zavisimix xozyaystvennix obshestv (4120)
320
Xodimlarga berilgan bo‘naklar (4200) Avansi, vidannie personalu (4200)
330
Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga berilgan bo‘naklar (4300) Avansi, vidannie postavshikam i podryadchikam (4300)
340
Budjetga bo‘nak to‘lovlari (4400) Avansovie plateji v budjet (4400)
350
Maqsadli davlat jamg‘armalari va sug‘urtalar bo‘yicha bo‘nak to‘lovlari (4500) Avansovie plateji v gosudarstvennie selevie fondi i po straxovaniyu (4500)
360
Ta’sischilarning ustav kapitaliga ulushlar bo‘yicha qarzi (4600) Zadoljennost uchrediteley po vkladam v ustavniy kapital (4600)
370
Xodimlarning boshqa operatsiyalar bo‘yicha qarzi (4700) Zadoljennost personala po prochim operatsiyam (4700)
380
Boshqa debitorlik qarzlari (4800) Prochiye debitorskiye zadoljennosti (4800)
390
Ishonchsiz qarzlar bo‘yicha rezerv (4900) Rezervi po somnitelnim dolgam (4900)
400
Pul mablag‘lari, jami (satr.420 + 430 + 440 + 450), shu jumladan: Denejnie sredstva, vsego (str. 420 + 430 + 440 + 450), v tom chisle:
410
Kassadagi pul mablag‘lari (5000) Denejnie sredstva v kasse (5000)
420
Hisob-kitob schyotidagi pul mablag‘lari (5100) Denejnie sredstva na raschetnom schete (5100)
430
Chet el valyutasidagi pul mablag‘lari (5200) Denejnie sredstva v inostrannoy valyute (5200)
440
Boshqa pul mablag‘lari va ekvivalentlari (5500, 5600, 5700) Prochiye denejnie sredstva i ekvivalenti (5500, 5600, 5700)
450
Qisqa muddatli investitsiyalar (5800) Kratkosrochnie investitsii (5800)
460
Boshqa joriy aktivlar (5900) Prochiye tekushiye aktivi (5900)
470
II bo‘lim bo‘yicha jami (satr. 140 + 170 + 180 + 190 + 410 + 460 + 470). Itogo po razdelu II (str. 140 + 170 + 180 + 190 + 410 + 460 + 470)
480
Balans aktivi bo‘yicha jami (satr.130 + 480) Vsego po aktivu balansa (str.130 + 480)
490
Ko‘rsatkichlar nomi Naimenovaniye pokazateley
Satr kodi Kod str
Hisobot davri boshiga Na nachalo otchetnogo perioda
Hisobot davri oxiriga Na konets otchetnogo perioda
1
2
3
4
Passiv
I. O‘z mablag‘lari manbalari I. Istochniki sobstvennix sredstv
Hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralar (8090) Rezervi po straxovaniyu jizni (8090)
660
Qayta sug‘urtalovchilarning sug‘urta zaxiralaridagi ulushi, jami (satr. 680 + 690 + 700 + 710) Dolya perestraxovshikov v straxovix rezervax, vsego (str. 680 + 690 + 700 + 710)
670
Ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi (8110) Dolya perestraxovshikov v rezerve nezarabotannoy premii (8110)
680
Xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi (8120) Dolya perestraxovshikov v rezerve zayavlennix, no neuregulirovannix ubitkov (8120)
690
Sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi (8130) Dolya perestraxovshikov v rezerve proizoshedshix, no ne zayavlennix ubitkov (8130)
700
Hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralardagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi (8140) Dolya perestraxovshikov v rezervax po straxovaniyu jizni (8140)
710
II bo‘lim bo‘yicha jami (satr.580 - 670) Itogo po razdelu II (str.580 - 670)
Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga uzoq muddatli qarz (7010, 7020) Dolgosrochnaya zadoljenost postavshikam i podryadchikam (7010, 7020)
740
Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha uzoq muddatli majburiyatlar, jami (satr. 760 + 770 + 780 + 790 + 800 + 810 + 820 + 830) Dolgosrochnie obyazatelstva po straxovim operatsiyam, vsego (str. 760 + 770 + 780 + 790 + 800 + 810 + 820 + 830)
750
Ogohlantirish chora -tadbirlarini amalga oshiruvchi pudratchilarga uzoq muddatli qarzlar (7011) Dolgosrochnaya zadoljennost podryadchikam, osushestvlyayushim predupreditelnie meropriyatiya (7011)
760
Sug‘urta qildiruvchilarga uzoq muddatli qarzlar (7030) Dolgosrochnaya zadoljennost straxovatelyam (7030)
770
Sug‘urta agentlari va brokerlariga uzoq muddatli qarzlar (7040) Dolgosroch�aya zadoljennost str�xovim agentam i brokeram (7040)
780
Qayta sug‘urta qildiruvchilarga uzoq muddatli qarzlar (7050) Dolgosrochnaya zadoljennost perestraxovatelyam (7050)
790
Qayta sug‘urtalovchilarga uzoq muddatli qarzlar (7060) Dolgosrochnaya zadoljennost perestraxovshikam (7060)
800
Qayta sug‘urtalovchilarning depo mukofotlari (7070) Depo premii perestraxovshikov (7070)
810
Qayta sug‘urta qildiruvchilarga komission mukofotlar, tantyema va boshqa mukofotlar bo‘yicha uzoq muddatli qarzlar (7080) Dolgosrochnaya zadoljennost perestraxovatelyam po komissionnim voznagrajdeniyam, tantyemam i drugim voznagrajdeniyam (7080)
820
Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga uzoq muddatli qarzlar (7090) Dolgosrochnaya zadoljennost aktuariyam, adjasteram, syurveyeram i assistansam (7090)
830
Alohida bo‘linmalarga uzoq muddatli qarz (7110) Dolgosrochnaya zadoljennost obosoblennim podrazdeleniyam (7110)
840
Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlarga uzoq muddatli qarz (7120) Dolgosrochnaya zadoljennost dochernim i zavisimim xozyaystvennim obshestvam (7120)
850
Uzoq muddatli kechiktirilgan daromadlar (7210, 7220, 7230) Dolgosrochnie otsrochennie doxodi (7210, 7220, 7230)
860
Soliq va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha uzoq muddatli kechiktirilgan majburiyatlar (7240) Dolgosrochnie otsrochennie obyazatelstva po nalogam i drugim obyazatelnim platejam (7240)
870
Boshqa uzoq muddatli kechiktirilgan majburiyatlar (7250, 7290) Prochiye dolgosrochnie otsrochennie obyazatelstva (7250, 7290)
880
Xaridorlar va buyurtmachilardan olingan bo‘naklar (7300) Avansi, poluchennie ot pokupateley i zakazchikov (7300)
890
Uzoq muddatli bank kreditlari (7810) Dolgosrochnie bankovskiye krediti (7810)
900
Uzoq muddatli qarzlar (7820, 7830, 7840) Dolgosrochnie zaymi (7820, 7830, 7840)
910
Boshqa uzoq muddatli kreditorlik qarzlar (7900) Prochiye dolgosrochnie kreditorskiye zadoljennosti (7900)
Sug‘urta agentlari va brokerlariga qarzlar (6040) Zadoljennost straxovim agentam i brokeram (6040)
980
Qayta sug‘urta qildiruvchilarga qarzlar (6050) Zadoljennost perestraxovatelyam (6050)
990
Qayta sug‘urtalovchilarga qarzlar (6060) Zadoljennost perestraxovshikam (6060)
1000
Qayta sug‘urtalovchilarning depo mukofotlari (6070) Depo premii perestraxovshikov (6070)
1010
Qayta sug‘urta qildiruvchilarga komission mukofotlar, tantyema va boshqa mukofotlar bo‘yicha qarzlari (6080) Zadoljennost perestraxovatelyam po komissionnim voznagrajdeniyam, tantyemam i drugim voznagrajdeniyam (6080)
1020
Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga qarzlar (6090) Zadoljennost aktuariyam, adjasteram, syurveyeram i assistansam (6090)
1030
Alohida bo‘linmalarga qarz (6110) Zadoljennost obosoblennim podrazdeleniyam (6110)
1040
Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlariga qarz (6120) Zadoljennost dochernim i zavisimim xozyaystvennim obshestvam (6120)
Soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha kechiktirilgan majburiyatlar (6240) Otsrochennie obyazatelstva po nalogam i drugim obyazatelnim platejam (6240)
* Muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari mavjud bo‘lgan hollarda ularning rasshifrovkasi Buxgalteriya balansi — 1-sonli shakl — sug‘urtaning ilovasiga muvofiq keltiriladi.
* Pri nalichii prosrochennoy debitorskoy i kreditorskoy zadoljennosti ix rasshifrovka privoditsya soglasno prilojeniyu k Buxgalterskomu balansu — forma № 1 — straxovaniye.
(1-ilova O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) tahririda — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
Moliya vazirining 2009-yil 19-mart 37- sonli buyrug‘iga 2-ILOVA
MOLIYAVIY NATIJALAR TO‘G‘RISIDAGI HISOBOT — 2-sonli shakl — sug‘urta
OTCHET O FINANSOVIX REZULTATAX — forma № 2 — straxovaniye
20___ yil 1-yanvardan 1________gacha
Kodlar Kodi
s 1-yanvarya po 1 __________ 20___god
BHUT bo‘yicha 2-shakl
O710002
Forma № 2 po OKUD
Sug‘urtalovchi
KTUT bo‘yicha
Straxovshik _______________________
po OKPO
Tarmoq
XXTUT bo‘yicha
Otrasl _________________________
po OKONX
Tashkiliy-huquqiy shakli
THSHT bo‘yicha
Organizatsionno-pravovaya forma ________
po KOPF
Mulkchilik shakli
MSHT bo‘yicha
Forma sobstvennosti ________________
po KFS
Vazirlik, idora va boshqalar
DBIBT bo‘yicha
Ministerstva, vedomstva i drugiye _______
po SOOGU
Soliq to‘lovchining identifikatsion raqami
STIR
Identifikatsionniy nomer nalogoplatelshika
INN
Hudud
MHOBT
Territoriya
SOATO
Manzil
Jo‘natilgan sana
Adres
___________________
Data visilki
O‘lchov birligi, ming so‘m
Qabul qilingan sana
Yedinitsa izmereniya, tis. sum.
Data polucheniya
Taqdim qilish muddati
Srok predstavleniya
Ko‘rsatkichlar nomi Naimenovaniye pokazateley
Satr kodi Kod stroki
O‘tgan yilning shu davrida Za sootvetstvuyushiy period proshlogo goda
Hisobot davrida Za otchetniy period
Daromad lar (foyda) Doxodi (pribil)
Xarajat lar (zararlar) Rasxodi (ubitki)
Daromad lar (foyda) Doxodi (pribil)
Xarajat lar (zararlar) Rasxodi (ubitki)
1
2
3
4
5
6
Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan daromadlar, (satr.011-012+013+/-014+/-015+/-016+/-017+/-018+019), shu jumladan: Doxodi ot okazaniya straxovix uslug (str. 011-012+013+/-014+/-015+/-016+/-017+/-018+019), v tom chisle:
010
x
x
To‘g‘ridan-to‘g‘ri sug‘urta qilish va birgalikda sug‘urta qilish bo‘yicha (birgalikda sug‘urta qilish shartnomasida sug‘urtalovchining belgilangan ulushi qismida) sug‘urta mukofotlari Straxovie premii po pryamomu straxovaniyu i sostraxovaniyu (v chasti doli straxovshika, ustanovlennoy v dogovore sostraxovaniya)
011
x
x
Qayta sug‘urta qilishga berilgan shartnomalar bo‘yicha sug‘urta mukofotlari Straxovie premii po dogovoram, peredannim v perestraxovaniye
012
x
x
Qayta sug‘urta qilishga qabul qilingan shartnomalar bo‘yicha sug‘urta mukofotlari Straxovie premii po dogovoram, prinyatim v perestraxovaniye
013
x
x
Ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushini hisobga olgan holdagi, ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasi o‘zgarishining natijasi Rezultat izmeneniya rezerva nezarabotannoy premii, skorrektirovanniy na dolyu perestraxovshikov v rezerve nezarabotannoy premii
014
Xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushini hisobga olgan holdagi, xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasi o‘zgarishining natijasi Rezultat izmeneniya rezerva zayavlennix, no ne uregulirovannix ubitkov, skorrektirovanniy na dolyu perestraxovshikov v rezerve zayavlennix, no ne uregulirovannix ubitkov
015
Sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushini hisobga olgan holdagi, sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasi o‘zgarishining natijasi Rezultat izmeneniya rezerva proizoshedshix, no ne zayavlennix ubitkov, skorrektirovanniy na dolyu perestraxovshikov v rezerve proizoshedshix, no ne zayavlennix ubitkov
016
Hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralardagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushini hisobga olgan holdagi, hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralar o‘zgarishining natijasi Rezultat izmeneniya rezervov po straxovaniyu jizni, skorrektirovanniy na dolyu perestraxovshikov v rezervax po straxovaniyu jizni
017
Boshqa texnik zaxiralardagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushini hisobga olgan holdagi, tegishli zaxiralar o‘zgarishining natijasi Rezultat izmeneniya drugix texnicheskix rezervov, skorrektirovanniy na dolyu perestraxovshikov v sootvetstvuyushix rezervax
018
Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan boshqa daromadlar Drugiye doxodi ot okazaniya straxovix uslug
019
x
Vositachilik xizmatini ko‘rsatishdan daromadlar Doxodi ot okazaniya uslug posrednika
020
x
x
Qayta sug‘urta bo‘yicha zararlar ulushining qoplanishi bo‘yicha daromadlar Doxodi po vozmesheniyam doli ubitkov po perestraxovaniyu
030
x
x
Qayta sug‘urta bo‘yicha komission mukofotlar, tantyemalar va yig‘imlar bo‘yicha daromadlar Doxodi po komissionnim voznagrajdeniyam, tantyemam i sboram po perestraxovaniyu
040
x
Adjaster va syurveyer xizmatlarini ko‘rsatishdan olingan daromadlar Doxodi ot okazaniya uslug syurveyera i adjastera
050
x
Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan sof tushum (satr. 010+020+030+040+050) Chistaya viruchka ot okazaniya straxovix uslug (str. 010+020+030+040+050)
060
x
x
Ko‘rsatilgan sug‘urta xizmatlarining tannarxi Sebestoimost okazannix straxovix uslug
070
x
x
Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan yalpi foyda (zarar) (satr.060-070) Valovaya pribil (ubitok) ot okazaniya straxovix uslug (str.060-070)
080
Davr xarajatlari, jami (satr.100+110+120+130), shu jumladan: Rasxodi perioda, vsego (str.100+110+120+130), v tom chisle:
090
x
x
Sotish xarajatlari Rasxodi po realizatsii
100
x
x
Ma’muriy xarajatlar Administrativnie rasxodi
110
x
x
Boshqa operatsion xarajatlar Prochiye operatsionnie rasxodi
120
x
x
Kelgusida soliqqa tortiladigan bazadan chiqariladigan hisobot davri xarajatlari Rasxodi otchetnogo perioda, isklyuchayemie iz nalogooblagayemoy bazi v budushem
130
x
x
Asosiy faoliyatning boshqa daromadlari Prochiye doxodi ot osnovnoy deyatelnosti
140
x
x
Asosiy faoliyatning foydasi (zarari) (satr.080-090+140) Pribil (ubitok) ot osnovnoy deyatelnosti (str. 080-090+140)
150
Moliyaviy faoliyatning daromadlari, jami (satr.170+180+190+200+210), shu jumladan: Doxodi ot finansovoy deyatelnosti, vsego (str.170+180+190+200+210), v tom chisle:
160
x
x
Dividendlar ko‘rinishidagi daromadlar Doxodi v vide dividendov
170
x
x
Foizlar ko‘rinishidagi daromadlar Doxodi v vide protsentov
180
x
x
Uzoq muddatli ijara (lizing) dan daromadlar Doxodi ot dolgosrochnoy arendi (lizinga)
190
x
x
Valyuta kursi farqlaridan daromadlar Doxodi ot valyutnix kursovix raznits
200
x
x
Moliyaviy faoliyatning boshqa daromadlari Prochiye doxodi ot finansovoy deyatelnosti
210
x
x
Moliyaviy faoliyat bo‘yicha xarajatlar, jami (satr.230+240+250+260), shu jumladan: Rasxodi po finansovoy deyatelnosti, vsego (str.230+240+250+260), v tom chisle:
220
x
x
Foizlar ko‘rinishidagi xarajatlar Rasxodi v vide protsentov
230
x
x
Uzoq muddatli ijara (lizing) bo‘yicha foizlar ko‘rinishidagi xarajatlar Rasxodi v vide protsentov po dolgosrochnoy arende (lizingu)
240
x
x
Valyuta kursi farqlaridan zararlar Ubitki ot valyutnix kursovix raznits
250
x
x
Moliyaviy faoliyat bo‘yicha boshqa xarajatlar Prochiye rasxodi po finansovoy deyatelnosti
260
x
x
Umumxo‘jalik faoliyatining foydasi (zarari) (satr.150+160-220) Pribil (ubitok) ot obshexozyaystvennoy deyatelnosti (str. 150+160-220)
270
Favquloddagi foyda va zararlar Chrezvichaynie pribili i ubitki
280
Foyda solig‘ini to‘lagunga qadar foyda (zarar) (satr.270+/-280) Pribil (ubitok) do uplati naloga na pribil (str.270+/-280)
290
Foyda solig‘i Nalog na pribil
300
x
x
Foydadan boshqa soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar Prochiye nalogi i drugiye obyazatelnie plateji ot pribili
310
x
x
Hisobot davrining sof foydasi (zarari) (satr.290-300-310) Chistaya pribil (ubitok) otchetnogo perioda (str.290-300-310)
BYDJETGA TO‘LOVLAR TO‘G‘RISIDA MA’LUMOTNOMA SPRAVKA O PLATEJAX V BYDJET
Ko‘rsatkichlar nomi Naimenovaniye pokazateley
Satr kodi Kod stroki
Hisobot davri uchun hisob-kitob bo‘yicha to‘lanadi Prichitayetsya po raschyotu za otchetniy period
Hisobot davri uchun hisob-kitob bo‘yicha to‘lanadigandan haqiqatda to‘langani Fakticheski vneseno iz prichitayushixsya po raschyotu za otchetniy period
Yuridik shaxslardan olinadigan foyda solig‘i Nalog na pribil yuridicheskix lits
330
Jismoniy shaxslardan olinadigan daromad solig‘i Nalog na doxodi fizicheskix lits
340
shu jumladan: shaxsiy jamg‘arib boriladigan pensiya hisobvaraqlariga ajratmalar v tom chisle: otchisleniya na individualnie nakopitelnie pensionnie scheta grajdan
341
Qo‘shilgan qiymat solig‘i Nalog na dobavlennuyu stoimost
360
Aksiz solig‘i Aksizniy nalog
370
Yer qa’ridan foydalanganlik uchun soliq Nalog za polzovaniye nedrami
380
Suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq Nalog za polzovaniye vodnimi resursami
390
Yuridik shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliq Nalog na imushestvo yuridicheskix lits
400
Yuridik shaxslardan olinadigan yer solig‘i Zemelniy nalog s yuridicheskix lits
410
Yagona soliq to‘lovi Yediniy nalogoviy platej
420
Yagona yer solig‘i Yediniy zemelny nalog
430
Qat’iy belgilangan soliq Fiksirovanniy nalog
440
Boshqa soliqlar Prochiye nalogi
450
Davlat maqsadli jamg‘armalariga majburiy ajratmalar Obyazatelnie otchisleniya v gosudarstvennie selevie fondi
460
Yagona ijtimoiy to‘lov Yediniy sotsialniy platej
490
Import bo‘yicha bojxona boji Importnie tamojennie poshlini
500
Mahalliy majburiy to‘lovlar Mestnie obyazatelnie plateji
510
Budjetga to‘lovlarning kechiktirilganligi uchun moliyaviy sanksiyalar Finansovie sanksii za prosrochennie plateji v budjet
520
Jami budjetga to‘lovlar summasi (330 dan 520 satrgacha 341 satrdan tashqari) Vsego summa platejey v budjet (str. s 330 po 520 krome str. 341)
530
Rahbar
Rukovoditel_______________________________
Bosh buxgalter
M.O‘ / M.P.
