21.12.1995 йилдаги 154-I-сон
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикасининг Қонуни, 21.12.1995 йилдаги 154-I-сон
Date of entry into force
13.01.1996
Ҳужжат янги таҳрирда қабул қилинган
Ҳужжат 20.01.2001 00 санаси ҳолатига
Амалдаги версияга ўтиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг қонуни
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг Марказий банки тўғрисида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
 LexUZ шарҳи
Мазкур Қонун Ўзбекистон Республикасининг ««Ўзбекистон Республикасининг Марказий банки тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида»ги 2019 йил 11 ноябрдаги ЎРҚ-582-сонли Қонунига мувофиқ янги таҳрирда қабул қилинган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
I. УМУМИЙ ҚОИДАЛАР
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-модда. Ҳуқуқий мақоми
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг ҳуқуқий мақоми, вазифалари, ваколатлари, ташкил этилиши ва фаолияти принциплари Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси, ушбу Қонун ҳамда бошқа қонунлар билан белгиланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк юридик шахс ҳисобланади ва у давлатнинг мутлақ мулкидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк — ўз сарф-харажатларини ўзининг даромадлари ҳисобидан амалга оширувчи, иқтисодий жиҳатдан мустақил муассасадир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ва унинг муассасалари Ўзбекистон Республикасининг Давлат герби тасвири туширилган ва ўз номи ёзилган муҳрига эга.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-модда. Мол-мулки
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг мол-мулки унинг пул ва бошқа моддий бойликларидан иборат бўлиб, уларнинг қиймати Марказий банк балансида акс эттирилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг бинолари ҳамда иншоотлари, шунингдек улар жойлашган ер майдонлари бегоналаштирилиши мумкин эмас.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-модда. Бош мақсади ва асосий вазифалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг бош мақсади миллий валютанинг барқарорлигини таъминлашдан иборат.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Асосий вазифалари:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
монетар сиёсатни ҳамда валютани тартибга солиш соҳасидаги сиёсатни шакллантириш, қабул қилиш ва амалга ошириш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасида ҳисоб-китобларнинг самарали тизимини ташкил этиш ва таъминлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банклар фаолиятини тартибга солиш ва банкларни назорат қилиш;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг расмий олтин-валюта резервларини, келишувга биноан ҳукумат резервларини қўшган ҳолда, сақлаш ва тасарруф этиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
давлат бюджетининг касса ижросини Молия вазирлиги билан биргаликда ташкил этишдан иборатдир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-модда. Марказий банк учун тақиқланган фаолият турлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
молиявий ёрдам кўрсатиш билан шуғулланишга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тижорат фаолияти билан шуғулланишга;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикаси Халқ банкининг, шунингдек Марказий банк фаолият юритишини таъминловчи корхоналар ва ташкилотларнинг капиталларида иштирок этишини истисно этганда, банклар ва бошқа юридик шахсларнинг капиталларида қатнашишга ҳақли эмас.
(4-модданинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикасининг 1999 йил 15 апрелдаги 772-I-сон Қонуни таҳририда — Олий Мажлис Ахборотномаси, 1999 й., 5-сон, 124-модда)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-модда. Ҳисобдорлик
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисига ҳисоб беради, Олий Мажлис:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикаси Президентининг тақдимига кўра Марказий банк Раисини тайинлайди ва лавозимидан озод этади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
йиллик ҳисоботни, шунингдек аудиторнинг хулосасини кўриб чиқади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк пул-кредит соҳасидаги мавжуд вазият ва монетар сиёсатнинг асосий йўналишлари тўғрисида ҳар йили матбуотда маъруза эълон қилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-модда. Марказий банкнинг мустақиллиги
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўз ваколатлари доирасида қарорлар қабул қилиш борасида мустақилдир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Давлат Марказий банкнинг мажбуриятлари юзасидан, Марказий банк эса давлатнинг мажбуриятлари юзасидан жавобгар бўлмайди, башарти, улар ўз зиммаларига бундай мажбуриятларни олмаган бўлсалар ёки қонунларда бошқа қоида назарда тутилмаган бўлса.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-модда. Норматив ҳужжатлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўз ваколати доирасида Ўзбекистон Республикаси ҳудудида барча шахслар ижро этиши мажбурий бўлган норматив ҳужжатлар чиқаради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг норматив ҳужжатлари, агар ҳужжатнинг ўзида ўзга қоида назарда тутилмаган бўлса, эълон қилинган кундан бошлаб кучга киради.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
(7-модданинг учинчи қисми Ўзбекистон Республикасининг 1998 йил 29 августдаги 681-I-сон Қонунига мувофиқ ўз кучини йўқотган — Олий Мажлис Ахборотномаси, 1998 й., 9-сон, 181-модда)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-модда. Ташкилий тузилиши
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ягона марказлаштирилган бошқарув тизимидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк зиммасига юклатилган вазифаларни бажариш учун тегишли хизматлар ва муассасалар ташкил этади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Қорақалпоғистон Республикаси пойтахти, вилоятларнинг марказлари ва Тошкент шаҳрида юридик шахс мақомига эга бўлмаган бош бошқармалар тузади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкка қарашли хизматлар ва муассасалар Марказий банк Бошқаруви (бундан буён матнда — Бошқарув) тасдиқлайдиган низомлар асосида фаолият кўрсатади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9-модда. Ташқи иқтисодий фаолият
