Hujjat 18.09.2021 01 sanasi holatiga
Amaldagi versiyaga o‘tish
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligining tibbiy-ijtimoiy muassasalari toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida
Keyingi tahrirga qarang.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy qoʻllab-quvvatlash, “Saxovat” va “Muruvvat” internat uylari tizimini yanada rivojlantirish toʻgʻrisida” 2021-yil 25-martdagi PF-6195-son Farmoni hamda “Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisida” 2021-yil 25-martdagi PQ-5038-son qarori ijrosini taʼminlash maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligining tibbiy-ijtimoiy muassasalari toʻgʻrisidagi nizomlar tasdiqlansin, shu jumladan quyidagilarni nazarda tutuvchi:
Keyingi tahrirga qarang.
a) “Saxovat” keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylari toʻgʻrisidagi nizom 1-ilovaga muvofiq:
Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tomonidan “Saxovat” internat uylarini Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish tartibi;
Keyingi tahrirga qarang.
“Saxovat” internat uylarining asosiy vazifalari va funksiyalari, “Saxovat” internat uylariga qabul qilish, ichki ishlar organlarining muayyan yashash joyiga ega boʻlmagan shaxslarni reabilitatsiya qilish markazlarida saqlanayotganlarni “Saxovat” internat uylariga joylashtirish tartibi;
vasiylikka olingan shaxslarga tibbiy-ijtimoiy yordam koʻrsatish maqsadida “Saxovat” internat uylarida tibbiy-psixologik komissiya faoliyatini tashkil etish, “Saxovat” internat uylari faoliyatini tashkil etish, “Saxovat” internat uylarini boshqarish tartibi;
Keyingi tahrirga qarang.
b) “Muruvvat” nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylari toʻgʻrisidagi nizom 2-ilovaga muvofiq:
Agentlik tomonidan “Muruvvat” internat uylarini Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish tartibi;
Keyingi tahrirga qarang.
“Muruvvat” internat uylarining asosiy vazifalari va funksiyalari, “Muruvvat” internat uylariga qabul qilish, ichki ishlar organlarining muayyan yashash joyiga ega boʻlmagan shaxslarni reabilitatsiya qilish markazlarida saqlanayotganlarni “Muruvvat” internat uylariga joylashtirish tartibi;
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordam koʻrsatish maqsadida “Muruvvat” internat uylarida tibbiy-psixologik komissiya tashkil etish, “Muruvvat” internat uylari faoliyatini tashkil etish, “Muruvvat” internat uylarini boshqarish tartibi;
v) “Muruvvat” nogironligi boʻlgan bolalar uchun internat uylari toʻgʻrisidagi nizom 3-ilovaga muvofiq:
Agentlik tomonidan “Muruvvat” bolalar internat uylarini Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish tartibi;
“Muruvvat” bolalar internat uylarining asosiy vazifalari va funksiyalari, “Muruvvat” bolalar internat uylariga qabul qilish, “Muruvvat” bolalar internat uylarida taʼlim-tarbiya jarayonini tashkil etish tartibi;
“Muruvvat” bolalar internat uylari faoliyatini tashkil etish, “Muruvvat” bolalar internat uylarini boshqarish tartibi;
g) Keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar, urush va mehnat faxriylari uchun sanatoriylar toʻgʻrisidagi nizom 4-ilovaga muvofiq:
Agentlik tomonidan sanatoriylarni (respublika sanatoriylaridan tashqari) Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish tartibi;
sanatoriylarning asosiy vazifalari va funksiyalari, ularning huquqlari va javobgarligi, sanatoriylar faoliyatini tashkil etish, sanatoriylarni boshqarish, shuningdek sanatoriylar faoliyatini moliyalashtirish tartibi.
d) Urush va mehnat faxriylari uchun respublika pansionati toʻgʻrisidagi nizom 5-ilovaga muvofiq:
Agentlik tomonidan pansionatni Toshkent shahar hokimligi bilan kelishgan holda tashkil etish, qayta tashkil etish va tugatish tartibi;
pansionatning asosiy vazifa va funksiyalari, pansionatga Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan I va II guruhlar nogironligi boʻlgan shaxslar va Oʻzbekiston Respublikasining Oila kodeksiga muvofiq ularni parvarish qilishi shart boʻlgan qarindoshlari yoki boshqa shaxslar boʻlmagan yolgʻiz urush va mehnat faxriylarini qabul qilish tartibi;
pansionatda vasiylikka olinganlarning huquq va majburiyatlarini taʼminlash, vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordamni amalga oshirish maqsadida pansionatda tibbiy-psixologik komissiya tashkil etish, pansionat faoliyatini tashkil etish, uni boshqarish tartibi.
Keyingi tahrirga qarang.
2. Quyidagilar Agentlikning tibbiy-ijtimoiy muassasalari faoliyatini moliyalashtirish manbalari etib belgilansin:
Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlari mablagʻlari;
jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari;
qonunchilik hujjatlari bilan taqiqlanmagan boshqa manbalar.
Keyingi tahrirga qarang.
3. Vazirlar Mahkamasining “Odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish boʻyicha respublika reabilitatsiya markazini tashkil etish toʻgʻrisida” 2008-yil 5-noyabrdagi 240-son qaroriga 6-ilovaga muvofiq oʻzgartirishlar kiritilsin.
4. Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining 7-ilovaga muvofiq ayrim qarorlari oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.
5. Agentlik manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda oʻzlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining ijtimoiy rivojlantirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari B.A. Musayev va Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi direktori A.K. Inakov zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri A. ARIPOV
Toshkent sh.,
2021-yil 17-sentabr,
575-son
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 575-son qaroriga
1-ILOVA
“Saxovat” keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylari toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligining (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) “Saxovat” keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylarining (keyingi oʻrinlarda — “Saxovat” internat uylari) maqomi, asosiy vazifalari va funksiyalari, shuningdek, ularning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
Keyingi tahrirga qarang.
2. “Saxovat” internat uylari Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan, Oʻzbekiston Respublikasi Oila kodeksining 57-moddasiga muvofiq ularni parvarish qilishi shart boʻlgan birinchi darajadagi qarindoshlari yoki vasiylari boʻlmagan yolgʻiz keksalar, 18 yoshidan boshlab I va II guruh nogironligi boʻlgan shaxslar hamda oʻzgalar parvarishiga muhtoj yolgʻiz yashovchi I guruh nogironligi boʻlgan keksalar (keyingi oʻrinlarda — vasiylikka olinuvchilar) uchun tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasalari hisoblanadi.
3. “Saxovat” internat uylari oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, Agentlikning buyruqlariga, boshqa qonunchilik hujjatlariga, ushbu Nizomga, shuningdek oʻz ustavlariga amal qiladi.
4. “Saxovat” internat uylari Agentlik tomonidan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda belgilangan tartibda tashkil etilishi, qayta tashkil etilishi yoki tugatilishi mumkin.
“Saxovat” internat uylari tugatilganda Agentlik tomonidan vasiylikka olinganlarning belgilangan tartibda boshqa internat uylariga oʻtkazilishi taʼminlanadi.
5. “Saxovat” internat uylarida vasiylikka olinganlarga tibbiy xizmat koʻrsatish sifati, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya qilish hamda ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatish yuzasidan nazorat Agentlik hamda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
6. “Saxovat” internat uylari ustavlari Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.
7. “Saxovat” internat uylari faoliyati Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar) tomonidan muvofiqlashtiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
8. “Saxovat” internat uylaridagi oʻrinlar soni Agentlik tomonidan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga majburiy rioya qilgan holda belgilanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
9. “Saxovat” internat uylarida davolash-mehnat va faollashtiruvchi terapiyani amalga oshirish uchun davolash-ishlab chiqarish (mehnat) ustaxonalari, shuningdek, “Saxovat” internat uylari qishloq joylarda joylashgan hollarda zarur anjomlarga, asbob-uskunalarga va transportga ega boʻlgan yordamchi xoʻjalik tashkil etiladi.
10. “Saxovat” internat uyi tibbiy-ijtimoiy xizmatlar koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasasi sifatida davlat xizmatlari markazlarida davlat roʻyxatidan oʻtkaziladi.
2-bob. “Saxovat” internat uylarining asosiy vazifalari va funksiyalari
11. Quyidagilar “Saxovat” internat uylarining asosiy vazifalari hisoblanadi:
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlar yaratish;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning ijtimoiy-huquqiy himoyasini taʼminlash;
nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish;
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda, keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni har yili ikki marta tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, sanatoriylarda rejali sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironlar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirib borish;
maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlarini tashkil etish orqali keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning yurtimizda diqqatga sazovor joylar va ziyoratgohlarga tashriflarini tashkil etish;
taʼlim muassasalari, nodavlat notijorat tashkilotlari ishtirokida madaniy-maʼrifiy tadbirlarni oʻtkazish orqali yoshlarni keksalarni eʼzozlash ruhida tarbiyalash.