Glavniy buxgalter__________________________
(2-ilova O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2018-yil 14-fevraldagi 22-sonli buyro‘g‘i (ro‘yxat raqami 1945-5, 27.02.2018-y.) tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 28.02.2018-y., 10/18/1945-5/0825-son)
(3-ilova O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan o‘z kuchini yo‘qotgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
Moliya vazirining 2009-yil 19-martdagi 37-sonli buyrug‘iga 4-ILOVA
PUL OQIMLARI TO‘G‘RISIDAGI HISOBOT — 4-sonli shakl — sug‘urta
OTCHET O DENEJNIX POTOKAX — forma № 4 — straxovaniye
_________20___ yil uchun
Kodlar Kodi
za ____________ 20___god
BHUT bo‘yicha 4-shakl
O710004
Forma № 4 po OKUD
Sug‘urtalovchi
KTUT bo‘yicha
Straxovshik _______________________
po OKPO
Tarmoq
XXTUT bo‘yicha
Otrasl _________________________
po OKONX
Tashkiliy-huquqiy shakli
THSHT bo‘yicha
Organizatsionno-pravovaya forma ________
po KOPF
Mulkchilik shakli
MSHT bo‘yicha
Forma sobstvennosti ________________
po KFS
Vazirlik, idora va boshqalar
DBIBT bo‘yicha
Ministerstva, vedomstva i drugiye _______
po SOOGU
Soliq to‘lovchining identifikatsion raqami
STIR
Identifikatsionniy nomer nalogoplatelshika
INN
Hudud
MHOBT
Territoriya
SOATO
Manzil
Jo‘natilgan sana
Adres
___________________
Data visilki
O‘lchov birligi, ming so‘m
Qabul qilingan sana
Yedinitsa izmereniya, tis. sum.
Data polucheniya
Taqdim qilish muddati
Srok predstavleniya
Ko‘rsatkichlar nomi Naimenovaniye pokazateley
Satr kodi Kod str.
Kirim Prixod
Chiqim Rasxod
1
2
3
4
Operatsion faoliyat Operatsionnaya deyatelnost
Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha pul tushumlari, jami (satr 020+030+040+050+060), shu jumladan: Denejnie postupleniya po straxovim operatsiyam, vsego (str. 020+030+040+050+060), v tom chisle:
010
x
Sug‘urta va birgalikda sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida kelib tushgan pul mablag‘lari Denejnie postupleniya v vide straxovix premiy po dogovoram straxovaniya i sostraxovaniya
020
x
Qayta sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida kelib tushgan pul mablag‘lari Denejnie postupleniya v vide straxovix premiy po dogovoram perestraxovaniya
030
x
Sug‘urta vositachisi, adjasteri, syurveyeri xizmatlarini ko‘rsatishdan kelib tushgan pul mablag‘lari Denejnie postupleniya ot okazaniya uslug straxovogo posrednika, adjastera, syurveyera
040
x
Qayta sug‘urta qilish bo‘yicha komission mukofotlar, tantyemalar va yig‘imlar ko‘rinishida kelib tushgan pul mablag‘lari Denejnie postupleniya v vide komissionnix voznagrajdeniy, tantyem i sborov po perestraxovaniyu
050
x
Qayta sug‘urta qilish va retrotsessiyaga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha zararlar ulushini qoplash bo‘yicha kelib tushgan pul mablag‘lari Denejnie postupleniya po vozmesheniyam doley ubitkov po riskam, peredannim v perestraxovaniye i retrotsessiyu
060
x
Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha pul to‘lovlari, jami (satr 080+090+100+110+120+130), shu jumladan: Denejnie viplati po straxovim operatsiyam, vsego (str. 080+090+100+110+120+130), v tom chisle:
070
x
Qayta sug‘urta va retrotsessiya shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari Denejnie sredstva, viplachennie v vide straxovix premiy po dogovoram perestraxovaniya i retrotsesii
080
x
Sug‘urta va birgalikda sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta tovonlari ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari Denejnie sredstva, viplachennie v vide straxovix vozmesheniy po dogovoram straxovaniya i sostraxovaniya
090
x
Qayta sug‘urta qilish va retrotsessiya bo‘yicha qabul qilingan tavakkalchiliklar bo‘yicha zararlar ulushini qoplash ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari Denejnie sredstva, viplachennie v vide vozmesheniy doli ubitkov po riskam, poluchennim po perestraxovaniyu i retrotsessii
100
x
Sug‘urta vositachilariga sug‘urta, birgalikda sug‘urta qilish va qayta sug‘urta qilish shartnomalarini tuzganlik uchun mukofotlar ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari Denejnie sredstva, viplachennie straxovim posrednikam v vide voznagrajdeniy za zaklyucheniye dogovorov straxovaniya, sostraxovaniya i perestraxovaniya
110
x
Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar, assistanslar tomonidan ko‘rsatilgan xizmatlar uchun to‘langan pul mablag‘lari Denejnie sredstva, viplachennie za uslugi, okazannie aktuariyami, adjasterami, syurveyerami, assistansami
120
x
Ogohlantirish chora - tadbirlarini moliyalashtirishga to‘langan pul mablag‘lari Denejnie sredstva, viplachennie na finansirovaniye predupreditelnix meropriyatiy
130
x
Xodimlarga va ular nomidan to‘langan pul mablag‘lari Denejnie sredstva, viplachennie rabotnikam i ot ix imeni
140
x
Operatsion faoliyatning boshqa pul tushumlari va to‘lovlari Drugiye denejnie postupleniya i viplati ot operatsionnoy deyatelnosti
150
Jami: operatsion faoliyatning sof pul kirimi/chiqimi (satr. 010-070-140+/-150) Itogo: chistiy denejniy pritok/ ottok ot operatsionnoy deyatelnosti (str. 010-070-140+/-150)
160
Investitsiya faoliyati Investitsionnaya deyatelnost
Asosiy vositalarni sotib olish va sotish Priobreteniye i prodaja osnovnix sredstv
170
Nomoddiy aktivlarni sotib olish va sotish Priobreteniye i prodaja nematerialnix aktivov
180
Uzoq va qiska muddatli investitsiyalarni sotib olish va sotish Priobreteniye i prodaja dolgosrochnix i kratkosrochnix investitsiy
190
Investitsion faoliyatning boshqa pul tushumlari va to‘lovlari Drugiye denejnie postupleniya i viplati ot investitsionnoy deyatelnosti
200
Jami: investitsion faoliyatning sof pul kirimi/chiqimi (satr. 170+/-180+/-190+/-200) Itogo: chistiy denejniy pritok/ottok ot investitsionnoy deyatelnosti (str. 170+/-180+/-190+/-200)
210
Moliyaviy faoliyat Finansovaya deyatelnost
Olingan va to‘langan foizlar Poluchennie i viplachennie protsenti
220
Olingan va to‘langan dividendlar Poluchennie i viplachennie dividendi
230
Aksiyalar chiqarishdan yoki xususiy kapital bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa instrumentlardan tushgan pul tushumlari Denejnie postupleniya ot vipuska aksiy ili drugix instrumentov, svyazannix s sobstvennim kapitalom
240
Xususiy aksiyalarni sotib olganda va ularni sotganda pul to‘lovlari va tushumlari Denejnie viplati i postupleniya pri vikupe i realizatsii sobstvennix aksiy
250
Uzoq va qisqa muddatli kredit va qarzlar bo‘yicha pul tushumlari va to‘lovlari Denejnie postupleniya i viplati po dolgosrochnim i kratkosrochnim kreditam i zaymam
260
Uzoq muddatli ijara (lizing) bo‘yicha pul tushumlari va to‘lovlari Denejnie postupleniya i viplati po dolgosrochnoy arende (lizingu)
270
Moliyaviy faoliyatning boshqa pul tushumlari va to‘lovlari Drugiye denejnie postupleniya i viplati ot finansovoy deyatelnosti
280
Jami: moliyaviy faoliyatning sof pul kirimi/chiqimi (satr 220+/-230+240+/-250+/-260+/-270+/-280) Itogo: Chistiy denejniy pritok/ottok ot finansovoy deyatelnosti (str. 220+/-230+240+/-250+/-260+/-270+/-280)
290
Soliqqa tortish Nalogooblojeniye
To‘langan foyda solig‘i Uplachenniy nalog na pribil
300
x
To‘langan boshqa soliqlar Uplachennie prochiye nalogi
Jami: moliyaviy-xo‘jalik faoliyatining sof pul kirimi/chiqimi (satr 160+/-210+/-290-320) Itogo: chistiy denejniy pritok/ottok ot finansovo-xozyaystvennoy deyatelnosti (str. 160+/-210+/-290-320)
330
Chet el valyutasidagi pul mablag‘larini qayta baholashdan yuzaga kelgan kurs farqlari saldosi. Saldo kursovix raznits, obrazovavshixsya ot pereotsenki denejnix sredstv v inostrannoy valyute
331
Yil boshidagi pul mablag‘lari Denejnie sredstva na nachalo goda
340
Yil oxiridagi pul mablag‘lari Denejnie sredstva na konets goda
350
CHET EL VALYUTASIDAGI PUL MABLAG‘LARINING HARAKATI TO‘G‘RISIDA MA’LUMOTNOMA SPRAVKA O DVIJENII DENEJNIX SREDSTV V INOSTRANNOY VALYUTE
Ko‘rsatkichlar nomi Naimenovaniye pokazateley
Satr kodi Kod str.
Miqdori Summa
Yil boshiga qoldiq Ostatok na nachalo goda
360
Kelib tushgan valyuta mablag‘lari, jami (satr 371+372+373+374), shu jumladan Postupilo valyutnix sredstv, vsego (str. 371+372+373+374), v tom chisle
370
Sotishdan olingan tushum Viruchka ot realizatsii
371
Konvertatsiya qilingan Prokonvertirovano
372
Moliyaviy faoliyat bo‘yicha Po finansovoy deyatelnosti
373
Boshqa manbalar Drugiye istochniki
374
Sarflangan valyuta mablag‘lari, jami (satr 381+382+383), shu jumladan Izrasxodovano valyutnix sredstv, vsego (str. 381+382+383), v tom chisle
380
Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lovlar Viplati postavshikam i podryadchikam
381
Moliyaviy faoliyat bo‘yicha to‘lovlar Viplati po finansovoy deyatelnosti
382
Boshqa maqsadlar uchun Na drugiye seli
383
Chet el valyutasidagi pul mablag‘larini qayta baholashdan yuzaga kelgan kurs farqlari saldosi Saldo kursovix raznits, obrazovavshixsya ot pereotsenki denejnix sredstv v inostrannoy valyute
390
Yil oxiridagi qoldiq (satr. 360+370-380+/-390) Ostatok na konets goda (str. 360+370-380+/-390)
400
Rahbar
Rukovoditel______________
Bosh buxgalter
M.O‘ / M.P.
Glavniy buxgalter____________
Moliya vazirining 2009-yil 19-martdagi 37-sonli buyrug‘iga 5-ILOVA
XUSUSIY KAPITAL TO‘G‘RISIDAGI HISOBOT — 5-sonli shakl — sug‘urta
OTCHET O SOBSTVENNOM KAPITALE — forma № 5 — straxovaniye
_________20___ yil uchun
Kodlar Kodi
za ____________ 20___god
BHUT bo‘yicha 5-shakl
O710005
Forma № 5 po OKUD
Sug‘urtalovchi
KTUT bo‘yicha
Straxovshik _______________________
po OKPO
Tarmoq
XXTUT bo‘yicha
Otrasl _________________________
po OKONX
Tashkiliy-huquqiy shakli
THSHT bo‘yicha
Organizatsionno-pravovaya forma ________
po KOPF
Mulkchilik shakli
MSHT bo‘yicha
Forma sobstvennosti ________________
po KFS
Vazirlik, idora va boshqalar
DBIBT bo‘yicha
Ministerstva, vedomstva i drugiye _______
po SOOGU
Soliq to‘lovchining identifikatsion raqami
STIR
Identifikatsionniy nomer nalogoplatelshika
INN
Hudud
MHOBT
Territoriya
SOATO
Manzil
Jo‘natilgan sana
Adres
___________________
Data visilki
O‘lchov birligi, ming so‘m
Qabul qilingan sana
Yedinitsa izmereniya, tis. sum.
Data polucheniya
Taqdim qilish muddati
Srok predstavleniya
Ko‘rsatkichlar nomi Naimenovaniye pokazateley
Satr kodi Kod str.
Ustav kapitali Ustavniy kapital
Qo‘shilgan kapital Dobavlenniy kapital
Zaxira kapitali Rezervniy kapital
Taqsimlanmagan foyda (qoplanmagan zarar) Neraspredelen naya pribil (nepokritiy ubitok)
Sotib olingan xususiy aksiyalar Vikuplennie sobstvennie aksii
Maqsadli tushumlar va boshqalar Selevie postupleniya i prochiye
Jami Itogo
1
2
3
4
5
6
7
8
9
Yil boshidagi qoldiq Ostatok na nachalo goda
010
Qimmatli qog‘ozlar emissiyasi Emissiya sennix bumag
020
x
x
x
x
Uzoq muddatli aktivlarni qayta baholash Pereotsenka dolgosrochnix aktivov
030
x
x
x
x
x
Ustav kapitalini shakllantirishda paydo bo‘lgan valyuta kursi farqlari Valyutnaya kursovaya raznitsa pri formirovanii ustavnogo kapitala
040
x
x
x
x
x
Zaxira kapitaliga ajratmalar Otchisleniya v rezervniy kapital
050
x
x
x
x
Hisobot yilining taqsimlanmagan foydasi (qoplanmagan zarari) Neraspredelennaya pribil (nepokritiy ubitok) otchetnogo goda
060
x
x
x
x
x
Tekinga olingan mol-mulk Bezvozmezdno poluchennoye imushestvo
070
x
x
x
x
x
Maqsadli foydalanish uchun olingan mablag‘lar Poluchennie sredstva po selevomu naznacheniyu
080
x
x
x
x
x
To‘langan dividendlar Dividendi uplachennie
090
x
x
x
x
x
Xususiy kapital shakllanishining boshqa manbalari Prochiye istochniki formirovaniya sobstvennogo kapitala
100
Yil oxiridagi qoldiq Ostatok na konets goda
110
Xususiy kapitalining ko‘payishi (+) yoki kamayishi (-) Uvelicheniye (+) ili umensheniye (-) sobstvennogo kapitala
120
MA’LUMOT UCHUN: SPRAVOCHNO:
Chiqarilgan aksiyalar soni, dona Kolichestvo vipushennix aksiy, sht.
130
x
x
x
x
x
x
shu jumladan: v tom chisle:
imtiyozli privilegirovannie
131
x
x
x
x
x
x
oddiy prostie
132
x
x
x
x
x
x
Aksiyaning nominal qiymati Nominalnaya stoimost aksii
140
x
x
x
x
x
x
Muomaladagi aksiyalar soni, dona Kolichestvo aksiy v obrashenii, sht.
(6-ilova O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan o‘z kuchini yo‘qotgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
Moliya vazirining 19-mart 2009-y. 37-sonli buyrug‘iga 7-ILOVA
Sug‘urtalovchilarning moliyaviy hisobot shakllarini to‘ldirish bo‘yicha
1. Mazkur Qoidalarga muvofiq moliyaviy hisobotlar barcha mulkchilik shakllaridagi sug‘urtalovchilar, shuningdek mulkida, xo‘jalik boshqaruvida yoki operativ boshqaruvida mulkka ega bo‘lgan va o‘z majburiyatlari bo‘yicha ushbu mulk bilan javob beruvchi, shuningdek mustaqil balans va hisob raqamiga ega bo‘lgan, soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq soliq to‘lovchi hisoblangan alohida bo‘linmalar tomonidan taqdim etiladi.
(1-bandning birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
LexUZ sharhi
Qarang: O‘zbekiston Respublikasi Oliy xo‘jalik sudi Plenumining 2015-yil 19-iyundagi 282-son “Iqtisodiy sudlar tomonidan fuqarolik qonun hujjatlarining da’vo muddatiga oid normalarini qo‘llashning ayrim masalalari haqida”gi qarori.
Moliyaviy hisobotlarni taqdim etish muddatlari O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan 2000-yil 15-iyunda 47 - son bilan tasdiqlangan Choraklik va yillik moliyaviy hisobotlarni taqdim etish muddatlari to‘g‘risidagi nizom (2000-yil 3-iyul, ro‘yxat raqami 942 — “O‘zbekiston Respublikasining qonun hujjatlari byulleteni”, 2000-yil, 13-son) bilan belgilanadi.
2. Yillik moliyaviy hisobot quyidagi shakllar hajmida taqdim etiladi:
a) “Buxgalteriya balansi” — 1-sonli shakl — sug‘urta;
b) “Moliyaviy natijalar to‘g‘risidagi hisobot” — 2-sonli shakl — sug‘urta;
(2-bandning “v” kichik bandi O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan chiqarilgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
g) “Pul oqimlari to‘g‘risidagi hisobot” — 4-sonli shakl — sug‘urta;
d) “Xususiy kapital to‘g‘risidagi hisobot” — 5-sonli shakl — sug‘urta;
(2-bandning “e” kichik bandi O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan chiqarilgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
3. Choraklik moliyaviy hisobot quyidagi shakllar hajmida taqdim etiladi:
a) “Buxgalteriya balansi” — 1-sonli shakl — sug‘urta;
b) “Moliyaviy natijalar to‘g‘risidagi hisobot” — 2-sonli shakl — sug‘urta;
(3-bandning “v” kichik bandi O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan chiqarilgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
4. Kichik korxona yoki mikrofirma maqomiga ega sug‘urtalovchilar faqatgina buxgalteriya balansi — 1-sonli shakl — sug‘urta va moliyaviy natijalar to‘g‘risidagi hisobot — 2-sonli shakl — sug‘urtalardan iborat yillik moliyaviy hisobot taqdim etadilar.
(4-band O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) tahririda — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
5. Yillik moliyaviy hisobotga hisobot yilida sug‘urtalovchining yakuniy natijalariga ta’sir ko‘rsatgan asosiy omillar bayon etilgan tushuntirish xati ilova qilinadi.
