Боғдорчилик-узумчилик ширкатлари фаолиятини тартибга солиш, шунингдек уларнинг аъзолари ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси қарор қилади:

1. Боғдорчилик-узумчилик ширкатлари тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.

2. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар, туманлар ва шаҳарлар ҳокимликлари уч ой муддатда боғдорчилик-узумчилик ширкатларининг ушбу қарорга мувофиқ қайта рўйхатдан ўтказилишини таъминласинлар.

Бунда ширкатларнинг жамоавий боғдорчилик ва узумчиликни юритиш учун бошқача ҳуқуқларда ер участкаларини белгиланган тартибда олган аъзолари Ўзбекистон Республикаси Ер кодексига мувофиқ ер участкасига меросга қолдириладиган умрбод эгалик қилиш ҳуқуқларидан фойдаланиши белгилаб қўйилсин.

3. Қуйидагилар ўз кучини йўқотган деб ҳисоблансин:

Ўзбекистон ССР Министрлар Совети ва Ўзбекистон касаба уюшмалари республика кенгашининг «Боғдорчилик ширкатларининг намунавий уставини тасдиқлаш тўғрисида» 1986 йил 26 августдаги 422-сон қарори (ЎзССР ҚТ, 1986 й., 8-сон, 33-модда);

Вазирлар Маҳкамасининг 1992 йил 4 мартдаги 98-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартиришларнинг 4-банди;

Вазирлар Маҳкамасининг 1993 йил 19 октябрдаги 505-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси Ҳукуматининг айрим қарорларига киритилаётган ўзгартиришларнинг 14-банди.

4. Мазкур қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари Б.А. Хўжаев зиммасига юклансин.

1. Ушбу Низом боғдорчилик-узумчилик ширкатлари мақомини ва фаолиятининг ташкилий асосларини, шунингдек жамоавий боғдорчилик ва узумчиликни юритиш учун ер участкаларидан фойдаланиш тартиби ва шартларини белгилайди.

2. Боғдорчилик-узумчилик ширкати (кейинги ўринларда ширкат деб аталади) ширкат аъзоларига умумий ижтимоий-хўжалик вазифаларини ҳал этишда ҳамда боғдорчилик ва узумчиликни юритишда кўмаклашиш учун жисмоний шахслар томонидан ихтиёрий асосларда таъсис этилган нотижорат ташкилот ҳисобланади.

4. Ширкатни давлат рўйхатидан ўтказиш белгиланган тартибда давлат хизматлари марказлари томонидан амалга оширилади.

5. Ширкат юридик шахс ҳисобланади, ўз номи ёзилган штампга, муҳрга ва бланкаларга, шунингдек банкда ҳисоб рақамларига эга бўлади ҳамда ўз фаолиятини ширкат уставига мувофиқ амалга оширади.

6. Ширкат алоҳида мол-мулкка эга бўлади ва ўз мажбуриятлари бўйича ушбу мол-мулк билан жавоб беради, ўз номидан мулкий ва шахсий номулкий ҳуқуқларни амалга оширади, мажбуриятлар қабул қилади, судда даъвогар ва жавобгар бўлиши мумкин.

Ширкат ўз аъзоларининг мажбуриятлари бўйича жавоб бермайди. Ширкат аъзолари ширкатнинг мажбуриятлари бўйича жавоб бермайди.

7. Давлат маҳаллий давлат ҳокимияти органлари орқали ширкатлар ва уларнинг аъзолари ҳуқуқлари ҳамда қонуний манфаатлари ҳимоя қилинишини кафолатлайди, уларни ривожлантириш ва мустаҳкамлашга кўмаклашади, уларга зарур ташкилий ёрдам кўрсатади.

8. Ширкатнинг ташкил этилиши ва фаолияти билан боғлиқ ҳолда пайдо бўладиган ер муносабатлари ер қонунчилиги билан тартибга солинади.

Ширкатни ташкил этиш учун унга белгиланган тартибда берилган ер участкаси умумий фойдаланиладиган ерлардан ва ширкат аъзолари ерларидан иборат бўлади.

2021 йил 1 августга қадар берилган умумий фойдаланиладиган ерлар ширкатга доимий фойдаланиш ҳуқуқи билан тегишли бўлади.

Ширкат аъзоларига 2021 йил 1 августга қадар берилган ер участкалари жамоавий боғдорчилик ва узумчиликни юритиш учун меросга қолдириладиган умрбод эгалик қилиш ҳуқуқи билан тегишли бўлади.