12. “Saxovat” internat uylari ular zimmasiga yuklatilgan asosiy vazifalarga muvofiq ravishda quyidagi funksiyalarni bajaradi:
a) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish sohasida:
“Saxovat” internat uylarida vasiylikka olinganlarning tibbiy-ijtimoiy taʼminotini toʻliq davlat tomonidan amalga oshirilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarga malakali mutaxassislar tomonidan oʻz vaqtida va sifatli ijtimoiy, maishiy va madaniy xizmat koʻrsatilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarning salomatligini mustahkamlash va davolanishlari uchun zarur shart-sharoitlarni yaratadi;
“Saxovat” internat uylariga biriktirilgan tibbiyot muassasalari, oʻrta, professional va oliy taʼlim muassasalari bilan aniq chora-tadbirlar asosida ish jarayonini tashkil etadi;
b) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning ijtimoiy-huquqiy himoyasini taʼminlash sohasida:
vasiylikka olinganlarning huquq va qonuniy manfaatlari himoya qilinishini taʼminlaydi;
nogironligi boʻlgan shaxslarning huquqlari toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarining ijrosini taʼminlash sohasidagi muammolarni oʻz vaqtida bartaraf qiladi va Agentlikka tegishli takliflar kiritib boradi;
v) nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish sohasida:
kasbiy va ijtimoiy reabilitatsiya qilish uchun zarur shart-sharoitlar yaratish, mavjudlarini takomillashtirishga yoʻnaltirilgan tadbirlarni amalga oshiradi;
muntazam ilgʻor xorijiy tajribalarni joriy etish yuzasidan Agentlikka takliflar kiritadi;
g) dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni bepul har yili ikki marta chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, sanatoriylarda rejali sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish sohasida:
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatishni taʼminlashda muassasani birinchi tibbiy yordam uchun zarur dori vositalari va malakali tibbiyot xodimlari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni har yili ikki marta sogʻliqni saqlash tizimidagi biriktirilgan muassasalar va oliy tibbiy taʼlim muassasalarining malakali mutaxassislarini jalb qilgan holda chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazadi;
tibbiy koʻrsatmaga muvofiq belgilangan tartibda ambulator, statsionar va ixtisoslashgan tibbiy yordam koʻrsatish va davolash choralarini koʻradi;
vasiylikka olinganlarni yiliga bir marta sanatoriylarda sogʻlomlashtirish tadbirlarini amalga oshiradi;
d) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironlar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash sohasida:
vasiylikka olinganlarni tibbiy koʻrsatkichlar boʻyicha protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni ehtiyojga muvofiq shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlaydi;
e) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirib borish sohasida:
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatish samaradorligini oshirish va takomillashtirishga qaratilgan yangi uslub va ijtimoiy texnologiyalarni tatbiq etadi hamda tegishli takliflarni Agentlikka kiritadi;
j) maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlari tashkil etish orqali keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash sohasida:
“Saxovat” internat uylarida muntazam madaniy-maʼrifiy tadbirlarni oʻtkazib boradi;
turli koʻrik-tanlov va koʻrgazmalar tashkil etadi hamda vasiylikka olingan shaxslar ishtiroki orqali ularda kelajakka umid, intilishlarini orttirish hamda vaqtlarini sermazmun oʻtkazishilari uchun shart-sharoit yaratadi;
z) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning yurtimizda diqqatga sazovor joylar va ziyoratgohlarga tashriflarini tashkil etish sohasida:
“Saxovat” internat uylari sayohatga moʻljallangan avtobuslarda Turizm va sport vazirligining hududiy boʻlinmalari bilan birgalikda ijrochilar mablagʻlari hisobidan belgilangan tartibda turoperatorlar va turagentlar bilan shartnoma tuzgan holda muntazam ravishda “Saxovat” internat uylaridagi keksalarning respublikamizdagi diqqatga sazovor joylari va ziyoratgohlarga tashriflarini uyushtiradi;
i) taʼlim muassasalari ishtirokida madaniy-maʼrifiy tadbirlarni oʻtkazish orqali yoshlarda keksalarni eʼzozlash ruhiyatini tarbiyalash sohasida:
yoshlarni “Saxovat” internat uylarida vasiylikka olinganlar holidan xabar olish tadbirlarini tashkil etadi;
taʼlim muassasalarida oʻtkaziladigan “Keksalar maʼrifati” soatiga tashriflar uyushtirish va boshqa koʻrinishdagi tadbirlarni amalga oshirishga shart-sharoit yaratadi.
13. “Saxovat” internat uylari qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda pullik xizmatlar koʻrsatishi, jumladan, kunduzgi qatnov hamda internat tizimi (haftasiga 6 kungacha kelish) shaklida pullik xizmat koʻrsatishi mumkin.
Bunda, koʻrsatilgan jami pullik xizmatlarning 2 foizi miqdoridagi mablagʻlar Agentlikning budjetdan tashqari hisobvaragʻiga yoʻnaltiriladi.
3-bob. “Saxovat” internat uylariga qabul qilish
14. “Saxovat” internat uylariga Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan, Oʻzbekiston Respublikasi Oila kodeksining 57-moddasiga muvofiq ularni parvarish qilishi shart boʻlgan qarindoshlari yoki boshqa shaxslar boʻlmagan yolgʻiz keksalar, 18 yoshidan boshlab I va II guruh nogironligi boʻlgan shaxslar hamda oʻzgalar parvarishiga muhtoj, yolgʻiz yashovchi I guruh nogironligi boʻlgan keksalar qabul qilinadi.
15. Quyidagilar “Saxovat” internat uylariga qabul qilishga qarshi koʻrsatmalar hisoblanadi:
tez-tez, har oyda 5-martadan koʻp tutqanoq sodir boʻladigan epilepsiya, muntazam tutqanoqlarga, epileptik maqomga, kun oxiriga borib boʻshashuvchanlikka, disforiyalarga moyillik;
bemorning oʻzi va atrofidagilar uchun xavfli boʻlgan moyillikning qoʻpol buzilishlari va axloqiy dagʻallik bilan birga kechadigan ruhiy kasalliklar;
jarayonning faol bosqichidagi sil kasalligi;
yuqumli teri va soch kasalliklari;
oʻtkir yuqumli kasalliklar;
salbiy jarayondagi, yomon holatda oʻtadigan shish kasalliklari va retsidivlari;
tanosil kasalliklari.
“Saxovat” internat uylariga qabul qilish chogʻida yuqori harorat yoki noaniq etiologiyali toshma aniqlangan shaxslar hududiy davolash-profilaktika muassasalariga yuboriladi.
16. “Saxovat” internat uylariga yuborish, shuningdek biridan ikkinchisiga oʻtkazish Agentlikning Vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga yuborish, shuningdek biridan ikkinchisiga oʻtkazish (koʻchirish) boʻyicha doimiy faoliyat yurituvchi maxsus komissiyasi (keyingi oʻrinlarda — Maxsus komissiya) qaroriga muvofiq hududiy boshqarma boshligʻining buyrugʻi asosida amalga oshiriladi.
Maxsus komissiya tarkibi kamida 5 nafar aʼzodan, shu jumladan Maxsus komissiya raisi va kotibidan iborat boʻladi.
Maxsus komissiya hududiy boshqarmalarning vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga rasmiylashtirish masalalari boʻyicha ishlarini muvofiqlashtirib boradi.
“Saxovat” internat uylariga rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarning haqqoniyligi yuzasidan masʼuliyat hududiy boshqarma boshliqlariga yuklanadi.
17. Hududiy boshqarmalarda boshqarma boshligʻi buyrugʻi bilan tibbiy-ijtimoiy muassasalarga vasiylikka olinuvchilarni rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarni oʻrganib chiqish boʻyicha ishchi guruh (keyingi oʻrinlarda — ishchi guruh) tashkil etiladi.
“Saxovat” internat uyiga rasmiylashtirilayotgan yolgʻiz keksaning, 18 yoshidan boshlab I va II guruh nogironligi boʻlgan shaxsning hamda oʻzgalar parvarishiga muhtoj yolgʻiz yashovchi I guruh nogironligi boʻlgan keksaning doimiy yashash yoki vaqtincha turgan joyidagi tuman (shahar) tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boʻlimi (keyingi oʻrinlarda — hududiy boʻlim) boshligʻi nomiga berilgan arizasi asosida hududiy boʻlim vasiylikka olinuvchilar hujjatlarining toʻliqligini tekshirib, ularni har bir vasiylikka olinuvchi boʻyicha alohida jildlarga joylashtirgan holda hujjatlar qabul qilib olingan kundan boshlab 10 kun ichida hududiy boshqarmalarga yuboradi.
Keyingi tahrirga qarang.