Agar yil boshi holatiga balans o‘zgartirilgan bo‘lsa, tushuntirish xatida o‘zgartirish sabablari tushuntiriladi. Unda shuningdek keyingi yilga qabul qilingan hisob siyosati keltiriladi.
Agar hisobot yilining birinchi sanasiga asosiy fondlarning qayta baholanishi amalga oshirilgan bo‘lsa, qayta baholash natijalari moliyaviy hisobot ma’lumotlarini hisobot yili boshi holatiga shakllantirishda qabul qilinadi. Bunda o‘tgan yil yakuni va hisobot yili boshi holatiga bo‘lgan ma’lumotlarning nomuvofiqligi, hisobot yilining birinchi sanasi holatiga amalga oshirilgan asosiy fondlarni qayta baholash natijalari sifatida tushuntiriladi va joriy davr moliyaviy hisobotining tushuntirish xatida bayon etiladi.
6. Sug‘urtalovchilar, auditorlik tekshiruvi o‘tkazilgandan so‘ng 15 kun ichida, lekin hisobot yilidan keyingi yilning 15-mayidan kechiktirmagan holda, moliyaviy hisobotning to‘g‘riligi to‘g‘risida auditorlik xulosasining nusxasini soliq organlariga taqdim etadilar.
7. Moliyaviy hisobot shakllarida barcha rekvizitlar va belgilangan ko‘rsatkichlar to‘ldirilishi shart. Agar sug‘urtalovchida tegishli aktiv, passiv, operatsiyalarning mavjud emasligi tufayli u yoki bu modda (satr, ustun) to‘ldirilmagan taqdirda, ushbu modda (satr, ustun) ustiga chizib qo‘yiladi.
8. Moliyaviy hisobot shakllarining manzil qismi quyidagi tartibda to‘ldiriladi:
a) “Sug‘urtalovchi” rekviziti — sug‘urtalovchining to‘liq nomi (o‘rnatilgan tartibda ro‘yxatdan o‘tgan ta’sis hujjatlariga muvofiq) va KTUTga ko‘ra uning kodi ko‘rsatiladi;
b) “Tarmoq” rekviziti — sug‘urtalovchining tarmog‘i va XXTUTga ko‘ra tarmoq kodi ko‘rsatiladi;
v) “Tashkiliy-huquqiy shakli” rekviziti — sug‘urtalovchining tashkiliy-huquqiy shakli va THSHTga ko‘ra tashkiliy-huquqiy shaklining kodi ko‘rsatiladi;
g) “Mulkchilik shakli” rekviziti – sug‘urtalovchining mulkchilik shakli va MSHTga ko‘ra mulkchilik shaklining kodi ko‘rsatiladi;
d) “Vazirlik, idora va boshqalar” rekviziti — sug‘urtalovchi, uning tasarrufida bo‘lgan, moliyaviy hisobot taqdim etiladigan organ nomi (agar u mavjud bo‘lsa) va DBIBTga ko‘ra ushbu organning kodi ko‘rsatiladi;
j) “Hudud” rekviziti — MHOBT bo‘yicha kod ko‘rsatiladi;
z) “Manzil” rekviziti — sug‘urtalovchining to‘liq yuridik manzili ko‘rsatiladi.
9. Moliyaviy hisobotni tuzishda “Buxgalteriya hisobi to‘g‘risida”gi (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-y., 9-son, 142-modda), “Sug‘urta faoliyati to‘g‘risida”gi (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 2002-y., 4-5-son, 68-modda) O‘zbekiston Respublikasining qonunlari, O‘zbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksi (O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1996-yil, 2-songa ilova, 11-12-son; 1997-yil, 2-son, 56-modda, 9-son, 241-modda; 1998-yil, 5-6-son, 102-modda; 1999-yil, 1-son, 20-modda, 9-son, 229-modda; 2001-yil, 1-2-son, 23-modda, 9-10-son, 182-modda; 2002-yil, 1-son, 20-modda; 2003-yil, 1-son, 8-modda, 5-son, 67-modda; 2004-yil, 1-2-son, 18-modda, 5-son, 90-modda, 9-son, 171-modda; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining Axborotnomasi, 2006-yil, 4-son, 154-modda, 9-son, 494, 498-moddalar), Buxgalteriya hisobining milliy standartlari, shuningdek buxgalteriya hisobini yuritish va moliyaviy hisobotni tuzish masalalari bo‘yicha boshqa me’yoriy-huquqiy hujjatlarga asoslanish lozim.
10. Sug‘urtalovchining alohida balansga chiqarilmagan barcha alohida bo‘linmalari ko‘rsatkichlari moliyaviy hisobot shakllari ko‘rsatkichlari ma’lumotlariga kiritilishi shart.
11. Moliyaviy hisobotlarni tuzishda hisobot sanasi bo‘lib hisobot davrining oxirgi kalendar kuni hisoblanadi.
Hisobot yilida tugatilgan yoki qayta tashkil etilgan sug‘urtalovchi amaldagi yillik moliyaviy hisobot shakllari bo‘yicha yil boshidan tugatilish (qayta tashkil etilish) vaqtigacha bo‘lgan davr uchun hisobot topshiradi.
1-oktabrigacha yangi tashkil etilgan sug‘urtalovchilar, mablag‘lar va ularning manbalarini moliyaviy hisobotda, o‘rnatilgan tartibda davlat ro‘yxatidan o‘tgan oyning 1 sanasidan boshlab hisobot yilining 31-dekabrigacha, hisobot yilining 1-oktabridan keyin tashkil etilgan sug‘urtalovchilar esa — davlat ro‘yxatidan o‘tgan sanadan keyingi yilning 31-dekabrigacha, 31-dekabr ham shunga kiradi, bo‘lgan davr uchun ko‘rsatadilar (ko‘rsatilgan tartib tugatilgan (qayta tashkil etilgan) sug‘urtalovchilar bazasida tashkil etilgan sug‘urtalovchilar va ularning alohida bo‘linmalariga nisbatan qo‘llanilmaydi).
12. Sug‘urtalovchi balansining moddalari, aktivlar va majburiyatlarning izchil o‘tkazilgan inventarizatsiyasi bilan asoslangan bo‘lishi shart. Inventarizatsiya O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan 1999-yil 19-oktabrda EG/17-19-2075-son bilan tasdiqlangan Buxgalteriya hisobining milliy standartida (19-sonli BHMS) “Inventarizatsiyani tashkil etish va o‘tkazish” (1999-yil 2-noyabr, ro‘yxat raqami 833) belgilangan tartibda o‘tkaziladi. Bunda yillik moliyaviy hisobot taqdim etilgunga qadar, doimiy ishlab turuvchi inventarizatsiya komissiyalari tomonidan inventarizatsiya davomida qiymatliklarning haqiqatda mavjudligi va buxgalteriya ma’lumotlari orasidagi aniqlangan tafovutlar bartaraf etilgan bo‘lishi shart. Shuningdek, solishtirma dalolatnomalar yoki o‘zaro hisob kitoblar saldosini tasdiqlovchi xatlar bilan rasmiylashtirilgan debitorlik va kreditorlik qarzlarining inventarizatsiyasi o‘tkazilishi shart. O‘tkazilgan inventarizatsiyalar soni va natijalari, shuningdek ularning o‘tkazilmaslik sabablari yillik moliyaviy hisobotga ilova qilinadigan tushuntirish xatida aks ettirilishi shart.
13. Moliyaviy hisobot shakllari rahbar va bosh buxgalter tomonidan imzolanadi, imzolar muhr bilan tasdiqlanadi.
14. Moliyaviy hisobotda o‘chirish va bo‘yalishlar bo‘lmasligi shart. Xatolar tuzatilgan taqdirda tegishli qaydlar qilinadi, ularni moliyaviy hisobotga imzo chekkan shaxslar tasdiqlab, tuzatish sanasini ko‘rsatadilar.
15. Joriy hamda o‘tgan yil hisobot ma’lumotlarini tuzatishlar (ular tasdiqlangandan so‘ng) ma’lumotlar xatoligi topilgan hisobot davri uchun tuzilgan hisobotga kiritiladi, bunda tuzatishlar hisobot davri (choragi, yil boshi) ma’lumotlariga kiritiladi.
O‘tgan davrda yo‘l qo‘yilgan fundamental (muhim) xatolarni tuzatish summasi moliyaviy hisobotda yil boshi holatiga taqsimlanmagan foyda saldosini o‘zgartirish hamda aktivlar, majburiyatlar va xususiy kapitalning boshqa moddalariga tegishli tuzatishlar kiritish yo‘li bilan aks ettirilishi mumkin.
Yillik moliyaviy hisobotni tekshirish chog‘ida daromadlarni yashirish yoki ishlab chiqarish xarajatlari (yoki muomala chiqimlari) bilan bog‘liq bo‘lmagan xarajatlarni ishlab chiqarish xarajatlariga (yoki muomala chiqimlariga) kiritish natijasida moliyaviy natijalarni kamaytirib ko‘rsatish aniqlangan holda, buxgalteriya hisobi va o‘tgan yil uchun moliyaviy hisobotga tuzatishlar kiritilmaydi, balki joriy yilda hisobot davrida aniqlangan o‘tgan yillar foydasi sifatida aks ettiriladi.
16. “Buxgalteriya balansi”ni (keyingi matnlarda — balans) tuzishdan oldin hisobot davri oxiriga Bosh kitobning analitik schyotlari bo‘yicha oborot va qoldiqlari sintetik schyotlarning oborot va qoldiqlari bilan albatta solishtirilgan bo‘lishi shart.
17. 3-ustunda hisobot davri boshi holatiga ma’lumotlar, ya’ni o‘tgan hisobot davri balansining 4-ustuni ma’lumotlari ko‘rsatiladi.
18. Asosiy vositalar, balansning “Boshlang‘ich (qayta tiklash) qiymati” moddasida (satr 010), hisobi (0100) asosiy vositalarni hisobga oluvchi va 0310 “Uzoq muddatli ijara shartnomasi bo‘yicha olingan asosiy vositalar” schyotlarda olib boriladigan o‘z asosiy vositalarining (amaldagi hamda konservatsiya qilingan) va uzoq muddatga ijaraga olingan asosiy vositalarning boshlang‘ich (qayta tiklash) qiymati bo‘yicha ko‘rsatiladi.
“Eskirish summasi” moddasida (satr 011) sug‘urtalovchi tomonidan hisobi asosiy vositalarning eskirishini hisobga oluvchi schyotlarda (0200) olib boriladigan, (0100) va 0310 “Uzoq muddatli ijara shartnomasi bo‘yicha olingan asosiy vositalar” schyotlarida hisobga olingan asosiy vositalar bo‘yicha hisoblangan eskirish summasi keltiriladi.
“Qoldiq (balans) qiymati” moddasi (satr 012) bo‘yicha 010 satr “Boshlang‘ich (qayta tiklash) qiymati” va 011 satr “Eskirish summasi” o‘rtasidagi farq aks ettiriladi.
19. Nomoddiy aktivlar, balansning “Boshlang‘ich qiymati” moddasida (satr 020), hisobi nomoddiy aktivlarni hisobga oluvchi schyotlarda (0400) olib boriladigan, sug‘urtalovchi tomonidan tabiiy resurslar, yer maydonlaridan foydalanish huquqi, patentlar, tovar belgilari, sanoat namunalari, tashkiliy xarajatlar, mualliflik huquqlari va boshqalar ko‘rinishidagi nomoddiy aktivlarga (xo‘jalik faoliyatida uzoq muddat foydalaniladigan va daromad keltiradigan) qilingan xarajatlar summasi sifatida boshlang‘ich qiymati bo‘yicha ko‘rsatiladi.
Shuningdek, ushbu modda bo‘yicha hisobot davrida amalga oshirilgan hisobdan chiqarishlar chegirilgan holdagi gudvill (firma bahosi) summasi aks ettiriladi. Buxgalteriya hisobida nomoddiy aktiv gudvill (firma bahosi) summasining hisobdan chiqarilishi, alohida schyotda amortizatsiyani yig‘ib bormagan holda, to‘g‘ridan-to‘g‘ri 0480 schyot “Gudvill” saldosining kamayishiga yoziladi.
“Amortizatsiya summasi” moddasida (satr 021) hisobi nomoddiy aktivlarning amortizatsiyasini hisobga oluvchi schyotlarda (0500) olib boriladigan nomoddiy aktivlar bo‘yicha hisoblangan amortizatsiya summasi keltiriladi.
“Qoldiq (balans) qiymati” moddasi (satr 022) bo‘yicha 020 satr “Boshlang‘ich qiymati” va 021 satr “Amortizatsiya summasi” o‘rtasidagi farq aks ettiriladi.
20. “Uzoq muddatli investitsiyalar, jami” moddasi (satr 030) bo‘yicha 040, 050, 060, 070, 080 satrlarda ko‘rsatilgan qimmatli qog‘ozlar, sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlariga, chet el kapitali mavjud bo‘lgan korxonalarga investitsiyalar va boshqa uzoq muddatli investitsiyalarga qo‘yilgan mablag‘lar summasi ko‘rsatiladi.
Investor dividend olish huquqiga ega bo‘lgan va ushbu qo‘yilmalar bo‘yicha to‘liq majburiyat olib borgan taqdirda, qimmatli qog‘ozlar balans aktivida to‘liq sotib olish narxi bo‘yicha, so‘ndirilmagan qismini esa, balans passivining kreditorlar qismiga olib borgan holda ko‘rsatiladi. Qolgan hollarda xarid qilinadigan qimmatli qog‘ozlar uchun to‘langan summalar, balans aktivida debitorlar moddasida ko‘rsatiladi.
21. “Qimmatli qog‘ozlar” moddasi (satr 040) bo‘yicha 0610 schyot “Qimmatli qog‘ozlar”da hisobga olinadigan obligatsiyalar, aksiyalar va boshqa qimmatli qog‘ozlarga (sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlarining qimmatli qog‘ozlaridan tashqari) qo‘yilgan summa ko‘rsatiladi.
22. “Sho‘ba xo‘jalik jamiyatlariga investitsiyalar” moddasi (satr 050) bo‘yicha 0620 schyot “Sho‘ba xo‘jalik jamiyatlariga investitsiyalar”da hisobga olinadigan, sho‘ba xo‘jalik jamiyatlarining aksiyalari, obligatsiyalari va boshqa investitsiyalariga qo‘yilgan mablag‘lar summasi ko‘rsatiladi.
23. “Qaram xo‘jalik jamiyatlariga investitsiyalar” moddasi (satr 060) bo‘yicha 0630 schyot “Qaram xo‘jalik jamiyatlariga investitsiyalar”da hisobga olinadigan, qaram xo‘jalik jamiyatlarining aksiyalari, obligatsiyalari va boshqa investitsiyalariga qo‘yilgan mablag‘lar summasi ko‘rsatiladi.
24. “Chet el kapitali mavjud bo‘lgan korxonalarga investitsiyalar” moddasi (satr 070) bo‘yicha 0640 schyot “Chet el kapitali mavjud bo‘lgan korxonalarga investitsiyalar”da hisobga olinadigan chet el kapitali mavjud bo‘lgan korxonalarning aksiyalari, obligatsiyalari, ustav kapitaliga qo‘yilmalar va boshqa investitsiyalariga qo‘yilgan mablag‘lar summasi ko‘rsatiladi.
25. “Boshqa uzoq muddatli investitsiyalar” moddasi (satr 080) bo‘yicha 0690 schyot “Boshqa uzoq muddatli investitsiyalar”da hisobga olinadigan va yuqorida sanab o‘tilgan moddalarda hisobga olinmagan uzoq muddatli investitsiyalarga qo‘yilgan mablag‘lar summasi ko‘rsatiladi.
26. “O‘rnatiladigan asbob-uskunalar” moddasi (satr 090) bo‘yicha hisobi 0710 schyot “O‘rnatiladigan asbob-uskunalar — mahalliy” va 0720 schyot “O‘rnatiladigan asbob-uskunalar — xorijiy”larda olib boriladigan, haqiqiy qiymati bo‘yicha o‘rnatiladigan asbob-uskunalar qiymati ko‘rsatiladi.
27. “Kapital qo‘yilmalar” moddasi (satr 100) bo‘yicha hisobi kapital qo‘yilmalarni hisobga oluvchi schyotlarda (0800) olib boriladigan, xo‘jalik hamda pudrat yo‘li bilan amalga oshirilayotgan tugallanmagan qurilish qiymati, sotib olingan ekspluatatsiyaga berilmagan asosiy vositalar va nomoddiy aktivlar qiymati, asosiy podani shakllantirish xarajatlari, shuningdek yerni obodonlashtirish, uzoq muddatli ijara (lizing) shartnomasi bo‘yicha olingan asosiy vositalarga qo‘yilgan summalar va boshqalar qiymati ko‘rsatiladi.
28. “Uzoq muddatli debitorlik qarzlari” moddasi (satr 110) bo‘yicha hisobi 0910 schyot “Olingan veksellar”, 0920 schyot “Uzoq muddatli ijara bo‘yicha olinadigan to‘lovlar”, 0930 schyot “Xodimlarning uzoq muddatli qarzlari”, 0940 schyot “Boshqa uzoq muddatli debitor qarzlar”larda olib boriladigan olinadigan veksellarning uzoq muddatli qismi, uzoq muddatli ijara (lizing) shartnomasi bo‘yicha berilgan asosiy vositalar uchun olinadigan to‘lovlar qoldig‘i, xodimlarning uzoq muddatli qarzlari va boshqa uzoq muddatli debitorlik qarzlari ko‘rsatiladi.
29. “Uzoq muddatli kechiktirilgan xarajatlar” moddasi (satr 120) bo‘yicha hisobi 0950 schyot “Vaqtinchalik farqlar bo‘yicha kechiktirilgan foyda solig‘i”, 0960 schyot “Diskont (chegirma)lar bo‘yicha uzoq muddatli kechiktirilgan xarajatlar”, 0990 schyot “Boshqa uzoq muddatli kechiktirilgan xarajatlar”larda olib boriladigan vaqtinchalik farqlar bo‘yicha kechiktirilgan foyda solig‘i, diskont (chegirma)lar bo‘yicha uzoq muddatli kechiktirilgan xarajatlar va boshqa uzoq muddatli kechiktirilgan xarajatlar ko‘rsatiladi.
30. “I bo‘lim bo‘yicha jami” moddasi (satr 130) bo‘yicha 012, 022, 030, 090, 100, 110, 120 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
31. “Tovar-moddiy zaxiralari, jami” moddasi (satr 140) bo‘yicha 150, 160 satrlarda ko‘rsatilgan materiallar, tugallanmagan xizmatlar qoldiqlari yig‘indisi ko‘rsatiladi.
32. “Materiallar” moddasi (satr 150) bo‘yicha 1000 schyot “Materiallarni hisobga oluvchi schyotlar”da hisobga olinadigan xom ashyo zaxiralari, xarid qilingan yarim tayyor mahsulot va butlovchi buyumlar, yoqilg‘i, ehtiyot qismlar, qurilish materiallari, idish va idishbop materiallar, inventar va xo‘jalik jihozlari, qaytuvchi chiqindilar va boshqa moddiy qiymatliklarning haqiqiy tannarxi ko‘rsatiladi.