9. Жамоавий боғдорчилик ва узумчиликни юритиш учун умумий фойдаланиладиган объектларни биргаликда бошқариш ва улардан фойдаланиш мақсадида ташкил этилган жисмоний шахсларнинг бирлашмаси ширкат ҳисобланади.

10. Қуйидагилар ширкат фаолиятининг предмети ҳисобланади:

ширкат ҳудудини ободонлаштириш;

мева, резаворлар ва бошқа қишлоқ хўжалиги экинлари ўстириш учун ер участкаларини ўзлаштириш ва улардан фойдаланишда ширкат аъзоларига кўмаклашиш;

давлат органларида, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органларида, судларда, шунингдек бошқа юридик ва жисмоний шахслар билан ўзаро муносабатларда ширкат аъзоларининг умумий манфаатларини ифодалаш;

ширкат аъзоларининг ҳуқуқлари ва манфаатларини ҳимоя қилиш;

ширкат ҳудудида ёнғинга қарши хавфсизликни таъминлаш;

коммуникациялар, муҳандислик инфратузилмаси объектлари, умумий фойдаланиладиган бошқа иморатлар ва иншоотлар қуриш ҳамда улардан фойдаланиш;

қонунчиликда тақиқланмаган бошқа фаолиятни амалга ошириш.

10¹. Ширкат ҳудудида ерлардан мақсадли ва самарали фойдаланишни таъминлаш мақсадида ширкат бошқаруви томонидан қуйидаги чора-тадбирлар амалга оширилади:

экологик ва санитар ҳолатга салбий таъсир кўрсатувчи омилларни аниқлаб, уларни бартараф этиш чораларини кўриш;

ноқонуний чиқиндихоналарни бартараф этиш ва ширкат аъзолари маблағлари ҳисобидан замонавий чиқиндихоналар қурилишини ташкил этиш;

табиатни муҳофаза қилиш тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари талабларининг бузилиш ҳолатлари юзасидан тегишли чоралар кўриш бўйича Ўзбекистон Республикаси Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитасининг ҳудудий органларига хабар бериш;

ҳайвонларда юзага келган касалликлар турли хил эпидемияларга олиб келишининг олдини олиш ва тегишли чоралар кўриш бўйича Ўзбекистон Республикаси Ветеринария ва чорвачиликни ривожлантириш давлат қўмитаси ва Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги хизматининг ҳудудий органларига хабар бериш;

ширкат аъзолари томонидан ноқонуний тадбиркорлик фаолияти, хусусан чорвачилик билан шуғулланиб, уч ва ундан ортиқ чўчқа ва қорамолларни боқилиши, чиқиндилар ён атрофда оқиб ўтувчи дарёларга ёки далаларга оқизилиши, оқиб ўтган сув, шунингдек, ер ости сув ресурсларига салбий таъсир кўрсатиши, ҳайвонларда юзага келган касалликлар турли хил эпидемияларга олиб келишининг олдини олиш юзасидан кескин чоралар кўриш бўйича Экология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитасининг ҳудудий органларига ва ваколатли органларга хабар бериш;

ўзбошимчалик билан эгаллаб олинган ўз ҳудудига туташ ва туташ бўлмаган ер майдонларида қурилиш ишларининг амалга оширилиши, лойиҳа ҳужжатларисиз, рухсатномасиз қуриш ҳолатлари юзасидан Қурилиш вазирлигининг ҳудудий органларига хабар бериш;

ер участкаси чегараларининг (чегара нуқталарининг) ўзбошимчалик билан ўзгартирилиши, шунингдек, ўзбошимчалик билан эгаллаб олинганлик ҳолати юзасидан Кадастр агентлиги ҳудудий органларига хабар бериш.

