10.01.2025 yildagi 01/2-3-son
ONLINE TRANSLATE
Hujjat 07.02.2025 00 sanasi holatiga
Amaldagi versiyaga o‘tish
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Buyrugʻi
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
SHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalarini tasdiqlash toʻgʻrisida
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan 2025-yil 7-fevralda hisobga olindi, hisob raqami 334]
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻzbekiston Respublikasining Shaharsozlik kodeksi hamda Vazirlar Mahkamasining 2024-yil 23-apreldagi 231-son “Qurilish sohasidagi normativ hujjatlarni xalqaro standartlar bilan uygʻunlashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qaroriga muvofiq buyuraman:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. SHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalari ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Mazkur buyruq Oʻzbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vazirligi, Madaniy meros agentligi hamda Sogʻliqni saqlash vazirligi huzuridagi Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi bilan kelishilgan.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Mazkur buyruq rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Vazir Sh. XIDOYATOV
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Toshkent sh.,
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2025-yil 10-yanvar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
01/2-3-son
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Kelishildi:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim oʻzgarishi vaziri A. ABDUXAKIMOV
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024-yil 25-dekabr
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Madaniy meros agentligi direktori B. ABDIKARIMOV
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024-yil 18-dekabr
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qoʻmitasi raisi B. YUSUPALIYEV
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2024-yil 17-dekabr
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Oʻzbekiston Respublikasi qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vazirining 2025-yil 10-yanvardagi 01/2-3-son buyrugʻiga
ILOVA
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
SHNQ 2.08.12-24 “ Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalari
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Mazkur shaharsozlik normalari va qoidalari (bundan buyon matnda SHNQ deb yuritiladi) moddiy madaniy meros obyektlaridan foydalanish, ularning tarixiy-madaniy ahamiyatini saqlash, konservatsiya qilish, taʼmirlash hamda restavratsiya qilishga oid talablarni belgilaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-bob. Shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1. Ushbu SHNQda quyidagi shaharsozlik normalari va qoidalari hamda texnik jihatdan tartibga solish sohasidagi normativ hujjatlarga havolalar qoʻllanilgan:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
SHNQ 3.01.02-23 “Qurilishda xavfsizlik texnikasi”;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
GOST 8735-88 Qurilish ishlarida qoʻllaniladigan qum. Sinov usullari (rasmiy manba: Pesok dlya stroitelnix rabot. Metodi ispitaniy);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
GOST 31108-2020 Umumiy qurilish ishlari uchun sement. Texnik shartlar (rasmiy manba: Sementi obshestroitelnie. Texnicheskiye usloviya);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
GOST 30515-2013 Sementlar. Umumiy texnik talablar (rasmiy manba: Sementi. Obshiye texnicheskiye usloviya);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
GOST 23732-2011 Beton va qurilish qorishmalarida qoʻllaniladigan suv. Texnik shartlar (rasmiy manba: Voda dlya betonov i stroitelnix rastvorov. Texnicheskiye usloviya);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
GOST 22690-2015 Betonlar. Nodestruktiv nazorat mexanik usullarda mustahkamlikni aniqlash (rasmiy manba: Betoni. Opredeleniye prochnosti mexanicheskimi metodami nerazrushayushego kontrolya);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
GOST 31937-2011 Bino va inshootlar. Texnik holatni tekshirish va monitoring qilish qoidalari. (rasmiy manba: Zdaniya i soorujeniya. Pravila obsledovaniya i monitoringa texnicheskogo sostoyaniya).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-bob. Atamalar va taʼriflar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2. Ushbu SHNQda quyidagi atamalar va ularning taʼriflari qoʻllanilgan:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektlari — tarixiy, ilmiy, badiiy yoki oʻzgacha madaniy qimmatga ega boʻlgan ansambllar, diqqatga sazovor joylar va yodgorliklar;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
germetik — suv oʻtkazmaydigan qoplama uchun foydalaniladigan material;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
efloressensiya — tosh-gʻisht devorlarning yuzasiga tuz chiqishi natijasida oq dogʻlar hosil boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
boʻyoqning kukunlashishi — boʻyoq tarkibidagi qatronning asta-sekin parchalanishi natijasida yuzaga keladigan jarayon;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
sochsimon mayda yoriqlar toʻri — boʻyalgan yuzadagi soch qalinligidagi bir-biriga ulanib ketgan mayda yoriqlar.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-bob. Umumiy qoidalar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3. Moddiy madaniy meros obyektlarining jismoniy yemirilishi (shikastlanishi) jarayonlarini toʻxtatishda quyidagilar amalga oshirilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektining muhofaza hududini ifloslantirish va tebranish manbalarini kamaytirish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
konstruksiyalarni tabiiy taʼsirlardan himoyalash, ularni zaiflashtiruvchi, suvning kapillyar harakati va ichiga suv oʻtishiga olib keluvchi nuqsonlarni bartaraf etish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
restavratsiya ishlarida yaroqli boʻlmagan va zararli hisoblangan materiallardan foydalanmaslik.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4. Moddiy madaniy meros obyektdan foydalanishda uning tarixiy ahamiyatini oʻzgartirmasligi yoki jismoniy holatini yomonlashtirmasligi uchun quyidagi ishlar bajarilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektni texnik, sanitariya hamda yongʻinga qarshi talablarga muvofiq holatda saqlash;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyekti hududi holatini yomonlashuviga yoʻl qoʻymaslik.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Moddiy madaniy meros obyektini muhofazalash elementini oʻzgartiruvchi yoki uning butunligini taʼminlovchi sharoitlarni yomonlashuviga olib keluvchi ishlarni bajarmaslik lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Moddiy madaniy meros obyektini muhofazalash elementi aniq boʻlmasa, obyektning tashqi koʻrinishini, hajmiy-rejaviy yechimlari, interyerini oʻzgartiradigan ishlarni bajarmaslik zarur.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5. Moddiy madaniy meros obyekti joylashgan yer maydoni, suv obyekti yoki uning qismidan foydalanishda maxsus texnik shartlar ishlab chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6. Moddiy madaniy meros obyektlaridan quyidagi maqsadlarda foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
portlovchi va yongʻinga xavfli materiallarni, obyektning interyeri, fasadi, hududi hamda suv obyektlarini ifloslantiruvchi buyum va moddalarni ishlab chiqarish, shuningdek ularni saqlash omborlari sifatida;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektining konstruksiyalariga dinamik va tebratuvchi taʼsir koʻrsatuvchi jihozlar (ushbu jihozlarning quvvatidan qatʼiy nazar) qoʻllaniladigan ishlab chiqarish obyektlari sifatida;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektlari uchun noqulay boʻlgan harorat-namlik holati va kimyoviy faol moddalarni qoʻllash bilan bogʻliq boʻlgan ishlab chiqarish va laboratoriya obyektlari sifatida.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7. Moddiy madaniy meros obyektining jismoniy holatini yomonlashtirish va uning muhofazalash elementini oʻzgartirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht yuzalarini tozalashga qoʻyiladigan talablar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashdan oldin tozalash maqsadi (moddiy madaniy meros obyekti koʻrinishini yaxshilash, yemirilishini sekinlashtirish, yuzani tozalash) belgilanib olinishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini unga shikast yetkazuvchi moddalardan tozalashda ularning kelib chiqish manbaini (qurum, qorakuya, tutun, mogʻor) aniqlash va asl materialni shikastlamasdan tozalash lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda uning tarixiy koʻrinishi inobatga olish kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasining boʻyoq bilan qoplanish sababi (taʼmirlanganda boshlangʻich yuzaga moslash, notoʻgʻri taʼmirlangan choklarni qoplash, yumshoq gʻishtlarni himoyalash, yemirilgan yuzalarni berkitish) aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11. Boʻyoqning vazifasi moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini uzoq muddat saqlash boʻlsa, uni qoldirish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Agar eski boʻyoq qatlamlari koʻpayib ketgan boʻlsa, yangi boʻyoq moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasiga yaxshi birikishini taʼminlash maqsadida eski boʻyoq qatlamlari olinishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12. Tozalash ishlari moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht va boshqa materiallariga yemiruvchi taʼsir koʻrsatishi sababli tozalash boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqishda moddiy madaniy meros obyekti konstruksiyasi inobatga olinishi, tosh-gʻisht material turi toʻgʻri aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
13. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalash ishlari boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqishdan oldin ushbu yuzalarni tozalash boʻyicha ilgari bajarilgan ishlar va qoʻllanilgan moddalar (bu haqida maʼlumot mavjud boʻlsa) oʻrganilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
14. Tozalash ishlarini bajarishda bir necha tozalovchi moddalar sinovdan oʻtkazilishi, ilgari qoʻllangan moddalarni eritadigan vosita aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
15. Tozalash usullari va materiallarini qoʻllashdan oldin turli vositalar oldindan sinov tariqasida material namunasida qoʻllanilishi va tozalovchi modda toʻgʻri tanlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
16. Moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht yuzasidagi dogʻlarni suv yordamida ketkazishning imkoni boʻlsa, suv bilan tozalash usullari (ivitish, bosim ostida suv purkash, neytral yuvuvchi modda qoʻshilgan suv bilan tozalash, bosim ostidagi bugʻ bilan tozalash) qoʻllanilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
17. Suvli usulda tozalash ishlari yakunlanganidan keyin moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasidan koʻchgan kir zarrachalarni yuvib tushirish uchun yuzani suv bilan yuvish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
18. Ohaktosh va marmar yuzalarni tozalashda ularga suv sepib ivitilishi hamda suv bilan tozalash va yuvish kerak zarur.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
19. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini suv bilan tozalashda sepiladigan suv bosimi kamida 700 kPa boʻlishi, bunda yuzadagi kirlar tozalanmasa, suv bosimini 3000 kPa gacha koʻtarib borishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Yuzani ishqalash uchun tabiiy yoki sunʼiy junli choʻtka qoʻllanilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
20. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda metall choʻtkadan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
21. Notekis (gʻadir-budir, oʻyma naqshli) yuzalarni tozalashni yengillashtirish uchun suvga yuvish vositalarini (maxsus ionli vositalar) qoʻshib tabiiy yoki sunʼiy junli choʻtkalar bilan ishqalash lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
22. Yuvish vositalari yordamida tozalanganidan soʻng moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi suv bilan yuvilishi zarur.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
23. Kislotalar zarar yetkazishi mumkin boʻlgan toshlar, oʻyma naqshli tosh yuzalari hamda ichki tosh yuzalarini bugʻli (issiq suv bilan) usulda tozalash kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
24. Moddiy madaniy meros obyektini suv bilan yuvishdan oldin moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht choklari tekshirilishi va uning ichiga suv oʻtmasligi taʼminlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
25. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini yuvish uchun qoʻllaniladigan suvda metall va mis boʻlsa, suvga xelat yoki metal ionlarini faolsizlantiruvchi boshqa moddalar qoʻshilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
26. Havo harorati 1°C dan past boʻlganda suvli usulda tozalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Bunda, suv bilan tozalash usuli sovuq tushishidan kamida bir hafta oldin bajarilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
27. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini yuqori bosimli suv bilan yuvishda suv bilan yuvish usuli avval namunada sinab koʻrilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
28. Kimyoviy tozalash usulida kislotalar, ishqorlar va organik birikmalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Kislotalarga sezuvchan boʻlgan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi uchun kislotalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Kislotalarga sezuvchan boʻlgan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini boʻyoqlardan tozalash uchun organik erituvchi asosidagi ishqorlar va boshqa kimyoviy moddalar qoʻllanilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
29. Ishqorli va kislotali moddalar bilan tozalashda moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi avval namlantirilishi soʻng kimyoviy tozalovchi modda past bosimda yuzaga sepilishi yoki junli choʻtka bilan surilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Tozalovchi moddani suv bilan yuvib tashlashgacha boʻlgan vaqt, shuningdek (agar kimyoviy modda bir necha marta surib yuvilishi lozim boʻlsa) kimyoviy moddani necha marta surib yuvilishi va konsentratsiyasi sinovlar yordamida aniqlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Kimyoviy modda yuvib tashlanganidan keyin yuza pH-tasmalar bilan tekshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
30. Kislotali moddalar kislota zarar yetkazmaydigan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi (granit, qumtoshlar, slanets, sirlanmagan gʻisht va sopol, quyma tosh va beton) uchun qoʻllanilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
31. Kimyoviy yuvuvchi moddalar hoʻl yuzaga surilishi, kislota taʼsir qiladigan vaqt oʻtganidan soʻng suv bilan yuvib tashlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
32. Kislotalar zarar yetkazishi mumkin boʻlgan yuzalarni (ohaktosh, sayqallangan va sayqallanmagan marmar, kalsiyli qumtosh, sirlangan gʻisht va sirlangan sopol hamda sayqallangan granit) tozalashda ishqorli moddalar qoʻllanilishi zarur.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ishqorli moddalarni kislotaga sezuvchan boʻlmagan yuzalar uchun ham qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi. Bunda, ular avval sinab koʻrilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
33. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasidan boʻyoq va boshqa qoplamalar, shuningdek dogʻlar va graffiti rasmlarni samarali ravishda olib tashlash uchun boʻyoq ketkizuvchi ishqorli vositalar, boʻyoq ketkizuvchi organik eritmali vositalar va boshqa turdagi boʻyoq ketkizuvchi vositalardan foydalanish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Buning uchun tosh-gʻisht yuzaga boʻyoq ketkizuvchi vosita jun choʻtka, valik yordamida surilishi yoki sepilishi va suv bilan yuvilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
34. Kimyoviy tozalash usullarida suvdan foydalanish talab etilganligi sababli, ushbu usullar sovuq havoda qoʻllanilmasligi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Kimyoviy tozalash usullari 4ºC dan past boʻlgan haroratda qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
35. Kislotali va ishqorli tozalash usullarining atrof-muhitga taʼsiri yuqori boʻlsa, ulardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
36. Kislota taʼsirida shikastlanadigan moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda kislotalardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
37. Abraziv yoki mexanik tozalash usullari (qum purkagich, shlifovkalovchi uskunalar) tosh-gʻisht yuzalarga jismoniy va estetik jihatdan shikast yetkazishi sababli, ularni moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
38. Kukun koʻrinishida maydalangan yongʻoq poʻchoqlaridan bronza haykallarni, alyumin oksidli mikroabraziv zarrachalar yordamida oʻyma naqshli tosh yuzalarni tozalashda foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
39. Moddiy madaniy meros obyektlarida surtma (mastika) va asfaltli qoplamalarni koʻchirish uchun muz parchalari yoki granulalangan quruq muz (karbon dioksid yoki CO2) li abraziv tozalash usulidan foydalanish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
40. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini grinder yoki qumqogʻoz bilan tozalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
41. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzaga singib ketgan graffiti va dogʻlarni boʻktirish (suyuq holatdagi tozalovchi moddaga boʻktirilgan mato, kaolin kukuni, maydalangan qogʻoz yoki qogʻoz sochiqni tozalanadigan yuzaga maʼlum muddatga yopishtirib qoʻyish) usulida tozalash lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
42. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasi zarar yetkazmaydigan usulni tanlash uchun bir nechta tozalash usullari va materiallar sinab koʻrilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
43. Tozalash usulini tanlashdan oldin yuzaning talab etilgan tozalik darajasini aniqlash lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
44. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalash usullarini qoʻllashdan oldin ular obyektning koʻzga tushmaydigan qismlarida sinab koʻrilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
45. Tozalash usuli har bir material uchun alohida sinalishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
46. Tozalash usullarining natijalari tozalangan yuza toʻliq quriganidan keyin tekshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