Materiallarni tayyorlash va xarid qilishni hisobga oluvchi schyotlar (1500) va materiallar qiymatidagi farqlarni hisobga oluvchi schyotlar (1600) foydalanilganda, ushbu schyotlarda ko‘rsatilgan qiymatliklar “Materiallar” moddasida aks ettiriladi.
33. “Tugallanmagan xizmatlar” moddasi (satr 160) bo‘yicha hisobi sug‘urta ishini yuritish xarajatlarini hisobga oluvchi schyotlar (2000), yordamchi ishlab chiqarishni hisobga oluvchi schyotlar (2300), xizmat ko‘rsatuvchi xo‘jaliklarni hisobga oluvchi schyotlarda (2700) olib boriladigan tugallanmagan xizmatlar bo‘yicha xarajatlar ko‘rsatiladi.
34. “Kelgusi davr xarajatlari” moddasi (satr 170) bo‘yicha kelgusi davr xarajatlarini hisobga oluvchi schyotlarda (3100) aks ettirilgan, hisobot davrida amalga oshirilgan, lekin xarajatlar tegishli bo‘lgan keyingi hisobot davrlarida moliyaviy-xo‘jalik faoliyati xarajatlariga olib boriladigan xarajatlar summasi ko‘rsatiladi. Bunday xarajatlarga ommaviy axborot vositalari nashrlariga obuna bo‘lish xarajatlari, oldindan to‘langan ijara haqi va boshqalar kiradi.
35. “Kechiktirilgan xarajatlar” moddasi (satr 180) bo‘yicha kechiktirilgan xarajatlarni hisobga oluvchi schyotlarda (3200) hisobga olingan vaqtinchalik farqlar bo‘yicha kechiktirilgan foyda solig‘ining joriy qismi, diskont (chegirma)lar bo‘yicha kechiktirilgan xarajatlar va boshqa kechiktirilgan xarajatlar ko‘rsatiladi.
36. “Debitorlar, Jami” moddasi (satr 190) bo‘yicha jami debitorlik qarzlari sifatida 200, 310, 320, 330, 340, 350, 360, 370, 380, 390 satrlarda ko‘rsatilgan, xaridor va buyurtmachilar, sug‘urta qildiruvchilar, sug‘urta agentlari va brokerlari, qayta sug‘urtalovchilar, qayta sug‘urta qildiruvchilarning qarzlari, sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlarining qarzlari; mol yetkazib beruvchilar, pudratchilar, xodimlarga berilgan bo‘naklar; budjet, davlat maqsadli jamg‘armalariga va sug‘urta bo‘yicha avans to‘lovlari; ta’sischilarning ustav kapitaliga ulushlar bo‘yicha qarzi va turli debitorlarning qarzlari summalari yig‘indisi ko‘rsatiladi.
191 satrda ma’lumot uchun debitor qarzdorlikning muddati o‘tgan qismi ko‘rsatiladi.
37. “To‘lanadigan schyotlar, jami” moddasi (satr 200) bo‘yicha jami to‘lanadigan schyotlar, 210, 220 satrlarda ko‘rsatilgan xaridorlar va buyurtmachilarning qarzi, sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha debitorlik qarzlari summalarining yig‘indisidan 400 satrda ko‘rsatilgan ishonchsiz qarzlar rezervining summasini chegirgan holda ko‘rsatiladi.
38. “Xaridorlar va buyurtmachilarning qarzi” moddasi (satr 210) bo‘yicha 4010 schyot “Xaridorlar va buyurtmachilardan olinadigan schyotlar”, 4020 schyot “Olingan veksellar”larda hisobga olinadigan buyurtmachi (xaridorlar)ga sotilgan tovarlar, topshirilgan ishlar va ko‘rsatilgan xizmatlar uchun qarzdorlik ko‘rsatiladi.
39. “Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha debitorlar, Jami” moddasi (satr 220) bo‘yicha 230, 240, 250, 260, 270, 280,290, 300 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
40. 4030 schyot “Sug‘urta qildiruvchilardan olinadigan schyotlar”da hisobga olinadigan sug‘urta qildiruvchilarning debitorlik qarzlari “Sug‘urta qildiruvchilarning qarzlari” moddasi (satr 230) bo‘yicha aks ettiriladi.
41. 4040 schyot “Sug‘urta agentlari va brokerlaridan olinadigan schyotlar”da hisobga olinadigan sug‘urta vositachilarining debitorlik qarzlari “Sug‘urta agentlari va brokerlarining qarzlari” moddasi (satr 240) bo‘yicha aks ettiriladi.
42. 4050 schyot “Qayta sug‘urta qilish bo‘yicha qabul qilingan tavakkalchiliklar bo‘yicha olinadigan schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urta qildiruvchilarning debitorlik qarzlari “Qayta sug‘urta qildiruvchilarning qarzlari” moddasi (satr 250) bo‘yicha aks ettiriladi.
43. 4051 schyot “Qayta sug‘urta qilishga oid komission rag‘batlantirishlar, tantyemalar va yig‘imlar bo‘yicha olinadigan schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urtalovchilarning komission mukofotlar, tantyemalar va boshqa mukofotlar bo‘yicha debitorlik qarzlari “Qayta sug‘urtalovchilarning komission mukofotlar, tantyema va boshqa mukofotlar bo‘yicha qarzlari” moddasi (satr 260) bo‘yicha aks ettiriladi.
44. 4060 schyot “Qayta sug‘urta qilishga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha olinadigan schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urtalovchilarning debitorlik qarzlari “Qayta sug‘urtalovchilarning qarzlari” moddasi (satr 270) bo‘yicha aks ettiriladi.
45. 4070 schyot “Hayot sug‘urtasi bo‘yicha berilgan ssudalar bo‘yicha olinadigan schyotlar”da hisobga olinadigan hayot sug‘urtasi turlari bo‘yicha sug‘urta polisi ta’minoti ostida sug‘urta qildiruvchilarga berilgan ssudalar “Hayot sug‘urtasi bo‘yicha ssudalar” moddasi (satr 280) bo‘yicha aks ettiriladi.
46. 4080 schyot “Sug‘urtalovchining boshqa sug‘urtalovchilardagi depo zarari”da hisobga olinadigan, qayta sug‘urtalovchidan olinadigan sug‘urta qoplamalari “Sug‘urtalovchining boshqa sug‘urtalovchilardagi depo zarari” moddasi (satr 290) bo‘yicha aks ettiriladi.
47. 4090 schyot “Sug‘urtalovchining boshqa sug‘urtalovchilardagi depo mukofotlari”da hisobga olinadigan qayta sug‘urta qildiruvchidan olinadigan qayta sug‘urta mukofotlari “Sug‘urtalovchining boshqa sug‘urtalovchilardagi depo mukofotlari” moddasi (satr 300) bo‘yicha aks ettiriladi.
48. “Alohida bo‘linmalarning qarzi” moddasi (satr 310) bo‘yicha hisobi 4110 schyot “Alohida bo‘linmalardan olinadigan schyotlar”da olib boriladigan alohida bo‘linmalarning (filiallarning, vakolatxonalarning) joriy qarzlari aks ettiriladi. Ushbu modda bo‘yicha axborot ma’lumot uchun keltiriladi.
49. “Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlarining qarzi” moddasi (satr 320) bo‘yicha hisobi 4120 schyot “Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlaridan olinadigan schyotlar”da olib boriladigan sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlarining joriy qarzlari (idora doirasidagi hisob-kitoblar) aks ettiriladi. Sho‘ba va (yoki) qaram xo‘jalik jamiyatlariga investitsiyalar hisobi bosh jamiyat moliyaviy hisobotida O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan 1998-yil 14-oktabrda 50-son bilan tasdiqlangan Buxgalteriya hisobining milliy standarti (8-sonli BHMS) “Konsolidatsiyalashtirilgan moliyaviy hisobotlar va sho‘ba xo‘jalik jamiyatlariga investitsiyalar hisobi”ga (1998-yil 28-dekabr, ro‘yxat raqami 580, Me’yoriy hujjatlar axborotnomasi, 1999-yil, 6-son) muvofiq konsolidatsiyalashtirilgan bo‘lishi shart.
50. “Xodimlarga berilgan bo‘naklar” moddasi (satr 330) bo‘yicha xodimlarga mehnat haqi, xizmat safarlari, umumxo‘jalik xarajatlari bo‘yicha berilgan bo‘naklar va boshqa bo‘lajak hisob-kitoblar bo‘yicha berilgan bo‘naklar summasi ko‘rsatiladi. Xodimlarga berilgan bo‘naklarning hisobi xodimlarga berilgan bo‘naklarni hisobga oluvchi schyotlarda (4200) olib boriladi.
51. “Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga berilgan bo‘naklar” moddasi (satr 340) bo‘yicha qonunchilik hujjatlariga muvofiq muddati bir yildan kam bo‘lgan bo‘lajak hisob-kitoblar uchun boshqa korxonalarga to‘langan bo‘naklar summasi ko‘rsatiladi. Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga berilgan bo‘naklarning hisobi mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga berilgan bo‘naklarni hisobga oluvchi schyotlarda (4300) olib boriladi.
(51-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
LexUZ sharhi
Qarang: O‘zbekiston Respublikasi Oliy xo‘jalik sudi Plenumining 2015-yil 19-iyundagi 282-son “Iqtisodiy sudlar tomonidan fuqarolik qonun hujjatlarining da’vo muddatiga oid normalarini qo‘llashning ayrim masalalari haqida”gi qarori.
52. “Budjetga bo‘nak to‘lovlari” moddasi (satr 350) bo‘yicha budjetga soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha bo‘nak to‘lovlari va ortiqcha to‘lovlar ko‘rsatiladi. Budjetga soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha bo‘nak to‘lovlarining hisobi 4410 schyot “Budjetga soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha bo‘nak to‘lovlari (turlari bo‘yicha)”da olib boriladi.
53. “Maqsadli davlat jamg‘armalari va sug‘urtalar bo‘yicha bo‘nak to‘lovlari” moddasi (satr 360) bo‘yicha hisobi maqsadli davlat jamg‘armalariga va sug‘urtalar bo‘yicha bo‘nak to‘lovlarini hisobga oluvchi schyotlarda (4500) olib boriladigan maqsadli davlat jamg‘armalariga (Respublika yo‘l jamg‘armasi, O‘zbekiston Respublikasi budjetdan tashqari Pensiya jamg‘armasi, Ish bilan ta’minlashga ko‘maklashuvchi davlat jamg‘armasi va boshqa maqsadli davlat jamg‘armalari) majburiy to‘lovlar va sug‘urta bo‘yicha bo‘nak to‘lovlari va ortiqcha to‘lovlar ko‘rsatiladi.
54. “Ta’sischilarning ustav kapitaliga ulushlar bo‘yicha qarzi” moddasi (satr 370) bo‘yicha 4610 schyot “Ustav kapitaliga ta’sischilarning ulushlari bo‘yicha qarzi”da hisobga olinadigan ta’sischilarning ustav kapitaliga ulushlari bo‘yicha qarzlari ko‘rsatiladi.
55. “Xodimlarning boshqa operatsiyalar bo‘yicha qarzi” moddasi (satr 380) bo‘yicha sug‘urtalovchi xodimlarining ularga berilgan qarzlar bo‘yicha, sug‘urtalovchiga moddiy zararni qoplash bo‘yicha va xodimlarning boshqa qarzlari ko‘rsatiladi. Xodimlarning boshqa operatsiyalar bo‘yicha qarzlari hisobi xodimlarning boshqa operatsiyalar bo‘yicha qarzini hisobga oluvchi schyotlarda (4700) olib boriladi.
56. “Boshqa debitorlik qarzlari” moddasi (satr 390) bo‘yicha hisobi turli debitorlar qarzlarini hisobga oluvchi schyotlarda (4800) olib boriladigan yuqorida keltirilgan debitorlar bilan hisob-kitoblar moddalarida ko‘rsatilmagan, turli operatsiyalar bo‘yicha turli debitorlarning qarzlari, xususan, olinadigan: foiz va dividendlar, uzoq muddatli ijara (lizing) bo‘yicha joriy to‘lovlar, qisqa muddatli ijara bo‘yicha to‘lovlar; royalti bo‘yicha olinadigan schyotlar, qarzdorlar tomonidan tan olingan yoxud sud yoki ularni undirish to‘g‘risida boshqa organning qarori olingan, moliyaviy-xo‘jalik faoliyati natijalariga olib borilgan jarimalar, penyalar, neustoykalar, boshqa shaxslarning qarzlari ko‘rsatiladi.
57. “Ishonchsiz qarzlar bo‘yicha rezerv” moddasi (satr 400) bo‘yicha ishonchsiz qarzlar bo‘yicha rezervni hisobga oluvchi schyotlarda (4900) hisobga olinadigan ishonchsiz qarzlar bo‘yicha rezerv summasi ko‘rsatiladi.
58. “Pul mablag‘lari, jami” moddasi (satr 410) bo‘yicha 420, 430, 440, 450 satrlarda ko‘rsatilgan kassadagi, milliy valyutadagi hisob-kitob schyotidagi va valyuta schyotidagi, shuningdek boshqa pul mablag‘lari yig‘indisi ko‘rsatiladi. Balansning ushbu moddalarida aks ettirilgan summalar bank hujjatlaridan ko‘chirmalarga va kassa hisoboti bo‘yicha pul mablag‘larining qoldiqlariga mos kelishi shart.
59. “Kassadagi pul mablag‘lari” moddasi (satr 420) bo‘yicha sug‘urtalovchining kassalarida hisobot davrining oxirgi sanasi holatiga mavjud bo‘lgan milliy valyutadagi va chet el valyutasidagi pul mablag‘lari qoldig‘i ko‘rsatiladi. Kassadagi pul mablag‘larining hisobi kassadagi pul mablag‘larini hisobga oluvchi schyotlarda (5000) olib boriladi.
60. “Hisob-kitob schyotidagi pul mablag‘lari” moddasi (satr 430) bo‘yicha banklardagi hisob-kitob schyotlarida hisobot davrining oxirgi sanasi holatiga milliy valyutada mavjud bo‘lgan pul mablag‘lari qoldig‘i ko‘rsatiladi. Hisob-kitob schyotidagi milliy valyutadagi pul mablag‘larining hisobi 5110 schyot “Hisob-kitob schyoti”da olib boriladi.
61. “Chet el valyutasidagi pul mablag‘lari” moddasi (satr 440) bo‘yicha sug‘urtalovchi banklardagi valyuta schyotlaridagi valyuta mablag‘larining hisobot davrining oxirgi sanasi holatiga O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining kursi bo‘yicha milliy valyutada baholangan qoldig‘ini ko‘rsatadi. Chet el valyutasidagi pul mablag‘larining hisobi chet el valyutasidagi pul mablag‘larini hisobga oluvchi schyotlarda (5200) olib boriladi.
62. “Boshqa pul mablag‘lari va ekvivalentlari” moddasi (satr 450) bo‘yicha bankdagi maxsus schyotlardagi pul mablag‘larini hisobga oluvchi schyotlar (5500), pul ekvivalentlarini hisobga oluvchi schyotlar (5600), yo‘ldagi pul mablag‘ (o‘tkazma)larini hisobga oluvchi schyotlarda (5700) hisobga olinadigan sug‘urtalovchining pul mablag‘lari qoldig‘i ko‘rsatiladi.
63. “Qisqa muddatli investitsiyalar” moddasi (satr 460) bo‘yicha hisobi qisqa muddatli investitsiyalarni hisobga oluvchi schyotlarda (5800) olib boriladigan sug‘urtalovchi tomonidan boshqa korxonalarning qimmatli qog‘ozlariga, davlat zayom obligatsiyalari hamda sh.k.larga qisqa muddatli investitsiyalar, shuningdek boshqa korxonalarga berilgan qarzlar va boshqa joriy investitsiyalar (12 oydan oshmagan muddatga) ko‘rsatiladi.
64. “Boshqa joriy aktivlar” moddasi (satr 470) bo‘yicha hisobi 5910 schyot “Kamomadlar va qiymatliklarning buzilishidan yo‘qotishlar” va 5920 schyot “Boshqa joriy aktivlar”da olib boriladigan mazkur hisobot davrida aybdor shaxslar aniqlanmagan inventarizatsiya davomida aniqlangan kamomadlar va qiymatliklarning buzilishidan, o‘g‘irliklardan yo‘qotishlar va bo‘limning yuqorida keltirilgan moddalarida keltirilmagan, lekin sug‘urtalovchining mulki hisoblangan boshqa joriy aktivlar summalari ko‘rsatiladi.
65. “II bo‘lim bo‘yicha jami” moddasi (satr 480) bo‘yicha 140, 170, 180, 190, 410, 460, 470 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
66. “Balans aktivi bo‘yicha jami” moddasi (satr 490) bo‘yicha quyidagi satrlarni qo‘shish orqali olingan aktivlarning jami summasi ko‘rsatiladi: satr 130 + satr 480.
67. “Ustav kapitali” moddasi (satr 500) bo‘yicha sug‘urtalovchining ta’sischilari ulushlarining jami qo‘yilmalari (ulushlar, aksiyalar nominal qiymati bo‘yicha, pay badallari) sifatida ta’sis hujjatlarida ro‘yxatga olingan ustav kapitali hajmi ko‘rsatiladi. Ustav kapitalining hisobi ustav kapitalini hisobga oluvchi schyotlarda (8300) olib boriladi.
68. “Qo‘shilgan kapital” moddasi (satr 510) bo‘yicha hisobi qo‘shilgan kapitalni hisobga oluvchi schyotlarda (8400) olib boriladigan, aksiyalarni nominal qiymatidan baland narxda birlamchi sotishdan olingan emission daromad summasi, sug‘urtalovchining ustav kapitalini shakllantirishda ta’sis hujjatlarini ro‘yxatdan o‘tkazish sanasidagi va haqiqatda ustav kapitaliga badalning kiritilish sanasidagi O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining kurslari o‘rtasidagi farq natijasida vujudga kelgan kurs farqi summasi ko‘rsatiladi.
69. “Zaxira kapitali” moddasi (satr 520) bo‘yicha hisobi zaxira kapitalini hisobga oluvchi schyotlarda (8500) olib boriladigan sug‘urtalovchining ustaviga muvofiq foyda hisobidan shakllantirilgan rezervlar, mulkni qayta baholashda shakllanadigan inflyatsion rezervlar, tekinga olingan mulk summasi ko‘rsatiladi.
Ushbu moddada, shuningdek, imtiyoz muddati tugagandan so‘ng 8840 schyot “Maqsadli foydalaniladigan soliq imtiyozlari”dan 8530 schyot “Tekinga olingan mulk”ning krediti bo‘yicha hisobdan chiqariladigan, soliqqa tortishdan ozod qilish natijasida, mablag‘larni maqsadli vazifalarni bajarishga yo‘naltirish sharti bilan ozod bo‘lgan, bojxona to‘lovlari, soliq va budjetga boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha soliq imtiyozlarining summalari aks ettiriladi.
70. “Sotib olingan xususiy aksiyalar” moddasi (satr 530) bo‘yicha sug‘urtalovchida mavjud bo‘lgan keyinchalik tarqatiladigan yoki yo‘q qilinadigan (bekor qilinadigan) sotib olingan xususiy aksiyalar, ulushlar va paylar qiymati ko‘rsatiladi. Sotib olingan xususiy aksiyalar, ulushlar va paylar sotib olingan xususiy aksiyalarni hisobga oluvchi schyotlarda (8600) hisobga olinadi.