11. Ширкат қуйидаги ҳуқуқларга эга:

ширкат аъзоларининг умумий мол-мулкини, ширкатнинг ер участкаси ва мол-мулкини сақлаш усулларини белгилаш;

ширкат аъзоларининг ширкат аъзолигига кириш ва умумий харажатлар учун ҳар ойлик мажбурий бадаллари миқдорларини, шу жумладан ширкат аъзоларининг умумий мол-мулкини бошқариш, уларга хизмат кўрсатиш ва уларни таъмирлаш бўйича зарур харажатларни, ширкатнинг ер участкаси ва мол-мулкини сақлаш харажатларини, ширкат фаолияти билан боғлиқ бўлган бошқа умумий харажатларни белгилаш;

ширкат аъзоларининг умумий мол-мулкини, ширкатнинг ер участкаси ва мол-мулкини бошқариш, уларга хизмат кўрсатиш ва уларни таъмирлаш, шунингдек коммунал ва бошқа хизматлар кўрсатиш юзасидан қонунчиликка мувофиқ юридик ва жисмоний шахслар билан шартномалар тузиш;

ширкат аъзоларининг умумий мол-мулкидан, ширкатнинг ер участкаси ва мол-мулкидан қонунчиликда ва ширкат уставида белгиланган тартибда фойдаланиш қоидаларини белгилаш;

банк кредитларидан қонунчиликда назарда тутилган тартибда ва шартларда фойдаланиш;

ширкат фаолияти билан бевосита боғлиқ бўлган хўжалик иморатлари ва бошқа иморатлар қуриш учун ер участкаларини доимий фойдаланишга белгиланган тартибда олиш;

объектларни лойиҳалаш ва қуриш учун ишлаб чиқилган, белгиланган тартибда келишилган ва тасдиқланган лойиҳа-смета ҳужжатларига мувофиқ ширкат фаолияти билан бевосита боғлиқ бўлган хўжалик иморатлари ва бошқа иморатлар қуриш;

шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига мувофиқ ширкат аъзоларининг умумий мол-мулкини реконструкция қилиш;

умумий мол-мулк объектини таъмирлаш, тиклаш зарур бўлган тақдирда ёки ширкат аъзоларининг кўчмас мол-мулкига етказилиши мумкин бўлган зарарнинг олдини олиш учун боғдорчилик-узумчилик ер участкасидан фойдалана олиш;

ширкат аъзоларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини бузмайдиган ҳолатларда умумий мол-мулкнинг бир қисмини бошқа шахсларга фойдаланишга ёки чекланган ҳолда фойдаланишга ширкат уставида белгиланган тартибда бериш;

ширкат аъзолари учун ишларни бажариш ва уларга хизматлар кўрсатиш;

қонунчиликка мувофиқ, устав мақсадлари доирасида тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланиш;

ушбу Низомда ва ширкат уставида назарда тутилган мақсадлар учун унинг маблағларидан фойдаланган ҳолда махсус жамғармалар ташкил этиш;

қонунчиликда белгиланган тартибда ширкат аъзосига ширкат аъзолари умумий йиғилишида белгиланган бадалларни тўлаш, ширкатга етказилган зарарларни тўлиқ қоплаш тўғрисида талаб қўйиш;

фаолиятнинг умумий масалаларини ҳал этиш учун ташкил этиладиган боғдорчилик-узумчилик ширкатлари бирлашмаларига (уюшмаларига, иттифоқларига) кириш ва улар таркибидан чиқиш;

ширкат аъзоларидан улар ёки уларнинг вакиллари билан алоқа боғлаш учун боғланиш маълумотларини (почта ва/ёки электрон манзилини, телефон рақамларини) сўраб олиш.

ширкат аъзолигидан чиққан фуқароларнинг мол-мулкига ширкат томонидан хизмат кўрсатиш ва уларни таъмирлаш, шунингдек, коммунал ва бошқа хизматлар кўрсатишни тўхтатиш;

Ширкат қонунчилигига мувофиқ бошқа ҳуқуқларга ҳам эга бўлиши мумкин.

12. Ширкат қуйидагиларга мажбур:

белгиланган қоидалар, нормалар ва стандартларга, шунингдек ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши қарорларига мувофиқ ширкат аъзоларининг умумий мол-мулки, ширкатнинг ер участкаси ва мол-мулки эҳтиёт қилиниши ва сақланишини таъминлаш;

ушбу Низомнинг ҳамда ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши қарорлари бажарилишини таъминлаш;

ҳар йили ширкат аъзоларининг умумий мол-мулкини, ширкатнинг ер участкаси ва мол-мулкини сақлаш бўйича ишлар режасини белгилаш, шунингдек ширкат аъзоларининг умумий йиғилишида тасдиқлаш учун унинг бажарилиши тўғрисида ҳисобот тузиш;

ҳар йили ширкатнинг даромадлари ва харажатлари сметасини ҳамда ширкат аъзоларининг умумий йиғилишида тасдиқлаш учун унинг бажарилиши бўйича ҳисобот тузиш;