Ishchi guruh kamida 5 nafar aʼzodan — hududiy boʻlim boshligʻi raisligida, shifokor-psixiatr va mahalliy internat uylarining davolash ishlari boʻyicha oʻrinbosarlaridan iborat tarkibda tuziladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Hududiy boʻlimlar tomonidan quyidagi maʼlumotlar “Elektron hukumat” tizimining idoralararo integratsion platformasi orqali olinadi:
Keyingi tahrirga qarang.
“Saxovat” internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning shaxsini tasdiqlovchi hujjat;
pensiya guvohnomasi (mavjud boʻlsa);
rasmiylashtirilayotgan shaxsga nogironlik belgilangan taqdirda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
roʻyxati Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlangan shaklda sogʻligʻining holati toʻgʻrisidagi tibbiy hujjatlar;
“Saxovat” internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning 2 dona (6 sm x 4 sm hajmli) fotosurati;
tuman (shahar) hokimining yolgʻiz shaxs sifatida hisobga olish toʻgʻrisidagi qarori nusxasi;
belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturi.
18. “Saxovat” internat uylariga qabul qilinayotgan har bir shaxs uchun shaxsiy yigʻmajild yuritiladi, unga ushbu Nizomning 17-bandida sanab oʻtilgan hujjatlar tikib qoʻyiladi.
Vasiylikka olinganlarning shaxsiy yigʻmajildlari “Saxovat” internat uyi direktorida saqlanadi.
19. Vasiylikka olinganlarga tibbiy xizmat koʻrsatishni, ularni parvarishlashni yaxshilash hamda ularning ijtimoiy-mehnat reabilitatsiyasi boʻyicha tadbirlarni amalga oshirish maqsadida ular saqlash rejimiga (oʻrin-toʻshaklar, kuzatish, saqlashning erkin tartibi), sogʻligʻi, yoshi va shaxsiy xohishi hisobga olingan holda alohida boʻlimlar va xonalar boʻyicha joylashtiriladi.
4-bob. Ichki ishlar organlari tomonidan muayyan yashash joyiga ega boʻlmagan shaxslarni va reabilitatsiya qilish markazlarida saqlanayotganlarni “Saxovat” internat uylariga joylashtirish tartibi
20. Muayyan yashash joyiga ega boʻlmagan shaxslar reabilitatsiya qilish markazlarida (keyingi oʻrinlarda — reabilitatsiya markazlari) saqlanayotgan, mazkur Nizomning 14-bandida koʻrsatilgan shaxslar ichki ishlar organlari tomonidan “Saxovat” internat uylariga joylashtiriladi.
“Saxovat” internat uylariga joylashtirish uchun yuborish belgilangan tartibda reabilitatsiya markazi boshligʻining buyrugʻi asosida Agentlikning Maxsus komissiyasi qaroriga muvofiq amalga oshiriladi.
21. Reabilitatsiya markazlaridan “Saxovat” internat uylariga yuborilayotganlar mazkur Nizomning 15-bandida koʻrsatilgan koʻrsatmalar boʻyicha tibbiy koʻrikdan oʻtkaziladi.
Tibbiy koʻrik reabilitatsiya markazlari tibbiyot xodimlari va tegishli mutaxassis shifokorlar tomonidan amalga oshiriladi. Tibbiy koʻrik natijalari boʻyicha yozma xulosa rasmiylashtiriladi.
22. Reabilitatsiya markazlarida saqlanayotgan shaxslarni “Saxovat” internat uylariga joylashtirish uchun quyidagi hujjatlar taqdim etiladi:
“Saxovat” internat uylariga joylashtirish toʻgʻrisida reabilitatsiya markazida saqlanayotgan mazkur Nizomning 14-bandida koʻrsatilgan shaxslarning reabilitatsiya markazi boshligʻi nomiga berilgan arizasi;
“Saxovat” internat uyiga rasmiylashtirilayotganning shaxsi toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;
“Saxovat” internat uyiga rasmiylashtirilayotganning sogʻligʻi holati boʻyicha tibbiy xulosa;
ruhiy-asab kasalliklari, silga qarshi kurashish, onkologik hamda teri-tanosil kasalliklari dispanserlarining xulosalari;
“Saxovat” internat uyiga joylashtirilayotgan shaxsning 2 dona (6 sm x 4 sm hajmli) fotosurati;
“Saxovat” internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning nogironligi aniqlangan taqdirda belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnomaning nusxasi ham taqdim etiladi.
Mazkur bandda koʻrsatilgan barcha hujjatlar reabilitatsiya markazlari tomonidan toʻplanadi.
23. Reabilitatsiya markazlarida “Saxovat” internat uylariga joylashtirilayotgan har bir shaxs uchun ikki nusxada shaxsiy yigʻmajild yuritiladi, unga ushbu Nizomning 22-bandida koʻrsatib oʻtilgan hujjatlar tikib qoʻyiladi.
“Saxovat” internat uylariga rasmiylashtirilayotgan shaxslarning shaxsiy yigʻmajildlarining bir nusxasi saqlash uchun “Saxovat” internat uyi direktoriga belgilangan tartibda taqdim etiladi.
5-bob. “Saxovat” internat uylarida vasiylikka olinganlarning huquq va majburiyatlari
24. “Saxovat” internat uylarida vasiylikka olinganlarning tibbiy-ijtimoiy taʼminoti toʻliq davlat taʼminoti asosida amalga oshiriladi.
25. “Saxovat” internat uylaridagi vasiylikka olinganlar belgilangan tartibda quyidagilar bilan taʼminlanadi:
inson shaʼnini va qadr-qimmatini kamsitmaydigan insoniy munosabatda boʻlish;
qarindoshlar, tanishlar va doʻstlari bilan telefon orqali soʻzlashuvlar yoʻli bilan aloqa bogʻlash, boshqa aloqa vositalari va uchrashuvlar orqali muloqotda boʻlish, joʻnatmalar, banderollar, buyumlar, xat va telegrammalarni olish va joʻnatish imkoniyati;
bepul ovqat, kiyim-kechak, poyabzal, shaxsiy gigiyena vositalari, boshqa buyumlar va tasdiqlangan normalar boʻyicha yumshoq anjomlar bilan taʼminlanish;
bepul tibbiy yordam, jumladan ixtisoslashgan tibbiy yordam olish;
internat uyi tomonidan oʻtkaziladigan maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlar, shu jumladan konsert dasturlarida ishtirok etish;
internat uylari tomonidan uyushtirilgan respublikadagi diqqatga sazovor joylarga va ziyoratgohlarga tashriflarda ishtirok etish;
karantin sharoitlarida qarindoshlari va doʻstlari bilan onlayn muloqot qilish imkoniyati;
ehtiyoj boʻlganda, vasiylikka olinganlarni protez-ortopediya buyumlari va reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan bepul taʼminlash;
qonunchilik hujjatlariga muvofiq pensiya va nafaqalarini belgilangan tartibda olish.
26. Vasiylikka olinganlar Agentlik va uning hududiy boʻlinmalari mansabdor shaxslarining, “Saxovat” internat uylari rahbarlari va xodimlarining qarorlari va xatti-harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan shikoyat bildirish huquqiga ega.
27. Vasiylikka olinganlarga tibbiy yordam koʻrsatish “Saxovat” internat uylarining shtatdagi tibbiy xodimlari tomonidan, tibbiy koʻrsatmaga muvofiq tegishli sogʻliqni saqlash muassasalari tomonidan taʼminlanadi.
Vasiylikka olinganning sogʻligʻi yomonlashganda yoki u vafot etganda maʼmuriyat bu haqda uning qarindoshlari, tanishlari va doʻstlarini zudlik bilan xabardor qiladi.
28. Vafot etgan vasiylikka olinganni dafn etish bilan bogʻliq xarajatlar “Saxovat” internat uylarining xarajatlar smetalarida nazarda tutilgan mablagʻlar, shuningdek yuridik va jismoniy shaxslarning, qarindoshlarining homiylik xayriyalari hisobiga amalga oshiriladi.
29. Vasiylikka olinganning “Saxovat” internat uyi hududidan tashqariga chiqishi faqat “Saxovat” internat uyi rahbariyatining ruxsati bilan amalga oshiriladi.
Vasiylikka olingan oʻzboshimchalik bilan “Saxovat” internat uyi tashqarisiga chiqqan taqdirda maʼmuriyat ushbu holat qayd etilgan vaqtdan boshlab zudlik bilan bu haqda ichki ishlar organlariga, Agentlikning tegishli hududiy boshqarmalariga xabar qiladi.
30. Vasiylikka olinganlarning qarindoshlari, tanishlari va doʻstlari ular bilan koʻrishib turish huquqiga ega.
31. Vasiylikka olinganlarni oziq-ovqat, kiyim-bosh, poyabzal, ashyoviy taʼminotning boshqa buyumlari va yumshoq anjomlar bilan taʼminlash normalari Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi va Agentlik tomonidan belgilanadi.