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бошқа давлатларнинг марказий банклари, халқаро банклар ва бошқа молия-кредит муассасаларида Ўзбекистон Республикаси манфаатларини ҳимоя қилишга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
молия операциялари бажаришга, шу жумладан чет эл ҳукуматлари, чет эл марказий банклари ва пул-кредитни тартибга солиш органларига, шунингдек Ўзбекистон Республикаси аъзо бўлган халқаро ташкилотларга банк хизмати кўрсатишга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
хорижий давлатларда ваколатхоналар очишга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасида чет эл банкларининг ваколатхоналарини аккредитация қилишга ҳақлидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг бошқа давлатлар банклари ва кредит муассасалари билан ўзаро муносабатлари Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларига, шунингдек банклараро битимларга мувофиқ амалга оширилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
II. БАНКНИНГ МОЛИЯВИЙ АҲВОЛИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10-модда. Марказий банкнинг устав капитали
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг устав капитали миқдори икки миллиард сўмдан иборат. Устав капитали миқдори Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг қарорига мувофиқ оширилади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг устав капитали бошқа шахсларга берилиши ёки ундан закалат сифатида фойдаланилиши мумкин эмас.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11-модда. Фойдани аниқлаш ва тақсимлаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг фойдаси ҳар бир молия йили учун:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ишончсиз, шубҳали қарзлар ва бошқа активлар бўйича эҳтимолий йўқотишларни қоплаш резервлари шакллантирилгандан сўнг;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
умумий қабул қилинган бухгалтерлик амалиётига мувофиқ барча даромадлар ва чиқимлар ҳисобланганидан, шунингдек активлар ва пассивлар амалда баҳоланганидан сўнг аниқланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг фойдаси Бошқарув белгилаган тартибда, йиллик ҳисоботни тасдиқлаш билан бир пайтда тақсимланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарувнинг қарорига мувофиқ аниқ мақсадли турли резервлар ва фондлар шакллантирилиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фондлар ва мажбурий резервлар белгиланган тартибда тўлдирилганидан кейин фойданинг қолган қисми республика бюджети даромадига йўналтирилади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Йиллик ҳисобот кўриб чиқилмагунча фойданинг республика бюджетига ўтказилишига йўл қўйилмайди
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
12-модда. Марказий банкнинг солиқлар, йиғимлар ва божлардан озод қилиниши
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ва унинг муассасалари солиқлар, йиғимлар, божлар ва бошқа тўловлардан озод қилинади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
13-модда. Ҳисобот бериш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг ҳисобот даври 1 январь — 31 декабрь қилиб белгиланади. Йиллик ҳисобот 15 майдан кечиктирилмай Олий Мажлис кўриб чиқиши учун тақдим этилади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
14-модда. Марказий банкда аудиторлик текшируви
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкда аудиторлик текшируви мустақил аудитор ташкилотлар томонидан ҳар йили ўтказилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
III. МАРКАЗИЙ БАНКНИ БОШҚАРИШ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
15-модда. Марказий банк Бошқаруви
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг олий органи унинг Бошқарувидир. Бошқарув Марказий банк сиёсати ва фаолиятининг асосий йўналишларини белгилаб беради, банкни бошқаради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
16-модда. Бошқарув таркиби
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарув (ўн бир) кишидан иборат бўлади. Бошқарув таркибига Марказий банк Раиси, унинг ўринбосарлари, шунингдек банкнинг асосий бўлинмалари раҳбарлари киради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Раиси Бошқарувнинг Раиси ҳисобланади. Бошқарув аъзоларини (Марказий банк Раисининг биринчи ўринбосари ва ўринбосарлари бундан мустасно) Марказий банк Раисининг тақдимномасига кўра Олий Мажлиснинг Кенгаши тасдиқлайди.
(16-модданинг иккинчи қисми Ўзбекистон Республикасининг 2000 йил 15 декабрдаги 175-II-сон Қонуни таҳририда — Олий Мажлис Ахборотномаси, 2001 й., 1-2-сон, 23-модда)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
17-модда. Бошқарувнинг ваколатлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарув қуйидаги ваколатларга эга:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
монетар сиёсатнинг асосий йўналишларини, шу жумладан Марказий банкнинг очиқ бозордаги операциялари кўлами, Марказий банкнинг ҳисоб ва ссуда беришдаги фоиз ставкалари ҳамда банкларнинг Марказий банкдаги мажбурий резервлари нормасини белгилайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг халқаро ташкилотлардаги иштироки масаласини ҳал қилади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банкнотлар ва тангаларнинг номинал қиймати ва намуналарини, шунингдек пул белгиларини муомаладан чиқариш шартларини белгилайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматига бериладиган ссудалар миқдори ва шартларини тасдиқлайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банклар учун иқтисодий нормативларни тасдиқлайди ва уларга риоя этилишини кузатиб боради;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банк фаолияти билан шуғулланиш учун лицензиялар бериш ва уларни қайтариб олиш