ширкат аъзоларининг умумий йиғилишида белгиланган бадалларнинг ўз вақтида тушишини таъминлаш;

тушган бадаллардан коммуникациялар, муҳандислик инфратузилмаси объектлари ва йўлларни қуриш ва таъмирлаш ишларини ташкил этиш;

ширкат аъзоларининг умумий мол-мулки ва ер участкаларидан ширкатнинг барча аъзолари томонидан фойдаланиш қоидаларига риоя этилишини таъминлаш;

биноларнинг барча мулкдорлари, ижарачилари томонидан ширкат аъзоларининг умумий мол-мулкидан, ширкатнинг ер участкаси ва мол-мулкидан фойдаланиш қоидаларига риоя этилишини таъминлаш;

ширкат аъзоларининг учинчи шахслар билан ширкат аъзолари умумий мол-мулкини сақлаш, уларга эгалик қилиш ва улардан фойдаланиш, коммунал хизматлар кўрсатиш билан боғлиқ муносабатларида, шунингдек қонунчиликда назарда тутилган бошқа ҳолатларда ширкат аъзоларининг манфаатларини ифодалаш ва ҳимоя қилиш;

ширкат аъзоларига ширкат аъзолари умумий мол-мулкининг ҳолати, амалга оширилган ва ошириладиган харажатлар тўғрисида ахборот бериш, ширкат аъзоларининг умумий мажлисида ҳисобот бериш.

Ширкат қонунчиликда назарда тутилган бошқа мажбуриятларни ҳам олиши мумкин.

13. Ўзбекистон Республикасининг боғдорчилик-узумчилик ер участкаларига меросга қолдириладиган умрбод эгалик қилиш ҳуқуқини олган фуқаролари ширкат аъзолари ҳисобланадилар.

14. Ширкатга аъзолик боғдорчилик-узумчилик ер участкалари эгаларида ширкат аъзоларининг умумий йиғилишида ширкат таркибига қабул қилиш тўғрисида қарор чиққан кундан бошлаб пайдо бўлади.

15. Ширкатга аъзолик қуйидаги ҳолларда тўхтатилади:

ер ҳақидаги қонунларга мувофиқ ер участкасига бўлган ҳуқуқнинг тўхтатилиши;

иморат ва иншоотга мулк ҳуқуқининг тўхтатилиши;

ширкатнинг тугатилиши;

аъзонинг ёзма ариза бўйича ширкатдан ихтиёрий чиқиши.

Ўзбекистон Республикаси фуқаролигидан чиққан ёки бошқа давлат фуқаролигини қабул қилган фуқароларнинг ширкатга аъзолигини тўхтатилиши;

Ширкатга аъзолик қонунчиликда назарда тутилган бошқа ҳолларда ҳам тўхтатилиши мумкин.

16. Ер участкасига бўлган ҳуқуқнинг бекор қилиниши қонунларда белгиланган тартибда амалга оширилади.

Ер участкасини олиб қўйиш ҳоллари ер участкасига бўлган ҳуқуқ бекор қилинганда ширкат аъзоларининг кўрган зарарлари қонунда белгиланган тартибда тўланади.

17. Ушбу Низомнинг 15-бандида кўрсатилган асослар бўйича ширкатдан аъзоларни чиқариш ширкат бошқарувининг қарори билан амалга оширилади.

Бўшаб қолган ер участкаси давлат мулки сифатида давлат рўйхатидан ўтказилади ва ушбу ер участкасига бўлган ҳуқуқлар электрон онлайн-аукцион орқали реализация қилинади.

Агар фуқаролар ёки улар билан бирга яшайдиган ва у билан умумий хўжалик юритадиган уларнинг оила аъзолари деҳқон хўжалигини юритиш учун томорқа ер участкаларидан фойдалансалар ёки бошқа ширкатнинг аъзолари ҳисоблансалар бундай фуқаролар ширкат аъзолари бўлиши мумкин эмас.

18. Ширкат ташкил этилган ҳудуддаги иморатни сотиб олувчи шахслар уларда иморат ва иншоотга мулк ҳуқуқи пайдо бўлган ва улар ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши қарори билан ширкат аъзолигига қабул қилинган пайтдан бошлаб ширкат аъзоларига айланадилар.