32. Hududiy boshqarmalar har chorakda “Saxovat” internat uylarida vasiylikka olinganlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni Agentlik tomonidan belgilanadigan hisobot shakllariga muvofiq Agentlikka taqdim etadilar.
33. Vasiylikka olingan shaxslarni “Saxovat” internat uylaridan chiqarish:
Agentlikning tegishli hududiy boshqarmalari boshliqlari ruxsati bilan;
turar joy maydoni, yashash uchun mablagʻlar va oʻz-oʻziga xizmat koʻrsatish imkoniyati mavjud boʻlganda yoki vasiylikka olinganni taʼminlash va zarur darajada parvarishlashga qodir boʻlgan qarindoshlarining iltimosiga koʻra, shuningdek navbatdagi tibbiy koʻrikdan oʻtkazishda III guruh nogironligi belgilanganda (mehnat boʻyicha tavsiyalar mavjud boʻlganda) amalga oshiriladi.
34. “Saxovat” internat uylaridan chiqarishda vasiylikka olinganga quyidagi hujjatlar beriladi:
“Saxovat” internat uyida boʻlganlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
sogʻligʻining holati toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma (tibbiy hujjatlar).
35. “Saxovat” internat uyi direktori vasiylikka olinganlarni “Saxovat” internat uylariga qabul qilish va ulardan chiqarish uchun ushbu Nizom va “Saxovat” internat uyi ustavi talablariga muvofiq shaxsan javob beradi.
6-bob. Ijtimoiy-psixologik kuzatuvni tashkil etish
36. Vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordam koʻrsatish maqsadida “Saxovat” internat uylarida tibbiy-psixologik komissiya (keyingi oʻrinlarda — komissiya) tashkil etiladi. Komissiya “Saxovat” internat uyining mutaxassis xodimlaridan iborat boʻladi. Komissiya tarkibi “Saxovat” internat uyi direktorining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. Komissiya tarkibiga majburiy tartibda komissiyani boshqaradigan “Saxovat” internat uyining direktori, “Saxovat” internat uyi direktorining davolash ishlari boʻyicha oʻrinbosarlari, shifokor-psixiatr kiradi.
37. Komissiya vasiylikka olinganlarni doimiy ijtimoiy-psixologik kuzatuvini “Saxovat” internat uyi direktori tomonidan tasdiqlangan ijtimoiy-psixologik kuzatuv dasturi asosida amalga oshiradi.
Komissiya quyidagi vazifalarni bajaradi:
vasiylikka olinganlarning tibbiy abilitatsiya va reabilitatsiya jarayonlarini kuzatish va zarur korreksion ishlarni tashkil etish;
vasiylikka olinganlarning ijtimoiy hamda psixologik moslashuvchanligini oʻrganish va tegishli tavsiyalar berish;
komissiya vasiylikka olinganlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish;
tashxis, psixologik-profilaktik, korreksiya, maslahat va reabilitatsiya ishlarini amalga oshirish;
tibbiy-ijtimoiy-psixologik muammolarni aniqlash;
nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturini amalga oshirish.
7-bob. “Saxovat” internat uylari faoliyatini tashkil etish
38. “Saxovat” internat uylariga ishga qabul qilish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
39. Tibbiy xizmat koʻrsatish “Saxovat” internat uylarining tibbiyot xodimlari tomonidan amalga oshiriladi, ular (maʼmuriyat bilan bir qatorda) vasiylikka olinganlarning sogʻligʻi, ovqatlanish rejimi va sifati, davolash-profilaktika tadbirlarining oʻtkazilishi hamda sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya etilishi uchun javob beradilar. “Saxovat” internat uylarida davolash-maslahat yordami va oʻtkazilgan davolash-profilaktika tadbirlarini tahlil qilish tegishli Agentlikning hududiy boshqarmasi bilan kelishgan holda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
40. “Saxovat” internat uylari moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, qurilish-rekonstruksiya ishlari, tibbiy-ijtimoiy xizmat hamda psixologik taʼminot Agentlik tomonidan belgilanadigan tartibda amalga oshiriladi. Bu ishlarni amalga oshirishda “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash respublika vasiylik kengashi (keyingi oʻrinlarda — Vasiylik kengashi) Agentlikka uslubiy-amaliy yordam koʻrsatadi.
Keyingi tahrirga qarang.
41. “Saxovat” internat uylarining maʼmuriyati “Saxovat” internat uylari mutaxassis xodimlarining kasbiy mahorati doimiy takomillashtirib borilishi uchun javob beradi.
42. “Saxovat” internat uylarining xodimlari quyidagi huquqlarga ega:
“Saxovat” internat uyini boshqarishda ushbu Nizomda belgilangan tartibda qatnashish;
kasb shaʼnini va qadr-qimmatini himoya qilish;
sogʻliqni saqlash tizimidagi tegishli muassasalarda bepul tibbiy koʻrikdan oʻtish;
tibbiyot xodimlari — Sogʻliqni saqlash vazirligi tizimidagi taʼlim muassasalari va tibbiyot markazlarida bepul malaka oshirish;
qonunchilik hujjatlarida belgilangan ijtimoiy imtiyozlar va kafolatlarga ega boʻlish.
43. “Saxovat” internat uylarining xodimlari quyidagilarga majbur:
ushbu Nizom normalariga va ichki mehnat tartib-qoidalariga, kasbiy odob-axloq qoidalariga qatʼiy rioya etishga;
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordamning, ijtimoiy-psixologik va tibbiy kuzatib borishning yuqori samaradorligini taʼminlash;
oʻz kasb malakasini muntazam oshirib borish.
44. “Saxovat” internat uylari xodimlari va rahbarlarining lavozim majburiyatlari qonunchilik hujjatlari, ushbu Nizom, shuningdek “Saxovat” internat uylari ustavlari bilan belgilanadi.
8-bob. “Saxovat” internat uylarini boshqarish
45. “Saxovat” internat uylarini boshqarish demokratiya, oshkoralik va “Saxovat” internat uyi jamoasining jamoatchilik bilan oʻzaro hamkorligi tamoyillari asosida amalga oshiriladi.
46. “Saxovat” internat uyiga bevosita rahbarlikni oliy maʼlumotga ega boʻlgan direktor amalga oshiradi. Direktorni lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod etish Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimligi tavsiyasiga koʻra “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab quvvatlash respublika vasiylik kengashi bilan kelishgan holda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda Agentlik direktori tomonidan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
47. Direktor “Saxovat” internat uyida tibbiy-ijtimoiy yordam hamda maishiy xizmatning ahvoli uchun toʻliq javob beradi.
48. “Saxovat” internat uyi direktori:
“Saxovat” internat uyi nomidan ish koʻradi va uning manfaatlarini ifodalaydi;
“Saxovat” internat uyi vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha qarorlar qabul qiladi va oʻz zimmasiga yuklangan vazifalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
qonunchilik hujjatlarida va “Saxovat” internat uyi ustavida belgilangan tartibda “Saxovat” internat uyi mol-mulkini tasarruf etadi va shartnomalar tuzadi;
direktor oʻz oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi, ularning vakolatlarini va javobgarlik darajasini belgilaydi;
oʻz vakolatlari doirasida “Saxovat” internat uyining barcha xodimlari va shu internat uyida yashayotgan vasiylikka olinganlar uchun majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi va koʻrsatmalar beradi;
tegishli organlarga koʻrib chiqish uchun “Saxovat” internat uyining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatishni takomillashtirish, malakali kadrlar bilan taʼminlash va “Saxovat” internat uyi faoliyatining boshqa masalalari boʻyicha tegishli organlarga takliflar kiritadi hamda xodimlar bilan mehnat shartnomalari tuzadi;
tegishli buyruq chiqarish va qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlar yoʻli bilan ragʻbatlantirish va intizomiy tanbeh berish choralarini qoʻllaydi;
mazkur Nizomning 12-bandida koʻrsatilgan “Saxovat” internat uyining belgilangan vazifa va funksiyalarini oʻz vaqtida va sifatli bajarilishini taʼminlaydi.