тўғрисида қарорлар қабул қилади;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг ташкилий тузилмасини белгилайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк муассасалари ҳамда корхоналарини ташкил этади, қайта тузади ва тугатади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк харажатлари ва даромадлари сметасини тасдиқлайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг йиллик ва молия ҳисоботларини кўриб чиқади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг таркибий бўлинмалари, муассасалари ва корхоналари раҳбарларини тасдиқлайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк таркибий бўлинмалари, унинг муассасалари ва ташкилотлари раҳбарларининг ҳисоботлари ҳамда маърузаларини тинглайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ходимларини ишга ёллаш, ишдан бўшатиш, уларнинг меҳнатига ҳақ тўлаш шартларини, шунингдек уларнинг кредитлар олиши ва акциялар сотиб олиши тартибини қонун ҳужжатларига мувофиқ белгилайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ваколати доирасидаги бошқа масалаларни кўриб чиқади ва ҳал қилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
18-модда. Бошқарувнинг мажлислари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарувнинг мажлислари ойига камида бир марта ўтказиб турилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарув мажлисларини Марказий банк Раиси чақиради. Мажлислар, шунингдек Бошқарувнинг камида учта аъзосининг талабномаси бўйича чақирилиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарув мажлисларига Марказий банк Раиси, у бўлмаган пайтларда эса, ўринбосарларидан бири раислик қилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарув аъзоларининг камида учдан икки қисми қатнашган Бошқарув мажлиси ҳақиқий ҳисобланади. Бошқарув қарорлари қатнашаётган аъзоларининг оддий кўпчилик овози билан қабул қилинади. Овозлар тенг келган тақдирда Марказий банк Раисининг овози ҳал қилувчи ҳисобланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарув мажлислари, қоида тариқасида, ёпиқ тарзда ўтади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
19-модда. Бошқарувнинг қарори
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарувнинг тўхтами қарор шаклида қабул қилинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
20-модда. Марказий банк Раиси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Раиси:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ва унинг Бошқаруви фаолиятига раҳбарлик қилади, банкнинг фондларини тасарруф этади ва Марказий банк зиммасига юклатилган вазифалар бажарилиши учун жавобгар бўлади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк фаолияти масалаларини ҳал қилади, ушбу Қонунга биноан Бошқарув ваколатига киритилган масалалар бундан мустасно;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бошқарув қарорларини имзолайди, буйруқлар ва фармойишлар чиқаради;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк фаолияти ва жорий операцияларини оператив тарзда бошқаради;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Олий Мажлисда, ҳукуматда, вазирликлар ва идораларда, судларда, банклар ва муассасаларда, халқаро ва чет эл ташкилотларида банк фаолиятига доир барча масалалар бўйича Марказий банк номидан иш кўради;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
айрим масалаларни ҳал қилишни ўзининг ўринбосарларига, марказий аппарат таркибий бўлинмаларининг раҳбарларига, ҳудудий муассасаларнинг раҳбарларига топширади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Раисининг ваколат муддати — беш йил.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Раиси бўлмаган пайтда унинг вазифаларини ўринбосарларидан бири бажаради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
21-модда. Марказий банк Раисини эгаллаб турган лавозимидан озод қилиш учун асослар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Раиси қуйидаги асослар бўйича:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ваколат муддати тугаганида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
истеъфога чиқишни сўраб, сабабларини кўрсатган ҳолда ёзган шахсий аризасига кўра;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
жиноят содир қилишда қонунда белгиланган тартибда айбдор деб топилганда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ўзининг хизмат вазифаларини саломатлигига кўра бажара олмаганда, давлат тиббий комиссиясининг хулосаси асосида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эгаллаб турган лавозимига муносиб бўлмаган хатти-ҳаракатлар қилганида, шу жумладан ушбу Қонунни қўпол равишда бузганида ва Марказий банк манфаатларига катта зарар етказганида эгаллаб турган лавозимидан озод қилиниши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Раиси қонун ҳужжатларида назарда тутилган бошқа асосларга кўра ҳам эгаллаб турган лавозимидан озод қилиниши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
22-модда. Марказий банк Раисининг ўринбосарлари
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Раисининг биринчи ўринбосари ва ўринбосарлари Марказий банк Раисининг тақдимномасига биноан Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан лавозимга тайинланадилар ва лавозимдан озод қилинадилар.
(22-модданинг матни Ўзбекистон Республикасининг 2000 йил 15 декабрдаги 175-II-сон Қонуни таҳририда — Олий Мажлис Ахборотномаси, 2001 й., 12--сон, 23-модда)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
IV. МАРКАЗИЙ БАНКНИНГ ПУЛ-КРЕДИТ ОПЕРАЦИЯЛАРИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
23-модда. Монетар сиёсатнинг асосий йўналишлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк келгуси йил учун Ўзбекистон Республикаси монетар сиёсатининг асосий йўналишларини ишлаб чиқади ва ҳар йили кейинги молия йили бошланишидан камида ўттиз кун олдин Олий Мажлисга бу ҳақда ахборот беради.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Монетар сиёсатнинг асосий йўналишлари:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иқтисодий конъюнктуранинг таҳлили ва истиқбол кўрсаткичларини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
