Suggestion to the document
Listen to audio
Get a link from a document elementЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ МАРКАЗИЙ БАНКИ БОШҚАРУВИНИНГ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementҚарори
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банкларининг ликвидлилигини бошқаришга қўйиладиган талаблар тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2015 йил 13 августда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 2709]
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикасининг Марказий банки тўғрисида»ги, «Банклар ва банк фаолияти тўғрисида»ги қонунлари ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2015 йил 6 майдаги ПҚ-2344-сон «Тижорат банкларининг молиявий барқарорлигини янада ошириш ва уларнинг ресурс базасини ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги қарорига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқаруви қарор қилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1. Тижорат банкларининг ликвидлилигини бошқаришга қўйиладиган талаблар тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2. Мазкур қарор расмий эълон қилинган кундан эътиборан уч ойдан кейин кучга киради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМарказий банк раиси Ф. МУЛЛАЖОНОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТошкент ш.,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2015 йил 22 июль,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element19/14-сон
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2015 йил 22 июлдаги 19/14-сонли қарорига
ИЛОВА
ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банкларининг ликвидлилигини бошқаришга қўйиладиган талаблар тўғрисидаги
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementНИЗОМ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМазкур Низом Ўзбекистон Республикасининг «Ўзбекистон Республикасининг Марказий банки тўғрисида»ги, «Банклар ва банк фаолияти тўғрисида»ги қонунлари ва Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2015 йил 6 майдаги ПҚ–2344-сонли «Тижорат банкларининг молиявий барқарорлигини янада ошириш ва уларнинг ресурс базасини ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги қарорига мувофиқ тижорат банкларининг (бундан буён матнда банк деб юритилади) ликвидлилигини бошқаришга қўйиладиган талабларни белгилайди.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1-боб. Умумий қоидалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1. Мазкур Низомда қуйидаги асосий тушунчалардан фойдаланилади:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанкнинг ликвидлилиги (бундан буён матнда ликвидлилик деб юритилади) — банк активлар ўсишини молиялаштириши ва кўзда тутилмаган (номақбул) йўқотишларсиз мажбуриятларининг ўз вақтида бажарилишини таъминлаш имконияти;
(1-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementдоимий бўлмаган мажбуриятлар — исталган вақтда банкдан чиқиб кетиши эҳтимоли юқори бўлган йирик депозитлар ёки йирик қарзлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementноликвидли активлар — бозор нархини котировка бўйича аниқлаш мумкин бўлмаган ёки бу турдаги активларнинг харид нархи сотувчи ва харидор ўртасидаги келишув натижасида алоҳида тарзда аниқланадиган, қиймати катта миқдордаги ўзгаришларга учраб туриши мумкин бўлган ва таққослашни қийинлаштирадиган активлар;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementликвидли активлар — қиймати бозорда шаклланадиган, бозор қиймати бўйича қисқа муддат ичида уларни сотиб олишга осонлик билан харидор топиладиган, доимий равишда кўзда тутилмаган (номақбул) йўқотишларсиз сотилувчи ва сотиб олинувчи активлар;
(1-банднинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementасосий валюта — банкнинг жами активларининг 5 фоизи ёки ундан ортиқ миқдорига тенг бўлган активлар ёки мажбуриятлар акс этган валюта;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementйирик ҳамкор — банк жами активларининг 1 фоизидан ортиқ миқдорда молиялаштириш манбасини таъминлаб берадиган ҳамкор;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementйирик қарз (депозит, кредит ва бошқа мажбуриятлар) — ҳажми банк I даражали капиталининг 5 фоизидан юқори бўлган бир шахс ёки бир-бирига дахлдор шахслар гуруҳига тегишли қарз;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтаваккалчилик даражаси паст бўлган мамлакатлар — «Standard & Poor`s», «Fitch Ratings» ва «Moody`s Investors Service» рейтинг компанияларининг инвестицион рейтинг баҳоларига ёки Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан тан олинадиган бошқа рейтинг компанияларининг ушбу баҳоларга тенг бўлган рейтинг баҳоларига эга мамлакатлар.
(1-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) асосан саккизинчи ва тўққизинчи хатбошилар билан тўлдирилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementйирик маҳсулот ёки восита — ҳажми жами активларнинг 1 фоизидан ортиқ бўлган банк маҳсулоти ёки воситаси.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementкредит ажратиш бўйича шартли мажбурият — кредит шартномасида банкнинг кредит ажратиш бўйича мажбурияти кредитни молиялаштириш учун ресурс маблағлари банкка тушгандан сўнг юзага келиши шарти мавжуд бўлган, лекин ҳисобот санасига бу шарт бажарилмаган мажбурият.
(1-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) асосан хатбоши билан тўлдирилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон — 2020 йил 1 мартдан кучга киради)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element11. Мамлакат, банк ёки корхона «Standard & Poor`s», «Fitch Ratings», «Moody`s Investors Service» ҳамда Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан белгиланадиган бошқа рейтинг компанияларининг бир нечтаси томонидан тан олинган рейтинг баҳоларига эга бўлганда, ушбу низом ҳисоб-китобларида энг паст рейтинг баҳоси ҳисобга олинади.