47. Sinovlar natijasida bitta moddiy madaniy meros obyektining oʻzida bir nechta tozalash usullari qoʻllanilishi imkoniyati mavjud boʻlsa, ulardan eng samaralisi tanlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
48. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi tosh-gʻisht yuzasini tozalashning har bir usullarini atrof-muhitga taʼsir koʻrsatishi (daraxtlar, oʻtlar va boshqa oʻsimliklar hamda tuproqqa boʻlgan zararli taʼsiri) oʻrganilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
49. Ishqor va kislota asosli tozalovchi moddalar yomgʻir suv drenajlariga oqizilishidan oldin ular zararsizlantirilishi (neytrallashtirilishi) kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
50. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda qoʻllanilgan, biroq qoʻllanilganidan keyin zararsizlantirish (neytrallashtirish) imkoni boʻlmagan tozalovchi moddalar (tarkibida erituvchilar boʻlgan moddalar) maxsus transport yoki boshqa vositalar yordamida chiqarib tashlanishi (utilizatsiya) qilinishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
51. Kimyoviy moddalarni ushlab qolib gruntga tushishini oldini oluvchi choralar koʻrilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
52. Qoʻrgʻoshinli boʻyoqlarni olib tashlashda inson sogʻligʻi uchun xavfsiz tozalash va chiqarib tashlash (utilizatsiya) usullaridan foydalanish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
53. Moddiy madaniy meros obyektining tosh-gʻisht yuzasini tozalashda qoʻllaniladigan moddalar tosh-gʻisht boʻlmagan yuzalarga (masalan, shisha, metall va yogʻoch) zarar yetkazishiga yoʻl qoʻyilmasligi, bunda deraza va eshiklar hamda ushbu moddalarga chidamli boʻlmagan materiallardan ishlangan boshqa yuzalar plastik, polietilen bilan qoplanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
54. Tozalovchi kimyoviy moddalar shamol bilan boshqa hududlarga tarqalishini oldini oluvchi chora-tadbirlar amalga oshirilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
55. Moddiy madaniy meros obyektini kimyoviy moddalar bilan tozalashda uning yonidan oʻtuvchi piyodalarga sachrashini yoki ventilyatsiya tizimi orqali havo bilan moddiy madaniy meros obyekti ichiga kirib, undagi insonlarga zarar yetkazilishini oldini olish kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
56. Moddiy madaniy meros obyekti ichida ortiqcha namlik yuzaga kelishini oldini olish uchun tosh-gʻisht yuzalarni suv yuqmaydigan qoplamalar bilan qoplashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
57. Moddiy madaniy meros obyekti yetarlicha pishirilmagan va gʻovakligi yuqori boʻlgan gʻishtdan qurilgan boʻlsa, gʻishtni himoyalovchi suv yuqmaydigan qoplamalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
58. Suv oʻtkazmaydigan qoplamalar moddiy madaniy meros obyektining faqat yer osti konstruksiyalarida (masalan, poydevor) qoʻllanilishi, bunda ularni moddiy madaniy meros obyektining yer usti qismlarida qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5-bob. Tosh-gʻisht materiallardan barpo etilgan moddiy madaniy meros obyektlarining choklarini taʼmirlashga qoʻyiladigan
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
59. Tosh-gʻisht devorlardagi choklarni taʼmirlashdan oldin chok qorishmasining yemirilishi, yoriqlarning hosil boʻlishi, gʻisht yoki toshlarning boʻshab qolishi, devorning nam tortishi aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
60. Choklarni taʼmirlashda ularda yuzaga kelgan muammoning asl sababi aniqlanishi (tomdan yoki tarnovlardan suv oʻtishi, obyektning notekis choʻkishi, gruntdan namlikning kapillyar koʻtarilishi yoki ekstremal ob-havo taʼsiri) va bartaraf etilishi zarur.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
61. Moddiy madaniy meros obyektlarining tarixiy koʻrinishini saqlash uchun choklarni taʼmirlashdan oldin ularning devorlarini qurishda ishlatilgan gʻisht, tosh yoki sopol hamda foydalanilgan qurilish usullari oʻrganilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Bunda, choklarni taʼmirlashda qoʻllaniladigan qorishmaning nisbiy mustahkamligi va suv oʻtkazuvchanligi toʻgʻrisidagi maʼlumot, koʻz bilan (vizual) tahlil orqali esa yangi qorishmani yaratish va uni qoʻllash usullari boʻyicha maʼlumot olinishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
62. Tosh-gʻisht materiallardan barpo etilgan moddiy madaniy meros obyektlarida choklarni taʼmirlash uchun qorishmada qoʻllaniladigan qum GOST 8735-88 hamda GOST 30515-2013 larga muvofiq boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
63. Qorishma uchun sement GOST 31108-2020 ga muvofiq boʻlishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
64. Efloressensiya yuzaga kelmasligi uchun sement tarkibidagi ishqorlar miqdori 0,60 foizdan oshmasligi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
65. Qorishma uchun qoʻllaniladigan suv GOST 23732-2011 ga muvofiq boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
66. Moddiy madaniy meros obyektida qoʻllanilgan asl qorishmaning aniq fizik va kimyoviy xossalarini aniqlash zarur boʻlmagan hollarda quyidagilar amalga oshirilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yangi qorishma asl qorishma rangi, tuzilmasi va naqshi bilan oʻxshash boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yangi qorishmadagi qum asl qorishmadagi qumga mos kelishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yangi qorishmaning tosh-gʻisht materiallarnikiga nisbatan bugʻ oʻtkazuvchanligi yuqoriroq va siqilishga boʻlgan mustahkamligi pastroq boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yangi qorishmaning bugʻ oʻtkazuvchanligi asl qorishmanikiga teng boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yangi qorishmaning siqilishga boʻlgan mustahkamligi asl qorishmanikiga nisbatan pastroq yoki unga teng boʻlishi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
67. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi tosh-gʻisht ohaktoshli qorishmalardan terilgan boʻlsa, bunday choklarni taʼmirlashda sementli qorishmadan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
68. Moddiy madaniy meros obyektlarining tosh-gʻisht devorlaridagi choklarni taʼmirlashda ohaktoshli qorishmadan foydalanish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
69. Qorishmada ishlatiladigan suvning tarkibida kislotalar, ishqorlar va boshqa erigan organik materiallar boʻlmasligi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
70. Qorishmaning qotish davrida muzlashini oldini olish uchun muzlamaydigan vositadan (antifriz) foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
71. Muzlamaydigan vositani (antifriz) qoʻllash oʻrniga qorishmaga qoʻshiladigan qum va suvni qizitib ishlatish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
72. Moddiy madaniy meros obyektlarining taʼmirlash ishlari iliq ob-havo sharoitlarida (8°C dan 38°C gacha boʻlgan haroratda) amalga oshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
73. Issiq havoda qorishma tez qurib qolmasligi uchun choklarni taʼmirlash ishlari quyosh nurlari toʻgʻridan-toʻgʻri tushmaydigan joylarda olib borilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Agar quyosh nurlari toʻgʻridan-toʻgʻri tushmaydigan joylar mavjud boʻlmasa, quyoshdan toʻsuvchi moslamalar oʻrnatilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
74. Yangi qorishma yaxshi yopishishi uchun eski chok mazkur SHNQning 1-ilovasidagi 1-rasmiga muvofiq chokning kamida 2 — 2,5 barobar eniga teng boʻlgan chuqurlikkacha olib tashlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Gʻishtli devor choklarida eski chokni 1,5 — 2,5 cm chuqurlikkacha olib tashlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Keng chokli toshli devorlarda ushbu chuqurlik 5 — 10 cm gacha oshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Agar belgilangan chuqurlikda olingan choklardan keyin ham qorishma boʻlaklari boʻlsa, ular ham olib tashlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
75. Eski chokni olib tashlash vaqtida tosh-gʻisht materialning qirralari shikastlanmasligini (oʻpirilmasligi) taʼminlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
76. Ohaktosh qorishmali choklarni elektr arralar yordamida olish usulidan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Buning oʻrniga tosh-gʻisht materialning shikastlanishini minimallashtirish maqsadida iskana bilan qoʻlda (yoki kichik pnevmatik iskanalar yordamida) tozalash lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
77. Sement qorishmali choklarni tozalashda elektr arralardan foydalanishga yoʻl qoʻyilishi, bunda gorizontal choklarning markazi elektr arra bilan kesib chiqilishi va chokning chetlari hamda vertikal choklar qoʻlda iskana bilan tozalanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
78. Tozalangan choklarni qorishma bilan toʻldirishdan oldin ularni bosimli suv bilan yuvib tashlash kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Agar choklar oʻta suv shimuvchan ohaktoshdan boʻlsa, ularni bosimsiz suv bilan yuvish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
79. Qorishma tarkibi toʻgʻri oʻlchanishi va aralashtirilishi, bunda ular quruq holatda hajm boʻyicha oʻlchanishi, suv qoʻshishdan oldin yaxshi aralashtirilishi, aralashmaga avval suvning yarmi qoʻshilishi va aralashtirilishi, qolgan yarmi esa qorishmani aralashtirib turib oz-ozdan qoʻshib borilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
80. Qorishma tayyor boʻlganidan soʻng u 30 min ichida ishlatilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ushbu vaqt oʻtganidan keyin qurigan qorishmani suv qoʻshib “tiklash”ga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