муомалада бўлган пул массасининг иқтисодий жиҳатдан асосланган чегараларини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пул массаси йиллик ўсиш суръатининг аниқ мақсадли кўрсаткичларини, шу жумладан Марказий банк ички активларининг ўзгаришини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
валюта ҳамда фоиз сиёсатининг асосий йўналишларини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пул-кредит соҳасини тартибга солишга доир ҳаракатларнинг аниқ мақсадли асосий кўрсаткичларини ўз ичига олиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
24-модда. Пул массаси ўзгаришининг аниқ мақсадли мўлжаллари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Ўзбекистон Республикасидаги пул-кредит, молия, валюта ва нарх муносабатларининг аҳволига асосланиб, муомаладаги пул массасининг битта ёки бир қанча кўрсаткичлари ўзгаришининг аниқ мақсадли мўлжалларини белгилаши мумкин.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25-модда. Очиқ бозордаги операциялар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк давлатнинг қимматли қоғозлари, шунингдек Марказий банкнинг ўзи чиқарган қарз мажбуриятларини харид қилиши ва очиқ бозорда сотиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ҳар қандай даражадаги бюджетларни молиявий таъминлаш учун очиқ бозордаги операциялардан фойдаланиши, шунингдек давлат қимматли қоғозлари бирламчи жойлаштирилганда уларни сотиб олиши мумкин эмас.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Очиқ бозордаги операциялар лимитини бошқарув тасдиқлайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
26-модда. Марказий банкнинг ҳисоб операциялари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк қиймати тўланишини банклар кафолатлаган қисқа муддатли хазина векселлари, шунингдек тижорат векселлари ҳисобини юритиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳисоб операцияларини ўтказиш шартларини, шу жумладан ҳисоб ставкаси миқдорларини Марказий банк белгилайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
27-модда. Ҳисоб ва кредит операцияларининг фоиз ставкалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўзининг ҳисоб ва кредит операциялари бўйича ставкаларни мустақил равишда белгилайди.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
28-модда. Мажбурий резерв талаблари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўзи белгилаган энг кам миқдорда резервлар сақлаш тўғрисида банкларга кўрсатма беради. Марказий банкда депозитга ўтказиладиган мажбурий резервларнинг энг кам миқдори Марказий банкнинг норматив ҳужжатлари билан белгиланиб, у омонатларнинг ҳажми, тури, муддатига, банкларнинг бошқа мажбуриятларига боғлиқ бўлади. Мажбурий резервларнинг миқдорлари жалб этилган маблағлар ва омонатларнинг ҳар бир тоифаси бўйича барча банклар учун бир хилдир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мажбурий резервлар Марказий банкда нақд пул ёки омонатлар кўринишида, Марказий банк белгилайдиган тартибда депозитга ўтказилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мажбурий резерв талабларининг нормативлари ёки таркиби белгилангани ёки ўзгартирилгани тўғрисидаги кўрсатмаларда камида бир ойлик муддат кўрсатилади, резервларнинг таркиби ёки миқдорига доир янги нормативларни банклар ана шу муддатгача бажаришлари шарт.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк мажбурий резервлар бўйича фоизларни тўлаш тўғрисида қарор қабул қилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
29-модда. Мажбурий резерв талаблари нормасини бажармаганлик учун санкциялар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Банк мажбурий резерв талабларининг энг кам миқдорини сақлаб туриш тўғрисидаги 28-модда қоидаларини бажармаган тақдирда Марказий банк қатъий тартибда бу банкдан етишмаётган маблағ суммасини, шунингдек қайта молиявий таъминлашнинг икки ставкасидан ошмайдиган миқдорда жарима ундириб олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
30-модда. Марказий банкнинг банкларни қайта молиявий таъминлаши
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўзи белгилаган шартларда банкларга уч ойгача бўлган муддатга кредит беришга ҳақли, бунда қуйидаги активлар гаровга қўйилиши мумкин:
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
олтин, чет эл валютаси, халқаро резервлар тоифасига кирувчи валюта бойликлари ва бошқа бойликлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
давлат қарз мажбуриятлари ва ҳукумат кафолатлаган бошқа қарз воситалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкда депозитга ўтказилган ва унинг депозитарийси учун мақбул бўлган, харид қилиниши ва сотилишига рухсат берилган ёки Марказий банк улар билан ушбу Қонун доирасида бошқа хил операциялар ўтказиши мумкин бўлган активлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тўланишига банклар кафолат берган тижорат векселлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўзининг қайта молиявий таъминлаш тизимида банкларнинг иштирок этиш шартларини эълон қилади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
31-модда. Марказий банкнинг мижозларга хизмат кўрсатиши
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк қонун ҳужжатларида назарда тутилган тартибда ва шартларда давлат ҳокимияти ва бошқарув органлари, уларнинг муассасалари ва ташкилотлари, Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Миллий хавфсизлик хизмати, шунингдек Марказий банкка қарашли корхоналар, муассасалар ва ташкилотларнинг асосий ҳисобварақларига хизмат кўрсатиш бўйича банк операцияларини амалга ошириши мумкин.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
V. ПУЛ ТИЗИМИ ҲАМДА ПУЛ МУОМАЛАСИНИ ТАШКИЛ ЭТИШ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
32-модда. Пул тизими