(11-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) асосан киритилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2. Ликвидли активларга қуйидагилар киради:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementнақд пуллар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementсоф қуйма олтин;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанкнинг Ўзбекистон Республикаси Марказий банкида (бундан буён матнда Марказий банк деб юритилади) очилган ҳисобварақларидаги маблағлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанкнинг бошқа банкларда очилган вакиллик ҳисобварақларидаги маблағлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикаси Ҳукуматининг ва Марказий банкининг қимматли қоғозлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқисқа муддатли (30 кунгача) банклараро кредитлар ва депозитлар;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтаваккалчилик даражаси паст бўлган мамлакатлар ҳукуматлари ва Марказий банклари томонидан чиқарилган қимматли қоғозлар, шунингдек бу мамлакатлар ҳукуматлари ва Марказий банкларига бошқа молиявий талаблар;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element«Standard & Poor`s», «Fitch Ratings» ва «Moody`s Investors Service» компанияларининг инвестицион рейтинг даражасидан кам бўлмаган ёки Ўзбекистон Республикаси Марказий банки томонидан тан олинадиган бошқа рейтинг компанияларнинг ушбу баҳо даражаларига тенг бўлган рейтинг баҳоларига эга, ривожланган фонд биржалари рўйхатларига киритилган, таваккалчилик даражаси паст бўлган мамлакатларнинг етакчи компаниялари қимматли қоғозлари.
(2-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3. Юқори ликвидли активларга қуйидагилар киради:
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementнақд пуллар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикаси Ҳукумати ва Марказий банкнинг қимматли қоғозлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанкнинг Марказий банкда очилган ҳисобварақларидаги маблағлари, бундан Марказий банкнинг мажбурий захира ҳисобварағидаги маблағлар мустасно;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтаваккалчилик даражаси паст бўлган мамлакатлар ҳукуматлари ва Марказий банклари томонидан чиқарилган қимматли қоғозлар, шунингдек бу мамлакатлар ҳукуматлари ва Марказий банкларига бошқа молиявий талаблар;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтаваккалчилик даражаси паст бўлган мамлакатлардаги «Standard & Poor`s», «Fitch Ratings» ва «Moody`s Investors Service» компанияларининг инвестицион рейтинг даражасидан ёки Марказий банк томонидан тан олинадиган бошқа рейтинг компанияларининг ушбу рейтинг даражасига тенг бўлган рейтинг баҳоларига эга банкларда чет эл валютасида очилган вакиллик ҳисобварағидаги маблағлар ва овернайт (кунлик) банклараро депозитлар;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element«Standard & Poor`s», «Fitch Ratings» ва «Moody`s Investors Service» компанияларидан бирининг «В-»/«В3» ёки Марказий банк томонидан тан олинадиган бошқа рейтинг компанияларининг ушбу рейтинг даражасидан кам бўлмаган рейтинг баҳоларига эга маҳаллий банкларда чет эл валютасида очилган вакиллик ҳисобварағидаги маблағлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementХалқаро валюта фонди, Жаҳон банки гуруҳи (Халқаро тикланиш ва тараққиёт банки, Халқаро молия корпорацияси, Халқаро инвестицияларни кафолатлаш агентлиги, Халқаро тараққиёт ассоциацияси) ҳамда Осиё тараққиёт банки, Осиё инфраструктура инвестиция банки, Европа тикланиш ва тараққиёт банки, Европа инвестиция банки, Европа инвестиция жамғармаси, Ислом тараққиёт банки ва Европа Кенгашининг тараққиёт банки томонидан чиқарилган қимматли қоғозлар;
(3-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон — 2020 йил 1 мартдан кучга киради)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4. Юқори ликвидли активлар қуйидаги талабларга жавоб бериши лозим:
Олдинги таҳрирга қаранг.
(4-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2019 йил 16 мартдаги 5/18-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-3, 22.04.2019 й.) асосан чиқарилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтўпланиш даражаси паст бўлиши ва пул ёки репо бозорларида осон сотилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementҳар қандай бозор шароитида ликвидлиликнинг исботланган ишончли манбаси ҳисобланиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмолиявий ташкилот ёки унга дахлдор бўлган шахсларнинг мажбуриятларини ўз ичига олмаслиги.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтаъминот сифатида қўйилмаган ёки хатланмаган бўлиши.
