Ўзбекистон Республикасининг Қонуни
Халқаро меҳнат стандартлари миллий қонунчиликка имплементация қилиниши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодексига ўзгартириш ва қўшимча киритиш тўғрисида
Қонунчилик палатаси томонидан 2026 йил 7 июлда қабул қилинган
Сенат томонидан 2026 йил 2 октябрда маъқулланган
Сенат томонидан 2026 йил 2 октябрда маъқулланган
Кейинги йилларда мамлакатимизда камситишларнинг олдини олиш, меҳнат муносабатларида тенглик ва адолат принципларини таъминлаш ҳамда халқаро меҳнат стандартларини миллий амалиётга изчил жорий этиш борасида кенг кўламли ва тизимли ишлар амалга оширилмоқда.
Хусусан, Халқаро меҳнат ташкилоти конвенциялари қоидаларини миллий қонунчиликка имплементация қилиш орқали меҳнат соҳасидаги ҳуқуқий база босқичма-босқич такомиллаштирилмоқда.
Мазкур Қонун билан Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодексига «терисининг ранги» ва «сиёсий қарашлари» каби белгилар меҳнат ва машғулотлар соҳасида камситиш сифатида баҳоланадиган ҳолатлар ҳисобланишини, шунингдек меҳнат ва машғулотлар соҳасида шаҳвоний шилқимликка йўл қўйилмаслигини назарда тутувчи ўзгартириш ва қўшимча киритилмоқда.
Ушбу Қонун меҳнат соҳасида барча фуқаролар учун тенг имкониятлар яратишга, ҳар қандай кўринишдаги камситишларнинг олдини олишга ҳамда фуқароларнинг кафолатланган меҳнат ҳуқуқларини янада мустаҳкамлашга хизмат қилади.
1-модда. Ўзбекистон Республикасининг 2022 йил 28 октябрда қабул қилинган ЎРҚ-798-сонли Қонуни билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодексига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг Ахборотномаси, 2022 йил, 10-сонга илова; 2023 йил, № 4, 265-модда, № 11, 923-модда; 2024 йил, № 2, 111-модда, № 7, 627-модда, № 9, 964-модда; 2025 йил № 2, 193-модда, № 6, 730-модда, № 11, 1233-модда, № 12, 1321, 1329-моддалар; 2026 йил, № 6, 621-модда) қуйидаги ўзгартириш ва қўшимча киритилсин:
1) 4-модда иккинчи қисмининг иккинчи жумласидаги «Жинси, ёши, ирқи, миллати, тили, ижтимоий келиб чиқиши, қариндошларида судланганликнинг мавжудлиги» деган сўзлар «Жинси, ёши, ирқи, терисининг ранги, миллати, тили, ижтимоий келиб чиқиши, сиёсий қарашлари, қариндошларида судланганликнинг мавжудлиги» деган сўзлар билан алмаштирилсин;
2) қуйидаги мазмундаги 81-модда билан тўлдирилсин:
«81-модда. Меҳнат ва машғулотлар соҳасида шаҳвоний шилқимликка йўл қўймаслик
Меҳнат ва машғулотлар соҳасида шаҳвоний шилқимликка йўл қўйилмайди.
Меҳнат ва машғулотлар соҳасида шаҳвоний шилқимлик деганда шахсга нисбатан унинг учун номақбул бўлган ҳамда унинг шаъни ва қадр-қимматини таҳқирлайдиган, ташқи қиёфасини ёки қадди-қоматини тавсифлашда, имо-ишора қилишда, тегинишда, чақиришда ифодаланган, шаҳвоний хусусиятга эга бўлган ҳаракатларни содир этиш тушунилади.
Иш берувчи меҳнат жамоасида шаҳвоний шилқимликдан холи муҳит яратиш учун барча зарур чораларни кўриши шарт».
2-модда. Ўзбекистон Республикаси Камбағалликни қисқартириш ва бандлик вазирлиги ҳамда бошқа манфаатдор ташкилотлар ушбу Қонуннинг ижросини, ижрочиларга етказилишини ҳамда моҳияти ва аҳамияти аҳоли ўртасида тушунтирилишини таъминласин.
3-модда. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси:
ҳукумат қарорларини ушбу Қонунга мувофиқлаштирсин;
республика ижро этувчи ҳокимият органлари ушбу Қонунга зид бўлган ўз норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини қайта кўриб чиқишлари ва бекор қилишларини таъминласин.
4-модда. Ушбу Қонун расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Ўзбекистон Республикасининг Президенти Ш. МИРЗИЁЕВ
Тошкент ш.,
2026 йил 13 ноябрь,
ЎРҚ-1189-сон
(Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 13.11.2026 й., 03/26/1189/1128-сон)