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг пул тизими расмий пул бирлигини, пул муомаласи ташкил этилишини ва уни тартибга солишни ўз ичига олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг расмий пул бирлиги сўмдир. Бир сўм юз тийиндан иборат.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Сўм Ўзбекистон Республикасида ягона, чекланмаган ва қонуний тўлов воситаси ҳисобланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
33-модда. Марказий банкнинг пул белгиларини чиқаришдаги ваколатлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Ўзбекистон Республикаси ҳудудида қонуний тўлов воситаси сифатида банкнотлар ва тангалар кўринишидаги пул белгиларини муомалага чиқаришда мутлақ ҳуқуққа эга. Уларни қалбакилаштириш ва ноқонуний тарзда тайёрлаш қонун ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка сабаб бўлади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Муомалада бўлган банкнотлар ва тангалар Марказий банкнинг қатъий мажбуриятлари ҳисобланади ва унинг жамики активлари билан таъминланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк йўқ қилиб юборилган, йўқотилган, қалбаки, ясама ва қонуний кучини йўқотган банкнотлар ва тангаларнинг ўрнини қопламайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банкнотлар ва тангаларнинг намуналарини, шунингдек уларнинг дизайнини Олий Мажлиснинг Кенгаши билан келишган ҳолда тасдиқлайди. Банкнот ва тангаларнинг дизайни Марказий банкнинг мулки ҳисобланади. Марказий банк янги намуналардаги банкнот ва тангалар муомалага чиқарилиши тўғрисидаги ахборотни, шунингдек уларнинг тавсифини оммавий ахборот воситаларида эълон қилади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ва у ваколат берган банклар талабга кўра бир номинал қийматдаги банкнот ва тангаларни бошқасига ҳеч қандай тўловсиз ёки воситачилик ҳақисиз айирбошлаб беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
34-модда. Пул белгиларини тайёрлаш ва сақлаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банкнотлар босилиши ва тангалар зарб қилиниши, муомалага чиқарилмаган пул белгилари сақланишини, шунингдек босма қолиплар ва бўёқлар сақланиши ҳамда йўқ қилинишини таъминлайди, нақд пулларни сақлаш, ташиш ва инкассо қилиш, шунингдек уларни йўқ қилиб юбориш қоидаларини белгилайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
35-модда. Муомаладаги пул белгиларидан фойдаланишга қўйиладиган талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк муомалага чиқарган банкнот ва тангалар Ўзбекистон Республикасининг бутун ҳудудида тўловларнинг барча турларида ёзилган қиймати бўйича қабул қилиниши, шунингдек ҳисобвараққа, омонатга ўтказиш ва жўнатма сифатида ўтказиш учун қабул қилиниши мажбурийдир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
36-модда. Тўловларни амалга ошириш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тўловлар Ўзбекистон Республикаси ҳудудида нақд пул билан ёки нақд пулсиз ҳисоб-китоблар кўринишида амалга оширилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Нақд пулсиз ҳисоб-китоблар Ўзбекистон Республикаси ҳудудида банклар орқали амалга оширилади. Марказий банк нақд пулсиз ҳисоб-китоблар шакллари ва қоидаларини белгилайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк юридик шахсларнинг касса операцияларини амалга ошириш тартибини белгилайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
37-модда. Шикастланган пул белгилари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк пул белгиларининг фойдаланишга яроқлилигини аниқлаш ҳамда путур етган банкнотлар ва тангаларни алмаштириш тартибини белгилайди. Пул белгилари яроқлилигини аниқлаш ва уларни алмаштириб бериш тартиби эълон қилиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Банклар путур етган банкнотлар ва тангаларни белгиланган қоидаларга мувофиқ чекловсиз айирбошлаб беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
38-модда. Нақд пул маблағларини муомалага чиқариш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Нақд пул маблағларини муомалага чиқариш ва қайтариб олишни фақат Марказий банк амалга оширади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
39-модда. Пул белгиларини муомаладан қайтариб олиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ҳар қандай банкнот ва тангаларни улар ўрнига албатта тенг ҳажмдаги банкнот ва тангалар чиқарган ҳолда муомаладан қайтариб олишга ҳақли. Бунга Марказий банкнинг айирбошлаш тартиби ва муддати кўрсатилган норматив ҳужжат асос бўлиб хизмат қилиши керак.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк айирбошлаш учун белгилаган муддат тугаганида айирбошланиши керак бўлган банкнот ва тангалар қонуний тўлов воситаси сифатидаги ўз кучини йўқотади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
VI. ВАЛЮТАНИ ТАРТИБГА СОЛИШ ВА ХАЛҚАРО РЕЗЕРВЛАРНИ БОШҚАРИШ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
40-модда. Валютани тартибга солиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк валютани тартибга солиш ва валютани назорат қилиш давлат органидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ижро этиш Ўзбекистон Республикаси ҳудудида барча шахслар учун мажбурий бўлган валютани назорат қилишга доир норматив ҳужжатлар чиқаради;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банклар, бошқа юридик ва жисмоний шахсларга чет эл валютасида операциялар ўтказиш учун лицензиялар беради ва лицензияларни қайтариб олади, уларнинг фаолиятини назорат қилади ва тартибга солиб боради;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банклар учун очиқ валюта мавқеи чегараларини ва бошқа иқтисодий нормативларни белгилайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
миллий валютанинг чет эл валютасига нисбатан курсини аниқлаш тартибини белгилайди;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг халқаро резервларини тасарруф этади ва бошқаради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
41-модда. Халқаро клиринг ва тўлов битимлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўз номидан ёки Ҳукумат топшириғига кўра Ўзбекистон Республикаси номидан чет элда жойлашган клиринг муассасалари билан клиринг ҳамда тўлов битимлари, шунингдек ҳар қандай шартномалар тузишга ҳақлидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
