02.04.2026 йилдаги 01/2-12-сон
ONLINE TRANSLATE
Ўзбекистон Республикаси Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг буйруғи, 02.04.2026 йилдаги 01/2-12-сон
Date of entry into force
18.05.2026
Ҳужжат 18.05.2026 00 санаси ҳолатига
Амалдаги версияга ўтиш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҚУРИЛИШ ВА УЙ-ЖОЙ КОММУНАЛ ХЎЖАЛИГИ ВАЗИРИНИНГ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
БУЙРУҒИ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.04.09-21 «Бино ва иншоотларнинг ёнғин автоматикаси тизими. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига қўшимчалар ва ўзгартиришлар киритиш тўғрисида
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2026 йил 18 майда ҳисобга олинди, ҳисоб рақами 400]
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикасининг Шаҳарсозлик кодексига мувофиқ буюраман:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. ШНҚ 2.04.09-21 «Бино ва иншоотларнинг ёнғин автоматикаси тизими. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига (ҳисоб рақами 323, 2024 йил 23 декабрь) иловага мувофиқ қўшимчалар ва ўзгартиришлар киритилсин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Мазкур буйруқ Ўзбекистон Республикаси Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ва Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги соҳасида назорат қилиш инспекцияси билан келишилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Мазкур буйруқ расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга киради.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Вазир Ш. ХИДОЯТОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Тошкент ш.,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2026 йил 2 апрель,
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
01/2-12-сон
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Келишилди:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Фавқулодда вазиятлар вазири А. ИКРАМОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2026 йил 25 март
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги соҳасида назорат қилиш инспекцияси бошлиғининг биринчи ўринбосари Ж. ЖАББОРОВ
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2026 йил 6 март
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ўзбекистон Республикаси қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазирининг 2026 йил 2 апрелдаги 01/2-12-сон буйруғига
ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.04.09-21 «Бино ва иншоотларнинг ёнғин автоматикаси тизими. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига киритилаётган қўшимчалар ва ўзгартиришлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. 1-банд қуйидаги мазмундаги хатбошилар билан тўлдирилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
«ГОСТ 9941-2022 «Коррозияга чидамли юқори легирланган пўлатлардан совуқ деформацияланган чоксиз қувурлар. Техник шартлар» (расмий манба: Трубы бесшовные холоднодеформированные из коррозионно-стойких высоколегированных сталей. Технические условия);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ГОСТ 32598-2013 «Сув ва газ учун юмалоқ кесимли мис қувурлар. Техник шартлар» (расмий манба: Трубы медные круглого сечения для воды и газа. Технические условия).».
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. 248-банд қуйидаги мазмундаги хатбошилар билан тўлдирилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
«Кўп квартирали турар жой биноларида ўрнатилган автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг сигналлари параллел равишда кўп квартирали уйларни бошқариш органларининг авария-диспетчерлик хизматига узатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Одамлар оммавий бўладиган, қават майдони 1500 м2 дан ортиқ ва қаватлари сони икки қаватдан кўп бўлган савдо ҳамда савдо-кўнгилочар мажмуаларда, шунингдек барча баланд биноларда ўрнатилган автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг сигналлари параллел равишда энг яқин ёнғин-қутқарув қисмининг диспетчерлик хизматига узатилиши керак.».
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Қуйидаги мазмундаги 101-боб билан тўлдирилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
«101-боб. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1-§. Умумий қоидалар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2551. Одамлар оммавий йиғиладиган кўп функцияли бинолар ва мажмуаларда жойлашган умумий овқатланиш корхоналарида (ресторанлар, кафетерийлар, фуд-кортлар, ошхоналар ва озиқ-овқат маҳсулотларини тайёрлаш хоналарида), шунингдек меҳмонхоналар, баланд бинолар ҳамда кўп қаватли турар жой биноларининг нотурар қисмларида жойлашган ошхона (бундан буён матнда ошхона деб юритилади) блокларида очиқ аланга ёки қиздирилган ёғдан фойдаланиладиган қуйидаги технологик жиҳозлар ўрнатилганда ҳамда ушбу жиҳозларнинг умумий иссиқлик қуввати 20 кВтдан ортиқ бўлган ҳолларда автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари назарда тутилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
пишириш ва қовуриш плиталари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қиздирилган ёғда қовуриш ускуналари (фритюрницалар);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
гриллар, мангаллар, печлар ҳамда шунга ўхшаш иссиқлик ҳосил қилувчи ускуналар.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2552. Ошхона жиҳозларининг қуйидаги қисмлари автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари билан ҳимояланган бўлиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ошхона жиҳозларининг юзалари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳаво тортиш (сўриш) зонтларининг ички ҳажми;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёғ ажратувчи (йиғувчи) фильтрлар;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