Ширкат аъзосининг боғдорчилик-узумчилик ер участкасидаги кўчмас мулк объектига бўлган ҳуқуқларни бериш билан боғлиқ битимлар нотариал тасдиқланиши ва давлат рўйхатидан ўтказилиши керак.

19. Ширкат аъзолари қуйидаги бадалларни тўлайдилар:

кириш бадаллари — ташкилий сарф-харажатларга ва ҳужжатларни расмийлаштиришга ширкат аъзолари томонидан тўланган пул маблағлари;

аъзолик бадаллари — ширкат билан меҳнат шартномалари тузган ходимлар меҳнатига ҳақ тўлаш ва ширкатнинг бошқа жорий харажатлари учун ҳар ойда тўланадиган пул маблағлари;

мақсадли бадаллар — умумий фойдаланиладиган объектларни сотиб олиш (ташкил этиш) учун тўланган пул маблағлари.

20. Ҳар бир бадал турининг миқдори ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши қарори билан белгиланади.

21. Ширкат аъзоси:

ширкатнинг бошқа аъзолари розилигисиз ўз мол-мулкини мустақил тасарруф этиш;

боғдорчилик-узумчилик ер участкасининг мақсадли вазифасига мувофиқ унда мустақил хўжалик юритиш;

шаҳарсозлик, экологик, санитария-гигиена, ёнғинга қарши ва бошқа норматив ҳужжатларга мувофиқ боғдорчилик-узумчилик ер участкасида мавжуд иморатлар ва иншоотларни реконструкция қилиш ва қуриш;

ҳам шахсан ўзи, ҳам ўз вакили орқали ширкат фаолиятида қатнашиш, шунингдек ширкатнинг бошқарув органларига сайлаш ва сайланиш;

ширкат фаолияти бошқарувини такомиллаштириш, унинг органлари ишидаги камчиликларни бартараф этиш юзасидан таклифлар киритиш;

ширкатнинг фаолияти, мол-мулкининг ҳолати ва қилинган сарф-харажатлари тўғрисида маълумот олиш;

ширкат аъзолари умумий йиғилиши ва ширкат бошқарувининг унинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини бузадиган қарорларини ҳақиқий эмас деб эътироф этиш тўғрисида судга мурожаат қилиш;

қонунчиликда назарда тутилган бошқа хатти-ҳаракатларни амалга ошириш ҳуқуқига эга.

22. Ширкат аъзоси:

ширкат аъзолари умумий йиғилиши ва ширкат бошқарувининг қарорларини бажаришга;

боғдорчилик-узумчилик ер участкасидан унинг мақсадли вазифаларига мувофиқ фойдаланишга;

шаҳарсозлик, экология, техник, ёнғинга қарши ҳамда санитария қоидаларига ва боғдорчилик-узумчилик ер участкасини сақлаш меъёрларига риоя қилишга;

умумий мулкни сақлаш ва таъмирлаш бўйича харажатларни қоплаш учун зарур бўлган кириш, аъзолик ва мақсадли бадалларни ўзига тегишли ер участкаси майдони улушига мутаносиб равишда ўз вақтида тўлашга ва харажатларда қатнашишга, коммунал хизматларни ўз вақтида тўлашга;

солиқлар ва бошқа мажбурий тўловларни ўз вақтида тўлашга;

умумий мулк объектларидан бошқа мулкдорларнинг ҳуқуқлари ва манфаатларини бузмасдан фақат уларнинг тўғридан-тўғри вазифасига кўра фойдаланишга;

умумий мулк объектларини тиклаш зарур бўлганда ёки ширкатнинг бошқа аъзолари мол-мулкига етказилиши эҳтимоли бўлган зарарнинг олдини олиш учун боғдорчилик-узумчилик ер участкасига киришни таъминлашга мажбур.

Ширкат аъзолари қонунчиликда назарда тутилган бошқа мажбуриятларни ҳам олиши мумкин.

23. Умумий фойдаланиладиган мол-мулк ширкат томонидан кириш бадаллари ва мақсадли бадаллар ҳисобига сотиб олинади ёки ташкил этилади.

24. Умумий фойдаланиладиган мол-мулк ширкатнинг якка тартибда боғдорчилик ва узумчилик билан шуғулланадиган аъзоларининг умумий улушли мулки ҳисобланади.

25. Ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши қарори бўйича ташкил этилган махсус жамғарма маблағлари ҳисобига сотиб олинган ёки ташкил этилган умумий фойдаланиладиган мол-мулк ширкатнинг мол-мулки ҳисобланади.