81. Qorishma tozalangan chokka qatlamlab (0,5-0,6 cm li qatlamlar bilan) oʻrnatilishi, navbatdagi qatlam oʻrnatilishidan oldin, oldingi qatlam zichlanilishi va barmoq bilan bosganda iz qoladigan darajada qotishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
82. Oxirgi qatlam quyilganidan keyin u barmoq bilan bosganda iz qoladigan darajada qotganidan soʻng, unga mavjud choklarga oʻxshash ishlov berib chiqilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
83. Agar gʻisht yoki tosh qirralari yemirilgan boʻlsa chokni mazkur SHNQning 1-ilovasidagi 2-rasmiga muvofiq yuzaga nisbatan botiqroq qilib toʻldirish kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
84. Choklar yangi qorishma bilan toʻldirilganidan soʻng ularni tez qotishini oldini olish uchun ikki kun davomida vaqti-vaqti bilan (mahalliy sharoitlarga bogʻliq holda avval har soatda, keyin har 3-4 h da) namlab turilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
85. Choklar qorishma bilan toʻldirilganidan soʻng uch kun davomida devor kanopli mato bilan yopib qoʻyilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Kanop oʻrniga plastik plyonka qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi. Bunda, u devorga tegmaydigan qilib yopilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
86. Choklarni taʼmirlashda tosh-gʻisht materialga tekkan qorishma 1-2 h oʻtgach tabiiy sochdan tayyorlangan yoki neylon choʻtka bilan tozalanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Agar qorishma tosh-gʻisht yuzada qotib qolgan boʻlsa, uni yogʻoch yoki zarur boʻlsa iskana bilan tozalash lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
87. Choklarni taʼmirlash ishlaridan soʻng tosh-gʻisht yuzalarni chok qorishmasi toʻliq qotganidan soʻng amalga oshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
88. Choklar xizmat qilish muddati kamida 30 yilga moʻljallab taʼmirlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6-bob. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi beton konstruksiyalarni saqlash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-§. Beton materiallarni saqlash boʻyicha ishlarni rejalashtirish
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
89. Moddiy madaniy meros obyektlarining beton elementlarini taʼmirlash hamda almashtirish usullarini ishlab chiqishda quyidagilar inobatga olinishi lozim:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektining ahamiyati uning meʼmoriy yoki muhandislik loyihasi uchun muhimligi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
beton elementlarning yemirilish sabablari.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
90. Mavjud yemirilishlarning sabablarini va konstruksiyaning boshqa turdagi yemirilishlarga moyilligini aniqlash uchun moddiy madaniy meros obyektlarning qurilish usullari (sement xossalari, qorishma loyihasi, qurilmaning vazifasi, oʻrnatish usuli, yigʻma yoki monolit beton) hamda betonda ilgari amalga oshirilgan taʼmirlash ishlari oʻrganilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
91. Moddiy madaniy meros obyekti elementlari yuqori darajada yemirilgan boʻlsa yoki yemirilishi davom etadigan boʻlsa, ularni almashtirish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
92. Moddiy madaniy meros obyektining beton elementlarini oʻrganish, koʻz orqali (vizual) kuzatish va tekshirish uchun betonni ochish va laboratoriya izlanishlari orqali maʼlumotlarni yigʻish kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-§. Beton holatini aniqlash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
93. Beton konstruksiyalarning eskirish va yemirilish darajasi, turi va shakli avval beton holatini koʻz bilan (vizual) tekshirish orqali aniqlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
94. Betonning holatini tekshirish koʻz bilan (vizual) umumiy tekshiruvdan boshlanishi, bunda tekshiruv GOST 31937-2011 ga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
95. Yopiq holatlarni baholash uchun naturada buzmasdan bajariladigan bir nechta sinov usullaridan biri tanlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Buzmasdan bajariladigan sinov ishlari GOST 22690-2015 ga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Betonning qatlamlab yemirilish joylarini aniqlash uchun asosiy usul sifatida qoʻl boltachasi bilan (gorizontal yuzalar uchun zanjir bilan) urib chiqish usulidan foydalanish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Bunda, zamonaviy usullardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
96. Beton holatini baholash uchun material tarkibi va yemirilish sabablarini aniqlash, bunda laboratoriyada sinash uchun namunalar olinishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Betondagi xlor, sulfat miqdori va ishqor darajasini aniqlash, yemiruvchi toʻldiruvchilarni topish hamda karbonatsiyalanish chuqurligini aniqlash uchun laboratoriya sinovlari kimyoviy tahlilni ham oʻz ichiga olishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Mavjud betonning mustahkamligini baholash va taʼmirlash ishlari uchun maʼlumot olish maqsadida siqilishga boʻlgan mustahkamlikni aniqlash boʻyicha sinovlar bajarilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
97. Beton konstruksiyalarni taʼmirlashda qoʻllaniladigan beton qorishmasini tayyorlash uchun laboratoriya sinovlari orqali asl betonning tarkibi va toʻldiruvchilari hamda turli yemirilish mexanizmlari muzlash va erish davrlari, ishqor va toʻldiruvchilarning oʻzaro reaksiyaga kirishuvi yoki sulfat taʼsiri boʻyicha maʼlumot olinishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
3-§. Beton konstruksiyalarni tozalash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
98. Beton konstruksiyalarni tozalashdan oldin ularni tozalash zarurati va tozalashdan maqsad (betonning koʻrinishini yaxshilash, siklik parvarishlash chorasi sifatida yoki taʼmirlashga tayyorlash) aniqlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Betonni tozalash unga shikast yetkazmasdan amalga oshirilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
99. Betonni tozalashda uchta asosiy usullardan biri (suv bilan tozalash usuli, yuzaga abraziv ishlov berish va yuzaga kimyoviy ishlov berish) qoʻllanilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Mustahkam betondan kirlarni tozalashda 1,4 MPa va undan past bosimli suvdan yoki bugʻdan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
100. Moʻrt va yemirilgan yuzalarni tozalashda yuzaga shikast yetkazmaydigan usullar qoʻllanilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
101. Dogʻlarni va kuchli kirlangan betonni tozalashda suv va bugʻli usullar samara bermaganda, past bosim (0,25 — 0,50 MPa) bilan mayda zarrachalardan (dolomit ohaktosh kukuni) foydalangan holda yuzalarga mikroabraziv ishlov berishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Past bosimlar (0,25 — 0,50 MPa)da uzatilgan mayda zarrachalardan buzilishi, mikroabraziv ishlov berishda tuzilmasi va yuzasining nur qaytarish qobiliyatiga taʼsir etganda betonlarni tozalashda mikroabaziv ishlov berish usulidan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
102. Beton tusini oʻzgartirmasligini, surtmani (mastika) yuvib tashlamasligini, toʻldiruvchilarni yemirmasligini inobatga olgan holda kimyoviy ishlov berish usullarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
103. Har qanday tozalash usuli konstruksiyaga qoʻllanilishidan oldin namunada sinab koʻrilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Betonning eskirishi oʻziga xos tarzda binoning tarixiyligini ifodalaydigan va uning kirlanishi kuchli yoki zararli boʻlmagan hollarda, bino tozalanishsiz qoldirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
4-§. Parvarishlash va taʼmirlash usullari
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
104. Betonni parvarishlash va zarur boʻlgan taʼmirlash ishlarini aniqlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Beton konstruksiyalarni parvarishlashda obyektning quyidagi qismlarida germetiklardan foydalanish lozim:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
deraza va eshik perimetrlarida;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
beton bilan boshqa materiallar tutashgan joylarda;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
devorga yoki tomga oʻrnatilgan elementlarda (chiroqlar, tashqi quvur elementlarida).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Namlik oʻtkazmaslik va havo oʻtishini kamaytirish uchun yoriqlar va choklarni yopishda elastik germetiklar qoʻllanilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
105. Betonni taʼmirlash ishlarini aniqlashda quyidagi ishlar amalga oshirilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
zichlagich choklar, deformatsiya choklari va himoya qoplamalarini oʻrganish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yoriqlar va qatlamlab yemirilishlar kabi buzilishlarning rivojlanishiga olib keladigan sabablarni oʻrganish.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
106. Moddiy madaniy meros obyekti fasadidagi yoriqlarni taʼmirlash uchun germetikdan foydalanilganda, germetik qoʻllanilganidan keyingi koʻrinishi inobatga olinishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Taʼmirlash izini yopish uchun germetik yuzasiga qum sepilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