биринчи ёнғинга қарши тўсиққача бўлган ҳаво тортиш (сўриш) қувурларининг ички бўшлиғи.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2553. Ошхона жиҳозларининг умумий иссиқлик қуввати мазкур ШНҚнинг 91-иловасига мувофиқ аниқланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2-§. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг турлари ва ўт ўчириш моддалари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2554. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг тури ва сони ошхона жиҳозларининг тури, қуввати, миқдори, шунингдек атроф-муҳит шароитларини ҳисобга олган ҳолда аниқланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2555. Ошхона жиҳозлари учун мўлжалланган ҳар бир автоматик ёнғин ўчириш қурилмаси фақат битта ҳимояланадиган майдонни ёнғиндан ҳимоя қилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2556. Битта ҳимояланадиган майдонни ёнғиндан ҳимоя қилиш учун бир нечта автоматик ёнғин ўчириш қурилмаси талаб этилганда, уларнинг бир вақтда ишга туширилиши таъминланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2557. Ошхона жиҳозлари зонасида қиздирилган ёғ ва мойлар билан алоқада бўлиши мумкин бўлган сувли автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларини қўллашга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2558. Ошхона жиҳозлари учун қуйидаги турдаги автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларини қўллашга йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
мойларни ўчириш учун мўлжалланган суюқ модда асосидаги ёнғин ўчириш қурилмаларини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
махсус мақсадлар учун мўлжалланган кўпикли қурилмаларни.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2559. Ёнғинни ўчириш моддалари одамлар ва асбоб-ускуналар учун хавфсиз бўлиши, шунингдек ишга тушганда заҳарли моддалар ҳосил қилмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3-§. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг қисмларини лойиҳалаш ва жойлаштириш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25510. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларида автоматик ҳамда қўлда (механик) ишга тушириш имконияти бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25511. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг элементлари ошхона жиҳозларининг нормал ишлашига тўсқинлик қилмаслиги ҳамда шамоллатиш тизимининг бевосита ҳаво оқими таъсир зонасида жойлаштирилмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25512. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари ишга туширилганда, ошхона жиҳозларига газ (суюқ ёқилғи) узатишни тўсувчи клапан ҳамда электр таъминоти автоматик равишда ёпилиши (ўчирилиши) лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25513. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг бошқарув, хабарлаш ҳамда қўлда ишга тушириш жиҳозлари улардан фойдаланиш, назорат қилиш ва техник хизмат кўрсатиш ишларини бажариш учун қулай жойлаштирилган бўлиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25514. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг бошқарув қурилмалари ёнғин ўчириш қурилмасининг ишчи ҳолатини тўлиқ акс эттириши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25515. Барча ишга тушириш қурилмалари механик, атроф-муҳит ҳамда бошқа таъсирлар натижасида тизимнинг тасодифий ишга тушишига йўл қўймайдиган тарзда лойиҳаланиши, жойлаштирилиши ва ҳимояланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25516. Ёнғин ўчириш тизимининг қўлда ишга тушириш қурилмалари ва ажратувчи клапанлари жойлашган жойларда аниқ ҳамда яхши кўринадиган белгилар ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4-§. Пуркагичлар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25517. Пуркагичларнинг сони, тури ва жойлашуви қуйидагиларни ҳисобга олган ҳолда қабул қилиниши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ошхона жиҳозларининг ўлчамлари;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ўрнатиш баландлиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
сўриб олинадиган ҳаво оқимининг жадаллиги;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳимоя қилинадиган зонанинг тўлиқ қамраб олиниши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25518. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари ишга туширилганда, битта ҳимояланадиган майдон доирасида жойлашган барча пуркагичлар ёнғин ўчириш моддасининг бир вақтда берилишини ҳамда ҳимояланадиган юзага бир текис пуркалишини таъминлаши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25519. Ҳаво тортиш (сўриш) зонтини ҳимоя қилиш учун пуркагичлар ёғ тутувчи фильтрларнинг юқори қисмида жойлаштирилиши, бунда горизонтал пуркаш усулини қўллашга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25520. Ҳар бир дудбуроннинг зонтга уланиш жойининг ички қисмида камида битта пуркагич ўрнатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25521. Дудбурон вертикал йўналишда жойлашган бўлса, унинг ички қисмини ҳимоя қилиш учун пуркагич зонтнинг энг яқин кириш жойидан дудбурон ичкарисига кўра камида 6 м масофада йўналтирилиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25522. Пуркагичлар ўрнатилгандан сўнг уларнинг тури, техник хусусиятлари, ўрнатиш жойи ҳамда пуркаш тешикларининг йўналиши лойиҳа талабларига мувофиқ текширилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25523. Пуркагичларни ўрнатишда уларнинг зичловчи элементлари ва ички қисмларига бегона жисмлар тушишининг олдини олиш чоралари кўрилиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25524. Пуркагичларнинг пурковчи тешиклари чанг ёки мой билан тиқилиб қолишини олдини олиш учун улар ҳимоя қопқоқчалар билан жиҳозланиши ҳамда ўт ўчириш моддаси берилганда улар автоматик тарзда очилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5-§. Қўзғатувчи тизим