42-модда. Халқаро резервлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўзининг баланс ҳисобварақларида Ўзбекистон Республикасининг халқаро резервларини шакллантиради. Бу резервлар қуйидагиларни:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
олтин ва бошқа қимматбаҳо металларни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
нақд чет эл валютасини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чет эл банкларида, халқаро молия ташкилотларида ҳисобварақлар ва депозитларда бўлган чет эл валютаси қолдиқларини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чет эл ҳукуматлари, банклари ва халқаро молия ташкилотлари чиқарган ёки кафолатлаган чет эл валютасидаги қимматли қоғозларни ўз ичига олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Ўзбекистон Республикасининг монетар ҳамда валюта сиёсатини амалга ошириш учун, шунингдек халқаро операциялар бўйича ҳисоб-китобларни таъминлаш учун етарли бўлган даражада халқаро резервлар сақлаб турилишига ёрдам беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
43-модда. Чет эл валютасидаги операциялар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Ўзбекистон Республикаси ҳудуди ва унинг ташқарисида Ўзбекистон Республикасининг қонун ҳужжатларига ҳамда халқаро амалиётга мувофиқ чет эл валютасидаги операцияларни амалга оширишга ҳақлидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
VII. МАРКАЗИЙ БАНКНИНГ ҲУКУМАТ БИЛАН МУНОСАБАТЛАРИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
44-модда. Марказий банкнинг вазифалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Ўзбекистон Республикаси ҳукуматининг банкири, маслаҳатчиси ва фискаль агенти (хазина вакили) сифатида иш тутади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ҳукуматга Марказий банкнинг вазифаларига ҳамда ваколатларига дахлдор барча муҳим масалалар бўйича маслаҳат беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ҳар йили ҳукуматга иқтисодий ва молиявий масалалар, шунингдек монетар ва валюта сиёсати бўйича давлат бюджетини тайёрлашга доир тавсияларни ўз ичига олган маърузани тақдим этади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
45-модда. Давлат секторига қарз ажратиш масалаларида маслаҳатлар бериш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳукумат келгуси молия йилида кредитлашнинг ички ва ташқи манбаларидан қарз ажратиш, шу жумладан ушбу қарз доирасида тўланадиган суммаларни бериш режалари, шунингдек кредит беришнинг таклиф этилаётган муддатлари ва шартлари тўғрисида Марказий банк билан маслаҳатлашади. Молия вазирлиги Ўзбекистон Республикаси ва унинг давлат органлари олаётган барча қарзлар тўғрисида Марказий банкка хабар беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
46-модда. Депозитарий ва кассирнинг вазифалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ҳукуматнинг, шунингдек Молия вазирлигининг рухсатномаси бўлган тақдирда бошқа давлат органларининг пул маблағларини депозитга қабул қилиши мумкин. Марказий банк депозитарий сифатида пул маблағларини олади ва беради, уларнинг ҳисобини юритади. Марказий банк кўрсатиб ўтилган депозитлар юзасидан фоизлар тўлаши мумкин.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
47-модда. Фискаль агентнинг вазифалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Молия вазирлиги билан келишилган шартларда иш тутиб, Ўзбекистон Республикаси ва давлат органларининг фискаль агенти сифатида:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Молия вазирлиги ва бошқа давлат органлари чиқарган қарз мажбуриятларини жойлаштириш, бу жойлаштиришларни рўйхатга олиш ва уларни топширишда агент ролини бажариш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўрсатиб ўтилган қимматли қоғозларнинг қийматини, улар бўйича фоизлар ва бошқа тўловларни тўлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўрсатиб ўтилган қимматли қоғозлар бўйича ҳисобварақлари юритиш ва уларга доир тўлов операцияларини бажариш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
кўрсатиб ўтилган қимматли қоғозлар бўйича бошқа операцияларни амалга ошириш борасида фаолият кўрсатиши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Молия вазирлигига давлатнинг қимматли қоғозларини чиқариш ва давлат қарзини қайтариш жадвали ҳамда ҳажми масалалари юзасидан уларнинг банк тизими ликвидлилигига таъсири ва монетар сиёсатининг устувор йўналишларини ҳисобга олган ҳолда маслаҳат беради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
48-модда. Ҳукуматга кредит бериш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кредитлар ҳукуматга Олий Мажлис тасдиқлаган миқдорда, эркин муомалада бўладиган ва олти ойлик муддат ичида қиймати тўланадиган қарз мажбуриятлари кўринишида, тасдиқланган давлат қимматли қоғозлари гаровга қўйилиши шарти билан берилади. Бундай қимматли қоғозлар Молия вазирлиги томонидан чиқарилади, бозор ставкаси бўйича тўланадиган даромад манбаига эга бўлади ва Марказий банкка топширилади. Кредит муддатлари эркин муомаладаги қарз мажбуриятларини тўлаш муддатларига мувофиқ келиши лозим.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кредит бериш ҳукумат ва Марказий банк ўртасида алоҳида кредит шартномаси тузиш билан расмийлаштирилади, унда кредитнинг миқдори, қайтарилиш муддатлари, тўланадиган фоизлар нормаси ва ссудани узиш тартиби келишиб олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ҳукуматга обуна бўйича бадаллар учун ёки республиканинг у ёки бу халқаро ташкилотга аъзолигидан келиб чиқувчи бошқа тўловлар учун анча узоқ муддатли кредитлар беришга ҳақли.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ҳукуматга ушбу моддада назарда тутилганларидан ташқари ҳолларда молиявий ёрдам беришга ҳақли эмас.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
49-модда. Ҳукумат билан Марказий банк ўртасида ахборот алмашуви