71. “Taqsimlanmagan foyda (qoplanmagan zarar)” moddasi (satr 540) bo‘yicha hisobi taqsimlanmagan foyda (qoplanmagan zarar)ni hisobga oluvchi schyotlarda (8700) olib boriladigan hisobot yilining sof foydasi (zarari) va o‘tgan yillarning yig‘ilgan foydasi (zarari) aks ettiriladi.
Agar sug‘urtalovchi tomonidan zarar ko‘rilgan bo‘lsa, hisobot davrining oxirida ushbu zarar mazkur modda bo‘yicha “ayiruv” belgisi bilan ko‘rsatiladi.
72. “Maqsadli tushumlar” moddasi (satr 550) bo‘yicha maqsadli tushumlarni hisobga oluvchi schyotlarda (8800) hisobga olingan maqsadli yo‘naltirilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish uchun kelib tushgan grantlar, subsidiyalar, a’zolik badallari, maqsadli foydalaniladigan soliq imtiyozlari summalari ko‘rsatiladi.
73. “Kelgusi davr xarajatlari va to‘lovlari uchun zaxiralar” moddasi (satr 560) bo‘yicha sug‘urtalovchi tomonidan xarajatlarni bir tekis taqsimlash maqsadida kelgusi xarajat va to‘lovlar uchun zaxira qilingan mablag‘lar ko‘rsatiladi.
75. “Sug‘urta zaxiralari, jami” moddasi (satr 580) bo‘yicha 590, 600, 610, 620, 630, 640, 650, 660 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
76. “Ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasi” moddasi (satr 590) bo‘yicha 8010 schyot “Ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasi summasi ko‘rsatiladi.
77. “Sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasi” moddasi (satr 600) bo‘yicha 8020 schyot “Sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasi summasi ko‘rsatiladi.
78. “Xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasi” moddasi (satr 610) bo‘yicha 8030 schyot “Xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasi summasi ko‘rsatiladi.
79. “Ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasi” moddasi (satr 620) bo‘yicha 8040 schyot “Ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan ogohlantirish chora-tadbirlari zaxirasi summasi ko‘rsatiladi.
80. “Aktivlarning nomuvofiqligi zaxirasi” moddasi (satr 630) bo‘yicha 8050 schyot “Aktivlarning nomuvofiqligi zaxirasi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan aktivlarning nomuvofiqligi zaxirasi summasi ko‘rsatiladi.
81. “Falokatlar zaxirasi” moddasi (satr 640) bo‘yicha 8060 schyot “Falokatlar zaxirasi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan falokatlar zaxirasi summasi ko‘rsatiladi.
82. “Zararlilikning tebranishi zaxirasi” moddasi (satr 650) bo‘yicha 8070 schyot “Zararlilikning tebranishi zaxirasi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan zararlilikning tebranishi zaxirasi summasi ko‘rsatiladi.
83. “Hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralar” moddasi (satr 660) bo‘yicha 8090 schyot “Hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxira”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralar summasi ko‘rsatiladi.
84. “Qayta sug‘urtalovchilarning sug‘urta zaxiralaridagi ulushi, Jami” moddasi (satr 670) bo‘yicha 680, 690, 700, 710 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
85. “Ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi” moddasi (satr 680) bo‘yicha 8110 schyot “Ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan ishlab topilmagan mukofotlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi summasi ko‘rsatiladi.
86. “Xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi” moddasi (satr 690) bo‘yicha 8120 schyot “Xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan xabar qilingan, lekin bartaraf etilmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi summasi ko‘rsatiladi.
87. “Sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi” moddasi (satr 700) bo‘yicha 8130 schyot “Sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan sodir bo‘lgan, lekin xabar qilinmagan zararlar zaxirasidagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi summasi ko‘rsatiladi.
88. “Hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralardagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi” moddasi (satr 710) bo‘yicha 8140 schyot “Hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiradagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi”da hisobga olinadigan hisobot sanasi holatiga hisoblangan hayot sug‘urtasi bo‘yicha zaxiralardagi qayta sug‘urtalovchilarning ulushi summasi ko‘rsatiladi.
89. “II bo‘lim bo‘yicha jami” moddasi (satr 720) bo‘yicha quyidagi natija ko‘rsatiladi: satr 580 - satr 670.
90. “Uzoq muddatli majburiyatlar, jami” moddasi (satr 730) bo‘yicha 740, 750, 850, 860, 870, 880, 890, 900, 910, 920 satrlarda ko‘rsatilgan sug‘urtalovchining uzoq muddatli (so‘ndirish muddati bir yildan ortiq bo‘lgan) majburiyatlari yig‘indisi ko‘rsatiladi.
731 satrda ma’lumot uchun 740, 760, 770, 780, 790, 800, 820, 830, 850, 870, 890, 920 satrlarda ko‘rsatilgan sug‘urtalovchining uzoq muddatli kreditorlik qarzlari yig‘indisi summasi ko‘rsatiladi.
91. “Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga uzoq muddatli qarz” moddasi (satr 740) bo‘yicha hisobi 7010 schyot “Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar” va 7020 schyot “Berilgan veksellar”da olib boriladigan xarid qilingan mulk, bajarilgan ishlar va ko‘rsatilgan xizmatlar uchun mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga bo‘lgan uzoq muddatli majburiyatlar ko‘rsatiladi.
92. “Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha uzoq muddatli majburiyatlar, jami” moddasi (satr 750) bo‘yicha 760, 770, 780, 790, 800, 810, 820, 830 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
93. “Ogohlantirish chora-tadbirlarini amalga oshiruvchi pudratchilarga uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 760) bo‘yicha 7011 schyot “Ogohlantirish chora-tadbirlarini amalga oshirish bo‘yicha pudratchilarga to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar”da hisobga olinadigan sug‘urtalovchi va pudratchi o‘rtasida ogohlantirish chora-tadbirlarini amalga oshirish bo‘yicha tuzilgan shartnomaga muvofiq sug‘urtalovchining pudratchilarga bo‘lgan uzoq muddatli majburiyatlari summasi ko‘rsatiladi.
94. “Sug‘urta qildiruvchilarga uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 770) bo‘yicha 7030 schyot “Sug‘urta qildiruvchilarga to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar”da hisobga olinadigan sug‘urta qildiruvchilarga bo‘lgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
95. “Sug‘urta agentlari va brokerlariga uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 780) bo‘yicha 7040 schyot “Sug‘urta agentlari va brokerlariga to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar”da hisobga olinadigan sug‘urta vositachilariga bo‘lgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
96. “Qayta sug‘urta qildiruvchilarga uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 790) bo‘yicha 7050 schyot “Qayta sug‘urta qilish bo‘yicha olingan tavakkalchiliklar bo‘yicha to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urta qildiruvchilarga bo‘lgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
97. “Qayta sug‘urtalovchilarga uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 800) bo‘yicha 7060 schyot “Qayta sug‘urta qilishga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urtalovchilarga bo‘lgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
98. “Qayta sug‘urtalovchilarning depo mukofotlari” moddasi (satr 810) bo‘yicha 7070 schyot “Qayta sug‘urta qilishga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha depo mukofotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urtalovchilarga bo‘lgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
99. “Qayta sug‘urta qildiruvchilarga komission mukofotlar, tantyema va boshqa mukofotlar bo‘yicha uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 820) bo‘yicha 7080 schyot “Qayta sug‘urta qilishga oid komission rag‘batlantirish, tantyemalar va yig‘imlar bo‘yicha to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urta qildiruvchilarga bo‘lgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
100. “Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 830) bo‘yicha 7090 schyot “Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga to‘lanadigan uzoq muddatli schyotlar”da hisobga olinadigan aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga bo‘lgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
101. “Alohida bo‘linmalarga uzoq muddatli qarz” moddasi (satr 840) bo‘yicha hisobi 7110 schyot “Alohida bo‘linmalarga bo‘lgan uzoq muddatli qarz”da olib boriladigan alohida bo‘linmalarga (filiallarga, vakolatxonalarga) bo‘lgan uzoq muddatli majburiyatlar aks ettiriladi. Ushbu modda bo‘yicha axborot ma’lumot uchun keltiriladi.
102. “Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlarga uzoq muddatli qarz” moddasi (satr 850) bo‘yicha hisobi 7120 schyot “Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlariga bo‘lgan uzoq muddatli qarz”da olib boriladigan, sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlariga bo‘lgan uzoq muddatli qarzlar (idora ichidagi hisob kitoblar) aks ettiriladi.
103. “Uzoq muddatli kechiktirilgan daromadlar” moddasi (satr 860) bo‘yicha hisobi 7210 schyot “Diskont (chegirma)lar ko‘rinishidagi uzoq muddatli kechiktirilgan daromadlar”, 7220 schyot “Mukofot (ustama)lar ko‘rinishidagi uzoq muddatli kechiktirilgan daromadlar”, 7230 schyot “Boshqa uzoq muddatli kechiktirilgan daromadlar”da olib boriladigan, sug‘urtalovchining kechiktirilgan daromad bo‘yicha uzoq muddatli majburiyatlari summasi ko‘rsatiladi.
104. “Soliq va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha uzoq muddatli kechiktirilgan majburiyatlar” moddasi (satr 870) bo‘yicha hisobi 7240 schyot “Soliqlar va majburiy to‘lovlar bo‘yicha uzoq muddatli kechiktirilgan majburiyatlar”da amalga oshiriladigan, sug‘urtalovchining soliq va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha uzoq muddatli majburiyatlari summasi ko‘rsatiladi.
105. “Boshqa uzoq muddatli kechiktirilgan majburiyatlar” moddasi (satr 880) bo‘yicha hisobi quyidagi schyotlarda: 7250 schyot “Vaqtinchalik farqlar bo‘yicha kechiktirilgan foyda solig‘i bo‘yicha uzoq muddatli majburiyatlar”, 7290 schyot “Boshqa uzoq muddatli kechiktirilgan majburiyatlar”da amalga oshiriladigan, sug‘urtalovchining moliya-xo‘jalik faoliyati bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa uzoq muddatli kechiktirilgan majburiyatlari summasi ko‘rsatiladi.
106. “Xaridorlar va buyurtmachilardan olingan bo‘naklar” moddasi (satr 890) bo‘yicha 7310 schyot “Xaridorlar va buyurtmachilardan olingan bo‘naklar”da hisobga olingan, kelgusi hisob-kitoblar bo‘yicha boshqa tashkilotlardan bo‘naklar ko‘rinishida olingan uzoq muddatli qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
107. “Uzoq muddatli bank kreditlari” moddasi (satr 900) bo‘yicha 7810 schyot “Uzoq muddatli bank kreditlari”da hisobga olingan, olingan uzoq muddatli kreditlar bo‘yicha banklar oldidagi qarzdorliklar summasi ko‘rsatiladi.
108. “Uzoq muddatli qarzlar” moddasi (satr 910) bo‘yicha 7820 schyot “Uzoq muddatli qarzlar”, 7830 schyot “To‘lanadigan obligatsiyalar”, 7840 schyot “To‘lanadigan veksellar”da hisobga olingan boshqa korxonalar va muassasalardan olingan uzoq muddatli qarzlar bo‘yicha qarzdorliklar summasi ko‘rsatiladi.
109. “Boshqa uzoq muddatli kreditorlik qarzlar” moddasi (satr 920) bo‘yicha turli kreditorlarga uzoq muddatli qarzlarni hisobga oluvchi schyotlarda (7900) hisobga olingan, sug‘urtalovchining ijaraga beruvchi (lizingga beruvchi), xodimlar, turli toifadagi notijorat operatsiyalar bo‘yicha jismoniy va yuridik shaxslarga bo‘lgan uzoq muddatli majburiyatlari summalari, ijro hujjatlari yoki sudlarning qarorlari asosida turli tashkilotlar va alohida shaxslar foydasiga sug‘urtalovchining xodimlari ish haqidan ushlab qolingan summalar ko‘rsatiladi.
110. “Joriy majburiyatlar, jami” moddasi (satr 930) bo‘yicha quyidagi satrlarda: 940, 950, 1050, 1060, 1070, 1080, 1090, 1100, 1110, 1120, 1130, 1140, 1150, 1160, 1170, 1180 ko‘rsatilgan sug‘urtalovchining joriy majburiyatlari (bir yildan kam bo‘lgan muddatli) yig‘indisi aks ettiriladi.
111. 931 satrda ma’lumot uchun 940, 960, 970, 980, 990, 1000, 1020, 1030, 1050, 1070, 1090, 1110, 1120, 1130, 1140, 1180 satrlarda ko‘rsatilgan, sug‘urtalovchining joriy kreditorlik qarzlari yig‘indisi ko‘rsatiladi.
112. 932 satrda sug‘urtalovchining joriy kreditorlik qarzlarining muddati o‘tgan qismi ma’lumot uchun ko‘rsatiladi.
113. “Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga qarz” moddasi (satr 940) bo‘yicha hisobi 6010 schyot “Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lanadigan schyotlar” va 6020 schyot “Berilgan veksellar”da olib boriladigan xarid qilingan mulk, bajarilgan ishlar va ko‘rsatilgan xizmatlar uchun mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga bo‘lgan joriy majburiyatlar summasi ko‘rsatiladi.
114. “Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha majburiyatlar, jami” moddasi (satr 950) bo‘yicha 960, 970, 980, 990, 1000, 1010, 1020, 1030 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
115. “Ogohlantirish chora-tadbirlarini amalga oshiruvchi pudratchilarga qarzlar” moddasi (satr 960) bo‘yicha 6011 schyot “Ogohlantirish chora-tadbirlarini amalga oshirish bo‘yicha pudratchilarga to‘lanadigan schyotlar”da hisobga olinadigan sug‘urtalovchi va pudratchi o‘rtasida ogohlantirish chora-tadbirlarini amalga oshirish bo‘yicha tuzilgan shartnomaga muvofiq sug‘urtalovchining pudratchilarga bo‘lgan joriy majburiyatlari summasi ko‘rsatiladi.
116. “Sug‘urta qildiruvchilarga qarzlar” moddasi (satr 970) bo‘yicha 6030 schyot “Sug‘urta qildiruvchilarga to‘lanadigan schyotlar”da hisobga olinadigan sug‘urta qildiruvchilarga bo‘lgan qarzdorliklar summasi ko‘rsatiladi.
117. “Sug‘urta agentlari va brokerlariga qarzlar” moddasi (satr 980) bo‘yicha 6040 schyot “Sug‘urta agentlari va brokerlariga to‘lanadigan schyotlar”da hisobga olinadigan, sug‘urta vositachilariga bo‘lgan qarzdorlik summasi ko‘rsatiladi.
118. “Qayta sug‘urta qildiruvchilarga qarzlar” moddasi (satr 990) bo‘yicha 6050 schyot “Qayta sug‘urta qilish bo‘yicha olingan tavakkalchiliklar bo‘yicha to‘lanadigan schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urta qildiruvchilarga bo‘lgan qarzdorlik summasi ko‘rsatiladi.
119. “Qayta sug‘urtalovchilarga qarzlar” moddasi (satr 1000) bo‘yicha 6060 schyot “Qayta sug‘urta qilishga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha to‘lanadigan schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urtalovchilarga bo‘lgan qarzdorlik summasi ko‘rsatiladi.
120. “Qayta sug‘urtalovchilarning depo mukofotlari” moddasi (satr 1010) bo‘yicha 6070 schyot “Qayta sug‘urta qilishga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha depo mukofotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urtalovchilarga bo‘lgan qarzdorliklar summasi ko‘rsatiladi.
121. “Qayta sug‘urta qildiruvchilarga komission mukofotlar, tantyema va boshqa mukofotlar bo‘yicha qarzlari” moddasi (satr 1020) bo‘yicha 6080 schyot “Qayta sug‘urta qilishga oid komission rag‘batlantirish, tantyemalar va yig‘imlar bo‘yicha to‘lanadigan schyotlar”da hisobga olinadigan qayta sug‘urta qildiruvchilarga bo‘lgan qarzdorlik summasi ko‘rsatiladi.
122. “Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga qarzlar” moddasi (satr 1030) bo‘yicha 6090 schyot “Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga to‘lanadigan schyotlar”da hisobga olinadigan aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar va assistanslarga bo‘lgan qarzdorlik summasi ko‘rsatiladi.
123. “Alohida bo‘linmalarga qarz” moddasi (satr 1040) bo‘yicha hisobi 6110 schyot “Alohida bo‘linmalarga to‘lanadigan schyotlar”da olib boriladigan, alohida bo‘linmalarga (filiallarga, vakolatxonalarga) bo‘lgan joriy majburiyatlar aks ettiriladi.
124. “Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlariga qarz” moddasi (satr 1050) (satr 1050) bo‘yicha hisobi 6120 schyot “Sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlariga to‘lanadigan schyotlar”da olib boriladigan sho‘ba va qaram xo‘jalik jamiyatlariga bo‘lgan joriy qarzlar (idora ichidagi hisob kitoblar) aks ettiriladi.
126. “Soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha kechiktirilgan majburiyatlar” moddasi (satr 1070) bo‘yicha hisobi 6240 schyot “Soliqlar va majburiy to‘lovlar bo‘yicha kechiktirilgan majburiyatlar”da olib boriladigan sug‘urtalovchining soliq va boshqa majburiy to‘lovlar bo‘yicha uzoq muddatli majburiyatlarining joriy qismi ko‘rsatiladi.
127. “Boshqa kechiktirilgan majburiyatlar” moddasi (satr 1080) bo‘yicha hisobi quyidagi schyotlarda: 6250 schyot “Vaqtinchalik farqlar bo‘yicha kechiktirilgan foyda solig‘i bo‘yicha majburiyatlar”, 6290 schyot “Boshqa kechiktirilgan majburiyatlar”da amalga oshiriladigan sug‘urtalovchining moliyaviy-xo‘jalik faoliyati bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa kechiktirilgan majburiyatlar summasi ko‘rsatiladi.
128. “Olingan bo‘naklar” moddasi (satr 1090) bo‘yicha olingan bo‘naklarni hisobga oluvchi schyotlarda (6300) hisobga olingan kelgusi hisob-kitoblar bo‘yicha bo‘nak ko‘rinishida boshqa tashkilotlardan olingan qarzdorliklar summasi ko‘rsatiladi.
129. “Budjetga to‘lovlar bo‘yicha qarz” moddasi (satr 1100) bo‘yicha 6410 schyot “Budjetga to‘lovlar bo‘yicha qarz (turlari bo‘yicha)”da hisobga olinadigan budjetga to‘lovlarning barcha turlari, shuningdek jismoniy shaxslarning daromad solig‘i summasi bo‘yicha sug‘urtalovchining qarzi ko‘rsatiladi.
130. “Sug‘urta bo‘yicha qarz” moddasi (satr 1110) bo‘yicha hisobi 6510 schyot “Sug‘urta bo‘yicha to‘lovlar”da olib boriladigan va sug‘urtalovchi sug‘urta qildiruvchi hisoblangan sug‘urta shartnomalar bo‘yicha to‘lovlarga oid qarzlar ko‘rsatiladi.