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25525. Қўзғатувчи тизим қуйидаги вазифаларни таъминлаши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёнғин содир бўлганда ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари автоматик ишга туширилишини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ходимлар томонидан ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларини қўлда ишга тушириш имкониятини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қурилманинг ишга тушганлиги тўғрисидаги сигналлар узатилишини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳимояланадиган ускуналарнинг электр энергияси ва ёқилғи манбаларини ўчириш бўйича буйруқлар шакллантирилишини;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бинодаги бошқа муҳандислик тизимлари ҳамда ёнғин сигнализацияси тизимлари билан ўзаро алоқани.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25526. Қўлда ва автоматик қўзғатиш занжирлари функционал жиҳатдан мустақил бўлиши зарур.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25527. Қўзғатувчи тизим элементлари қуйидаги таъсирлардан ҳимояланган бўлиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
механик шикастланишлардан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
юқори ҳарорат, намлик ҳамда ёғ қатламлари таъсиридан;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ходимлар томонидан тизимнинг тасодифий ёки қасддан ўчирилишидан.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25528. Қўзғатувчи тизим ва бинодаги бошқа тизимларнинг ҳолатидан қатъи назар ишчи қобилиятини сақлаб қолиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6-§. Автоматик тарзда ишга тушириш (қўзғатиш)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25529. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг автоматик ишга туширилиши иссиқликни аниқлаш воситалари орқали таъминланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25530. Иссиқликни аниқлаш воситалари ошхонанинг хоналарига мос бўлган ёғ тутуни, буғ ҳамда юқори намлик таъсирига чидамли бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25531. Автоматик иссиқликни аниқлаш воситалари сифатида қуйидагиларни қўллашга йўл қўйилади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
чизиқли иссиқлик хабарлагичлари (термокабеллар);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
иссиқликка сезгир элементлар (енгил эрувчи қулфлар);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари таркибига кирувчи бошқа иссиқлик хабарлагичлари.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25532. Автоматик иссиқликни аниқлаш воситалари қуйидаги жойларда ўрнатилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
тутун сўрувчи зонт остида ҳимояланадиган зона бўйлаб тўлиқ узунлиги бўйича;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳаво сўрувчи каналларнинг кириш зонасида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳимояланадиган ҳар бир ошхона жиҳози устида.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25533. Автоматик ишга тушириш элементларининг ишга тушиш ҳарорати ошхона жиҳозларининг нормал иш ҳароратларини ҳисобга олган ҳолда танланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25534. Автоматик иссиқликни аниқлаш воситалари фаоллашганда, ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари дарҳол ишга туширилишини таъминлаши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7-§. Қўлда ишга тушириш (қўзғатиш)
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25535. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари қўлда ишга тушириш мосламаси билан жиҳозланган бўлиши ҳамда қурилмадаги автоматик аниқлаш воситаларининг ҳолатидан қатъи назар уни ишга тушириш имконияти бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25536. Қўлда ишга тушириш мосламаси қуйидагиларга мувофиқ ўрнатилиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
эвакуация йўлида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
аланга таъсири эҳтимоли мавжуд бўлган зонадан ташқарида;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ишга тушириш учун қулай жойда.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25537. Қўлда ишга тушириш мосламаси унинг вазифаси ҳамда ишга тушириш тартиби кўрсатилган аниқ белги билан жиҳозланган бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25538. Қўлда ишга тушириш мосламаси фаоллаштирилганда қуйидагилар таъминланиши лозим:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёнғин ўчириш қурилмасининг ишга туширилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
электр таъминоти ҳамда газ ёқилғиси манбаларининг узилиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қурилманинг ишга тушганлиги тўғрисидаги сигналларнинг шакллантирилиши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25539. Қўзғатувчи тизимнинг автоматик қисми ишдан чиққанда қўлда ишга тушириш мосламаси ўз ишчанлик қобилиятини сақлаб қолиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
8-§. Сигнализация ва индикация