26. Ширкатнинг хўжалик фаолиятидан олинган даромадлар, шунингдек қонунчиликка мувофиқ ширкатга берилган маблағлар махсус жамғармани ташкил этади.

27. Махсус жамғарма маблағлари ширкат фаолиятининг мақсадлари ва предметини амалга ошириш учун сарфланади.

28. Санитария, ёнғинга қарши, техник талабларга жавоб берадиган, доимий яшаш учун фойдаланишга яроқли бўлган иморатлар ширкат аъзосининг аризасига кўра ҳамда қурилиш органларининг хулосаси бўйича турар жой тоифасига ўтказилиши мумкин.

Бунда, ширкат аъзосининг мавжуд ер участкаси ва ер участкасида жойлашган иморатлар давлат рўйхатидан ўтказилган бўлиши шарт.

Ер участкасида жойлашган иморатларни турар жой тоифасига ўтказиш Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 18 майдаги 370-сон қарори билан тасдиқланган Объектни қайта ихтисослаштириш ва реконструкция қилишга рухсатнома бериш бўйича давлат хизматлари кўрсатишнинг маъмурий регламенти асосида амалга оширилади.

29. Қуйидагилар ширкатнинг бошқарув органлари ҳисобланади:

ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши;

ширкат бошқаруви;

тафтиш комиссияси.

30. Ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши ширкатни бошқаришнинг юқори органи ҳисобланади. Умумий йиғилиш бир йилда камида бир марта чақирилади.

31. Ширкат аъзоларининг йиллик умумий йиғилиши молиявий йил тамом бўлгандан кейин 60 кундан кечикмай ўтказилади.

Ширкат аъзоларининг навбатдан ташқари умумий йиғилиши бошқарувнинг, ширкат аъзолари умумий сонининг камида 10 фоизини ташкил этадиган ширкат аъзоларининг ташаббуси билан, шунингдек тафтиш комиссияси ёки маҳаллий давлат ҳокимияти органларининг талаби бўйича чақирилиши мумкин.

32. Ширкат аъзоларининг умумий йиғилишини чақириш тартиби ширкатнинг таъсис ҳужжатларида белгиланади.

33. Қуйидаги масалаларни ҳал этиш ширкат аъзолари умумий йиғилишининг мутлақ ваколатига киради:

ширкат уставини тасдиқлаш, унга ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ёки ширкатнинг янги таҳрирдаги уставини тасдиқлаш;

бошқарувни ва тафтиш комиссиясини сайлаш ҳамда уларнинг ваколатларини муддатидан олдин тўхтатиш;

даромадлар ва харажатларнинг йиллик сметасини, шунингдек унинг ижроси тўғрисидаги ҳисоботни тасдиқлаш, ширкатнинг кириш, аъзолик ва мақсадли бадаллари миқдорларини белгилаш;

ширкатнинг махсус жамғармасини ташкил этиш;

ширкат аъзоларининг бошқарув раисининг фаолиятига ва ширкатнинг тафтиш комиссиясига тегишли аризалари ва шикоятларини кўриб чиқиш;

ширкатнинг штатдаги ходимлари ички меҳнат тартиби қоидаларини қабул қилиш ва ўзгартириш;

қонунчиликда белгиланган тартибда асбоб-ускуналар, анжомлар ва бошқа моддий бойликларни сотиб олиш, сотиш, бериш, алмаштириш, ижарага бериш тўғрисида, шунингдек уларни балансдан чиқариш ҳақида қарорлар қабул қилиш;

ширкатнинг ҳудудида иморатлар солиш ва иншоотларни тиклаш, уставда қайд этилган мақсадларни бажариш учун кўчмас мулкни сотиб олиш тўғрисида қарорлар қабул қилиш;

қарз маблағлари, шу жумладан банк кредитлари олиш тўғрисида қарор қабул қилиш;

ширкатнинг хўжалик фаолиятидан олинган даромаддан фойдаланиш йўналишларини белгилаш;

ширкатга янги аъзоларни қабул қилиш ва аъзоларни ширкатдан чиқариш;

ширкатни қайта ташкил этиш ва тугатиш;

қонунчиликда ва ширкатнинг таъсис ҳужжатларида назарда тутилган бошқа масалаларни ҳал этиш.