(4-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) асосан хатбоши билан тўлдирилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5. Узоқ муддатларга қўйилган активлар ҳисобидан юқори фойда олиш ва қисқа муддатли ликвидлиликка бўлган эҳтиёжларни қондириш ўртасидаги мувозанатни сақлаш банкни бошқаришда банк бошқарув органларининг самарадорлиги ҳамда банк ижро раҳбариятининг малакаси юқори эканлигидан далолат берувчи асосий компонент ҳисобланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6. Банк томонидан мазкур Низомда кўрсатилган барча талаблар бажарилган тақдирда ҳам тўловларни ўз вақтида ўтказмаслик ликвидлиликка бўлган талабни қўпол равишда бузиш ҳисобланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element7. Қисқа муддатли мажбуриятларни бажариш учун етарли миқдорда пул маблағлари ва қисқа муддатли активларга эга бўлиши юзасидан банк раҳбарияти ликвидлиликни режалаштириб бориши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element8. Банк фойда олишга бўлган интилишни мувозанатда сақлаб туриши ҳамда даромад олиш мақсадида ликвидлиликка қўйилган талабларни бузмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2-боб. Ликвидлиликни бошқариш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element9. Ликвидлиликни самарали бошқариш қуйидаги талаблар асосида амалга оширилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанк ва унинг атрофидаги муҳитнинг ўзига хос хусусиятларини ҳисобга олган ва аниқ ифодаланган ликвидлиликни бошқариш сиёсатининг мавжудлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанкнинг тегишли бўлинмаларини ўзаро мувофиқлаштирилганлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementликвидлилик ҳолати мониторингини амалга ошириш вазифалари юклатилган таркибий бўлинманинг мавжудлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмаълумотлар базасини шакллантириш ҳамда банкнинг актив ва пассив ҳолатларини таҳлил қилиш учун ахборот тизимининг мавжудлиги.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element10. Банкларда ликвидлиликни бошқариш сиёсати ликвидлиликни бошқариш бўйича асосий ҳолатларни қамраб олиши ҳамда ликвидлиликни бошқаришга оид ўзига хос жиҳатларига нисбатан позициясини ёки турли хил молиявий воситаларни қўллашга нисбатан муносабатини аниқ ифода этиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element11. Банклар ликвидлилик таваккалчилиги валюта таваккалчилигига таъсир этиши мумкинлигини ҳисобга олиб, ҳар бир асосий валюта бўйича мониторинг ўтказишлари ва ликвидлилик таваккалчилигини бошқаришлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element12. Ликвидлиликни бошқариш сиёсати алоҳида ҳужжат сифатида ишлаб чиқилади ва банк Кенгаши томонидан ҳар йили тегишли йилнинг 1 февралигача тасдиқланади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element13. Банк Кенгаши томонидан ҳар чоракда камида бир марта ликвидлиликни бошқарилиши муҳокама қилиниши ва натижаси юзасидан тегишли қарорлар қабул қилиниши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element14. Ҳар бир банкда ликвидлиликни бошқариш қўмитаси (бундан буён матнда қўмита деб юритилади) тузилиши ҳамда унинг зиммасига ликвидлиликни самарали бошқаришни таъминлаш мақсадида банкнинг барча бўлинмалари фаолиятини мувофиқлаштириш мажбурияти юклатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element15. Банк бошқаруви раиси қўмитага раҳбарлик қилади ва қўмита аъзоларини банкнинг асосий таркибий бўлинмалари раҳбарларидан тайинлайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element16. Қўмита банкнинг бизнес-режаси ҳамда у фаолият олиб бораётган иқтисодий шароитларга асосланиб, ресурсларга бўлган жорий ва истиқболдаги эҳтиёжларни кўриб чиқиш учун ҳафтасига камида бир марта йиғилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element17. Қўмита доимий равишда ликвидлилик таваккалчилигини ҳамда юридик шахсларнинг молиялаштиришга бўлган талабларини, фаолиятлари йўналишларини, пул оқимларини назорат қилиши ва мониторингини амалга ошириши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element18. Қўмита қарорлари банк бўлинмалари ва филиаллари томонидан амалга ошириладиган тезкор ва стратегик кўрсатмаларни ўз ичига олиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element19. Банкда ликвидлиликни бошқариш учун унинг барча таркибий бўлимларидан зарур ахборотларни олиш ваколатига эга бўлган таркибий бўлинма ташкил этилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element20. Банкда ликвидлиликни бошқариш учун масъул бўлган таркибий бўлинма зиммасига қуйидаги асосий вазифалар юклатилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementликвидлилик ҳолатини доимий равишда кузатиб бориш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementраҳбариятга ликвидлилик ҳолати тўғрисида кунлик ҳисоботларни тақдим этиб бориш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementликвидлиликни қисқа муддатли режалаштириш тавсияларини тайёрлаш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementдаврий равишда (кун, ой, чорак, йил якунлари бўйича) банк бошқарувига ликвидлилик ҳолати юзасидан ҳисоботларни тақдим этиб бориш.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЛиквидлиликни бошқариш учун масъул бўлган таркибий бўлинма томонидан ликвидлилик бўйича стресс шароитларида (бир банкда ёки бутун банк тизимида омонатларни оммавий чиқиб кетиши, банк тизимидаги муаммолар, банкнинг банкрот ҳолатига келиб қолиши ва бошқа шу каби ҳолатлар) банк бошқарувига ликвидлилик ҳолати юзасидан ҳисоботларни бир кунда камида икки маротаба тақдим этиши лозим.
(20-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) асосан хатбоши билан тўлдирилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element21. Кунлик ликвидлилик ҳисоботлар 7 кунлик давр ичида ликвидлиликнинг қисқа муддатли пасайиши ёки ортишини акс эттириши лозим. Кунлик ликвидлилик ҳисоботида камида мазкур Низомнинг 1-иловасида кўрсатилган маълумотлар акс эттирилиши керак.