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25540. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари ўрнатилган хона «Ёнғин ўчириш қурилмасини ишга тушириш» ёзувли ёруғлик таблолари, товушли ҳамда ёруғлик хабарчилари билан таъминланган бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25541. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг бошқарув жиҳозлари қуйидагиларга сигналларни узатиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ёруғлик ва (ёки) товушли хабарчиларига;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бинонинг умумий ёнғин сигнализацияси тизимига ёки диспетчерлик пунктига.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
9-§. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларини лойиҳалаштириш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25542. Ошхона жиҳозлари учун автоматик ёнғин ўчириш қурилмаларининг ҳимоя майдони, ҳимоя қилинаётган жиҳознинг геометрик ўлчамларидан келиб чиққан ҳолда белгиланиши ҳамда қуйидагилар инобатга олиниши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ошхона жиҳозлари учун ҳимоя доираси уларнинг максимал горизонтал проекция майдонига кўра аниқланиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳаво тортиш (сўриш) зонтлар учун ҳимоя доираси уларнинг ёғ тутувчи фильтрларининг юзасига кўра белгиланиши;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ҳаво тортиш (сўриш) каналлари учун ҳимоя доираси ҳимояланадиган каналларнинг ички майдонидан келиб чиқиб аниқланиши.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25543. Ҳимояланадиган зона учун талаб этиладиган пуркагичлар сонини ҳисоблаш усули ушбу ШНҚнинг 92-иловасида келтирилган.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
10-§. Ўт ўчириш моддасини сақлаш сиғимлари
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25544. Ёнғин ўчириш моддасини сақлаш сиғимлари ҳимояланадиган ошхона жиҳозларига яқин жойда жойлаштирилиши ҳамда коррозиядан ҳимояланган бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25545. Ёнғин ўчириш моддасини сақлаш сиғимлари жойлашган ҳудуддаги муҳит ҳарорати 4 °C дан 55 °C гача бўлиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25546. Ёнғин ўчириш моддасини сақлаш сиғимларининг жойлашуви уларни кўрикдан ўтказиш ва техник хизмат кўрсатиш имконини таъминлаши, шунингдек мой буғлари ҳамда иссиқлик манбалари таъсиридан ҳоли бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25547. Ишчи (сиқиб чиқарувчи) газ сифатида инерт газдан фойдаланилиши, бунда сиғимдаги ишчи газ босими 6,0 МПа дан ёки ишлаб чиқарувчининг техник ҳужжатларида белгиланган босим қийматидан ошмаслиги керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25548. Ёнғин ўчириш моддасини сақлаш сиғимлари ишончли тарзда ўрнатилиши ва маҳкамланиши, шунингдек лойиҳа ҳужжатларида назарда тутилган ечимларга мувофиқ бўлиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
11-§. Қувур арматураси ва фитинглар
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25549. Қувур ўтказгичлар, арматура ва фитинглар мазкур ШНҚда келтирилган атроф-муҳит ҳарорати оралиғида ишчи босимга бардош беришини таъминлаши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25550. Ёнғин ўчириш моддасини сақлаш сиғимларидан ташқарида жойлашган, ёнғин ўчириш моддасини узатишга мўлжалланган қувурлар зангламайдиган пўлатдан тайёрланган чоксиз қувурлардан иборат бўлиши лозим. Бунда уларнинг сифати ГОСТ 9941-2022 га мувофиқ бўлиши тавсия этилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Углеродли пўлат ва композит қувурлардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25551. Ишчи газни етказиб берувчи қувурлар мис қувурлардан ёки юқори босимга мўлжалланган шланглардан тайёрланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Мис қувурлар қўлланилганда уларнинг сифати ГОСТ 32598-2013 га мувофиқ бўлиши тавсия этилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25552. Қувурлар диаметри ўзгарганда ўтказгичлардан фойдаланиш керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25553. Қувурлар доимий (стационар) таянчлар ва осмалар билан жиҳозланиши, бунда таянчлар ҳамда осмалар орасидаги масофа 2,5 м дан ошмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25554. Полимер қувурлардан фойдаланишга йўл қўйилмайди.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25555. Қувурлар ишончли тарзда маҳкамланиши, таянчлар ва осмалар орасидаги масофа лойиҳа талабларига мос келиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
25556. Қувурлар конструкцияси гидравлик синовлар ўтказиш ва ҳаво билан пуркаш имкониятини таъминлаши керак.».
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
4. Қуйидаги мазмундаги 3261-3262-бандлар билан тўлдирилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
«3261. Кўп квартирали турар жой биноларида ўрнатилган ёнғин сигнализацияси тизимининг сигналлари параллел равишда кўп квартирали уйларни бошқариш органларининг авария-диспетчерлик хизматига узатилиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3262. Одамлар оммавий бўладиган, қават майдони 1500 м2 дан ва қаватлари сони икки қаватдан кўп бўлган савдо ва савдо-кўнгилочар мажмуаларда, шунингдек барча баланд биноларда ўрнатилган ёнғин сигнализацияси тизимининг сигналлари параллел равишда энг яқин ёнғин-қутқарув қисмининг диспетчерлик хизматига автоматик узатилиши керак.».
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5. 1-илованинг 1-жадвалида:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
а) «I. Бинолар» қисмида:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қуйидаги мазмундаги 11-позиция билан тўлдирилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