107. Germetik materiallarning yemirilish alomatlari aniqlanganda ular almashtirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Uretan va poliuretan germetiklar beton konstruksiyalar, yoʻl qoplamalari va piyodalar yoʻlaklaridagi choklar va yoriqlarni yopishda qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Zichlagichlar har 10 yilda almashtirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
108. Harakatlanishi taʼminlanishi talab etiladigan beton konstruksiyalar uchun silikon germetiklar qoʻllanilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Silikon germetiklar har 20 yilda almashtirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
109. Germetik qoʻllaniladigan yuzalarga tutash boʻlgan materiallarni dogʻlaydigan va gʻovakli betonlarni shikastlaydigan, shuningdek oʻziga chang va kir tortuvchi germetiklarni qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
110. Taʼmirlashda qoʻllanilgan materialning yakuniy koʻrinishi asl betonga oʻxshash boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
5-§. Beton yuzasini taʼmirlashga tayyorlash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
111. Toʻldiruvchisigacha ochilib qolgan betonni yoki maxsus tuzilmali beton yuzani taʼmirlashda asl beton va yangi material orasidagi chokni yopish uchun betonni qoʻlda chopish usulidan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
112. Yemirilgan va mustahkam boʻlmagan betonni pnevmatik yoki qoʻl asboblari yordamida olib tashlashga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Taʼmirlanadigan beton yuzasi va ochilib qolgan armatura tozalanishi, bunda qum yoki havo purkagichli tozalash faqat taʼmirlanadigan joyga qoʻllanilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ushbu ishni bajarishda tutash boʻlgan mavjud beton yuzalar himoyalanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Chang chiqishi cheklangan joylarda qum purkagich oʻrniga kichik pnevmatik uskuna va sim choʻtka qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
113. Betondagi mavjud armatura yemirilgan boʻlsa yoki taʼmirlanadigan joylarda armatura boʻlmasa, yangi armatura oʻrnatilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ochilgan mavjud armatura va boshqa poʻlat elementlar tozalanishi, gruntovkalanishi hamda korroziyadan himoyalovchi qoplama bilan boʻyalishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ulanadigan material mavjud betonga mexanik bogʻlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Betonni taʼmirlashda qoʻllaniladigan armaturalash materiallari sifatida yumshoq poʻlat, epoksid qoplamali poʻlat yoki legirlangan poʻlatdan foydalanilishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
6-§. Qoliplar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
114. Betondan boʻlgan bezak elementlarini tiklash hamda yogʻochga oʻxshash yuzalarni yasash uchun maxsus qoliplardan foydalanish kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Moddiy madaniy meros obyekti fasadi boʻylab quyidagilarni qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyiladi:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
takrorlanuvchi beton bezaklar uchun — qayta qoʻllaniluvchi qoliplar;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
toʻliq buzilib ketgan yoki takrorlanmaydigan meʼmoriy qismlar uchun — yigʻma beton elementlar.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Bezak beton uchun qoliplarni tayyorlash quyidagi bosqichlarda amalga oshirilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
mavjud beton quymasini olish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
gipsdan ushbu qismning quymasini tayyorlash;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
gipsdan tayyorlangan quymadan qolip yoki maketni tayyorlash;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yangi beton elementni quyish.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
115. Qolipni mayda bezakli beton elementidan yechishdan oldin beton shikastlanmaydigan darajada, shuningdek ishlov bersa boʻladigan darajada qotgan boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7-§. Taʼmirlash uchun materiallarni va qorishma tarkibini tanlash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
116. Taʼmirlash uchun mos boʻlgan materiallarni va qorishma tarkibini tanlashda sinov ishlari bajarilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Materiallarni tanlashda talab etilayotgan taʼmir ishining turi inobatga olinishi hamda materiallar mavjud boʻlgan betonning xossalariga mos kelishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Siqilishga boʻlgan mustahkamligi va suv oʻtkazmaslik xossalari yuqori boʻlgan va mustahkamligi past boʻlgan betonga mos kelmaydigan materiallar betonni taʼmirlashda qoʻllanilishiga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
117. Betonni taʼmirlash uchun yarim tayyor materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Beton qorishmasiga qoʻshiladigan va qorishmasining koʻrinishini oʻzgartiradigan qoʻshimchalar, jumladan polimer modifikatsiyalovchi materiallardan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8-§. Beton elementlarni taʼmirlash usullari
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
118. Asl materialni saqlab qolish imkoni boʻlmasa, yangi oʻrnatiladigan material asl materialga vizual jihatdan mos kelishi, shuningdek uning siqilishga boʻlgan mustahkamligi, suv oʻtkazmasligi va beton qorishmasi uchun muhim boʻlgan boshqa xossalari asl materialnikiga oʻxshash boʻlishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
119. Mavjud boʻlgan betonning koʻrinishiga oʻxshatish uchun taʼmirlashda qoʻllaniladigan beton qorishmasining tarkibi toʻgʻri ishlab chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
120. Asl betonning turli xossalariga mos keluvchi betonni tanlash uchun turli sinov namunalari tayyorlanishi, bunda ushbu aralashmalarni tayyorlashda mavjud betondagi toʻldiruvchilar va sementning turi va rangi inobatga olinishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Taʼmirlashda qoʻllaniladigan betonni asl betonga oʻxshatish uchun turli qoliplar va yuzaga ishlov berish usullari sinab koʻrilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Dastlabki sinovlar avval qurilish maydonida (konstruksiyaning oʻzida emas) bajarilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Eng yaxshi natija bergan qorishma tarkiblari sinov sifatida konstruksiyaning bir qismiga qoʻllanilishi va qotganidan soʻng tekshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
121. Beton mustahkamroq boʻlishi uchun suvoq belchasi bilan oʻrnatiladigan beton oʻrniga qolip bilan quyiladigan beton qoʻllanilishi kerak (beton qolip bilan quyilganda yirik toʻldiruvchilar qoʻshiladi).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
122. Keng yoriqlarda tarkibida qum boʻlgan qorishmadan foydalanish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Qumsiz qorishmalar ingichka yoriqlarda qoʻllanilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Kattalashib ketmaydigan mayda yoriqlar taʼmirlanmasdan qoldirilishiga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
123. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi betonning koʻzga tashlanadigan joylarida epoksid bilan taʼmirlashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Yoriqlar hosil boʻlishi mumkin boʻlgan beton konstruksiyaning butunligini tiklash talab etilsa, epoksid inyeksiyasidan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Bunday taʼmirlashni bajarish uchun avval devorning ikki tarafidagi yoriqlar epoksid, poliesitr, mum, tasma yoki suyuq sement qorishma bilan yopilishi va betonda drel bilan ochilgan teshiklar orqali epoksid inyeksiya qilinishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Yoriqlardagi epoksid qotganidan soʻng, devor yuzasidagi germetiklovchi material olib tashlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
124. Konstruktiv choklar (yuklar taʼsir etganda yoki ular olinganda harakatlanuvchi choklar) hamda harorat choklari (harorat oʻzgarganida harakatlanuvchi choklar) ularning harakatni taʼminlaydigan qilib taʼmirlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Konstruktiv choklarni chok chetlariga yopishadigan va chok harakatlanganida siqilib kengayadigan germetik bilan toʻldirish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Konstruktiv chokni tozalash va suv oʻtkazmaslikni taʼminlash uchun ularda elastomer germetik oʻrnatilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9-§. Shikastlangan beton elementlarni yangisiga almashtirish
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
125. Moddiy madaniy meros obyektidagi beton elementlar taʼmirlab boʻlmaydigan holatda shikastlangan yoki yemirilgan boʻlsa, ushbu elementlarni quyma elementlar bilan almashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
126. Almashtiriladigan element mavjud elementga mos boʻlishini taʼminlash uchun beton qorishmasi toʻgʻri tanlanishi, element oʻrnatilishi va ishlov berilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10-§. Betonni himoyalash usullari
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
127. Quyidagi holatlarda qoplamalar va betonga singuvchi germetiklardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
ular betonda qoʻllanilgan boʻlsa;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
beton elementlarni himoyalashni boshqa usullarini qoʻllashning imkoni boʻlmasa.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