(21-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element22. Кунлик ликвидлилик ҳисоботи юзасидан ресурслар тақчиллиги юзага келганда уни қай тарзда қоплаш тўғрисида, ресурслар ортиқча бўлганда эса кейинги даврларда ликвидлилик талабларини ҳисобга олиб, маблағларни қай тарзда фойдалироқ жойлаштириш тўғрисида қўмита томонидан тегишли қарор қабул қилинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element23. Узоқ муддатли режалаштириш активлар ва мажбуриятларни сўндириш графигини камида ойлик давр асосида тайёрлаш йўли билан амалга оширилади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМазкур график маълум давр оралиғида ликвидлиликнинг ортиб ёки камайиб кетишини акс эттирган ҳолда, сўндиришнинг тегишли тоифалари бўйича молиявий активлар ва мажбуриятларни кузатиб бориш ҳамда раҳбариятга муаммоларни олдини олиш учун чоралар кўриш тўғрисида огоҳлантириши лозим.
(23-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element24. Ҳар бир банк, ўз амалиётлари ҳажми ва мураккаблигига боғлиқ ҳолда, ликвидлиликни самарали тарзда кузатиш имконини берувчи ўз ахборот тизимига эга бўлиши лозим. Ахборот тизимлари раҳбариятнинг зарурий ахборотга бўлган эҳтиёжини ўз вақтида ва тўлиқ қондириши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element25. Ҳар бир банкда ликвидлилик бўйича ҳисоботлар банк бошқаруви ахборот тизимига кўмаклашиши лозим. Банк бошқаруви ахборот тизими ҳар бир асосий валютанинг ликвидлилигини мониторинг қилиш имконини бериши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element26. Ҳисоботлар раҳбариятга асосланган қарорлар қабул қилиш имкониятини бериш учун ўз вақтида берилиши ва етарли даражада батафсил бўлиши учун улар қуйидагиларни ўз ичига олиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementликвидли активлар ҳақидаги маълумотлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementюқори ликвидли активлар ҳақидаги маълумотлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementликвидлилик коэффициентлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementсоф барқарор молиялаштириш меъёри коэффициенти (бундан буён матнда СБММК деб юритилади);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмолиявий ресурсларнинг энг йирик манбалари, тармоқ ва географик ҳудуд бўйича ресурслар манбаларининг жамланганлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementасосий номувофиқликларни аниқлаш учун активлар ва пассивларни тўлаш жадвали;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementликвидли активлар ва депозитларнинг акс эттирувчи ўзгариш жадваллари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбалансдан ташқари мажбуриятлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementберилиши кутилаётган кредитлар;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementактивларнинг даромадлилиги ва жалб қилинган ресурсларнинг қиймати;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementкейинги 30 календарь куни учун ликвидлилик прогнози;
(26-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) асосан ўн иккинчи хатбоши билан тўлдирилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementиқтисодиётнинг аҳволи, шу жумладан, асосий иқтисодий индикаторлар ва фоиз ставкаларининг ўзгариш прогнози.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3-боб. Ликвидлиликни бошқариш стратегияси
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element27. Ликвидлиликни самарали бошқариш активлар ва пассивларни фаол бошқарилишини ўз ичига олиши лозим. Ликвидлиликни бошқаришга бўлган талаблар бажарилиши банк балансининг актив ва пассив қисмларини, шунингдек кўзда тутилмаган ҳолатлар ҳисобварақларини бошқариш орқали таъминланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element28. Банклар ресурсларни ва молиялаш йўналишларини самарали диверсификация қилиш имконини берувчи молиялаш стратегиясини ишлаб чиқишлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element29. Баланснинг актив қисмида ликвидлиликни бошқариш учун Давлат қисқа муддатли облигациялари ёки захираларнинг ортиқча миқдорини ёхуд қисқа муддатли қўйилмалари каби бошқа ликвидли активларни харид қилиш ёки сотиш усуллари билан амалга оширилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element30. Банк раҳбарияти бозордаги ҳолат бўйича аниқ ва ўз вақтида олинган маълумотларга асосланиб, банкка жалб қилинаётган маблағлар турларининг афзалликлари ва камчиликларини батафсил аниқлаши лозим. Ликвидлиликни бошқариш бўйича қарорлар қабул қилиш қуйидаги омиллар таҳлили асосида амалга оширилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementжорий ликвидлилик ҳолати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementресурсларга бўлган талабнинг даврий ўзгариб туриши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementресурсларга бўлган талабларнинг кутилаётган ўзгаришлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementресурслар манбалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementресурслар қиймати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementактивларнинг сифати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementресурсларнинг жамланганлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанк капитали ва даромадлигини ҳисобга олган ҳолда, банкнинг умумий молиявий ҳолати;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбалансдан ташқари моддалардаги мажбуриятлар ва шартномалар, шу жумладан, ишлатилмаётган кредит линиялари, аккредитивлар, қимматли қоғозлар ёки чет эл валютасини сотиб олиш учун тузилган келишувлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4-боб. Ликвидлиликни бошқариш усуллари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element31. Банклар томонидан жалб