131. “Maqsadli davlat jamg‘armalariga to‘lovlar bo‘yicha qarz” moddasi (satr 1120) bo‘yicha hisobi 6520 schyot “Maqsadli davlat jamg‘armalariga to‘lovlar”da olib boriladigan sug‘urtalovchining maqsadli davlat jamg‘armalariga qarzlari ko‘rsatiladi.
132. “Ta’sischilarga bo‘lgan qarzlar” moddasi (satr 1130) bo‘yicha hisobi 6610 schyot “To‘lanadigan dividendlar”, 6620 schyot “Chiqib ketayotgan ta’sischilarga ulushlari bo‘yicha qarzlar”da amalga oshiriladigan sug‘urtalovchining ta’sischilar oldidagi dividendlar bo‘yicha va chiqib ketayotgan ta’sischilarga ularning ulushlari bo‘yicha majburiyatlari summasi ko‘rsatiladi.
133. “Mehnatga haq to‘lash bo‘yicha qarz” moddasi (satr 1140) bo‘yicha 6710 schyot “Mehnat haqi bo‘yicha xodimlar bilan hisoblashishlar”, 6720 schyot “Deponentlangan mehnat haqi”da hisobga olingan, hisoblangan, lekin to‘lanmagan ish haqi, mukofotlar, nafaqalar va boshqa summalari ko‘rsatiladi.
134. “Qisqa muddatli bank kreditlari” moddasi (satr 1150) bo‘yicha hisobi 6810 schyot “Qisqa muddatli bank kreditlari”da amalga oshiriladigan olingan qisqa muddatli kreditlar bo‘yicha banklar oldidagi qarzdorliklar summasi ko‘rsatiladi.
135. “Qisqa muddatli qarzlar” moddasi (satr 1160) bo‘yicha hisobi 6820 schyot “Qisqa muddatli qarzlar”, 6830 schyot “To‘lanadigan obligatsiyalar”, 6840 schyot “To‘lanadigan veksellar”da amalga oshiriladigan boshqa korxona va shaxslardan olingan qarzlar bo‘yicha qarzdorliklar summalari ko‘rsatiladi.
136. “Uzoq muddatli majburiyatlarning joriy qismi” moddasi (satr 1170) bo‘yicha hisobi 6950 schyot “Uzoq muddatli majburiyatlar — joriy qismi”da amalga oshiriladigan, sug‘urtalovchining uzoq muddatli majburiyatlarining joriy qismi summalari ko‘rsatiladi.
137. “Boshqa kreditorlik qarzlar” moddasi (satr 1180) bo‘yicha hisobi 6910 schyot “To‘lanadigan qisqa muddatli ijara”, 6920 schyot “Hisoblangan foizlar”, 6930 schyot “Royalti bo‘yicha qarz”, 6940 schyot “Kafolatlar bo‘yicha qarz”, 6960 schyot “Da’volar bo‘yicha to‘lanadigan schyotlar”, 6970 schyot “Hisobdor shaxslarga bo‘lgan qarz” va 6990 schyot “Boshqa majburiyatlar”da amalga oshiriladigan, sug‘urtalovchining turli kreditorlari bilan operatsiyalar bo‘yicha qarzlar summasi ko‘rsatiladi.
138. “III bo‘lim bo‘yicha jami” moddasi (satr 1190) bo‘yicha 730 va 930 satrlar bo‘yicha yig‘indi ko‘rsatiladi.
139. “Balans passivi bo‘yicha jami” moddasi (satr 1200) bo‘yicha quyidagi satrlar yig‘indisining natijasi sifatida olingan, passivning jami summasi aks ettiriladi: str. 570 + str. 720 + str. 1190.
140. 1210-1340 satrlarda “Balansdan tashqari schyotlarda hisobga olinadigan qiymatliklarning mavjudligi to‘g‘risida ma’lumotnoma” sug‘urtalovchiga tegishli bo‘lmagan, lekin vaqtincha uning tasarrufida va foydalanishida bo‘lgan qiymatliklarning (qisqa muddatga ijaraga olingan asosiy vositalar, javobgarlik ostida saqlanayotgan, qayta ishlanayotgan moddiy qiymatliklar va boshqalar) mavjudligi, shartli huquq va majburiyatlar, shuningdek alohida xo‘jalik operatsiyalarini nazorat qilish maqsadida sug‘urtalovchining balansdan tashqari schyotlarida hisobga olinadiganlari to‘g‘risidagi axborot ko‘rsatiladi.
21-§. Muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari rasshifrovkasi (Buxgalteriya balansi — 1-sonli shakl — sug‘urtaga ilova)
1401. Muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari rasshifrovkasida sug‘urtalovchining hisobot davrining oxirgi sanasiga mavjud bo‘lgan muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari aks ettiriladi. Mazkur rasshifrovka sug‘urtalovchida buxgalteriya balansi tuzilayotgan sanada muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari mavjud bo‘lgan holdagina to‘ldiriladi.
1402. 2-ustunda — “Muddati o‘tgan qarzdorlikka ega bo‘lgan debitor va kreditorlar ro‘yxati” — debitorning (kreditorning) yuqori turuvchi vazirliklari (idoralari) bo‘yicha debitor va kreditorlar ro‘yxati ko‘rsatiladi. Agar debitorning (kreditorning) yuqori turuvchi vazirliklari (idoralari) bo‘lmasa, debitor (kreditor) — yuridik tashkilotning to‘liq nomi ko‘rsatilishi lozim.
O‘zbekiston Respublikasidan tashqaridagi muddati o‘tgan qarzlar bo‘yicha debitor (kreditor) nomi (to‘liq yoki umumqabul qilingan qisqartirishlar bilan) ko‘rsatiladi, shuningdek qavslarda mamlakatning nomi ko‘rsatiladi.
2-ustunning 2.1, 2.2.1, 3.1, 5.1, 5.2.1, 6.1 qatorlarida majburiy tartibda muddati o‘tgan qarzdorlikka ega bo‘lgan debitorning (kreditorning) nomini ko‘rsatish lozim.
1403. 3-ustunda qonunchilik hujjatlarida belgilangan muddatda so‘ndirilmagan muddati o‘tgan qarzlarning umumiy summasi ko‘rsatiladi, xususan:
(1403-bandning birinchi xatboshisi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
a) 1-satr bo‘yicha muddati o‘tgan debitorlik qarzning umumiy summasi ko‘rsatiladi, u 3-ustunning 2 va 3-satrlari summasiga teng bo‘lishi kerak;
b) 4-satr bo‘yicha muddati o‘tgan kreditorlik qarzning umumiy summasi ko‘rsatiladi, u 3-ustunning 5 va 6-satrlari summasiga teng bo‘lishi kerak.
Muddati o‘tgan debitorlik qarzning umumiy summasi buxgalteriya balansi — 1-sonli shakl — sug‘urtaning 191-satri summasiga mos kelishi kerak.
Muddati o‘tgan kreditorlik qarzning umumiy summasi buxgalteriya balansi — 1-sonli shakl — sug‘urtaning 932-satri summasiga mos kelishi kerak.
1404. 3-ustunning 2, 2.1, 2.2, 2.2.1, 3, 3.1 satrlari bo‘yicha 1-satr bo‘yicha aks ettirilgan muddati o‘tgan debitorlik qarzning umumiy summasining quyidagi tartibda rasshifrovkasi ko‘rsatiladi:
a) 2-satrda respublika ichidagi muddati o‘tgan debitorlik qarzning umumiy summasi ko‘rsatiladi;
b) 2.1-satrda respublika ichidagi debitorlarning nomlari bo‘yicha muddati o‘tgan qarz ko‘rsatiladi;
v) 2.2-satrda ichki idoraviy muddati o‘tgan debitorlik qarzning umumiy summasi keltiriladi;
g) 2.2.1-satr bo‘yicha 2-satrdan ajratilgan, debitorlar nomlari bo‘yicha ichki idoraviy muddati o‘tgan qarz summasi ko‘rsatiladi;
d) 3-satr bo‘yicha respublikadan tashqaridagi muddati o‘tgan debitorlik qarzning umumiy summasi ko‘rsatiladi;
e) 3.1-satr bo‘yicha respublikadan tashqaridagi debitorlar nomlari bo‘yicha muddati o‘tgan qarz ko‘rsatiladi.
1405. 4, 5, 5.1, 5.2, 5.2.1, 6, 6.1 satrlar mazkur Qoidalarning 1403 va 1404-bandlariga ko‘ra muddati o‘tgan debitorlik qarzga o‘xshash tarzda to‘ldiriladi.
1406. Sug‘urtalovchiga bog‘liq bo‘lmagan sabablar bo‘yicha vujudga kelgan muddati o‘tgan qarzlar bo‘yicha:
a) 4-ustunda sug‘urtalovchiga bog‘liq bo‘lmagan sabablar bo‘yicha vujudga kelgan muddati o‘tgan qarzlarning umumiy summasi ko‘rsatiladi, xususan:
1-satr bo‘yicha — muddati o‘tgan debitorlik qarzning umumiy summasi, u 5, 6, 7, 8 ustunlarda ko‘rsatilgan summaga teng bo‘lishi kerak;
4-satr bo‘yicha — muddati o‘tgan kreditorlik qarzning umumiy summasi 5, 7, 8 ustunlarda ko‘rsatilgan summaga teng bo‘lishi kerak;
b) 5-ustunda sug‘urtalovchining O‘zbekiston Respublikasi Hukumati qarorlariga asosan oldindan haq to‘lamay jo‘natilgan (olingan) mahsulotlar (ishlar, xizmatlar) bo‘yicha umumiy muddati o‘tgan debitorlik (kreditorlik) qarzi ko‘rsatiladi.
v) 6-ustunda davlat resurslari va jamg‘armalaridan jo‘natish ko‘zda tutilgan xom ashyo va materiallar bo‘yicha o‘tkazilgan bo‘nak to‘lovlari summasi ko‘rsatiladi. 6-ustunda aks ettirilayotgan ma’lumot faqatgina muddati o‘tgan debitorlik qarz qismida to‘ldiriladi;
g) 7-ustunda O‘zbekiston Respublikasi Hukumati qarorlari bo‘yicha qarzni so‘ndirish muddati o‘rnatilgan tartibda kechiktirilgan sug‘urtalovchining muddati o‘tgan qarzi aks ettiriladi;
d) 8-ustunda qonunchilik hujjatlariga muvofiq bildirilgan da’volar bo‘yicha sud jarayonida ko‘rib chiqilayotgan muddati o‘tgan qarzlar summasi ko‘rsatiladi. Bu yerda uning bo‘yicha iqtisodiy sudning kreditordan undirish to‘g‘risidagi qarorlari chiqarilgan muddati o‘tgan qarzlar ham aks ettiriladi.
(1406-bandning “d” kichik bandi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
LexUZ sharhi
Qarang: O‘zbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 12-bobi.
1407. Zarurat tug‘ilgan taqdirda sug‘urtalovchiga “Sug‘urtalovchiga bog‘lik bo‘lmagan sabablar bo‘yicha vujudga kelgan muddati o‘tgan qarzlar” bo‘limida qo‘shimcha ustunlar ochishga ruxsat beriladi.
1408. Muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari rasshifrovkasi satrlarining miqdori tegishlicha 2.1, 2.2.1, 3.1, 5.1, 5.2.1, 6.1 satrlar bo‘yicha ko‘rsatilayotgan debitor va kreditorlar miqdoriga bog‘liqdir.
1409. Muddati o‘tgan debitorlik va kreditorlik qarzlari rasshifrovkasi rahbar va bosh buxgalter tomonidan imzolanadi va har bir betida muhr bilan tasdiqlanadi.
(21 paragraf O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan kiritilgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
RASSHIFROVKA PROSROCHENNOY DEBITORSKOY I KREDITORSKOY ZADOLJENNOSTI po sostoyaniyu _____________ 20___ g.
№
Muddati o‘tgan qarzdorlikka ega bo‘lgan debitor va kreditorlar ro‘yxati Perechen debitorov i kreditorov, po kotorim imeyetsya prosrochennaya zadoljennost
Muddati o‘tgan umumiy qarz Obshaya prosrochennaya zadoljennost
Sug‘urtalovchiga bog‘liq bo‘lmagan sabablar bo‘yicha vujudga kelgan muddati o‘tgan qarzlar Prosrochennaya zadoljennost, obrazovavshayasya po prichinam, ne zavisyashim ot straxovshika
Jami Vsego
shu jumladan / v tom chisle:
Hukumat qarorlariga asosan oldindan haq to‘lamay jo‘natilgan (olingan) mahsulotlar bo‘yicha muddati o‘tgan qarzlar Prosrochennaya zadoljennost po produksii, otgrujennoy (poluchennoy) bez predoplati po resheniyam Pravitelstva
Davlat resurslari va jamg‘armalaridan jo‘natish ko‘zda tutilgan xom ashyo va materiallar bo‘yicha o‘tkazilgan bo‘nak to‘lovlari summasi Summa perechislennix avansovix platejey, po kotorim predusmotrena otgruzka sirya i materialov iz gosudarstvennix resursov i fondov
Hukumat qarorlari bo‘yicha kechiktirilgan qarzlar Zadoljennost, otsrochennaya po resheniyam Pravitelstva
muvofiq da’volar bo‘yicha sud jarayonida ko‘rib chiqilayotgan yoki iqtisodiy sud tomonidan kreditorlardan undirish to‘g‘risida qaror chiqqan qarzlar summasi Summa zadoljennosti, po kotoroy v sootvetstvii s zakonodatelstvom idet protsess sudebnogo razbiratelstva po pred’yavlennim iskam ili vineseno resheniye ekonomicheskogo suda o vziskanii s kreditora
1
2
3
4
5
6
7
8
MUDDATI O‘TGAN DEBITORLIK QARZLARI PROSROCHENNAYA DEBITORSKAYA ZADOLJENNOST
1.
Muddati o‘tgan qarzdorlikka ega bo‘lgan debitorlar, jami Debitori, po kotorim imeyetsya prosrochennaya zadoljennost, vsego
2.
Respublika ichidagi muddati o‘tgan qarzlar, jami Prosrochennaya zadoljennost vnutri respubliki, vsego
2.1
shu jumladan, debitorlar nomi bo‘yicha v tom chisle po naimenovaniyam debitorov
2.2
Ichki idoraviy muddati o‘tgan qarzlar, jami Vnutrivedomstvennaya prosrochennaya zadoljennost, vsego
2.2.1.
shu jumladan, debitorlar nomi bo‘yicha v tom chisle po naimenovaniyam debitorov
3.
Respublikadan tashqaridagi muddati o‘tgan qarzlar, jami Prosrochennaya zadoljennost za predelami respubliki, vsego
3.1.
shu jumladan debitorlar nomi bo‘yicha v tom chisle po naimenovaniyam debitorov
MUDDATI O‘TGAN KREDITORLIK QARZLARI PROSROCHENNAYA KREDITORSKAYA ZADOLJENNOST
4.
Muddati o‘tgan qarzdorlikka ega bo‘lgan kreditorlar, jami Kreditori, po kotorim imeyetsya prosrochennaya zadoljennost, vsego
X
5.
Respublika ichidagi muddati o‘tgan qarzlar, jami Prosrochennaya zadoljennost na territorii respubliki, vsego
X
5.1.
shu jumladan, kreditorlar nomi bo‘yicha v tom chisle po naimenovaniyam kreditorov
X
5.2
Ichki idoraviy muddati o‘tgan qarzlar, jami Vnutrivedomstvennaya prosrochennaya zadoljennost, vsego
X
5.2.1.
shu jumladan, kreditorlar nomi bo‘yicha v tom chisle po naimenovaniyam kreditorov
X
6.
Respublikadan tashqaridagi muddati o‘tgan qarzlar, jami Prosrochennaya zadoljennost za predelami respubliki, vsego
X
6.1.
shu jumladan, kreditorlar nomi bo‘yicha v tom chisle po naimenovaniyam kreditorov
X
Rahbar Rukovoditel
_________________________________
__________________
M.O‘ / M.P.
(F.I.O./F.I.O.)
(imzo / podpis)
Bosh buxgalter Glavniy buxgalter
_________________________________
__________________
(F.I.O./F.I.O.)
(imzo / podpis)
(ilova O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2017-yil 20-noyabrdagi 158-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 1945-4, 28.11.2017-y.) tahririda — Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 28.11.2017-y., 10/17/1945-4/0331-son)
141. “Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan daromadlar, shu jumladan” moddasi (satr 010) bo‘yicha 9030 schyot “Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan daromadlar”da hisobga olinadigan sug‘urtalovchining sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan daromadlari ko‘rsatiladi. 010 satr bo‘yicha quyidagi satrlar bo‘yicha natija ko‘rsatiladi: 011-012+013+/-014+/-015+/-016+/-017+/-018+019.
Bunda 014, 015, 016, 017, 018 satrlar bo‘yicha sug‘urta zaxiralari o‘zgarishining ijobiy natijasi “Xarajatlar” ustuni bo‘yicha, salbiy natijasi esa, “Daromadlar” ustuni bo‘yicha ko‘rsatiladi.
011, 012, 013, 019 satrlar bo‘yicha to‘g‘ridan-to‘g‘ri sug‘urta qilish va birgalikda sug‘urta qilish bo‘yicha (birgalikda sug‘urta qilish shartnomasida sug‘urtalovchining o‘rnatilgan ulushi qismida) sug‘urta mukofotlari, qayta sug‘urta qilishga berilgan shartnomalar bo‘yicha sug‘urta mukofotlari, qayta sug‘urta qilishga qabul qilingan shartnomalar bo‘yicha sug‘urta mukofotlari va 9030 schyot “Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan daromadlar”da hisobga olinadigan sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan boshqa daromadlar summalari ko‘rsatiladi.
142. “Vositachilik xizmatini ko‘rsatishdan daromadlar” moddasi (satr 020) bo‘yicha 9060 schyot “Sug‘urta vositachisi xizmatlarini ko‘rsatishdan daromadlar”da hisobga olinadigan, sug‘urtalovchining sug‘urta vositachilik xizmatlarini ko‘rsatishdan olgan daromadlari ko‘rsatiladi.
143. “Qayta sug‘urta bo‘yicha zararlar ulushining qoplanishi bo‘yicha daromadlar” moddasi (satr 030) bo‘yicha 9070 schyot “Qayta sug‘urta qilish va retrotsessiyaga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha zararlar ulushining qoplanishi bo‘yicha daromadlar”da hisobga olinadigan, sug‘urta qildiruvchilarga to‘langan sug‘urta qoplamalarini qayta sug‘urta qilish shartnomasiga muvofiq qoplash bo‘yicha qayta sug‘urtalovchidan olingan sug‘urtalovchining daromadlari ko‘rsatiladi.
144. “Qayta sug‘urta bo‘yicha komission mukofotlar, tantyemalar va yig‘imlar bo‘yicha daromadlar” moddasi (satr 040) bo‘yicha 9080 schyot “Qayta sug‘urta qilishga oid komission rag‘batlantirishlar, tantyemalar va yig‘imlar bo‘yicha daromadlar”da hisobga olinadigan, sug‘urtalovchi tomonidan qayta sug‘urta qilish shartnomasiga muvofiq qayta sug‘urtalovchidan komission mukofotlar, tantyemalar va yig‘imlar ko‘rinishida olingan daromadlar ko‘rsatiladi.