128. Moddiy madaniy meros obyektining tom qismi, terassalari, balkonlari, yer osti qismlari va boshqa koʻrinmaydigan qismlarini himoyalashda suv oʻtkazmaydigan qoplamalar qoʻllanilishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
129. Betonni himoyalash usulini tanlashdan oldin, betonning yemirilishiga olib keluvchi sharoitlar va atrof-muhit omillari oʻrganilib chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
7-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining fasadlarida mavjud materiallarni oʻrnini bosuvchi materiallardan foydalanish
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
130. Quyidagi holatlarda moddiy madaniy meros obyektlarida mavjud materiallarning oʻrnini bosuvchi materiallarni qoʻllashga yoʻl qoʻyiladi:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektida qoʻllanilgan material mavjud boʻlmasa;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
materialni tayyorlashda qoʻllaniladigan tarixiy usullar mavjud boʻlmasa;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
almashtiriladigan element obyektning tarixiyligini belgilab berishda ikkilamchi ahamiyatga ega boʻlsa;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektiga qoʻshimcha element qoʻshiladigan boʻlsa;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektining yoʻqolgan elementi qayta tiklanishi boʻlsa;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
hayot xavfsizligi, zilzilabardoshlilik hamda nogironligi boʻlgan shaxslar uchun sharoitlarni yaratish berish nuqtai nazaridan obyektning foydalanish xossalari oshirilishi talab etilsa.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
131. Moddiy madaniy meros obyektida asl material oʻrniga qoʻllaniladigan material quyidagi talablarga javob berishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
vizual koʻrinishi asl materialnikiga oʻxshash boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
fizik xossalari asl materialnikiga yaqin boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
xizmat qilish muddati davomida asosiy foydalanish talablarga muvofiq boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
vaqt oʻtib talab etilgan xossalarining yoʻl qoʻyib boʻlmaydigan darajada oʻzgarmasligi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tabiiy ofatlarga chidamliligi yuqori boʻlishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
uning ishlab chiqarilishi va undan foydalanish bilan bogʻliq boʻlgan jarayonlarning atrof-muhitga boʻlgan zararli taʼsiri yoʻl qoʻyiladigan darajalardan oshmasligi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
132. Asl material oʻrniga qoʻllaniladigan materialning fizik xossalari va vizual koʻrinishi asl materialnikiga mos boʻlmasa, u moddiy madaniy meros obyektining muhim (tarixiy ahamiyatini belgilovchi) elementlaridagi materiallarini almashtirishda qoʻllanilmasligi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
133. Moddiy madaniy meros obyektidagi turli elementlar va ulardagi materiallar oʻrniga qoʻllaniladigan materiallar mazkur SHNQning 2-ilovasiga muvofiq tanlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
8-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining energiya samaradorlik koʻrsatkichlarini yaxshilash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
134. Moddiy madaniy meros obyektida energiya samaradorlikni oshirish boʻyicha chora-tadbirlarni tatbiq qilishdan oldin, ularning energiya samaradorligiga taʼsir koʻrsatuvchi elementlari (ochib-yopiladigan derazalar, ichki hovlilar, zenit fonarlari, shift oynalari, tom ventilyatorlari, gumbazlar va tabiiy ventilyatsiya hamda tabiiy yorugʻlikni taʼminlovchi boshqa elementlar) tekshirib chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
135. Moddiy madaniy meros obyektini energiya samaradorlik jihatidan yaxshilash chora-tadbirlarining ichidan eng samaralisi va obyektning tarixiy tusiga eng kam taʼsir koʻrsatadiganlari qoʻllanilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
136. Moddiy madaniy meros obyektining yirik elementlarining tarixiy koʻrinishini buzilishiga olib keluvchi chora-tadbirlarni (devor izolyatsiyasini oshirish uchun mavjud saydingni yangi sayding bilan almashtirish, taʼmirlash imkoni boʻlgan derazalarni yangisiga almashtirish) qoʻllashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
137. Moddiy madaniy meros obyektini isitish va sovitishga ketadigan energiyani kamaytirish uchun quyidagi chora-tadbirlar amalga oshirilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
foydalanilmaydigan xonalarni butunlay yopib tashlash va undagi haroratni binoga zarar yetkazmaydigan darajaga moslashtirish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
sovitilishi/isitilishi zarur boʻlmagan xonalarni sovitish/isitish tizimidan uzish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
derazalar orqali issiqlik kirishi va chiqishini oldini olish uchun izolyatsiyalovchi ekranlar va pardalardan foydalanish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
xonalar harorati va ventilyatsiyasini boshqarishda ochib-yopiluvchi derazalar, deraza eshiklari, soyabonlardan maqsadli foydalanish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tabiiy yorugʻlikdan foydalanish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
led lampalarni oʻrnatish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yorugʻlik va lokal ventilyatsiya (masalan, yuvinish xonasidagi ventilyatsiya) uchun harakat sensorlarini oʻrnatish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
mexanik jihozlarni tozalash va ularga xizmat koʻrsatish.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
138. Moddiy madaniy meros obyektining energiya isteʼmolini minimallashtirishda jihoz va uskunalarni yangilashga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
139. Moddiy madaniy meros obyektlarining energiya samaradorlik koʻrsatkichlarini oshirishda quyidagi ishlarni bajarishga yoʻl qoʻyiladi:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
isitish tizimining unumdorligini oshirishga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
havoni sovitish tizimining unumdorligini oshirishga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
suv isitgichni almashtirishga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
maishiy jihozlarni yangilashga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
obyektning havo oʻtadigan joylarini taʼmirlashga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
obyektning chordoq qismini izolyatsiyalashga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
derazalarga qoʻshimcha qishki rama oʻrnatishga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yer toʻla va pol osti joylarini izolyatsiyalashga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
havo kanallari va quvurlarni izolyatsiyalashga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
eshiklarni zichlashga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
derazalarda soyabonlar oʻrnatishga.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
140. Moddiy madaniy meros obyektlarining energiya samaradorlik koʻrsatkichlarini oshirishda quyidagi ishlarni bajarishga yoʻl qoʻyilmaydi:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
obyektga kirish joyini ichki vestibyul bilan ajratish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
derazalarni almashtirish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yogʻoch devorlarga izolyatsiya oʻrnatish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tosh-gʻisht devorlarga izolyatsiya oʻrnatish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tomlarni quyosh nurini qaytaruvchi material bilan qoplash;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
“yashil” (oʻsimlikli) tom oʻrnatish.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
141. Moddiy madaniy meros obyektiga havo kirib chiqishini kamaytirish uchun quyidagi ishlar bajarilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tashqi devorlarning ustki va ostki choklarini, qavatlar orqali oʻtuvchi kommunikatsiya quvurlarini yoki shaxtalarning chetlarini germetik bilan yopish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
eshik va derazalarga zichlagich tasmalarni oʻrnatish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
devor osti, deraza va eshiklar atrofidagi yoriqlarni yopish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
chordoq va devor oraligʻini zichlash.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
142. Moddiy madaniy meros obyektining energiya isteʼmolini kamaytirishda tom yoki chordoq orqali energiya yoʻqotilishini kamaytirish (izolyatsiyalash orqali) kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
143. Foydalanilmaydigan chordoqlarni izolyatsiyalashda shisha tolali izolyatsiya yoki poliuretan plitkalardan foydalanishga yoʻl qoʻyiladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Sepiladigan poliuretan koʻpikdan foydalanishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
144. Chordoqlarni izolyatsiyalashda bugʻ oʻtkazmaydigan plyonkalardan foydalanmaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
145. Moddiy madaniy meros obyektining chordoq qismida mexanik jihozlar oʻrnatilmagan boʻlsa, chordoq tom qismini izolyatsiyalash kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Chordoqda mexanik jihozlar boʻlmasa uning pol qismi izolyatsiyalanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