қилинган маблағлар нархларнинг рақобатлилигига ва мажбуриятларни қайтариш муддати активларни қайтариш муддатига мос келиш талабларига жавоб бериши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element32. Активлар ва мажбуриятларни қайтариш муддатларининг мос келмаслиги ликвидлилик таваккалчилигининг асосий омили ҳисобланади. Бу номутаносибликларни англаган ҳолда ликвидлилик таваккалчилигини камайтириш учун етарли чораларни кўриш йўли билан ликвидлиликни мустаҳкамлаш ликвидлиликни самарали бошқаришни кўрсатади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБанк раҳбариятига ликвидлилик йўналишлари бўйича шартномавий мажбуриятларни бошланғич ва соддалаштирилган ҳолатини, ликвидлиликка бўлган талабни қачон ўсишини кўрсатиш ҳамда ликвидлиликка бўлган талабнинг асосий жиҳатларини аниқлаш мақсадида банклар ўз актив ва мажбуриятларини қайтариш муддатлари ўртасидаги номувофиқликни баҳолаб боришлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element33. Банклар йирик корхона-мижозларнинг махсус депозитларига қарам бўлиб қолишини олдини олиш мақсадида ўз мажбуриятлари (воситалари) таркибини диверсификация қилиб боришлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element34. Банклараро бозор ресурсларнинг муҳим ва йирик манбаи бўлиб ҳисобланади ва улар қуйидаги муаммоларни ҳал этиш учун хизмат қилади:
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбанклар вакиллик ҳисобварақларидаги маблағлар тақчиллигини қоплаш ва уни талаб даражасига етказиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмўлжалланаётган узоқ муддатли кредитлаш эҳтиёжи вужудга келгунча ёки йирик депозитни қайтариш талаби билдирилгунча бўш ресурсларни, шу жумладан, қисқа муддатга самарали жойлаштириш учун шароит яратиш;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМарказий банкдан олинган кредитларни қайтариш.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element35. Банклар банклараро бозорда қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда ўзаро қарз муносабатларига киришиши мумкин. Бунда банклараро кредитларнинг фоиз ставкалари банклар ўртасида тузилган битим асосида белгиланиши шарт.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБанклараро кредитларнинг фоиз ставкалари Марказий банкнинг қайта молиялаш ставкаси ёки Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг қимматли қоғозлари бўйича ставкаларига нисбатан ҳам белгиланиши мумкин.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element(36-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) асосан 2020 йил 1 мартдан ўз кучини йўқотади — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element37. Репо операцияларида қўлланиладиган қимматли қоғозлар осон сотилувчи ва ликвидли бўлиши керак. Банклар давлат қисқа муддатли облигацияларидан бошқа қимматли қоғозларни гаровга олганда уларни ўзларида ёки учинчи шахсларда сақланишини таъминлашлари керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element38. Банклар стресс вақтида банклараро бозордан ёки Марказий банкдан таъминланган маблағларни жалб қилиш мақсадида уларнинг гарови сифатида фойдаланиш мумкин бўлган ликвидли активлар ҳажмини мониторинг қилиб боришлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element39. Банклар репо операцияларини қонун ҳужжатлари талабларига риоя қилган ҳолда амалга оширишлари лозим. Кредит берувчи қимматли қоғозлар тўлов муддатига кўра гаров қийматининг кредит қийматидан камида 10 фоизга юқори бўлишини таъминлаши керак. Ушбу маржа миқдори гаровга қўйилган қимматли қоғозларнинг қолган тўлаш муддатига кўра белгиланиши ва тўлов муддати маржа миқдорига нисбатан белгиланиши зарур.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element40. Банклар бозорда котировка қилинмайдиган қимматли қоғозлар ва асосий воситалар каби гаровнинг ноликвид шаклларини қўллашда ўзларининг зиммасидаги хатарни баҳолаб боришлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5-боб. Ликвидлиликни баҳолаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element41. Банклар асосий валюталар бўйича ликвидлилик таваккалчилигини мониторинг ва назорат қилиб боришлари керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element42. Банклар ликвидлилик таваккалчилигини мониторинг ва назорат қилиш мақсадида кўзда тутилмаган ҳолатлар билан боғлиқ бўлиши мумкин бўлган кирим ва чиқим маблағларини, шу жумладан форвард-битимлар, репо операциялари, ижрога олинган кафолатлар, девальвацияланган аккредитивлар, молиявий ҳолати қониқарсиз бўлган қарздорларга берилган аккредитивлар ва кафолатларни ҳисобга олишлари лозим.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element43. Банклар мажбуриятларининг ўз вақтида ва тўлиқ бажарилишини таъминлаш мақсадида лаҳзали ликвидлилик, ликвидлиликни қоплаш, соф барқарор молиялаштириш ва юқори ликвидли активларининг жами активлардаги улушига ўрнатилган меъёрларни бажаришлари лозим.
(43-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон — 2020 йил 1 мартдан кучга киради)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element(431-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) асосан 2020 йил 1 мартдан ўз кучини йўқотади — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element432. Лаҳзали ликвидлилик коэффициенти банк кассасидаги нақд пул ва бошқа тўлов ҳужжатлари, Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг ва Марказий банкининг қимматли қоғозлари ҳамда банкнинг Ўзбекистон Республикаси Марказий банкидаги ҳисобварақларидаги маблағлари (бундан Марказий банкдаги мажбурий захира ҳисобварағидаги маблағлар мустасно) суммасини ушбу Низомнинг 3-иловасидаги рўйхатда келтирилган ҳисобварақларнинг қолдиқлари — талаб қилиб олингунча мажбуриятлар суммасига нисбати орқали аниқланади.