«

 

 

11. Кўп квартирали турар жой бинолари

баландлиги 50 м ва ундан баланд

майдонидан қатъий назар

 

 

»;

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
б) «Изоҳлар» қисми қуйидаги мазмундаги бандлар билан тўлдирилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
«4. Баландлиги 28 м гача бўлган турар жой объектларида ошхоналар ва квартира ички йўлаклари ёнғин сигнализацияси тизими билан жиҳозланиши лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Баландлиги 28 м дан 50 м гача бўлган турар жой объектларида эса квартираларнинг барча хоналари, шунингдек қават холлари ва йўлаклари манзилли ёнғин сигнализацияси тизими билан жиҳозланиши керак.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
5. Баландлиги 50 м ва ундан баланд бўлган турар жой объектлари ёнғин сигнализацияси тизими билан бирга автоматик ёнғин ўчириш қурилмаси билан жиҳозланиши лозим.»;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
д) «IV. Жиҳозлар» қисми қуйидаги мазмундаги позициялар билан тўлдирилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

«

 

 

61. Одамлар оммавий йиғиладиган кўп функцияли бинолар ва мажмуаларда

Майдонидан қатъи назар

 

62. Умумий овқатланиш корхоналарида (ресторанлар, кафетерийлар, фудкортлар, ошхоналар ва озиқ-овқат маҳсулотларини тайёрлаш жойлари)

Майдонидан қатъи назар ошхона жиҳозларининг умумий иссиқлик қуввати 20 кВт дан ошса

 

63. Меҳмонхоналар, баланд қаватли бинолар, кўп қаватли турар жой биноларининг нотурар қисмларида

Майдонидан қатъи назар

 

 

 

».

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
6. Мазкур қўшимчалар ва ўзгартиришларнинг иловасига мувофиқ таҳрирдаги 91 ва 92-иловалар билан тўлдирсин.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.04.09-21 «Бино ва иншоотларнинг ёнғин автоматикаси тизими. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига киритилаётган қўшимчалар ва ўзгартиришларга
ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
«ШНҚ 2.04.09-21 «Бино ва иншоотларнинг ёнғин автоматикаси тизими. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
91-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ошхона жиҳозларининг умумий иссиқлик қувватини аниқлаш
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ошхона жиҳозларининг умумий иссиқлик қуввати паспорт маълумотларига кўра барча иссиқлик ишлаб чиқарувчи асбобларнинг иссиқлик қувватларини жамлаш орқали аниқланади ҳамда уларнинг ишлаш режими ва бир вақтда ишлатилиш коэффициентлари ҳисобга олган ҳолда қуйидаги формула бўйича ҳисобланади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ni — и-ускуналарининг номинал иссиқлик қуввати, кВт;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ko,i — бир вақтдаги ишлаш коэффициенти;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Kz,i — юкланиш (қувватдан фойдаланиш) коэффициенти.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Бир вақтлилик коэффициенти Ko
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Жиҳозлар сони