49. “Saxovat” internat uylarining maʼmuriyati “Saxovat” internat uylarida yashaydigan vasiylikka olinganlar tomonidan jamoatchilik asosida hamda “Saxovat” internat uyi tomonidan tasdiqlanadigan amaldagi nizomlar asosida faoliyat yuritadigan madaniy-maishiy komissiya, jamoatchilik kengashi yordamida quyidagi maishiy va madaniy xizmatlar koʻrsatishni tashkil etadi:
belgilangan tartibda turoperatorlar va turagentlar bilan shartnoma tuzgan holda muntazam ravishda “Saxovat” internat uylaridagi keksalarning respublikamizdagi diqqatga sazovor joylar va ziyoratgohlarga tashriflarini uyushtirish;
umumiy oʻrta taʼlim maktablari yuqori sinf oʻquvchilari, oliy va professional taʼlim muassasalarining talabalari va yoshlarning biriktirilgan tibbiy-ijtimoiy muassasalarda “ikki avlod” uchrashuvlarini tashkil etish, ular bilan turli madaniy-maʼrifiy tadbirlarni oʻtkazish, ularning holidan xabar olish, taʼlim muassasalarida oʻtkaziladigan “keksalar maʼrifati” soatiga taklif qilish;
“Saxovat” internat uylarida konsert dasturlari, maʼnaviy-maʼrifiy, madaniy tadbirlar yil davomida oʻtkazib borilishi yuzasidan tasdiqlangan reja-jadval asosida tashkil etish;
“Saxovat” internat uylarida yashovchi keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun kutubxona faoliyatini tashkil etish va uni zarur resurslar bilan boyitib borish;
vasiylikka olingan shaxslarning “Saxovat” internat uyi faoliyatidan norozi boʻlgan taqdirda hamda internat uyida 3-martadan ortiq ichki tartib qoidalariga rioya etmasdan, qolgan yashovchilar tinchligini buzish holatlarini yuzaga keltirgan shaxslar boʻyicha “Saxovat” internat uyi maishiy-madaniy komissiya xulosasiga asosan ularni boshqa “Saxovat” internat uyiga oʻtkazish yuzasidan taklif kiritish.
50. “Saxovat” internat uylarida vasiylikka olinganlarni taʼminlashning, quyidagilarni nazarda tutuvchi maxsus shart-sharoit taʼminlanadi:
hududni himoya qilish;
vasiylikka olinganlarni ham bir-birlarining, ham atrofdagilarning salbiy taʼsiridan yuqori darajada himoya qilish;
uning hududidan tashqariga erkin chiqishni cheklash;
vasiylikka olinganlarni sutka davomida, shu jumladan uxlash uchun ajratilgan vaqtda ham nazorat qilish.
9-bob. Moliya-xoʻjalik faoliyati
51. “Saxovat” internat uylarining xonalarini jihozlash va ulardan foydalanish texnika xavfsizligi qoidalariga va sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq amalga oshiriladi.
52. “Saxovat” internat uylari faoliyatini moliyalashtirish Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlaridan ajratiladigan mablagʻlar, jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
53. “Saxovat” internat uylari belgilangan tartibda tashkilot tomonidan tasdiqlangan va tegishli moliya organlarida roʻyxatdan oʻtkazilgan xarajatlar smetasi asosida moliyalashtiriladi.
54. Budjet va budjetdan tashqari mablagʻlarni sarflash qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
55. Shtatlar jadvali Agentlik tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishgan holda qabul belgilanadigan namunaviy shtatlarga muvofiq tasdiqlanadi.
56 “Saxovat” internat uylari qonunchilik hujjatlarida belgilangan moliya va statistika hisobotlarini yuritadi.
57. “Saxovat” internat uylarining moliya-xoʻjalik faoliyatini nazorat qilish belgilangan tartibda moliya organlari tomonidan amalga oshiriladi.
10-bob. Yakunlovchi qoida
58. “Saxovat” internat uylarini qayta tashkil etish va tugatish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 575-son qaroriga
2-ILOVA
“Muruvvat” nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylari toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligining (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) “Muruvvat” nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylarini (keyingi oʻrinlarda — “Muruvvat” internat uylari) maqomi, asosiy vazifalari va funksiyalari, shuningdek, ularning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
Keyingi tahrirga qarang.
2. “Muruvvat” internat uylari Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan, ruhiyatida sezilarli yoki ancha sezilarli nuqsonlar bor boʻlgan, 18 yoshidan boshlab I va II guruhlar nogironligi boʻlgan shaxslari (keyingi oʻrinlarda — vasiylikka olinuvchilar) uchun tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasalari hisoblanadi.
3. “Muruvvat” internat uylari oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, Agentlikning buyruqlariga, boshqa qonunchilik hujjatlariga, ushbu Nizomga, shuningdek oʻz ustavlariga amal qiladi.
4. “Muruvvat” internat uylari Agentlik tomonidan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda belgilangan tartibda tashkil etilishi, qayta tashkil etilishi yoki tugatilishi mumkin.
5. “Muruvvat” internat uylari tugatilganda Agentlik tomonidan vasiylikka olinganlarning belgilangan tartibda boshqa “Muruvvat” internat uylariga oʻtkazilishi taʼminlanadi.
6. “Muruvvat” internat uylarida vasiylikka olinganlarga tibbiy xizmat koʻrsatish sifati, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya qilish hamda ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatish yuzasidan nazorat Agentlik hamda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
7. “Muruvvat” internat uylari ustavlari Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.
8. “Muruvvat” internat uylari faoliyati Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar) tomonidan muvofiqlashtiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
9. “Muruvvat” internat uylaridagi oʻrinlar soni Agentlik tomonidan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga majburiy rioya etgan holda belgilanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
10. “Muruvvat” internat uylarida davolash-mehnat va faollashtiruvchi terapiyani amalga oshirish uchun davolash-ishlab chiqarish (mehnat) ustaxonalari, shuningdek, “Muruvvat” internat uylari qishloq joylarda joylashgan hollarda zarur anjomlarga, asbob-uskunalarga va transportga ega boʻlgan yordamchi xoʻjalik tashkil etiladi.
11. “Muruvvat” internat uylari tibbiy-ijtimoiy xizmatlar koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasa sifatida davlat xizmatlari markazlarida roʻyxatdan oʻtkaziladi.
2-bob. “Muruvvat” internat uylarining asosiy vazifalari va funksiyalari
12. Quyidagilar “Muruvvat” internat uylarining asosiy vazifalari hisoblanadi:
nogironligi boʻlgan shaxslarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish;
nogironligi boʻlgan shaxslarning ijtimoiy-huquqiy himoya qilinishini taʼminlash;
nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish;
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda, nogironligi boʻlgan shaxslarni har yili ikki marta tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish;
nogironligi boʻlgan shaxslarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironlar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash;
nogironligi boʻlgan shaxslarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirib borish;
maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlarini tashkil etish orqali nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash.
13. “Muruvvat” internat uylari ularga yuklangan asosiy vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni bajaradilar:
a) nogironligi boʻlgan shaxslarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish sohasida:
“Muruvvat” internat uylarida vasiylikka olinganlarning tibbiy-ijtimoiy taʼminotini toʻliq davlat tomonidan amalga oshirilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarga malakali mutaxassislar tomonidan oʻz vaqtida va sifatli ijtimoiy, maishiy va madaniy xizmat koʻrsatilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarning salomatligini mustahkamlash va davolanishlari uchun zarur shart-sharoitlarni yaratadi;
biriktirilgan tibbiyot muassasalari, oʻrta, professional va oliy taʼlim muassasalari bilan aniq chora-tadbirlar asosida ish jarayonini tashkil etadi;
b) nogironligi boʻlgan shaxslarning ijtimoiy-huquqiy himoya qilinishini taʼminlash sohasida:
vasiylikka olinganlarning huquq va qonuniy manfaatlari huquqiy himoya qilinishini taʼminlaydi;
nogironligi boʻlgan shaxslarning huquqlari toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarining ijrosini taʼminlash sohasidagi muammolarni oʻz vaqtida bartaraf qiladi va Agentlikka tegishli takliflar kiritib boradi;
v) nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib, kasb-hunar oʻrgatish sohasida:
kasbiy va ijtimoiy reabilitatsiya qilish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratish, mavjudlarini takomillashtirishga yoʻnaltirilgan tadbirlarni amalga oshiradi;
muntazam ilgʻor xorijiy tajribalarni joriy etish yuzasidan Agentlikka takliflar kiritadi;
g) dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda nogironligi boʻlgan shaxslarni bepul har yili ikki marta chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, rejali sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish sohasida:
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatishni taʼminlashda muassasani birinchi tibbiy yordam uchun zarur dori vositalari va malakali tibbiyot xodimlari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni har yili ikki marta sogʻliqni saqlash tizimidagi biriktirilgan muassasalar va oliy tibbiy taʼlim muassasalarining malakali mutaxassislarini jalb qilgan holda chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazadi;
tibbiy koʻrsatmaga muvofiq belgilangan tartibda ambulator, statsionar va ixtisoslashgan tibbiy yordam koʻrsatish va davolash choralarini koʻradi;
d) nogironligi boʻlgan shaxslarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironlar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash sohasida:
vasiylikka olinganlarni tibbiy koʻrsatkichlar boʻyicha protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni ehtiyojga muvofiq shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlaydi;
e) nogironligi boʻlgan shaxslarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirib borish sohasida:
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatish samaradorligini oshirish va takomillashtirishga qaratilgan yangi uslub va ijtimoiy texnologiyalarni tatbiq etadi va Agentlikka tegishli takliflar kiritadi;
j) maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlari tashkil etish orqali nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash sohasida:
“Muruvvat” internat uylarida muntazam madaniy-maʼrifiy tadbirlarni oʻtkazib boradi;
turli koʻrik-tanlovlar va koʻrgazmalar tashkil etadi hamda vasiylikka olingan shaxslar ishtiroki natijasida kelajakka umid, intilishlarini orttirish hamda vaqtlarini sermazmun oʻtishiga shart-sharoit yaratadi.