(432-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2019 йил 16 мартдаги 5/18-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-3, 22.04.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон — 2019 йил 23 майдан кучга киради)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЛаҳзали ликвидлилик коэффициентини ҳисоблашда фақат Ўзбекистон Республикаси миллий валютасидаги маблағлар инобатга олинади.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЛаҳзали ликвидлилик коэффициенти 25 фоиздан кам бўлмаслиги лозим.
(432-банднинг учинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон — 2020 йил 1 мартдан кучга киради)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element44. Ликвидлилик таҳлил қилинган давр (ойлик, чораклик, йиллик) мобайнида таҳлил қилувчи ликвидлилик кўрсаткичлари ўзгариши тенденциясига аҳамият бериши ва ўзгаришлар сабаблари ҳамда хусусиятларини ўтган даврларга нисбатан баҳолаши, ресурслар жалб қилишнинг ўтган ва жорий стратегияларини таҳлил қилиши лозим.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element45. Ликвидлилик коэффициентлари ликвидлиликнинг етарлилиги бўйича умумий баҳонинг бир қисми ҳисобланади.
(45-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element46. Ликвидлиликни ҳисоблашда ликвидли активларнинг жами активлардаги улушини, ликвидли активларнинг доимий бўлмаган мажбуриятлардаги улушини ҳисоблаш орқали қўшимча ликвидлилик коэффициентларидан ҳам фойдаланилади.
(46-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЮқорида келтирилган кўрсаткичларнинг пасайиши банк ресурсларининг барқарор бўлмаган манбаларига таянганлигини ёки банк портфелидаги юқори ликвидли активлар улуши камайганлигидан далолат беради.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element47. Банклар ажратилган кредитларни жалб қилинган депозитларга бўлиш орқали ажратилган кредитларнинг депозитлардаги улушини аниқлайди. Кўрсаткичнинг жуда юқори (80 фоиздан ортиқ) қиймати ва (ёки) ўсиши муаммоларнинг дастлабки белгилариданоқ банкдан чиқиб кетадиган барқарорлиги пастроқ ресурслар манбаларига бўлган банк ишончини билдиради.
(47-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element48. Банклар қимматли қоғозлар портфелидаги гаровга қўйилган қимматли қоғозларни жами қимматли қоғозлар портфелига бўлиш орқали ликвидлиликка тезкор талабларни қоплаш учун қўлланила олмайдиган қимматли қоғозлар улушини аниқлайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element49. Банк раҳбарияти ўзининг ликвидлилик кўрсаткичлари тўпламини ишлаб чиқишда жорий ликвидлиликдан ташқари банк хусусиятларидан келиб чиқиб бошқа омилларни ҳисобга олиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element50. Банклар йирик ҳамкор, иқтисодиёт тармоқлари ва воситалардан олинадиган молиялаш манбаларини умумлаштирган ҳолда таҳлил қилиб боришлари ва таҳлил натижалари бўйича банк Кенгаши ва бошқаруви томонидан ҳолатни тузатиш бўйича тегишли чоралар кўрилиши керак.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБанк томонидан умумлаштирган ҳолда молиялаш манбаларини мониторинг қилишда ҳар бир йирик ҳамкорнинг манбаи бўйича молиялаштириш мажбуриятларини жами активларга, чет эл валютасидаги манбалар бўйича молиялаштириш мажбуриятларини жами активларга ва ҳар бир йирик маҳсулот ёки восита манбаи бўйича молиялаштириш мажбуриятларини жами активларга нисбатлари таҳлил қилиб борилади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element51. Банклар ўзларининг ликвидлилик ҳолатларини ҳар чоракда камида бир марта стресс тестларидан ўтказишлари лозим. Стресс тестларининг якуний натижаси бўйича таваккалчиликни бошқариш стратегиясини тўғрилаб боришлари керак. Стресс тестларининг натижаларидан келиб чиқиб банклар кутилмаган стресс ҳолатларида қўшимча маблағлар билан таъминлаш режаларини ишлаб чиқишлари зарур. Банклар стресс тестлари натижалари ва кўзда тутилмаган молиялашга доир тузилган режалар бўйича банк бошқаруви томонидан қабул қилинган қарорлар ҳақида Марказий банкка маълумотлар тақдим этишлари лозим. Банк Кенгаши ва бошқаруви стресс кўрсаткичлари ва тахминларини ҳамда кўзда тутилмаган молиялаш режаларини етарлилиги ва мувофиқлигини ўрганиб боришлари лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6-боб. Ликвидлилик кўрсаткичларига қўйиладиган талаблар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element52. Ликвидлиликни қоплаш меъёри коэффициенти (бундан буён матнда ЛҚМК деб юритилади) юқори ликвидли активларнинг кейинги 30 кун ичидаги жами соф чиқимга нисбати сифатида аниқланади (ЛҚМК=юқори ликвидли активлар/кейинги 30 кун ичидаги жами соф чиқим).
(52-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2019 йил 16 мартдаги 5/18-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-3, 22.04.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон — 2019 йил 23 майдан кучга киради)
Олдинги таҳрирга қаранг.
