Oʻzbekiston Respublikasining “Oʻzbekiston Respublikasining Markaziy banki toʻgʻrisida”gi va 2025-yil 17-apreldagi OʻRQ-1058-son “Tadbirkorlik subyektlarini moliyaviy qoʻllab-quvvatlash tizimi takomillashtirilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida”gi qonunlariga muvofiq Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvi qaror qiladi:

1. Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruvining 2020-yil 27-iyundagi 15/9-son qarori (roʻyxat raqami 3263, 2020-yil 30-iyun) (Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 30.06.2020-y., 10/20/3263/1100-son) bilan tasdiqlangan Nobank kredit tashkilotlarida buxgalteriya hisobini yuritish tartibi toʻgʻrisidagi yoʻriqnomaga ilovaga muvofiq oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritilsin.

2. Mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.

1. Muqaddima quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Mazkur Yoʻriqnoma mikromoliya tashkilotlari, lombardlar, ipotekani qayta moliyalashtirish, faktoring va kafolatlar berish tashkilotlari (bundan buyon matnda nobank kredit tashkiloti deb yuritiladi) uchun buxgalteriya hisobini yuritish va buxgalteriya ishlarini tashkil qilish tartibini belgilaydi.”.

2. 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“2. Mikromoliya tashkilotlari, lombardlar va faktoring tashkilotlari Oʻzbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlari va mazkur Yoʻriqnomaga, ipotekani qayta moliyalashtirish tashkilotlari (bundan buyon matnda ipoteka tashkiloti deb yuritiladi) va kafolatlar berish tashkilotlari Oʻzbekiston Respublikasining qonunchilik hujjatlari, Moliyaviy hisobotlarning xalqaro standartlari va mazkur Yoʻriqnomaga muvofiq oʻz hisob siyosatini ishlab chiqishi, tasdiqlashi va amalda qoʻllashi, shuningdek ish xususiyatlaridan kelib chiqqan holda hujjatlar aylanish tartibini belgilashi lozim.”.

3. 3-bobning nomidagi “Mikromoliya tashkilotlari va lombardlarda” degan soʻzlar “Mikromoliya tashkilotlari, lombardlar va faktoring tashkilotlarida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.

4. 60-bandning birinchi xatboshisi “lombard” degan soʻzdan keyin “va faktoring tashkiloti” degan soʻzlar bilan toʻldirilsin.

5. 76-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“76. Asosiy vositalarga egalik huquqini tasdiqlovchi barcha hujjatlar — ularning bahosi, sugʻurta polisi va boshqa hujjatlari alohida yigʻma jildlarda saqlanishi lozim.”.

6. 101-banddagi “faktoring (pul talabini berish) toʻgʻrisidagi shartnoma” degan soʻzlar “faktoring (pul talabnomasidan boshqa shaxs foydasiga voz kechish evaziga moliyalash) shartnomasi” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.

7. 109-bandning ikkinchi xatboshisi quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“Aktivlarni inventarizatsiya qilish Oʻzbekiston Respublikasi buxgalteriya hisobining milliy standarti (19-sonli BHMS) “Inventarizatsiyani tashkil etish va oʻtkazish”ga (roʻyxat raqami 3548, 2024-yil 12-avgust) asosan amalga oshiriladi.”.

8. 125-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“125. Ushbu hisobvaraqlardagi mablagʻlarni inventarizatsiya qilish Oʻzbekiston Respublikasi buxgalteriya hisobining milliy standarti (19-sonli BHMS) “Inventarizatsiyani tashkil etish va oʻtkazish”ga (roʻyxat raqami 3548, 2024-yil 12-avgust) asosan amalga oshiriladi.”.

9. 4-bobning nomidagi “Ipoteka tashkilotida” degan soʻzlar “Ipoteka tashkiloti va kafolatlar berish tashkilotida” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.

10. 134-banddagi “Ipoteka tashkilotida” degan soʻzlar “Ipoteka tashkiloti va kafolatlar berish tashkilotida (bundan buyon matnda tashkilotlar deb yuritiladi)” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.

11. 135-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:

“135. Tashkilotlarda kassa operatsiyalarini amalga oshirish tartibi amaldagi qonunchilikka muvofiq tashkilotlar tomonidan belgilangan tartibda amalga oshiriladi.”.

12. 136 va 140-bandlardagi “Ipoteka tashkilotida” degan soʻzlar “Tashkilotlarda” degan soʻz bilan almashtirilsin.

13. 137-banddagi “Ipoteka tashkilotining aktivlari (banklarga ajratilgan resurslar” degan soʻzlar “Tashkilotlarning aktivlari (kredit tashkilotlariga ajratilgan resurslar” degan soʻzlar bilan almashtirilsin.

14. 139-banddagi “Ipoteka tashkilotining” degan soʻzlar “Tashkilotlarning” degan soʻz bilan almashtirilsin.

15. 1-ilovada:

3-banddagi “mikromoliya tashkiloti, lombard va ipoteka tashkiloti” degan soʻzlar “mikromoliya tashkilotlari, lombardlar, ipotekani qayta moliyalashtirish, faktoring va kafolatlar berish tashkilotlari” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

9-bandning oltinchi xatboshisidagi “nazorat kaliti” degan soʻzlar “qoʻshimcha tartib raqami” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

10-banddagi “nazorat kalitini tashkilot oʻzi hisoblab chiqaradi,” degan soʻzlar “qoʻshimcha tartib raqami 0 dan 9 gacha boʻlgan tartib raqami bilan hamda” degan soʻzlar bilan almashtirilsin;

2-bob “45201 Koʻrsatilgan xizmatlar va vositachilik uchun olingan daromadlar” balans hisobvaragʻidan keyin quyidagi mazmundagi 45217 balans hisobvaragʻi bilan toʻldirilsin:

“45217 Sotib olingan debitorlik qarzlari boʻyicha daromadlar — Faktoring”;

3-bob “45201 Koʻrsatilgan xizmatlar va vositachilik uchun olingan daromadlar” balans hisobvaragʻidan keyin quyidagi mazmundagi 45217 balans hisobvaragʻining nomi va taʼrifi bilan toʻldirilsin:

“45217 Sotib olingan debitorlik qarzlari boʻyicha daromadlar — Faktoring

Hisobvaraqning taʼrifi: sotib olingan debitorlik qarzlar boʻyicha olingan daromadlar hisobi olib boriladi.

Hisobvaraqning kreditida qarzdor tomonidan sotib olingan debitorlik qarzini qoplashda ishlab topilgan daromad summasi aks ettiriladi.

Hisobvaraqning debetida notoʻgʻri olingan daromadlarning qaytarilish summasi, shuningdek moliyaviy hisobot yilining oxirida bankning moliyaviy natijasi sifatida 31206 hisobvaragʻiga oʻtkaziladigan daromadlar summasi aks ettiriladi.”.