14. “Muruvvat” internat uylari qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda pullik xizmatlar koʻrsatish, jumladan, kunduzgi qatnov hamda internat tizimi (haftasiga 6 kungacha kelish) shaklida pullik xizmat koʻrsatishi mumkin.
 LexUZ sharhi
Qarang: Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 25-martdagi PF-6195-sonli “Keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy qoʻllab-quvvatlash, “Saxovat” va “Muruvvat” internat uylari tizimini yanada rivojlantirish toʻgʻrisida”gi Farmoni.
3-bob. “Muruvvat” internat uylariga qabul qilish
15. “Muruvvat” internat uylariga Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan, ruhiyatida sezilarli yoki ancha sezilarli nuqsonlar bor boʻlgan, 18 yoshidan boshlab I va II guruhlar nogironligi boʻlgan shaxslar qabul qilinadi.
16. “Muruvvat” internat uylariga quyidagi tashxislar bilan vasiylikka olinganlar qabul qilinadi:
moʻtadil darajadagi aqliy zaiflik;
ogʻir darajadagi aqliy zaiflik;
chuqur darajadagi aqliy zaiflik;
qoldiq shizofreniya;
demensiya.
17. Quyidagilar “Muruvvat” internat uylariga qabul qilishga qarshi koʻrsatmalar hisoblanadi:
tez-tez, har oyda 5-martadan koʻp tutqanoq xurujlari sodir boʻladigan epilepsiya, seriyali tutqanoq xurujlariga, epileptik statusga, namozshomsimon ong xiralashish holatlariga, disforiyalarga moyillik;
bemorning oʻzi va atrofdagilar uchun xavfli boʻlgan qoʻpol va xulqiy buzilishlar sabab boʻladigan ruhiy kasalliklar;
jarayonning faol bosqichidagi sil kasalligi;
yuqumli teri va soch kasalliklari;
oʻtkir yuqumli kasalliklar;
salbiy jarayondagi, yomon holatda oʻtadigan shish kasalliklari va retsidivlari;
tanosil kasalliklari.
“Muruvvat” internat uylariga qabul qilish chogʻida yuqori harorat yoki noaniq etiologiyali toshma aniqlangan shaxslar hududiy davolash profilaktika muassasalariga yuboriladi.
18. Qabul qilish boʻsh oʻrinlar mavjud boʻlgan taqdirda amalga oshiriladi.
“Muruvvat” internat uylari erkaklar va ayollar uchun alohida-alohida tashkil etiladi. Erkaklar va ayollar uchun alohida-alohida internat uylari tashkil etishning iloji boʻlmagan hollarda erkaklar va ayollarni bitta internat uyda, lekin alohida korpuslarda joylashtirishga yoʻl qoʻyiladi.
19. “Muruvvat” internat uylariga yuborish, shuningdek biridan ikkinchisiga oʻtkazish Agentlikning Vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga yuborish, shuningdek biridan ikkinchisiga oʻtkazish (koʻchirish) boʻyicha doimiy faoliyat yurituvchi maxsus komissiyasi (keyingi oʻrinlarda — Maxsus komissiya) qaroriga muvofiq hududiy boshqarma boshligʻining buyrugʻi asosida amalga oshiriladi.
Maxsus komissiya tarkibi kamida 5 nafar aʼzodan, shu jumladan Maxsus komissiya raisi va kotibidan iborat boʻladi.
Maxsus komissiya hududiy boshqarmalarning vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga rasmiylashtirish masalalari boʻyicha ishlarini muvofiqlashtirib boradi.
“Muruvvat” internat uylariga rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarning haqqoniyligi yuzasidan masʼuliyat hududiy boshqarma boshliqlariga yuklanadi.
20. Hududiy boshqarmalarda boshqarma boshligʻi buyrugʻi bilan tibbiy-ijtimoiy muassasalarga vasiylikka olinuvchilarni rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarni oʻrganib chiqish boʻyicha ishchi guruh (keyingi oʻrinlarda — ishchi guruh) tashkil etiladi.
Ota-onaning, farzandlikka oluvchining, vasiylik va homiylik boʻyicha davlat organi vakili tomonidan tayinlangan vasiy yoki homiyning vasiylikka olinayotganni “Muruvvat” internat uyiga rasmiylashtirish uchun doimiy yashash yoki vaqtincha turgan joyidagi tuman (shahar) tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boʻlimi (keyingi oʻrinlarda — hududiy boʻlim) boshligʻi nomiga murojaati arizasi asosida hududiy boʻlim vasiylikka olinuvchilar hujjatlarining toʻliqligini tekshirib, ularni har bir vasiylikka olinuvchi boʻyicha alohida jildlarga joylashtirgan holda hujjatlar qabul qilib olingan kundan boshlab 10 kun ichida hududiy boshqarmalarga yuboradi.
Keyingi tahrirga qarang.
Ishchi guruh kamida 5 nafar aʼzodan — hududiy boʻlim boshligʻi raisligida, shifokor-psixiatr va mahalliy internat uylarining davolash ishlari boʻyicha oʻrinbosarlaridan iborat tarkibda tuziladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Hududiy boʻlimlar tomonidan quyidagi maʼlumotlar “Elektron hukumat” tizimining idoralararo integratsion platformasi orqali olinadi:
Keyingi tahrirga qarang.
“Muruvvat” internat uyiga rasmiylashtirilayotganning shaxsini tasdiqlovchi hujjat;
vasiylikka olinayotgan shaxsni “Muruvvat” internat uyiga rasmiylashtirish toʻgʻrisida ariza berayotgan ota-ona, farzandlikka oluvchi, vasiy yoki homiy shaxsini tasdiqlovchi hujjat;
pensiya guvohnomasi (mavjud boʻlsa);
ruhiy kasallik bilan dispanser hisobida turishi yoki turmasligini tasdiqlovchi hujjat;
belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
roʻyxati Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlangan shaklda sogʻliqning holati toʻgʻrisidagi tibbiy hujjatlar;
“Muruvvat” internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning 2 dona (6 sm x 4 sm hajmli) fotosurati;
belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturi.
21. “Muruvvat” internat uylariga qabul qilinayotgan har bir shaxs uchun shaxsiy yigʻmajild yuritiladi, unga ushbu Nizomning 20-bandida koʻrsatib oʻtilgan hujjatlar tikib qoʻyiladi.
Vasiylikka olinganlarning shaxsiy yigʻmajildlari “Muruvvat” internat uyi direktorida saqlanadi.
22. Vasiylikka olinganlarga tibbiy xizmat koʻrsatishni, ularni parvarishlashni yaxshilash hamda ularning ijtimoiy mehnat reabilitatsiyasi boʻyicha tadbirlarni amalga oshirish maqsadida ular saqlash rejimiga (oʻrin-toʻshaklar, kuzatish, saqlashning erkin tartibi), sogʻligʻi, yoshi va shaxsiy xohishiga muvofiq holda alohida boʻlimlar va xonalar boʻyicha joylashtiriladi.
4-bob. Ichki ishlar organlari tomonidan muayyan yashash joyiga ega boʻlmagan shaxslarni va reabilitatsiya qilish markazlarida saqlanayotganlarni “Muruvvat” internat uylariga joylashtirish tartibi
23. Muayyan yashash joyiga ega boʻlmagan shaxslar reabilitatsiya qilish markazlarida (keyingi oʻrinlarda — reabilitatsiya markazlari) saqlanayotgan, mazkur Nizomning 15-bandida koʻrsatilgan shaxslar ichki ishlar organlari tomonidan “Muruvvat” internat uylariga joylashtiriladi.
“Muruvvat” internat uylariga joylashtirish uchun yuborish belgilangan tartibda reabilitatsiya markazi boshligʻining buyrugʻi asosida Agentlikning Vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga yuborish, shuningdek biridan ikkinchisiga oʻtkazish (koʻchirish) boʻyicha doimiy faoliyat yurituvchi maxsus komissiyasi qaroriga muvofiq amalga oshiriladi.
24. Reabilitatsiya markazlaridan “Muruvvat” internat uylariga yuborilayotganlar mazkur Nizomning 17-bandida koʻrsatilgan koʻrsatmalar boʻyicha tibbiy koʻrikdan oʻtkaziladi.
Tibbiy koʻrik reabilitatsiya markazlari tibbiyot xodimlari va tegishli mutaxassis shifokorlar tomonidan amalga oshiriladi. Tibbiy koʻrik natijalari boʻyicha yozma xulosa rasmiylashtiriladi.