Ko

1-2

1,0

3 — 5

0,7-0,8

6 — 10

0,6-0,7

>10

0,5-0,6

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Юкланиш коэффициенти Kz
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

Жиҳоз тури

Kz

Электроплиталар

0,65

Газ плиталари

0,55

Қовуриш жавонлари

0,75

Овқат пишириш қозонлари

0,7

Буғ конвекторлари

0,6

Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Изоҳ:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Газ жиҳозлари ва суюқ ёқилғида ишлайдиган ошхона жиҳозлар учун горелкаларнинг иссиқлик қуввати, электр жиҳозлари учун эса электр қуввати ҳисобга олинади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Масалан, ҳисоблаш намунаси:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
жиҳозлар: электроплита — 12 кВт, қовуриш жавони — 8 кВт, буғ конвектори — 10 кВт;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
қабул қилинади: Kb =0,7 ва Kyu =0,6. бунда Nyigʻ=(12+8+10)×0,7×(0,65+0,75+0,6)=42 кВт.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
ШНҚ 2.04.09-21 «Бино ва иншоотларнинг ёнғин автоматикаси тизими. Лойиҳалаш талаблари» шаҳарсозлик нормалари ва қоидаларига
92-ИЛОВА
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Ҳимояланадиган зона учун талаб этиладиган пуркагичлар сонини ҳисоблаш усули
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1. Ҳимояланган зона доирасидаги пуркагичларнинг талаб этиладиган сони ошхона ускунасининг ҳимояланган майдонидан келиб чиқиб, шунингдек битта пуркагичнинг меъёрий пуркаш майдонини ҳисобга олган ҳолда аниқланади ва қуйидаги формула бўйича ҳисобланади:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
N — талаб этиладиган пуркагичлар сони, дона. (катта томонга яхлитлаб қабул қилинади);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S бир зона доирасидаги ошхона жиҳозларининг умумий ҳимояланган майдони, м2. S миқдори битта ҳимояланган зонага кирувчи жиҳозларнинг (плиталар, қиздирилган ёғда қовуриш ускуналар (фритюрницалар), гриллар, қовуриш юзалари) майдонидан келиб чиқиб аниқланади;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
S0битта пуркагич ёрдамида самарали ҳимояланадиган меъёрий майдони, м2.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Агар жиҳознинг шакли мураккаб ёки чўзинчоқ бўлса, пуркагичларни бир текисда жойлаштирилган ҳолда бир нечта шартли майдончаларга бўлишга йўл қўйилади.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
2. Ҳимояланадиган ҳар бир зонадаги пуркагичларнинг энг кам сони унинг майдонидан қатъи назар биттадан кам бўлмаслиги лозим.
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
3. Ошхона жиҳозлари учун ёнғин ўчириш тизимларидаги ўт ўчирувчи модданинг ҳисобий ҳажми қуйидаги формула асосида аниқланиши керак:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
бу ерда:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
m — ошхона жиҳозлари учун мўлжалланган ўт ўчирувчи модданинг ҳисобий ҳажми (л ёки кг);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
1.05 ~ 1.1 — захира коэффициенти (тизим қувурлари, арматура ва технологик йўқотишларни ҳисобга олиш учун);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Nҳимояланган зонада зарур бўлган пуркагичлар сони;
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
Q — битта жиҳоз учун ўт ўчириш модданинг меъёрий берилиш сарфи (л/с);
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
t — ёнғин ўчиришнинг ҳисобий давомийлиги (с). Ёнғин ўчиришнинг ҳисобий давомийлиги (с) ишлаб чиқарувчининг техник ҳужжатларига мувофиқ аниқланади.».
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element
7. 12-илованинг 2-жадвали 19-позицияси қуйидаги таҳрирда баён этилсин:
Suggestion to the documentListen to audioGet a link from a document element

 «

 

 

 

 

 

 

 

 

19. Турар жой бинолари

 

5 — 10 гача

+

 

 

 

 

 

10 — 16 гача

 

+

 

 

 

 

17 — 33 гача

 

 

+

 

 

Баландлиги 50 м дан 100 м гача бўлган бинолар

34 — 50 гача

 

 

 

+

 

Баландлиги 100 м дан 150 м гача бўлган бинолар

51 ва ундан юқори

 

 

 

 

+

Баландлиги 150 м ва ундан баланд бинолар

 

 

 

 

 

 

 

 

».