146. Infraqizil nurlanishni kamaytirish uchun chordoqda nurlanishni qaytaruvchi plyonkalardan foydalanish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
147. Derazalarga ichki tomondan oʻrnatiladigan qoʻshimcha qishki ramalarda zichlagich boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Isitilmaydigan mavsumlarda qoʻshimcha qishki ramalar yechib qoʻyilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
148. Moddiy madaniy meros obyektining yer toʻla qismi foydalanilmaydigan boʻlsa, yer toʻla ustidagi orayopma izolyatsiyalanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Yer toʻla foydalaniladigan boʻlsa, uning ustidagi orayopmani izolyatsiyalashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
149. Havosi moʻtadillashtirilmaydigan xonalardagi issiq suv quvurlari va suv isitgichlar izolyatsiyalanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Sovuq iqlimli hududlarda barcha suv quvurlari izolyatsiyalanishi (quvurlarning muzlashini oldini olish uchun) kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
150. Tarixiy yogʻoch eshiklarni energiya samarador eshiklar bilan almashtirishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
151. Eshikning energiya samaradorligini oshirish uchun eshiklarga zichlagich oʻrnatish lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
152. Tashqari tarafdan qoʻshimcha qishki eshik oʻrnatiladigan boʻlsa, u toʻliq shaffof oynali boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
153. Turar joy sifatida foydalaniladigan moddiy madaniy meros obyektlarida qoʻshimcha qishki eshiklarni oʻrnatishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Ofis yoki sanoat obyektlaridagi koʻp foydalaniladigan asosiy eshiklarda qoʻshimcha qishki eshiklarni oʻrnatishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
154. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi eshik va derazalarda soyabonlar, ekranlar yoki deraza eshiklari oʻrnatilishiga yoʻl qoʻyiladi, bunda ular obyektga mos boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
9-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarining seysmik mustahkamligini oshirish
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
155. Moddiy madaniy meros obyektining seysmik mustahkamligini oshirish va seysmik jihatdan kamchiliklarini kamaytirishda quyidagi shartlar bajarilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
obyektdagi asl materiallarni saqlab qolish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
obyektning asosiy tarixiy elementlardagi oʻzgartirishlarni minimallashtirish.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
156. Moddiy madaniy meros obyektining seysmik mustahkamligini oshirishda obyektning tarixiy ahamiyatini saqlash boʻyicha quyidagi talablar bajarilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
konstruktiv va nokonstruktiv tarixiy elementlar va materiallar saqlab qolish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tarixiy elementlar va materiallar taʼmirlanmaydigan darajada shikastlangan boʻlsa, ularni oʻxshash yoki asl materialning oʻrnini bosuvchi material bilan almashtirish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
seysmik mustahkamligini oshirish boʻyicha yangi tizimlar moddiy madaniy meros obyektining mavjud konstruktiv tizimi bilan mos ravishda ishlashi va ularning butunligiga taʼsir koʻrsatmasligini taʼminlash;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
seysmik mustahkamligini oshirish boʻyicha yangi tizimlarni obyektning tarixiy elementlari va materiallariga shikast yetkazmasligini (oʻrnatish vaqtida) taʼminlash.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
157. Seysmik hududlarda joylashgan moddiy madaniy meros obyektlarining seysmik mustahkamligi tekshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
158. Seysmik mustahkamlikni tekshirishda konstruktiv elementlardagi (ustunlar, toʻsinlar, orayopmalar) hamda nokonstruktiv elementlardagi (yuk koʻtarmaydigan devorlar, pardadevorlar, oynavand qismlar, dudburonlar, shiftlar va boshqa meʼmoriy elementlar, shuningdek obyekt tizimlari va jihozlari) kamchiliklar aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
159. Ehtimoliy seysmik xavfni aniqlashda quyidagi omillar inobatga olinishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyekti konstruksiyasining turi va obyektning holati;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
zilzila natijasida hududda yuzaga keluvchi xavflar (yerning yorilishi, grunt quyqalanishi, yer koʻchkilari, tutash boʻlgan bino va inshootlarning obyektga urilishi, hududda joylashgan toʻgʻon buzilishidan yuzaga keladigan suv toshqini).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
160. Materiallarning chirishi, korroziyaga uchrashi yoki namlik sababli yemirilishidan moddiy madaniy meros obyektining mustahkamligi pasayishini oldini olish uchun obyektda muntazam ravishda quyidagi ishlar bajarilishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tomlarni, tarnovlarni va poydevorlarni namlik oʻtkazmasligini, pardevorlar va dudburonlardagi metall mahkamlagichlarni korroziyaga uchramaganligini tekshirish, taʼmirlash ishlarini bajarish hamda metall elementlarni boʻyalgan holatda saqlash;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yogʻoch elementlarni tekshirish va yogʻochlarga xavfli boʻlgan hasharotlarning paydo boʻlishiga yoʻl qoʻymaslik;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
chiqib ketish zinalarini mustahkamligini tekshirish va favqulodda vaziyatda qulab ketishini oldini oluvchi choralarni koʻrish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tosh-gʻisht devorlarni yemirilgan joylarini va choklarini oʻz vaqtida taʼmirlash.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
10-bob. Moddiy madaniy meros obyektlarida ortiqcha namlikni bartaraf etish boʻyicha talablar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
161. Moddiy madaniy meros obyektlarida ortiqcha namlik bilan bogʻliq boʻlgan muammolarni bartaraf etish boʻyicha chora-tadbirlarni amalga oshirishdan oldin obyekt toʻliq tekshirib chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
162. Namlik bilan bogʻliq boʻlgan muammolarni bartaraf etish boʻyicha chora-tadbirlar obyektning tarixiyligini ifodalovchi elementlariga shikast yetkazmasligi taʼminlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
163. Tarixiy obyektga shikast yetkazuvchi namlik manbalarini topish, ularni toʻgʻrilash va nazorat qilish uchun namlik manbasining obyektga taʼsiri oʻrganilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
164. Namlikdan yuzaga kelgan muammolarini bartaraf etuvchi mexanik tizimlarni oʻrnatishdan oldin namlikni keltirib chiqaruvchi manbalarni jihozlarsiz bartaraf etish yoʻllari oʻrganib chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
165. Namlik bilan bogʻliq boʻlgan muammolarni bartaraf etishda quyidagilar inobatga olishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektida qoʻllanilgan materiallarning turi va qurilish tizimlari;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyekti tomining turi va hududdagi drenaj tizimlari hamda ular orqali oʻtadigan suv sarfi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
grunt turi, grunt namligi, moddiy madaniy meros obyekti yaqinida mavjud boʻlgan yer usti va yer osti suv oqimi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektining foydalanish maqsadi va uning natijasida hosil boʻluvchi namlik miqdori;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
materiallarning holati va oʻziga suv tortish darajasi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
isitish, ventilyatsiya, sovitish, namlantirish/quritish tizimlari hamda suv va oqova suvlarni chiqarib yuborish tizimlarining turi va holati;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
quyosh nuri tushishi, shamol oqimi, yomgʻir, harorat va nisbiy namlikning (ichki va tashqi) kunlik va mavsumiy oʻzgarishi, shuningdek yer osti suv sathlarining mavsumiy oʻzgarishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
qurilish hududidagi noodatiy sharoitlar yoki notekisliklar;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
moddiy madaniy meros obyektiga sizib kiruvchi havo miqdori hamda tutash boʻlgan landshaft va oʻsimlik ekishda foydalanilgan material.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
166. Gruntni kovlash ishlarini bajarishda hududdagi tarixiy-madaniy landshaft yoki arxeologik manbalar boʻyicha maʼlumot olinishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
167. Yaqqol koʻzga koʻrinuvchi kamchiliklar (masalan, yorilgan quvurlar, toʻlib qolgan tarnovlar yoki devordagi yoriqlar) bartaraf etilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
168. Yaqqol koʻzga koʻrinmaydigan murakkab muammolarni bartaraf etish uchun muammoning turiga koʻra obyektda bir necha oydan bir yilgacha boʻlgan muddat davomida oʻrganish ishlari bajarilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
169. Namlikdan shikastlangan joylarni aniqlash va namlik manbasini topish uchun quyidagi belgilarga inobatga olinishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
turib qolgan suv, mogʻorlanish;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
nam dogʻlar, yemirilgan yuzalar, shoʻrlangan yuzalar;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
boʻyoq va shuvoqning koʻchishi, gulqogʻozning ajralishi, yuzalarda namlikdan hosil boʻlgan pufakchalar;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