(52-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2019 йил 16 мартдаги 5/18-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-3, 22.04.2019 й.) асосан чиқарилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон — 2019 йил 23 майдан кучга киради)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги 30 кун ичидаги кирим кейинги 30 кун ичидаги чиқимнинг 75 фоизидан ошган тақдирда, кейинги 30 кун ичидаги кирим сифатида кейинги 30 кун ичидаги чиқимнинг 75 фоизи олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги 30 кун ичидаги кирим ва чиқимнинг қайта ҳисоблаш коэффициенти Марказий банк томонидан ўрнатилади ва мажбуриятларнинг тури ва муддатига боғлиқ бўлади.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЛҚМК 100 фоиздан кам бўлмаслиги лозим. Ушбу кўрсаткич 2019 йил 1 сентябрдан бошлаб:
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбарча валюталарда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмиллий валютада;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementхорижий валюталарда (барча хорижий валюталарнинг йиғиндиси) таъминланиши шарт.
(52-банднинг тўртинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2019 йил 16 мартдаги 5/18-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-3, 22.04.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон — 2019 йил 23 майдан кучга киради)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element521. 2020 йил 1 июндан бошлаб банкларнинг юқори ликвидли активлари жами активлардаги улуши кун охирига 10 фоиз миқдоридан кам бўлмаслиги лозим.
(521-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) асосан киритилган — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element53. СБММК барқарор молиялаштиришнинг мавжуд суммасини барқарор молиялаштиришнинг зарур суммасига нисбати сифатида аниқланади (СБММК=барқарор молиялаштиришнинг мавжуд суммаси/барқарор молиялаштиришнинг зарур суммаси). СБММК ҳисоблаш намунаси мазкур Низомнинг 2-иловасида кўрсатилган.
(53-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2019 йил 16 мартдаги 5/18-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-3, 22.04.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон — 2019 йил 23 майдан кучга киради)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementСБММК 100 фоиздан кам бўлмаслиги лозим. Ушбу кўрсаткич 2019 йил 1 сентябрдан бошлаб:
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбарча валюталарда;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмиллий валютада;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementхорижий валюталарда (барча хорижий валюталарнинг йиғиндиси) таъминланиши шарт.
(53-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2019 йил 16 мартдаги 5/18-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-3, 22.04.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон — 2019 йил 23 майдан кучга киради)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementКейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementСБММК активларни қайтариш муддатларини ҳисобга олган ҳолда, молиялашнинг барқарор ресурслари мавжуд бўлиши учун, шунингдек 1 йилдан ортиқ муддатдаги балансдан ташқари моддалардаги мажбуриятларни қўшиб, ликвидлиликка бўлган талабни (зарур бўлган барқарор молиялаштиришни) қондириш учун керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element54. Барқарор молиялаштиришнинг мавжуд суммасига қуйидагилар киради:
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementжами капитал;
(54-банднинг иккинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementамалдаги қайтариш муддати 1 йил ва ундан ортиқ бўлган банк мажбуриятлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқайтариш муддати белгиланмаган бошқа депозитлар ва қарз маблағлари суммасининг 30 фоизи;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқайтариш муддати 1 йилдан кам бўлган бошқа депозитлар ва қарз маблағлари суммасининг 30 фоизи.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element55. Барқарор молиялаштиришнинг зарур суммасига қуйидагилар киради:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқайтарилишига 1 йил ва ундан ортиқ муддат қолган банк активлари, шу жумладан муаммоли кредитлар ва номолиявий активлар (ер участкалари, бинолар, мебель, компьютерлар ва автомашиналар);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementсуд жараёнида бўлган ёки белгиланган тартибда ундирилмаган активлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқайтариш муддати 1 йилдан кам бўлган бошқа активлар суммасининг 30 фоизи, қайтариш муддати 1 йилдан кам бўлган ёки муддатсиз ликвидли активлар бундан мустасно;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбалансдан ташқари моддаларнинг 15 фоизи, бундан депозит билан таъминланган аккредитивлар ва кафолатлар ҳамда кредит ажратиш бўйича шартли мажбуриятлар мустасно.
(55-банднинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2020 йил 16 январдаги 1/5-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-4, 25.02.2020 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон — 2020 йил 1 мартдан кучга киради)
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element7-боб. Якуний қоида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element56. Мазкур Низом талабларининг бузилишида айбдор бўлган шахслар қонун ҳужжатларига мувофиқ жавобгар бўладилар.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банкларининг ликвидлилигини бошқаришга қўйиладиган талаблар тўғрисидаги низомга
1-ИЛОВА
1-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банкининг кунлик ликвидлилик ҳисоботида акс эттирилиши лозим бўлган
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementМАЪЛУМОТЛАР
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element1. Жорий активлар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementнақд пул;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикаси Марказий банкидаги вакиллик ҳисобварағи;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementдавлат қисқа муддатли облигациялари (гаровга қўйилганлардан ташқари);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementЎзбекистон Республикаси Ҳукуматининг бошқа қимматли қоғозлари (гаровга қўйилганлардан ташқари);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбошқа тижорат банкларига берилган кредитлар (overnayt);
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбошқа тижорат банклардаги вакиллик ҳисобварақлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбошқа тижорат банкларидан олинадиган депозитлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementқайтадиган кредитлар — асосий сумманинг бир қисми;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбошқа активлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element2. Кутилаётган молиявий манбалар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementдепозитларнинг режалаштирилаётган ўсиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтўлов муддати келган кредитлар;
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбошқа манбалар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element3. Молиялаштириш бўйича кутилаётган талаблар:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementянги кредитларни молиялаштириш (кредитлар тури батафсил кўрсатилади);
Кейинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementдепозитларнинг чиқиб кетиши (ҳисобварақ тури батафсил кўрсатилади);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementасосий воситаларни сотиб олиш;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбошқа мажбуриятлар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementОлдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element4. Балансдан ташқари моддалар:
(4-банднинг биринчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementмолиялаштирилаётган кредит линиялари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementаккредитив бўйича тўловлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтўлов муддати келган қимматли қоғозларни сотиб олиш бўйича мажбуриятлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementтўлов муддати келган чет эл валютасини сотиб олиш бўйича мажбуриятлар;
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementбошқа моддалар.