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳукумат билан Марказий банк иқтисодиётдаги асосий макроиқтисодий кўрсаткичларни назорат қилиш учун доимий равишда статистик ахборот алмашиб турадилар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳукумат, вазирликлар ва идоралар Марказий банкка у ўз вазифаларини бажариши учун зарур бўлган молиявий, иқтисодий ахборот ва ҳужжатларни тақдим этадилар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
VIII. БАНКЛАРНИ НАЗОРАТ ҚИЛИШ. БАНКЛАР ФАОЛИЯТИНИ ТАРТИБГА СОЛИШ
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
50-модда. Банклар фаолиятини назорат қилиш ва тартибга солишга доир вазифалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банк тизими барқарорлигини сақлаб туриш, омонатчилар ва кредиторларнинг манфаатлари ҳимоя қилинишини таъминлаш мақсадида банклар фаолиятини назорат қилади ва тартибга солиб боради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банкларни рўйхатга олади ва уларга банк операцияларини амалга ошириш ҳуқуқини берувчи лицензиялар беради. Банкларни рўйхатга олиш ва уларга лицензиялар бериш учун ҳақ олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк Банкларни давлат рўйхатига олиш дафтари юритади. Банклар рўйхатга олингани тўғрисидаги маълумотлар эълон қилиниши лозим.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
51-модда. Марказий банкнинг назорат вазифаларини бажаришга доир ваколатлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банк операцияларини амалга ошириш, бухгалтерлик ҳисоби ва банк статистик ҳисоботини юритиш, йиллик ҳисоботлар тузиш юзасидан банклар учун мажбурий бўлган қоидаларни белгилайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банкларнинг ҳисоботи ва бошқа ҳужжатларини олиш ҳамда текшириш, уларнинг фаолияти, шу жумладан операциялари тўғрисида ахборот сўраш ва олиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
олинган ахборот юзасидан изоҳ талаб қилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банклар, уларнинг филиаллари ва банк билан узвий боғланган юридик шахсларнинг фаолиятини текшириш ҳамда тартиббузарларга нисбатан санкциялар қўллаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банкларнинг ички аудити бўйича қўйиладиган талабларни белгилаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банк активларини уларнинг сифатига қараб тасниф қилиш ва активлар бўйича кўрилиши мумкин бўлган зарарлар ўрнини қоплаш учун шунга монанд резервлар яратишни талаб қилиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ишончсиз активларни ҳисобдан чиқариш шартлари ва тартибини аниқлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банкларга уларнинг фаолиятида аниқланган тартиб бузилишларни бартараф қилиш тўғрисида ижро этилиши мажбурий бўлган кўрсатмалар юбориш;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банк акциядорлари банк устав капиталининг қонун ҳужжатларида белгиланган миқдордан ортиқ қисмини сотиб олган тақдирда уларнинг молиявий аҳволи ва мавқеи тўғрисида ахборот сўраш ва олиш;
(51-модда иккинчи қисмининг тўққизинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикасининг 1999 йил 15 апрелдаги 772-I-сон Қонуни таҳририда — Олий Мажлис Ахборотномаси, 1999 й., 5-сон, 124-модда)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банклар ва уларнинг филиаллари раҳбарлари ҳамда бош бухгалтерларига нисбатан малака талабларини қўйиш ҳуқуқига эга.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Текширишлар Марказий банкнинг ваколатли вакиллари ва Марказий банк белгилайдиган аудиторлар томонидан амалга оширилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қонун ҳужжатларида белгиланган ҳолларда банк акцияларини сотиб олиш учун олдиндан Марказий банкнинг розилигини олиш талаб қилинади. Марказий банк акция сотиб олувчиларнинг молиявий аҳволи қониқарсизлиги аниқланган тақдирда банк акциялари харид қилиниши ва сотилишига розилик бермаслик ҳуқуқига эга. Марказий банк ўз қарори тўғрисида ариза берувчига илтимоснома олинган кундан бошлаб ўттиз кундан кечиктирмай ёзма равишда хабар беради.
(51-модданинг тўртинчи қисми Ўзбекистон Республикасининг 1999 йил 15 апрелдаги 772-I-сон Қонуни таҳририда — Олий Мажлис Ахборотномаси, 1999 й., 5-сон, 124-модда)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк аудиторлардан Марказий банкнинг норматив ҳужжатларига, шу жумладан тартиб ва услубиётларига риоя этишларини талаб қилишга, шунингдек улардан банк аудити билан боғлиқ ҳар қандай маълумотларни бевосита олишга ҳақли.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
52-модда. Иқтисодий нормативлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банклар учун мажбурий бўлган иқтисодий нормативларни, шу жумладан:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
капиталнинг монандлик коэффициентини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бир қарз олувчи ёки бир-бирига дахлдор қарз олувчилар гуруҳига таваккалчиликнинг энг кўп миқдорини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
йирик кредит таваккалчилик ва инвестицияларнинг энг кўп миқдорини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ликвидлилик коэффициентларини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
активларни таснифлаш ва баҳолашга доир талабларни, шунингдек бундай таснифлар асосида банкнинг операция харажатлари жумласига киритиладиган чегирмалардан шубҳали ва ҳаракатсиз қарзларга қарши ташкил этиладиган захираларни шакллантиришни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қарзларга доир фоизларни ҳисоблаб чиқариш ва уларни банк даромадлари ҳисобварағига киритишга доир талабларни;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
очиқ валюта мавқеи лимитларини белгилайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк иқтисодий нормативларнинг ўзгариши тўғрисида камида бир ой олдин эълон қилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