namlik yuqori boʻlgan yoki shamollatilmaydigan joylarda namlik va mogʻorlash hidi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
metall elementlarda zanglash va korroziya alomatlari;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
yogʻoch elementlarning deformatsiyalanishi, yorilishi va chirishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tosh-gʻisht yuzalardagi shuvoqning koʻchishi, yorilishi, choklardagi qorishmaning yemirilishi;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
tom qismidagi shikastlanishlar;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
deraza va devorlardagi kondensatsiya;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
chordoqdagi namlik.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
11-bob. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi suvoqli qoplamalarni saqlash va taʼmirlash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
170. Suvoqli qoplamani taʼmirlashdan oldin uning yemirilish sababi (tomdan, deraza va eshiklardan yoki gruntdan obyekt konstruksiyasiga suv sizib kirishi, grunt choʻkishi, eshik ramasining choʻkishi, oʻsimlik oʻsib chiqishi, obyekt ichidagi ortiqcha namlik) aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
171. Suvoqli qoplamaning yemirilish sababi aniqlanganidan soʻng uni taʼmirlashdan oldin yemirilish sabablarini bartaraf etish boʻyicha taʼmirlash ishlari bajarilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
172. Suvoqli qoplamani taʼmirlash boʻyicha ishlarni boshlashdan oldin uning yemirilish darajasi oʻrganilishi va qancha qismi almashtirilishi yoki taʼmirlanishi lozimligi aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
173. Moddiy madaniy meros obyektidagi suvoqli qoplamaning umumiy holatini aniqlash uchun obyekt toʻliq tekshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Koʻz bilan (vizual) koʻrinmaydigan taʼmirtalab joylar yogʻoch yoki akril boltacha bilan urib chiqilib, suvoq ostidagi boʻshliqlar aniqlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
174. Suvoqning tarkibini va proporsiyalarini aniqlash uchun mavjud suvoq materiali oʻrganilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
175. Yangi suvoq tarkibi eski suvoq tarkibiga toʻliq mos boʻlishi talab etilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
176. Mayda yoriqlarni suyuq qorishma bilan yopib chiqishga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
177. Yirik yoriqlarni taʼmirlash uchun ular avval ochib tozalanishi va taʼmirlashga tayyorlanishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
178. Moddiy madaniy meros obyektidagi eski suvoqli qoplamani saqlab qolish uchun uni toʻliq almashtirish oʻrniga faqatgina shikastlangan joylarini taʼmirlash lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Suvoqlangan yuzada shikastlangan joylar koʻp boʻlsa, yamalgan joylar estetik jihatdan yaxshi koʻrinish bermasligini inobatga olib bunday yuzalardagi suvoq toʻliq almashtirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
179. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi suvoqli yuzalarni taʼmirlashda yuza yangi suvoq bilan qoplanishidan oldin yemirilgan, yorilgan, yopishmagan suvoq olib tashlanishi, qattiq choʻtka bilan tozalanishi, oʻsimliklar, boʻyoqlar va kirlardan tozalanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
180. Yangi suvoqli qoplama mavjud suvoqli qoplamaga oʻxshash boʻlishi (rangi va tuzilmasi bilan) hamda mustahkam boʻlishini taʼminlash uchun sinov namunalari kamida bir yil davomida kuzatilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Suvoqli qoplama qatlamlari soni va qalinligi mavjud suvoq qoplamanikiga mos boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
181. Suvoq qoplanadigan yuza yetarlicha namlantirilishi, ostki dagʻal qatlam (6 — 9 mm) oʻrnatilishi va ikkinchi qatlam yaxshi birikishi uchun taroq bilan qirib chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Birinchi va ikkinchi qatlamlarning umumiy qalinligi 16 mm dan oshmasligi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Yakuniy qatlam yaxshi yopishishi uchun ikkinchi qatlam mixli yogʻoch bilan qirib chiqilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Yakuniy qatlamning qalinligi 6 mm boʻlishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Yakuniy qatlam mavjud suvoqli qoplamaga mos keladigan qilib ishlov berilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Har bir qatlamni oʻrnatish orasidagi vaqt havo haroratiga bogʻliq holda 24 — 72 h tashkil etishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
182. Suvoq uchun ishlatiladigan qorishmani tayyorlashda quyidagilarga amal qilinishi kerak:
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
qorishma 1,5 — 2 h ga yetadigan miqdorda tayyorlanishi va ortib qolgan suvoq qorishmasi ishlatilmasligiga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
qorishmaning rangi oʻzgarib ketishini, yoriqlar hosil boʻlishini va yaxshi yopishmasligini oldini olish uchun suvoq qorishmasi ortiqcha aralashtirib yuborilmasligiga (suv qoʻshilganidan soʻng qorishma 10 — 15 min qoʻlda aralashtirilishi yoki 3-4 min qurilish mikserda aralashtirilishi);
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
qorishma suvni oʻziga tortib olib yoriq hosil boʻlmasligi uchun suvoq bilan qoplanadigan yuza oldin namlanishiga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
suvoq tez qurib yoriqlar hosil boʻlmasligi uchun suvoq qilingan yuza 48 — 72 h (havoning issiqligiga bogʻliq holda) davomida quyosh nuridan himoyalanishi yoki muntazam ravishda namlantirib turilishiga;
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
suvoqni taʼmirlash ishlari sovuq havoda (4-5°C dan past boʻlgan haroratda) bajarilmasligiga.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
12-bob. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi boʻyalgan yogʻoch elementlarni taʼmirlash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
183. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi yogʻoch elementlarning boʻyoq qoplamalarini taʼmirlash SHNQ 3.01.02-23 talablariga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
184. Moddiy madaniy meros obyektlaridagi yogʻoch elementlarning boʻyoq qoplamasini taʼmirlash uchun ularning yoshi, meʼmoriy usuli, tarixiy ahamiyati hamda yogʻochning mustahkamligi oʻrganilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
185. Yogʻoch elementdagi boʻyoq qoplamani toʻliq koʻchirishga (yogʻochni tozalash, yengil qirish va qumqogʻoz bilan ishqalash bundan mustasno) faqatgina mutlaq zarur boʻlgan va asoslangan holatlarda (yogʻochda koʻp miqdorda yoriqlar boʻlsa, boʻyoq qoplama yogʻoch koʻrinadigan darajada ajralib koʻchgan boʻlsa va boshqalar) yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
186. Tashqi yogʻoch elementlarda boʻyoqning yemirilish belgilari (boʻyoqning kukunlanishi, pufakchalar hosil boʻlishi, qatlamlab koʻchishi yoki yorilishi) boʻlmasa, boʻyoqni koʻchirish va qayta boʻyashga yoʻl qoʻyilmaydi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
187. Boʻyoq qoplamani taʼmirlashdan oldin boʻyalgan yuza yogʻoch ekanligi (suvoq, metall yoki boshqa material emasligi) tekshirilishi, shuningdek yogʻoch material chirimaganligi tekshirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Namlik oʻtishi natijasida yogʻochning chirigan qismlari mavjud boʻlsa, boʻyashdan oldin ular taʼmirlanishi va almashtirilishi kerak.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
188. Boʻyoq qoplangan yuzalarda mayda nuqsonlar boʻlsa yoki kir yigʻilgan boʻlsa, boʻyoqni olib tashlamaslikka yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Boʻyoqning ustki qatlamlari koʻchgan boʻlsa, boʻyoqni qisman olib tashlashga yoʻl qoʻyiladi.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Boʻyoq qatlamlari koʻp miqdorda koʻchgan boʻlsa, boʻyoq toʻliq koʻchirib tashlanishi lozim.
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
SHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
1-ILOVA
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Tosh-gʻisht devorlardagi toʻgʻri va notoʻgʻri bajarilgan choklarning koʻrinishi
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
1-rasm. Taʼmirlash uchun toʻgʻri va notoʻgʻri tayyorlangan choklarni taqqoslash
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
2-rasm. Toʻliq toʻldirilgan va chuqurlashtirilgan choklarni vizual koʻrinishlarini taqqoslash (toʻliq toʻldirilgan choklar, ularning asl qalinligini oʻzgartiradi va devorning asl koʻrinishini oʻzgartiradi).
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
SHNQ 2.08.12-24 “Moddiy madaniy meros obyektlari” shaharsozlik normalari va qoidalariga
2-ILOVA
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Moddiy madaniy meros obyektining turli qismlari va ulardagi materiallarning oʻrniga qoʻllanilish uchun yoʻl qoʻyiladigan materiallar
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа
Предложения по документуПрослушать аудиоПолучить ссылку из элемента документа

Devorlar

(tosh-gʻisht, sopol)

Meʼmoriy metallar, quyma va bolgʻalangan temir, poʻlat, presslangan metall

Sayding

(tashqi qoplama),

yogʻoch, asbest

Tom, yogʻoch, cherepitsa, slanets tosh, plitka

Terrasa, yogʻoch

Molding, yogʻoch

Alyumin

Quyma tosh va yigʻma beton

Tolali kuchaytirilgan beton

Shisha tolali kuchaytirilgan beton

Tolali sement

Mineral/polimer kompozit

Sellyuloza tola/polimer kompozit

Kompozit boʻlmagan polimerlar

Uyali polivinilxlorid (PVX)