145. “Adjaster va syurveyer xizmatlarini ko‘rsatishdan olingan daromadlar” moddasi (satr 050) bo‘yicha 9090 schyot “Syurveyer va adjaster xizmatlarini ko‘rsatishdan daromadlar”da hisobga olinadigan, sug‘urtalovchi tomonidan syurveyerlik va adjasterlik xizmatlarini ko‘rsatishdan olingan daromadlari ko‘rsatiladi.
146. “Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan sof tushum” moddasi (satr 060) bo‘yicha sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan sof tushum ko‘rsatiladi. Satr 060 bo‘yicha 010, 020, 030, 040, 050 satrlarning yig‘indisi ko‘rsatiladi.
147. “Ko‘rsatilgan sug‘urta xizmatlarining tannarxi” moddasi (satr 070) bo‘yicha sotilgan tovarlar va xizmatlar tannarxini hisobga oluvchi schyotlarda (9100) hisobga olingan, ko‘rsatilgan sug‘urta xizmatlarining tannarxi summasi ko‘rsatiladi.
148. “Sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan yalpi foyda (zarar)” (satr 080) sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan sof tushum va ko‘rsatilgan sug‘urta xizmatlarining tannarxi o‘rtasidagi farq sifatida aniqlanadi (satr 060-070).
149. “Davr xarajatlari, jami” moddasi (satr 090) bo‘yicha 100, 110, 120, 130 satrlar bo‘yicha jami yig‘indi aks ettiriladi.
150. “Sotish xarajatlari” moddasi (satr 100) bo‘yicha hisobi 9410 schyot “Sotish xarajatlari”da amalga oshiriladigan, sug‘urta xizmatlarini sotish bo‘yicha xarajatlar, ya’ni marketing bilan mashg‘ul bo‘lgan bo‘lim va xodimlarning sarflari bilan bog‘liq xarajatlar va boshqalar aks ettiriladi.
151. “Ma’muriy xarajatlar” moddasi (satr 110) bo‘yicha hisobi 9420 schyot “Ma’muriy xarajatlar”da olib boriladigan, sug‘urtalovchini boshqarish bo‘yicha xarajatlar, boshqaruv xodimlarining ish haqi xarajatlari, umumma’muriy maqsadlarda ishlatiladigan asosiy vositalarni ta’mirlash xarajatlari, umumxo‘jalik maqsadlarda ishlatiladigan joylarning ijara haqi va boshqa ma’muriy xarajatlar ko‘rsatiladi.
152. “Boshqa operatsion xarajatlar” moddasi (satr 120) bo‘yicha hisobi 9430 schyot “Boshqa operatsion xarajatlar”, 9431 schyot “To‘g‘ridan - to‘g‘ri sug‘urta bo‘yicha o‘tgan davrlarda sodir bo‘lgan, o‘tgan davrda xabar qilingan sug‘urta hodisalari bo‘yicha sug‘urta tovonlari”, 9432 schyot “To‘g‘ridan - to‘g‘ri sug‘urta bo‘yicha o‘tgan davrlarda sodir bo‘lgan, lekin hisobot davrida xabar qilingan sug‘urta hodisalari bo‘yicha sug‘urta tovonlari”da amalga oshiriladigan, kadrlarni tayyorlash va qayta tayyorlash xarajatlari, axborot, auditorlik va maslahat xizmatlarini to‘lash bo‘yicha xarajatlar, kompensatsiya va rag‘batlantirish xarakteridagi to‘lovlar, ish haqini hisoblashda hisobga olinmaydigan to‘lov va xarajatlar, bank va depozitariy xizmatlarining to‘lovi, zararlar, jarimalar, penyalar, to‘g‘ridan - to‘g‘ri sug‘urta bo‘yicha o‘tgan davrlarda sodir bo‘lgan sug‘urta hodisalari bo‘yicha sug‘urta tovonlari va asosiy faoliyat, moliyaviy faoliyat bilan bog‘liq bo‘lmagan hamda favqulodda xarajatlar moddalari sifatiga ega bo‘lmagan boshqa xarajatlar aks ettiriladi.
153. “Kelgusida soliqqa tortiladigan bazadan chiqariladigan hisobot davri xarajatlari” moddasi (satr 130) bo‘yicha qonunchilik hujjatlarida belgilangan, kelgusida soliqqa tortish bazasidan chiqariladigan hisobot davri xarajatlari aks ettiriladi va 9440 schyot “Kelgusida soliq solinadigan bazadan chiqariladigan, hisobot davri xarajatlari”da umumlashtirilgan hisob ma’lumotlari asosida to‘ldiriladi.
(153-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
154. “Asosiy faoliyatning boshqa daromadlari” moddasi (satr 140) bo‘yicha hisobi asosiy faoliyatning boshqa daromadlarini hisobga oluvchi schyotlarda (9300) amalga oshiriladigan, asosiy vositalar va boshqa aktivlarning chiqib ketishidan foyda, undirilgan shtraf va penyalar, o‘tgan yillar foydasi, qisqa muddatli ijaradan daromadlar, kreditorlik va deponent qarzdorliklarni hisobdan chiqarishdan daromadlar, xizmat ko‘rsatuvchi xo‘jaliklarning daromadlari, tekin moliyaviy yordam va boshqa operatsion daromadlar ko‘rsatiladi.
155. “Asosiy faoliyatning foydasi (zarari)” moddasi (satr 150) bo‘yicha sug‘urta xizmatlarini ko‘rsatishdan yalpi foyda (zarar)dan (satr 080) davr xarajatlari (satr 090) summasini chegirish va asosiy faoliyatning boshqa daromadlari (satr 140) summasini qo‘shish orqali aniqlanadigan sug‘urtalovchining asosiy faoliyati moliyaviy natijasi ko‘rsatiladi.
156. “Moliyaviy faoliyatning daromadlari, jami” moddasi (satr 160) bo‘yicha 170, 180, 190, 200, 210 satrlar bo‘yicha jami yig‘indi summasi aks ettiriladi.
157. “Dividendlar ko‘rinishidagi daromadlar” moddasi (satr 170) bo‘yicha hisobi 9520 schyot “Dividendlar ko‘rinishidagi daromadlar”da olib boriladigan, boshqa korxonalar faoliyatidagi ulush ishtirokidan, sug‘urtalovchiga tegishli bo‘lgan aksiyalar va boshqa qimmatli qog‘ozlar bo‘yicha dividendlar ko‘rinishidagi O‘zbekiston Respublikasi hududida va uning tashqarisidan olingan daromadlar aks ettiriladi.
158. “Foizlar ko‘rinishidagi daromadlar” moddasi (satr 180) bo‘yicha hisobi 9530 schyot “Foizlar ko‘rinishidagi daromadlar”da olib boriladigan, uzoq muddatli va joriy investitsiyalardan foiz ko‘rinishida olingan daromadlar ko‘rsatiladi.
159. “Uzoq muddatli ijara (lizing) dan daromadlar” moddasi (satr 190) bo‘yicha hisobi 9550 schyot “Uzoq muddatli ijaradan daromadlar”da olib boriladigan, mulkni uzoq muddatli ijaraga (lizingga) berishdan olingan daromadlar aks ettiriladi.
160. “Valyuta kursi farqlaridan daromadlar” moddasi (satr 200) bo‘yicha hisobi 9540 schyot “Valyutalar kurslari farqidan daromadlar”da amalga oshiriladigan, valyuta operatsiyalari bo‘yicha ijobiy kurs farqidan, shuningdek balans tuzish sanasiga balansning valyuta bilan bog‘liq moddalarini qayta baholashdan daromadlar aks ettiriladi.
161. “Moliyaviy faoliyatning boshqa daromadlari” moddasi (satr 210) bo‘yicha hisobi quyidagi schyotlarda amalga oshiriladigan: 9510 schyot “Royalti ko‘rinishidagi daromadlar”, 9560 schyot “Qimmatli qog‘ozlarni qayta baholashdan daromadlar”, 9590 schyot “Moliyaviy faoliyatning boshqa daromadlari”, qimmatli qog‘ozlarni qayta baholashdan daromadlar, royalti ko‘rinishidagi daromadlar va moliyaviy faoliyatdan boshqa daromadlar ko‘rsatiladi.
162. “Moliyaviy faoliyat bo‘yicha xarajatlar, jami” moddasi (satr 220) bo‘yicha 230, 240, 250, 260 satrlar bo‘yicha jami yig‘indi summasi aks ettiriladi.
163. “Foizlar ko‘rinishidagi xarajatlar” moddasi (satr 230) bo‘yicha hisobi 9610 schyot “Foizlar ko‘rinishidagi xarajatlar”da amalga oshiriladigan, bank kreditlari va qarzlar bo‘yicha foizlarni to‘lash xarajatlari ko‘rsatiladi.
164. “Uzoq muddatli ijara (lizing) bo‘yicha foizlar ko‘rinishidagi xarajatlar” moddasi (satr 240) bo‘yicha hisobi 9610 schyot “Foizlar ko‘rinishidagi xarajatlar”da olib boriladigan, uzoq muddatli ijara (lizing) bo‘yicha foizlarni to‘lash xarajatlari aks ettiriladi.
165. “Valyuta kursi farqlaridan zararlar” moddasi (satr 250) bo‘yicha hisobi 9620 schyot “Valyutalar kurslari farqidan zararlar”da amalga oshiriladigan, valyuta operatsiyalari bo‘yicha balansni tuzish sanasiga va balansning valyuta bilan bog‘liq moddalarini qayta baholashdan salbiy kurs farqlari aks ettiriladi.
166. “Moliyaviy faoliyat bo‘yicha boshqa xarajatlar” moddasi (satr 260) bo‘yicha hisobi 9630 schyot “Qimmatli qog‘ozlarni chiqarish va tarqatish bo‘yicha xarajatlar” va 9690 schyot “Moliyaviy faoliyat bo‘yicha boshqa xarajatlar”da amalga oshiriladigan, qimmatli qog‘ozlarni chiqarish va tarqatish bilan bog‘liq xarajatlar aks ettiriladi.
167. “Umumxo‘jalik faoliyatining foydasi (zarari)” moddasi (satr 270) bo‘yicha, asosiy faoliyatning foydasi (zarari) (satr 150) summasiga moliyaviy faoliyatning daromadlari (satr 160) summasini qo‘shish va moliyaviy faoliyat bo‘yicha xarajatlar (satr 220) summasini chegirish orqali aniqlanadigan sug‘urtalovchining umumxo‘jalik faoliyatining moliyaviy natijalari ko‘rsatiladi.
168. “Favquloddagi foyda va zararlar” moddasi (satr 280) bo‘yicha favquloddagi hodisalar natijalari ko‘rsatiladi, “Daromadlar (foyda)” ustuni 9710 schyot “Favquloddagi foydalar” ma’lumotlari asosida, “Xarajatlar (zararlar)” ustuni esa, 9720 schyot “Favquloddagi zararlar” ma’lumotlari asosida to‘ldiriladi.
169. “Foyda solig‘ini to‘lagunga qadar foyda (zarar)” moddasi (satr 290) bo‘yicha +/- belgilarini hisobga olgan holdagi, 270 va 280 satrlarning yig‘indisi natijalari aks ettiriladi. Ushbu satrning natijasi foyda solig‘ini hisoblashda asos hisoblanadi.
170. “Foyda solig‘i” moddasi (satr 300) bo‘yicha 9810 schyot “Foyda solig‘i bo‘yicha xarajatlar”da hisobga olingan, hisobot davri boshidan hisoblangan foyda solig‘i summasi ko‘rsatiladi.
171. “Foydadan boshqa soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar” moddasi (satr 310) bo‘yicha sug‘urtalovchi tomonidan qonunchilik hujjatlariga muvofiq foyda hisobidan to‘lanadigan yil boshidan hisoblangan soliq va boshqa majburiy to‘lovlar summasi aks ettiriladi.
(171-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
172. “Hisobot davrining sof foydasi (zarari)” moddasi (satr 320) bo‘yicha quyidagi satrlarning farqi sifatida aniqlangan: satr 290 – 300 – 310 hisobot davrining yakuniy moliyaviy natijasi ko‘rsatiladi.
173. “Budjetga to‘lovlar to‘g‘risida ma’lumotnoma”da (satr 330 – 530) sug‘urtalovchilar tomonidan soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiq hisoblangan va to‘lanadigan, soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlarning turlari bo‘yicha budjetga va maqsadli davlat jamg‘armalariga to‘lovlar ko‘rsatiladi. Ushbu ma’lumotnomada 530 satr bo‘yicha sug‘urtalovchilar tomonidan hisobot davri uchun hisoblangan va to‘langan budjetga soliqlar va maqsadli davlat jamg‘armalariga to‘lovlar jami summasi ko‘rsatiladi.
Agar sug‘urtalovchida hisobot davri uchun hisob-kitoblar bo‘yicha qo‘shilgan qiymat solig‘i bo‘yicha qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibga muvofiq salbiy farq mavjud bo‘lsa, ushbu salbiy farq summasi 360 satr bo‘yicha “Hisobot davri uchun hisob-kitob bo‘yicha to‘lanadi” ustunida “minus” belgisi bilan ko‘rsatiladi.
(173-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
(4-paragraf O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan o‘z kuchini yo‘qotgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
187. “Pul oqimlari to‘g‘risidagi hisobot”da sug‘urtalovchining moliyaviy resurslaridagi barcha o‘zgarishlar pul mablag‘larining harakati nuqtai nazaridan aks ettiriladi.
Operatsion, investitsion va moliyaviy faoliyat davomidagi pul mablag‘larining harakati shunday yo‘l bilan aks ettiriladiki, yil boshi va yil oxiridagi pul mablag‘larining qoldiqlari o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlikni belgilash imkonini beradi.
188. “Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha pul tushumlari, jami” moddasi (satr 010) bo‘yicha 020, 030, 040, 050, 060 satrlarning yig‘indisi natijasi ko‘rsatiladi.
189. “Sug‘urta va birgalikda sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida kelib tushgan pul mablag‘lari” moddasi (satr 020) bo‘yicha sug‘urta va birgalikda sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida sug‘urtalovchining bank hisob-kitob schyoti va kassasiga hisobot davrida kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
190. “Qayta sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida kelib tushgan pul mablag‘lari” moddasi (satr 030) bo‘yicha qayta sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida sug‘urtalovchining bank hisob-kitob schyotlariga hisobot davrida kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
191. “Sug‘urta vositachisi, adjasteri, syurveyeri xizmatlarini ko‘rsatishdan kelib tushgan pul mablag‘lari” moddasi (satr 040) bo‘yicha sug‘urta vositachisi, adjaster, syurveyer xizmatlarini ko‘rsatishdan sug‘urtalovchining bank hisob-kitob schyotlariga hisobot davrida kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
192. “Qayta sug‘urta qilish bo‘yicha komission mukofotlar, tantyemalar va yig‘imlar ko‘rinishida kelib tushgan pul mablag‘lari” moddasi (satr 050) bo‘yicha sug‘urtalovchining bank hisob-kitob schyotlariga qayta sug‘urta qilish bo‘yicha komission mukofotlar, tantyemalar va yig‘imlar ko‘rinishida hisobot davrida kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
193. “Qayta sug‘urta qilish va retrotsessiyaga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha zararlar ulushini qoplash bo‘yicha kelib tushgan pul mablag‘lari” moddasi (satr 060) bo‘yicha sug‘urtalovchining bank hisob-kitob schyotlariga qayta sug‘urta qilish va retrotsessiyaga berilgan tavakkalchiliklar bo‘yicha zararlar ulushini qoplash bo‘yicha hisobot davrida kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
194. “Sug‘urta operatsiyalari bo‘yicha pul to‘lovlari, jami” moddasi (satr 070) bo‘yicha 080, 090, 100, 110, 120, 130 satrlarning yig‘indisi natijasi ko‘rsatiladi.
195. “Qayta sug‘urta va retrotsessiya shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari” moddasi (satr 080) bo‘yicha qayta sug‘urta qilish va retrotsessiya shartnomalari bo‘yicha sug‘urta mukofotlari ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
196. “Sug‘urta va birgalikda sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta tovonlari ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari” moddasi (satr 090) bo‘yicha sug‘urta va birgalikda sug‘urta qilish shartnomalari bo‘yicha sug‘urta tovonlari ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
197. “Qayta sug‘urta qilish va retrotsessiya bo‘yicha qabul qilingan tavakkalchiliklar bo‘yicha zararlar ulushini qoplash ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari” moddasi (satr 100) bo‘yicha qayta sug‘urta qilish va retrotsessiya bo‘yicha qabul qilingan tavakkalchiliklar bo‘yicha zararlar ulushini qoplash ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
198. “Sug‘urta vositachilariga sug‘urta, birgalikda sug‘urta qilish va qayta sug‘urta qilish shartnomalarini tuzganlik uchun mukofotlar ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari” moddasi (satr 110) bo‘yicha sug‘urta vositachilariga sug‘urta, birgalikda sug‘urta qilish va qayta sug‘urta qilish shartnomalarini tuzganlik uchun mukofotlar ko‘rinishida to‘langan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
199. “Aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar, assistanslar tomonidan ko‘rsatilgan xizmatlar uchun to‘langan pul mablag‘lari” moddasi (satr 120) bo‘yicha aktuariylar, adjasterlar, syurveyerlar, assistanslar tomonidan ko‘rsatilgan xizmatlar uchun to‘langan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
200. “Ogohlantirish chora-tadbirlarini moliyalashtirishga to‘langan pul mablag‘lari” moddasi (satr 130) bo‘yicha ogohlantirish chora-tadbirlarini moliyalashtirishga to‘langan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
201. “Xodimlarga va ular nomidan to‘langan pul mablag‘lari” moddasi (satr 140) bo‘yicha xodimlarga ish haqi, shuningdek maqsadli davlat jamg‘armalariga to‘langan summalar, jismoniy shaxslarning daromad solig‘ini budjetga to‘lovi, kasaba uyushmasiga ajratmalar, alimentlar, uy-joy fondiga, xodimlarga berilgan bank kreditlari uchun to‘lov, xodimlarga ko‘rsatilayotgan xizmatlar haqining sug‘urtalovchi tomonidan to‘lanishi, xodimlar bilan bog‘liq va ular nomidan operatsiyalarga to‘g‘ri keladigan kassa va bank hisob-kitob schyotlaridan pul mablag‘larining boshqa xarajatlari ko‘rinishidagi to‘langan pul mablag‘larining summasi ko‘rsatiladi.
202. “Operatsion faoliyatning boshqa pul tushumlari va to‘lovlari” moddasi (satr 150) bo‘yicha “Chiqim” ustunida to‘langan, “Kirim” ustunida esa, royalti, turli ko‘rinishdagi rag‘batlantirishlar, komission yig‘imlar va boshqa operatsion faoliyatdan kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
203. “Jami: operatsion faoliyatning sof pul kirimi/chiqimi” moddasi (satr 160) bo‘yicha 010, 070, 140, 150 satrlarning yig‘indisining, “Kirim” ustuni bo‘yicha “+” va “Chiqim” ustuni bo‘yicha “-” belgisining ta’siri hisobga olingan holdagi natijasi ko‘rsatiladi.
Bunda agar “Kirim” ustuni summasi “Chiqim” ustuni summasidan katta bo‘lsa, oshgan summa saldosi “Kirim” ustuni bo‘yicha, aks holda, aksincha “Chiqim” ustuni bo‘yicha aks ettiriladi.