25. Reabilitatsiya markazlarida saqlanayotgan shaxslarni “Muruvvat” internat uylariga joylashtirish uchun quyidagi hujjatlar taqdim etiladi:
“Muruvvat” internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning shaxsini tasdiqlovchi hujjat;
“Muruvvat” internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning sogʻligʻi holati boʻyicha tibbiy xulosa;
ruhiy-asab kasalliklari, silga qarshi kurashish, onkologik hamda teri-tanosil kasalliklari dispanserlarining xulosalari;
“Muruvvat” internat uyiga joylashtirilayotgan shaxsning 2 dona (6 sm x 4 sm hajmli) fotosurati;
belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma.
Mazkur bandda koʻrsatilgan barcha hujjatlar reabilitatsiya markazlari tomonidan toʻplanadi.
26. Reabilitatsiya markazlarida “Muruvvat” internat uylariga joylashtirilayotgan har bir shaxs uchun ikki nusxada shaxsiy yigʻmajild yuritiladi, unga ushbu Nizomning 20-bandida koʻrsatib oʻtilgan hujjatlar tikib qoʻyiladi.
“Muruvvat” internat uylariga rasmiylashtirilayotgan shaxslarning shaxsiy yigʻmajildlari bir nusxasi saqlash uchun “Muruvvat” internat uyi direktoriga belgilangan tartibda taqdim etiladi.
5-bob. “Muruvvat” internat uylarida vasiylikka olinganlarning huquq va majburiyatlari
27. “Muruvvat” internat uylarida vasiylikka olinganlarning tibbiy-ijtimoiy taʼminoti toʻliq davlat taʼminoti asosida amalga oshiriladi.
28. “Muruvvat” internat uylaridagi vasiylikka olinganlar belgilangan tartibda quyidagilar bilan taʼminlanadi:
inson shaʼnini va qadr-qimmatini kamsitmaydigan insoniy munosabatda boʻlish;
qarindoshlar, tanishlar va doʻstlari bilan telefon orqali soʻzlashuvlar yoʻli bilan aloqa bogʻlash, boshqa aloqa vositalari va uchrashuvlar orqali muloqotda boʻlish, joʻnatmalar, banderollar, buyumlar, xat va telegrammalarni olish va joʻnatish;
bepul ovqat, kiyim-kechak, poyabzal, boshqa buyumlar va tasdiqlangan normalar boʻyicha yumshoq anjomlar bilan taʼminlanish;
bepul tibbiy yordam, jumladan ixtisoslashgan tibbiy yordam olish;
internat uyi tomonidan oʻtkaziladigan maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlar, shu jumladan konsert dasturlarida ishtirok etish;
karantin sharoitlarida yaqinlari bilan onlayn muloqot qilish;
ehtiyoj boʻlganda, vasiylikka olinganlarni protez-ortopediya buyumlari va reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan bepul taʼminlash.
29. Vasiylikka olinganlar Agentlik va uning hududiy boʻlinmalari mansabdor shaxslarining, “Muruvvat” internat uylari rahbarlari va xodimlarining qarorlari va xatti-harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan shikoyat bildirish huquqiga ega.
30. Vasiylikka olinganlarga tibbiy yordam koʻrsatish “Muruvvat” internat uylarining shtatdagi tibbiy xodimlari tomonidan, tibbiy koʻrsatmaga muvofiq tegishli sogʻliqni saqlash muassasalari tomonidan taʼminlanadi.
Vasiylikka olinganning sogʻligʻi yomonlashganda yoki u vafot etganda maʼmuriyat bu haqda uning qarindoshlari, tanishlari va doʻstlarini zudlik bilan xabardor qiladi.
31. Vafot etgan vasiylikka olinganni dafn etish bilan bogʻliq xarajatlar “Muruvvat” internat uylarining xarajatlar smetalarida nazarda tutilgan mablagʻlar, shuningdek yuridik va jismoniy shaxslarning, qarindoshlarining homiylik xayriyalari hisobiga amalga oshiriladi.
32. Vasiylikka olinganning “Muruvvat” internat uyi hududidan tashqariga chiqishi faqat “Muruvvat” internat uyi rahbariyatining ruxsati bilan amalga oshiriladi.
Vasiylikka olingan oʻzboshimchalik bilan “Muruvvat” internat uyi tashqarisiga chiqqan taqdirda maʼmuriyat ushbu holat qayd etilgan vaqtdan boshlab zudlik bilan bu haqda ichki ishlar organlariga, Agentlikning hududiy boshqarmalariga xabar qiladi.
33. Vasiylikka olinganlarning “Muruvvat” internat uylaridan vaqtinchalik ketishiga, vrachning ketish mumkinligi toʻgʻrisidagi xulosasini hisobga olgan holda, koʻpi bilan 1 oy muddatga ruxsat berilishi mumkin. Buning uchun direktorning roziligi bilan, qarindoshlari va boshqa shaxslarning yozma majburiyati mavjud boʻlishi kerak.
34. Vasiylikka olinganlarni oziq-ovqat, kiyim-bosh, poyabzal, ashyoviy taʼminotning boshqa buyumlari va yumshoq anjomlar bilan taʼminlash normalari Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi va Agentlik tomonidan belgilanadi.
35. Qarindoshlar vasiylikka olinganlar bilan biror-bir cheklanishsiz, lekin boshqa vasiylikka olinganlarga zarar yetkazmasdan koʻrishib turish, shuningdek “Muruvvat” internat uylarining tibbiy-ijtimoiy faoliyati, vasiylikka olinganning tibbiy-ijtimoiy reabilitatsiyasining borishi bilan tanishish huquqiga ega.
36. “Muruvvat” internat uylarida yashovchi vasiylikka olinganlar maʼmuriyat ruxsati bilan oʻzlariga tegishli buyumlardan foydalanishlari mumkin.
37. Hududiy boshqarmalar har chorakda “Muruvvat” internat uylarida vasiylikka olinganlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni Agentlik tomonidan belgilanadigan hisobot shakllariga muvofiq Agentlikka taqdim etadilar.
38. Vasiylikka olinganni “Muruvvat” internat uylaridan chiqarish:
Agentlik hududiy boshqarmasi boshliqlarining ruxsati bilan;
turar joy maydoni, yashash uchun mablagʻlar va oʻziga oʻzi xizmat koʻrsatish imkoniyati mavjud boʻlganda shaxsning shaxsiy arizasiga binoan yoki vasiylikka olinganni taʼminlash va zarur darajada parvarishlashga qodir boʻlgan qarindoshlarining iltimosiga koʻra, shuningdek, navbatdagi tibbiy koʻrikdan oʻtkazishda III guruh nogironligi belgilanganda (mehnat boʻyicha tavsiyalar mavjud boʻlganda) amalga oshiriladi.
39. “Muruvvat” internat uylaridan chiqarishda vasiylikka olinganga quyidagi hujjatlar beriladi:
“Muruvvat” internat uyida boʻlganlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
sogʻligʻining holati toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma (tibbiy hujjatlar);
nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturi.
40. “Muruvvat” internat uyidan ketishda vasiylikka olinganlarga mavsum boʻyicha ularga biriktirilgan kiyim-bosh, ichki kiyimlar, poyabzallar beriladi, shuningdek uning “Muruvvat” internat uyida saqlanayotgan shaxsiy buyumlari qaytarib beriladi.
41. “Muruvvat” internat uyi direktori vasiylikka olinganlarni “Muruvvat” internat uylariga qabul qilish va ulardan chiqarish uchun ushbu Nizom va “Muruvvat” internat uyi ustavi talablariga muvofiq shaxsan javob beradi.
6-bob. Ijtimoiy-psixologik kuzatuvni tashkil etish
42. Vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordamni koʻrsatish maqsadida “Muruvvat” internat uylarida tibbiy-psixologik komissiya (keyingi oʻrinlarda — komissiya) tashkil etiladi. Komissiya “Muruvvat” internat uyining mutaxassis xodimlaridan iborat boʻladi. Komissiya tarkibi “Muruvvat” internat uyi direktorining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. Komissiya tarkibiga majburiy tartibda komissiyani boshqaradigan “Muruvvat” internat uyining direktori, “Muruvvat” internat uyi direktorining davolash ishlari boʻyicha oʻrinbosarlari, shifokor-psixiatr kiradi.
43. Komissiya vasiylikka olinganlarni doimiy ijtimoiy-psixologik kuzatuvini “Muruvvat” internat uyi direktori tomonidan tasdiqlangan ijtimoiy-psixologik kuzatuv dasturi asosida amalga oshiradi.