53-модда. Марказий банк қўллайдиган чоралар ва санкциялар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Банклар ва уларнинг филиаллари иқтисодий нормативларни белгиловчи банкларга оид қонун ҳужжатларини бузган тақдирда, Марказий банк устав капиталининг энг кам миқдоридан 0,1 фоизгача жарима ундириш ёхуд айрим операцияларни ўтказишни олти ойгача бўлган муддатга чеклаб қўйиш ҳуқуқига эга.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар йўл қўйилган тартиб бузилишлар ёки банк ўтказаётган операциялар омонатчилар ва кредиторларнинг манфаатларига аниқ хавф туғдирган бўлса, Марказий банк:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банклардан устав капитали энг кам миқдорининг бир фоизидан ошмаган суммада жарима ундиришга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банкдан банкни молиявий соғломлаштириш, шу жумладан активлар тузилмасини ўзгартириш, банк харажатларини камайтириш ва акциядорларга дивидендлар тўлашни тўхтатиш тадбирларини кўришни, банк ёки унинг филиали раҳбарларини алмаштиришни, банкни қайта ташкил этишни, филиални тугатишни талаб қилишга;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банк учун иқтисодий нормативларни олти ойлик муддатгача ўзгартиришга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банкнинг айрим банк операцияларини амалга оширишини бир йилгача бўлган муддатга, шунингдек филиаллар очишни ҳам шунча муддатга тақиқлаб қўйишга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банкни молиявий соғломлаштириш ёки Марказий банк кўрсатмаларини бажариш учун зарур бўлган даврда мансабдор шахслар ва акциядорлар эга бўлган барча ваколатларни васийга бериб, банкка васийлик қилиш тартибини белгилаш тўғрисида қарор қабул қилишга;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
банк операцияларини амалга ошириш ҳуқуқини берувчи лицензияни қайтариб олишга ҳақлидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Банк филиаллари тўловларни ўз вақтида ўтказмаган ва уларнинг вакиллик ҳисобварақлари қониқарсиз аҳволда бўлган ҳолларда Марказий банк банк филиали ушбу ҳаракат натижасида олган даромадини қатъий тартибда ундириб олади, шунингдек шундай миқдорда жарима солади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
54-модда. Банк назоратининг хорижий органлари билан ҳамкорлик қилиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк чет эл мамлакатларининг банк назорати органлари билан ҳамкорлик қилади ва ахборот айирбошлайди.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
IX. БАНКЛАР БИЛАН ЎЗАРО МУНОСАБАТЛАР
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
55-модда. Жавобгарликни чеклаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ва банклар бир-бирларининг мажбуриятлари бўйича жавобгар эмас, улар шундай жавобгарликни ўз зиммасига ўзлари олган ҳоллар бундан мустасно.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
56-модда. Банкларнинг Марказий банкдаги ҳисобварақлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкка банкларнинг ҳисобварақларини юритиш ва депозитларини қабул қилишга рухсат этилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
57-модда. Клиринг ва ҳисоб-китобларни ташкил этиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банкларга банклараро тўловларга ҳисоб-китоб-клиринг хизматини, шу жумладан чеклар ва бошқа тўлов ҳужжатлари орқали ҳақ тўлашни ташкил этишда ёрдам кўрсатиш, шундай операцияларни ўтказиш тартибини ўз ихтиёрига кўра белгилаш ва тегишли кўрсатмалар беришга ҳақлидир.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
58-модда. Банк ахборот тармоғи ва статистик ахборот йиғиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк банк тизими эҳтиёжлари учун ахборот тармоғини яратади ва сақлаб туради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк статистик ахборотни тегишли органлардан ёки бевосита иқтисодий фаолият юритувчи субъектлардан қонун ҳужжатларида назарда тутилган тартибда олади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк статистик ахборотни йиғиш, қайта ишлаш, сақлаш ва тарқатиш қоидалари ҳамда амалиётини тегишли ташкилотлар билан келишиб олишда ўз ваколатлари доирасида қатнашади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
59-модда. Марказий банкнинг имтиёзли ҳуқуқи
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкка қарздорнинг ҳисобварақларидаги қолдиқлари ҳамда унинг Марказий банкдаги бошқа активлари ҳисобидан ўзининг барча талабларини қондиришдан иборат қатъий имтиёзли ҳуқуқ берилган, мажбурий резервлар сифатида Марказий банк депозитида турган банклар маблағи бу активларга кирмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банк ўзининг имтиёзли ҳуқуқини ҳисобварақлардаги қолдиқларни ушлаб қолиш ёки бошқа активларни мақбул нархларда сотиш ва тушумдан сотиш харажатларини чегириб ташлагандан кейин ўзига тегишли бўлган миқдордаги тўловни ушлаб қолиш орқали амалга ошириши мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
60-модда. Марказий банкнинг қарорлари устидан шикоят қилиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Марказий банкнинг қарорлари ва ҳаракатлари устидан қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда шикоят қилиш мумкин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг Президенти И. КАРИМОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тошкент ш.,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1995 йил 21 декабрь,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
154-I-сон
(Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1995 й., 12-сон, 247-модда; 1998 й., 9-сон, 181-модда; 1999 й., 5-сон, 124-модда; 2001 й., 1-2-сон, 23-модда; 2003 й., 1-сон, 8-модда; Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2004 й., 51-сон, 514-модда; 2006 й., 37-38-сон, 373-модда; 2007 й., 52-сон, 533-модда; 2009 й., 15-сон, 176-модда, 37-сон, 403-модда, 39-сон, 423-модда, 52-сон, 553-модда; 2012 й., 15-сон, 163-модда; 2013 й., 1-сон, 1-модда; 2014 й., 20-сон, 222-модда, 50-сон, 588-модда; 2015 й., 52-сон, 645-модда; Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 05.01.2018 й., 03/18/456/0512-сон; 16.01.2019 й., 03/19/516/2484-сон, 2019 й., 2-сон, 47-модда)