(4-банднинг олтинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element5. Етишмаётган ва ортиқча ресурслар — миқдори жорий активлар ва кутилаётган молиявий манбалардан молиялаштириш бўйича кутилаётган талаблар ва балансдан ташқари моддаларни айириш орқали аниқланади.
(5-банд Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2018 йил 31 мартдаги 12/22-сонли қарори (рўйхат рақами 2709-2, 25.04.2018 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element6. Етишмаётган ва ортиқча ресурслар натижасидан келиб чиқувчи маблағларни жалб қилиш ва инвестициялаш бўйича тавсиялар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банкларининг ликвидлилигини бошқаришга қўйиладиган талаблар тўғрисидаги низомга
2-ИЛОВА
2-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementСоф барқарор молиялаштириш меъёри коэффициентини ҳисоблаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementНАМУНАСИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Ҳисобварақ |
Актив |
Мажбурият | ||
|
1 йилдан кам |
1 йилдан ортиқ |
1 йилдан кам |
1 йилдан ортиқ | |
|
1 |
50 |
— |
— |
50 |
|
2 |
30 |
— |
— |
20 |
|
3 |
40 |
60 |
10 |
30 |
|
4 |
30 |
150 |
70 |
120 |
|
5 |
50 |
75 |
50 |
50 |
|
6 |
– |
25 |
60 |
40 |
|
Жами |
200 |
300 (С) |
190 |
310 (D) |
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБарқарор молиялаштиришнинг мавжуд суммаси (D) = 310 + (190 х 30 фоиз) = 367;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementБарқарор молиялаштиришни зарур суммаси (С) = 300 + (200 х 30 фоиз) = 360;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementСоф барқарор молиялаштириш меъёри коэффициенти = 367 / 360 яъни 100 фоиздан баланд.
Кейинги таҳрирга қаранг.
Олдинги таҳрирга қаранг.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банкларининг ликвидлилигини бошқаришга қўйиладиган талаблар тўғрисидаги низомга
3-ИЛОВА
3-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementТижорат банкларининг талаб қилиб олингунча мажбуриятлар ҳисобварақлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementРЎЙХАТИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document elementSuggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element|
Талаб қилиб олингунча мажбуриятлар |
Баланс ҳисобварақлари | |
|
А |
Б | |
|
1. |
Талаб қилиб олингунча сақланадиган депозитлар |
20200 |
|
2. |
Бошқа банкларнинг ҳисобварақлари |
21002, 21008 |
|
3. |
Тўланиши лозим бўлган ҳисобланган фоизлар |
22402, 22403, 22405, 22406, 22476 |
|
4. |
Мижозларнинг бошқа депозитлари |
22600 минус 22602, 22628 |
|
5. |
Мижозларнинг пластик карталарига ўтказилиши лозим бўлган пул маблағлари бўйича транзит ҳисобварағлари |
23100 |
|
6. |
Клиринг трансакциялари |
23200 минус 23206 |
|
7. |
Ҳукуматга тегишли даромад ва бошқа тушумлар ҳисобварақлари |
23400 минус 17500 |
|
8. |
Мижозларнинг пластик карталаридан келиб тушган тушум |
23500 минус 17400 |
|
9. |
Бошқа мажбуриятлар |
29800 минус 29822, 29826, 29830, 29842, 29846 |
(3-илова Ўзбекистон Республикаси Марказий банки Бошқарувининг 2017 йил 10 июндаги 12/1-сонли қарорига (рўйхат рақами 2709-1, 20.06.2017 й.) асосан киритилган — ЎР ҚҲТ, 2017 й., 25-сон, 559-модда)
Кейинги таҳрирга қаранг.
(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2015 й., 32-сон, 437-модда; 2017 й., 25-сон, 559-модда; Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 26.04.2018 й., 10/18/2709-2/1100-сон, 22.04.2019 й., 10/19/2709-3/2980-сон; 25.02.2020 й., 10/20/2709-4/0221-сон; Қонунчилик маълумотлари миллий базаси, 28.07.2021 й., 10/21/3313/0724-сон, 10.12.2021 й., 10/21/2709-05/1153-сон; 07.02.2024 й., 10/24/2709-6/0103-сон; 22.04.2025 й., 10/25/2709-7/0368-сон; 04.08.2025 й., 10/25/2709-8/0690-сон; 20.07.2026 й., 10/26/2709-9/0751-сон)