Қонунчиликка мувофиқ бошқа масалалар ҳам ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши ваколатига тегишли бўлиши мумкин.

Ширкат аъзоларининг камида 2/3 қисми ҳозир бўлганда, ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши томонидан қарор қабул қилинади.

34. Ширкатнинг жорий фаолиятига раҳбарлик қилиш бошқарув томонидан амалга оширилади.

35. Ширкат бошқаруви умумий йиғилиш томонидан ширкат аъзолари орасидан етти кишидан кам бўлмаган, шу жумладан, Бошқарув раисидан иборат таркибда сайланади.

Бошқарув аъзоларининг номзодлари ширкатнинг исталган аъзоси томонидан тавсия этилиши мумкин.

Бошқарув аъзоларини сайлаш очиқ овоз бериш йўли билан амалга оширилади.

35¹. Бошқарувда бўш қолган ўринни навбатдан ташқари йиғилиш қарорига кўра тўлдириш мумкин, бунда йиғилиш Бошқарув таркибидан бирон-бир аъзо чиқиб кетгандан сўнг кўпи билан уч ойдан кечикмай чақирилади.

36. Бошқарув аъзоларини сайлаш, шунингдек ширкатнинг Бошқарув фаолиятини амалга ошириш тартиби мазкур Низомда белгиланган қоидалардан келиб чиққан ҳолда, ширкат уставида белгиланади.

37. Қуйидаги масалаларни ҳал этиш бошқарув ваколатига киради:

умумий йиғилишни чақириш ва ўтказишни ташкил этиш;

даромадлар ва харажатларнинг йиллик сметаси лойиҳасини, шунингдек унинг ижроси тўғрисидаги ҳисоботни тузиш;

умумий фойдаланиладиган объектларга хизмат кўрсатиш ва уларни таъмирлаш, шунингдек сақлаш юзасидан шартномалар тузиш;

умумий йиғилиш томонидан тасдиқланган даромадлар ва харажатлар сметасига мувофиқ ширкат маблағларини тасарруф этиш;

ширкат аъзолари томонидан ширкат аъзолари умумий йиғилишида белгиланадиган бадалларнинг ўз вақтида тўланишини назорат қилиш;

иш юритиш, бухгалтерия ҳисоби ва ҳисоботини юритиш;

хўжалик фаолиятини юритиш учун ижро этувчи директорни ёллаш;

ширкатнинг мол-мулкига хизмат кўрсатиш ва хўжалик фаолиятини юритиш, шу жумладан иш юритиш, бухгалтерия ҳисоби ва ҳисоботини юритиш учун ходимлар ёллаш;

қонунчиликка мувофиқ бошқа ваколатлар.

38. Ширкат молия-хўжалик фаолиятини назорат қилиш учун унинг аъзоларининг умумий йиғилиши ширкат аъзоларидан камида уч кишидан иборат таркибда тафтиш комиссияси сайлайди.

39. Тафтиш комиссияси икки йилдан ортиқ бўлмаган муддатга сайланади. Ширкат бошқаруви аъзолари тафтиш комиссияси таркибига кириши мумкин эмас.

40. Ширкатнинг молия-хўжалик фаолиятини ва унинг бошқарувини текшириш учун ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши аудиторлик ташкилотини жалб этиш ҳуқуқига эга.

41. Тафтиш комиссияси:

ширкатнинг молия-хўжалик фаолиятини бир йилда камида бир марта режали тафтишдан ўтказади;

ширкат аъзолари умумий йиғилишига йиллик ҳисобот ҳамда мажбурий тўловлар ва бадаллар миқдорлари бўйича хулосани тақдим этади;

ўз фаолияти тўғрисида умумий йиғилишда ҳисобот беради;

ширкатнинг молия-хўжалик фаолияти юзасидан қонунчилик талабларига, ширкатнинг таъсис ҳужжатларига риоя этилишини назорат қилади.

42. Ширкатни қайта ташкил этиш ва тугатиш ширкат аъзоларининг умумий йиғилиши қарори ёхуд қонунчиликда белгиланган асос бўйича ва тартибда суднинг қарори билан амалга оширилади.

43. Ширкатни тугатишда кредиторларнинг талаблари қондирилгандан кейин қоладиган мол-мулк ширкат аъзолари ўртасида ширкат аъзоларининг ширкат мол-мулкини шакллантиришдаги улушига мутаносиб равишда тақсимланади.