204. “Asosiy vositalarni sotib olish va sotish” moddasi (satr 170) bo‘yicha sug‘urtalovchi “Chiqim” ustunida asosiy vositalarni sotib olish uchun mol yetkazib beruvchiga to‘langan pul mablag‘lari, “Kirim” ustunida esa asosiy vositalarni sotishdan kelib tushgan pul mablag‘larining summasini ko‘rsatadi.
205. “Nomoddiy aktivlarni sotib olish va sotish” moddasi (satr 180) bo‘yicha sug‘urtalovchi “Chiqim” ustunida sotib olingan nomoddiy aktivlar uchun to‘langan pul mablag‘lari summasini, “Kirim” ustunida esa, nomoddiy aktivlarni sotishdan kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatadi.
206. “Uzoq va qiska muddatli investitsiyalarni sotib olish va sotish” moddasi (satr 190) bo‘yicha “Chiqim” ustunida qimmatli qog‘ozlar va boshqa investitsiya instrumentlarini sotib olish uchun to‘langan, shu bilan birgalikda birjada to‘langan vositachilarga komission mukofotlar va foizlar summasi ko‘rsatiladi, “Kirim” ustunida esa, qimmatli qog‘ozlar va boshqa investitsiya instrumentlarini sotishdan kelib tushgan pul mablag‘lari summasi aks ettiriladi.
207. “Investitsion faoliyatning boshqa pul tushumlari va to‘lovlari” moddasi (satr 200) bo‘yicha “Chiqim” ustunida boshqa investitsion faoliyat bo‘yicha to‘langan, “Kirim” ustunida esa, olingan pul mablag‘lari summasi aks ettiriladi.
208. “Jami: investitsion faoliyatning sof pul kirimi/chiqimi” moddasi (satr 210) bo‘yicha 170, 180, 190, 200 satrlar yig‘indisining “Kirim” ustuni bo‘yicha “+” va “Chiqim” ustuni bo‘yicha “-” belgisining ta’siri hisobga olingan holdagi natijasi ko‘rsatiladi.
Bunda agar “Kirim” ustuni summasi “Chiqim” ustuni summasidan katta bo‘lsa, oshgan summa saldosi “Kirim” ustuni bo‘yicha, aks holda, aksincha “Chiqim” ustuni bo‘yicha aks ettiriladi.
209. “Olingan va to‘langan foizlar” moddasi (satr 220) bo‘yicha “Kirim” ustunida olingan foizlar summasi, “Chiqim” ustunida esa, to‘langan foizlar summasi aks ettiriladi.
210. “Olingan va to‘langan dividendlar” moddasi (satr 230) bo‘yicha “Kirim” ustunida olingan dividendlar summasi, “Chiqim” ustunida esa, to‘langan dividendlar summasi aks ettiriladi.
211. “Aksiyalar chiqarishdan yoki xususiy kapital bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa instrumentlardan tushgan pul tushumlari” moddasi (satr 240) bo‘yicha hisobot yilida xususiy kapitali bilan bog‘liq chiqarilgan (sotilgan) aksiyalar yoki boshqa instrumentlardan kelib tushgan pul mablag‘lari summasi aks ettiriladi.
212. “Xususiy aksiyalarni sotib olganda va ularni sotganda pul to‘lovlari va tushumlari” moddasi (satr 250) bo‘yicha sotib olingan xususiy aksiyalarning sotilishidan kelib tushgan pul mablag‘lari, shuningdek sug‘urtalovchida mavjud bo‘lgan keyinchalik sotiladigan yoki yo‘q qilinadigan (bekor qilinadigan) xususiy aksiyalar, ulushlar va paylar uchun ularning egalariga to‘langan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
213. “Uzoq va qisqa muddatli kredit va qarzlar bo‘yicha pul tushumlari va to‘lovlari” moddasi (satr 260) bo‘yicha “Kirim” ustunida hisobot davrida kelib tushgan kredit va qarzlar, “Chiqim” ustunida esa, kredit va qarzlar bo‘yicha to‘lovlar summasi ko‘rsatiladi.
214. “Uzoq muddatli ijara (lizing) bo‘yicha pul tushumlari va to‘lovlari” moddasi (satr 270) bo‘yicha “Chiqim” ustunida ijara (lizing) beruvchiga to‘langan pul mablag‘lari summasi, “Kirim” ustunida esa, ijaraga (lizingga) oluvchidan kelib tushgan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
215. “Moliyaviy faoliyatning boshqa pul tushumlari va to‘lovlari” moddasi bo‘yicha (satr 280) “Chiqim” ustunida boshqa moliyaviy faoliyat bo‘yicha to‘langan, “Kirim” ustunida esa, olingan pul mablag‘lari summasi ko‘rsatiladi.
216. “Jami: moliyaviy faoliyatning sof pul kirimi/chiqimi” moddasi (satr 290) bo‘yicha 220, 230, 240, 250, 260, 270, 280 satrlarning, “Kirim” ustuni bo‘yicha “+” va “Chiqim” ustuni bo‘yicha “-” belgisi ta’siri hisobga olingan holdagi yig‘indisi ko‘rsatiladi.
Bunda agar “Kirim” ustuni summasi “Chiqim” ustuni summasidan katta bo‘lsa, oshgan summa saldosi “Kirim” ustuni bo‘yicha, aks holda, aksincha “Chiqim” ustuni bo‘yicha aks ettiriladi.
217. “To‘langan foyda solig‘i” moddasi (satr 300) bo‘yicha to‘langan foyda solig‘i summasi ko‘rsatiladi.
218. “To‘langan boshqa soliqlar” moddasi (satr 310) bo‘yicha foyda solig‘idan tashqari to‘langan soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlar summasi ko‘rsatiladi.
219. “Jami: to‘langan soliqlar” moddasi (satr 320) bo‘yicha 300 va 310 satrlarning yig‘indisi aks ettiriladi.
220. “Jami: moliyaviy-xo‘jalik faoliyatining sof pul kirimi/chiqimi” moddasi (satr 330) bo‘yicha 160, 210, 290, 320 satrlarning, “Kirim” ustuni bo‘yicha “+” va “Chiqim” ustuni bo‘yicha “-” belgisi ta’siri hisobga olingan holdagi yig‘indisi ko‘rsatiladi.
Bunda agar “Kirim” ustuni summasi “Chiqim” ustuni summasidan katta bo‘lsa, oshgan summa saldosi “Kirim” ustuni bo‘yicha, aks holda, aksincha “Chiqim” ustuni bo‘yicha aks ettiriladi.
221. “Chet el valyutasidagi pul mablag‘larini qayta baholashdan yuzaga kelgan kurs farqlari saldosi” moddasi (satr 331) bo‘yicha chet el valyutasidagi pul mablag‘larining (5000, 5200, 5500, 5600, 5700) qayta baholanishidan kurs farqlarining hisobot davri mobaynida shakllangan ijobiy yoki salbiy saldosi ko‘rsatiladi.
222. “Yil boshidagi pul mablag‘lari” moddasi (satr 340) bo‘yicha sug‘urtalovchi balansining 3 ustuni 410 satrida ko‘rsatiladigan pul mablag‘larini hisobga oluvchi schyotlardagi (5000, 5100, 5200, 5500, 5600, 5700) pul mablag‘lari qoldig‘i summasi ko‘rsatiladi.
223. “Yil oxiridagi pul mablag‘lari” moddasi (satr 350) bo‘yicha sug‘urtalovchi balansining 4 ustuni 410 satrida ko‘rsatiladigan pul mablag‘larini hisobga oluvchi schyotlardagi (5000, 5100, 5200, 5500, 5600, 5700) pul mablag‘lari qoldig‘i summasi ko‘rsatiladi.
224. “Chet el valyutasidagi pul mablag‘larining harakati to‘g‘risida ma’lumotnoma” bo‘limida hisobot davrida chet el valyutasidagi pul mablag‘larining harakati ko‘rsatiladi.
Valyuta mablag‘lari O‘zbekiston Respublikasi milliy valyutasida O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining operatsiyani amalga oshirish vaqtidagi kursi bo‘yicha, valyuta mablag‘larining qoldig‘i esa, hisobot davrining oxirgi sanasi holatiga ko‘rsatiladi.
225. “Yil boshiga qoldiq” moddasi (satr 360) bo‘yicha hisobot davrining boshiga sug‘urtalovchining valyuta schyotlari va kassasidagi valyuta mablag‘larining summasi ko‘rsatiladi.
226. “Kelib tushgan valyuta mablag‘lari, jami” moddasi (satr 370) bo‘yicha 371, 372, 373, 374 satrlarda ko‘rsatilgan, hisobot davrida kelib tushgan valyuta mablag‘larining umumiy summasi ko‘rsatiladi, bunda:
a) 371 satr bo‘yicha — “Sotishdan tushum” — hisobot davrida sug‘urtalovchi tomonidan olingan valyuta tushumi summasi;
b) 372 satr bo‘yicha — “Konvertatsiyalangan” — sotib olingan chet el valyutasi summasi;
v) 373 satr bo‘yicha — “Moliyaviy faoliyat bo‘yicha” — moliyaviy faoliyatdan olingan valyuta mablag‘lari summasi;
g) 374 satr bo‘yicha “Boshqa manbalar” — 371, 372, 373 satrlarda ko‘rsatilmagan manbalardan sug‘urtalovchining valyuta schyotlari va kassasiga boshqa valyuta tushumlari summasi aks ettiriladi.
227. “Sarflangan valyuta mablag‘lari, jami” moddasi (satr 380) bo‘yicha 381 satrdan 383 satrgacha ko‘rsatilgan, sug‘urtalovchi tomonidan turli maqsadlarda sarflangan valyuta mablag‘larining umumiy summasi aks ettiriladi, bunda:
a) 381 satr bo‘yicha — “Mol yetkazib beruvchilar va pudratchilarga to‘lovlar” — mulk sotib olishga, bajarilgan ishlar va ko‘rsatilgan xizmatlarga sarflangan valyuta mablag‘lari summasi;
b) 382 satr bo‘yicha — “Moliyaviy faoliyat bo‘yicha to‘lovlar” — moliyaviy faoliyat bo‘yicha sarflangan valyuta mablag‘lari summasi;
v) 383 satr bo‘yicha — “Boshqa maqsadlar uchun” — 381, 382 satrlarda ko‘rsatilmagan boshqa maqsadlarga sarflangan valyuta summasi aks ettiriladi.
228. “Chet el valyutasidagi pul mablag‘larini qayta baholashdan yuzaga kelgan kurs farqlari saldosi” moddasi (satr 390) bo‘yicha chet el valyutasidagi pul mablag‘larini (5000, 5200, 5500, 5600, 5700) qayta baholashdan hisobot davri mobaynida shakllangan kurslar farqining ijobiy yoki salbiy saldosi ko‘rsatiladi.
229. “Yil oxiridagi qoldiq” moddasi (satr 400) bo‘yicha quyidagi satrlarning ma’lumotlari asosida aniqlanadigan, hisobot davri oxirida sug‘urtalovchining valyuta schyotlari va kassasida mavjud bo‘lgan valyuta mablag‘lari summasi aks ettiriladi: 360+370-380+/-390.
230. “Xususiy kapital to‘g‘risidagi hisobot” hisobot yilida sug‘urtalovchining xususiy kapitalining holati va harakatini uning shakllanish manbalari kesimida ko‘rsatadi.
231. “Yil boshidagi qoldiq” moddasi (satr 010) bo‘yicha yil boshi holatiga quyidagi ma’lumot aks ettiriladi:
a) 3 ustunda — “Ustav kapitali” — ta’sis hujjatlarida belgilangan va ustav kapitalini hisobga oluvchi schyotlarda (8300) hisobga olingan ustav kapitali summasi ko‘rsatiladi;
b) 4 ustunda — “Qo‘shilgan kapital” — qo‘shilgan kapitalni hisobga oluvchi schyotlarda (8400) hisobga olingan, qo‘shilgan kapital summasi ko‘rsatiladi;
v) 5 ustunda — “Zaxira kapitali” — zaxira kapitalini hisobga oluvchi schyotlarda (8500) hisobga olingan, qonunchilik hujjatlariga muvofiq shakllantirilgan zaxira kapitali mablag‘lari summasi aks ettiriladi;
(231-bandning “v” kichik bandi O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
g) 6 ustunda — “Taqsimlanmagan foyda (qoplanmagan zarar)” — taqsimlanmagan foyda (qoplanmagan zarar)ni hisobga oluvchi schyotlarda (8700) hisobga olingan, yil boshi holatiga taqsimlanmagan foyda (qoplanmagan zarar) summasi ko‘rsatiladi;
d) 7 ustunda — “Sotib olingan xususiy aksiyalar” — sotib olingan xususiy aksiyalarni hisobga oluvchi schyotlarda (8600) hisobga olingan, kelgusida tarqatish yoki yo‘q qilish uchun sug‘urtalovchida mavjud bo‘lgan sotib olingan xususiy aksiyalar summasi ko‘rsatiladi;
e) 8 ustunda — “Maqsadli tushumlar va boshqalar” — grantlar, subsidiyalar, a’zolik badallari va boshqa budjetdan, maxsus maqsadli jamg‘armalardan, boshqa korxonalardan, maqsadli yo‘naltirilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish uchun jismoniy shaxslardan tushumlar ko‘rinishida tekinga kelib tushgan aktivlar, shuningdek xususiy kapital shakllanishining boshqa manbalaridan maqsadli tushumlar ko‘rsatiladi.
232. “Qimmatli qog‘ozlar emissiyasi” moddasi (satr 020) bo‘yicha qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda qimmatli qog‘ozlarni chiqarish va sotishdan hisobot yilida olingan emission daromad summasi aks ettiriladi.
(232-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
233. “Uzoq muddatli aktivlarni qayta baholash” moddasi (satr 030) bo‘yicha qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hisobot yilining birinchi sanasi holatiga o‘tkaziladigan asosiy vositalar, nomoddiy aktivlar va boshqa uzoq muddatli aktivlarning, asosiy fondlarni qayta baholashdan tashqari, qayta baholash summasi aks ettiriladi.
(233-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
234. “Ustav kapitalini shakllantirishda paydo bo‘lgan valyuta kursi farqlari” moddasi (satr 040) bo‘yicha buxgalteriya hisobida qo‘shilgan kapital sifatida 8420 schyot “Ustav kapitalini shakllantirishdagi kurs farqi”da aks ettiriladigan, sug‘urtalovchining ustav kapitalini shakllantirishda ta’sis hujjatlarini davlat ro‘yxatdan o‘tkazish sanasidagi va ustav kapitaliga haqiqatda ulush kiritilgan sanadagi O‘zbekiston Respublikasi Markaziy bankining kurslari o‘rtasida hisobot yilida vujudga keladigan kurs farqi aks ettiriladi.
235. “Zaxira kapitaliga ajratmalar” moddasi (satr 050) bo‘yicha ta’sis hujjatlariga muvofiq va qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda hisobot yilida zaxira kapitaliga qilingan ajratmalar summasi aks ettiriladi.
(235-band O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2021-yil 30-noyabrdagi 20-mh-sonli buyrug‘i (ro‘yxat raqami 3338, 30.11.2021-y.) tahririda — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)
236. “Joriy yilning taqsimlanmagan foydasi (zarari)” moddasi (satr 060) bo‘yicha hisobot yilida olingan sof foyda (zarar) summasi ko‘rsatiladi.
237. “Tekinga olingan mol-mulk” moddasi (satr 070) bo‘yicha turli manbalardan hisobot yilida tekinga olingan mol-mulk qiymati ko‘rsatiladi.
238. “Maqsadli foydalanish uchun olingan mablag‘lar” moddasi (satr 080) bo‘yicha maqsadli yo‘nalishda foydalanish uchun hisobot yilida olingan grantlar, subsidiyalar, a’zolik badallari va boshqa maqsadli tushumlar ko‘rsatiladi.
239. “To‘langan dividendlar” moddasi (satr 090) bo‘yicha o‘tgan yil faoliyat yakunlari bo‘yicha hisobot yili boshiga taqsimlanmagan foydadan hisoblangan dividendlar summasi ko‘rsatiladi.
240. “Xususiy kapital shakllanishining boshqa manbalari” moddasi (satr 100) bo‘yicha xususiy kapital shakllanishining boshqa manbalari summasi aks ettiriladi.
241. “Yil oxiridagi qoldiq” moddasi (satr 110) bo‘yicha hisobot davri oxiriga tegishli ustunlar bo‘yicha xususiy kapital saldosi ko‘rsatiladi. Bunda 030, 040, 050, 100 satrlarda aks ettirilgan va quyidagi schyotlarda hisobga olingan xususiy kapital manbalarining kamayishi yil boshidagi summasiga nisbatan minus belgisi bilan ko‘rsatiladi: 8420 schyot “Ustav kapitalini shakllantirishdagi kurs farqi”, 8510 schyot “Mulkni qayta baholash bo‘yicha tuzatishlar”, 8520 schyot “Zaxira kapitali”, maqsadli tushumlarni hisobga oluvchi schyotlar (8800) va kelgusi xarajatlar va to‘lovlar rezervlarini hisobga oluvchi schyotlar (8900). Shuningdek, to‘langan dividendlar (satr 090) va hisobot yilining qoplanmagan zarari (satr 060) summasi minus belgisi bilan aks ettiriladi.
242. “Xususiy kapitalining ko‘payishi (+) yoki kamayishi (-)” moddasi (satr 120) bo‘yicha hisobot yili oxiriga xususiy kapital summasining hisobot yili boshiga nisbatan ko‘payishi yoki kamayishi summasi aks ettiriladi.
243. Aksiyadorlik jamiyatlari 130 dan 152 gacha bo‘lgan satrlarni ma’lumot uchun to‘ldiradilar.
(7-paragraf O‘zbekiston Respublikasi moliya vazirining 2012-yil 13-dekabrdagi 89-sonli buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1945-1, 18.01.2013-y.) asosan o‘z kuchini yo‘qotgan — O‘R QHT, 2013-y., 3-son, 41-modda)
§ 8. TUSHUNTIRISH XATI
254. Moliyaviy hisobotga tushuntirishlar sug‘urtalovchining hisob siyosatini ochib berishi va hisobotdan foydalanuvchilarni sug‘urtalovchining haqiqatdagi mulkiy va moliyaviy holatini baholash uchun kerakli bo‘lgan qo‘shimcha ma’lumotlar bilan ta’minlashi kerak.
255. Moliyaviy hisobotga tushuntirish xati, O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan 1998-yil 26-iyulda 17-07/86-son bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasi Buxgalteriya hisobining milliy standarti (1-sonli BHMS) “Hisob siyosati va moliyaviy hisobot”da (1998-yil 14-avgust, ro‘yxat raqami 474 — Me’yoriy hujjatlar axborotnomasi, 1999-y., 5-son) belgilangan talablarga muvofiq ravishda tuziladi.
(O‘zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to‘plami, 2009-y., 17-son, 217-modda; 2013-y., 3-son, 41-modda; 2014-y., 10-son, 111-modda; Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 28.11.2017-y., 10/17/1945-4/0331-son; 28.02.2018-y., 10/18/1945-5/0825-son; Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 30.11.2021-y., 10/21/3338/1117-son)