Komissiyasi quyidagi vazifalarni bajaradi:
vasiylikka olinganlarning tibbiy abilitatsiya va reabilitatsiya jarayonlarini kuzatish va zarur korreksion ishlarni tashkil etish;
vasiylikka olinganlarning ijtimoiy hamda psixologik moslashuvchanligini oʻrganish va tegishli tavsiyalar berish;
komissiya vasiylikka olinganlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish;
tashxis, psixologik-profilaktik, korreksiya, maslahat va reabilitatsiya ishlarini amalga oshirish;
vasiylikka olinganlarning ota-onasi (qarindoshlari) yoki ularning oʻrnini bosuvchilar bilan maslahat va reabilitatsiya ishlarini bajarish;
tibbiy-ijtimoiy-psixologik muammolarni aniqlash;
nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturini amalga oshirish.
7-bob. “Muruvvat” internat uylari faoliyatini tashkil etish
44. Xodimlarni ishga qabul qilish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
 LexUZ sharhi
Qarang: Oʻzbekiston Respublikasi Mehnat kodeksining 96-moddasi.
45. Tibbiy xizmat koʻrsatish “Muruvvat” internat uylarining tibbiyot xodimlari tomonidan amalga oshiriladi, ular (maʼmuriyat bilan bir qatorda) vasiylikka olinganlarning sogʻligʻi, ovqatlanish rejimi va sifati, davolash-profilaktika tadbirlarining oʻtkazilishi hamda sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya etilishi uchun javob beradilar. “Muruvvat” internat uylarida davolash-maslahat yordami va oʻtkazilgan davolash-profilaktika tadbirlarini tahlil qilish tegishli Agentlik bilan kelishgan holda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
“Muruvvat” internat uylarida yashovchi nogironligi boʻlgan shaxslarning salomatlik koʻrsatkichlarini alohida dastur asosida muntazam ravishda baholab borish, ularni ixtisoslashtirilgan ilmiy-amaliy tibbiyot markazlariga biriktirish, bepul davolash va sogʻlomlashtirish yoʻli bilan tibbiy yordam amalga oshiriladi.
46. “Muruvvat” internat uylari moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, qurilish-rekonstruksiya ishlari, tibbiy-ijtimoiy xizmat hamda psixologik taʼminot Agentlik tomonidan belgilanadigan tartibda amalga oshiriladi. Bu ishlarni amalga oshirishda “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash respublika vasiylik kengashi (keyingi oʻrinlarda — Vasiylik kengashi) Agentlikka uslubiy-amaliy yordam koʻrsatadi.
Keyingi tahrirga qarang.
47. “Muruvvat” internat uylarining maʼmuriyati “Muruvvat” internat uylari mutaxassis xodimlarining kasbiy mahorati doimiy takomillashtirib borilishi uchun javob beradi.
48. “Muruvvat” internat uylarining xodimlari quyidagi huquqlarga ega:
“Muruvvat” internat uyini boshqarishda mazkur Nizomda belgilangan tartibda qatnashish;
kasb shaʼnini va qadr-qimmatini himoya qilish;
sogʻliqni saqlash tizimidagi tegishli muassasalarda bepul tibbiy koʻrikdan oʻtish;
tibbiyot xodimlari Sogʻliqni saqlash vazirligi tizimidagi taʼlim muassasalari va tibbiyot markazlarida bepul malaka oshirish;
qonunchilik hujjatlarida belgilangan ijtimoiy imtiyozlar va kafolatlarga ega boʻlish.
49. “Muruvvat” internat uylarining xodimlari quyidagilarga majbur:
mazkur Nizom normalariga va ichki mehnat tartib-qoidalariga, kasbiy axloq-odob qoidalariga qatʼiy amal qilish;
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordamning, ijtimoiy-psixologik va tibbiy kuzatib borishning yuqori samaradorligini taʼminlash;
oʻz kasb malakasini muntazam oshirib borish.
50. “Muruvvat” internat uylari xodimlari va rahbarlarining lavozim majburiyatlari qonunchilik hujjatlari, ushbu Nizom, shuningdek “Muruvvat” internat uylari ustavlari bilan belgilanadi.
8-bob. “Muruvvat” internat uylarini boshqarish
51. “Muruvvat” internat uylarini boshqarish demokratiya, oshkoralik tamoyillari boʻyicha va “Muruvvat” internat uyi jamoasining jamoatchilik bilan oʻzaro hamkorligi tamoyillari asosida amalga oshiriladi.
52. “Muruvvat” internat uyiga bevosita rahbarlikni oliy maʼlumotga ega boʻlgan direktor amalga oshiradi. Direktorni lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod etish Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimligi tavsiyasiga koʻra “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash Respublika vasiylik kengashi bilan kelishgan holda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda Agentlik direktori tomonidan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
53. Direktor “Muruvvat” internat uyida tibbiy-ijtimoiy yordam hamda maishiy xizmatning ahvoli uchun toʻliq javob beradi.
54. “Muruvvat” internat uyi direktori:
“Muruvvat” internat uyi nomidan ish koʻradi va uning manfaatlarini ifodalaydi;
“Muruvvat” internat uyi vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha qarorlar qabul qiladi va oʻz zimmasiga yuklangan vazifalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
qonunchilik hujjatlarida va “Muruvvat” internat uyi ustavida belgilangan tartibda “Muruvvat” internat uyi mol-mulkini tasarruf etadi va shartnomalar tuzadi;
oʻz oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi, ularning vakolatlarini va javobgarlik darajasini belgilaydi;
oʻz vakolatlari doirasida “Muruvvat” internat uyining barcha xodimlari va vasiylikka olinganlar uchun majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi va koʻrsatmalar beradi;
tegishli organlarga koʻrib chiqish uchun “Muruvvat” internat uyining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatishni takomillashtirish, malakali kadrlar bilan taʼminlash va “Muruvvat” internat uyi faoliyatining boshqa masalalari boʻyicha takliflar kiritadi hamda xodimlar bilan mehnat shartnomalari tuzadi;
tegishli buyruq chiqarish va qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlar yoʻli bilan ragʻbatlantirish va intizomiy tanbeh berish choralarini amalga oshiradi;
mazkur Nizomning 13-bandidagi “Muruvvat” internat uyining belgilangan vazifa va funksiyalarini oʻz vaqtida va sifatli bajarilishini taʼminlaydi.
55. “Muruvvat” internat uylarida vasiylikka olinganlarni taʼminlashning maxsus shart-sharoitlari taʼminlanadi, ular quyidagilarni nazarda tutadi:
hududni himoya qilish;
vasiylikka olinganlarni ham bir-birlarining, ham atrofdagilarning salbiy taʼsiridan yuqori darajada himoya qilish;
uning hududidan tashqariga erkin chiqishni cheklash;
vasiylikka olinganlarni sutka davomida, shu jumladan uxlash uchun ajratilgan vaqtda ham nazorat qilish.
9-bob. Moliya-xoʻjalik faoliyati
56. “Muruvvat” internat uylarining xonalari texnika xavfsizligi qoidalariga va sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq jihozlanadi va ulardan foydalaniladi.
57. “Muruvvat” internat uylari faoliyatini moliyalashtirish Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlaridan ajratiladigan mablagʻlar, jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
58. “Muruvvat” internat uylari belgilangan tartibda tashkilot tomonidan tasdiqlangan va tegishli moliya organlarida roʻyxatdan oʻtkazilgan xarajatlar smetasi asosida moliyalashtiriladi.
59. Shtatlar jadvali Agentlik tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishgan holda qabul belgilanadigan namunaviy shtatlarga muvofiq tasdiqlanadi.
60. “Muruvvat” internat uylari qonunchilik hujjatlarida belgilangan moliya va statistika hisobotlarini yuritadi.
61. “Muruvvat” internat uylarining moliya-xoʻjalik faoliyatini nazorat qilish belgilangan tartibda moliya organlari tomonidan amalga oshiriladi.
10-bob. Yakunlovchi qoida
62. “Muruvvat” internat uylarini qayta tashkil etish va tugatish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 575-son qaroriga
3-ILOVA
“Muruvvat” nogironligi boʻlgan bolalar uchun internat uylari toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligining (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) “Muruvvat” nogironligi boʻlgan bolalar uchun internat uylarining (keyingi oʻrinlarda — “Muruvvat” bolalar internat uylari) maqomi, asosiy vazifalari va funksiyalari, shuningdek, ularning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
Keyingi tahrirga qarang.
2. “Muruvvat” bolalar internat uylari Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan, ruhiyatida sezilarli yoki ancha sezilarli nuqsonlar bor boʻlgan, 4 yoshdan 18 yoshgacha nogironligi boʻlgan bolalar (keyingi oʻrinlarda — vasiylikka olinuvchilar) uchun tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasalari hisoblanadi.
3. “Muruvvat” bolalar internat uylari oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, Agentlikning buyruqlariga, boshqa qonunchilik hujjatlariga, ushbu Nizomga, shuningdek oʻz ustavlariga amal qiladi.
4. “Muruvvat” bolalar internat uylari Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahri hokimliklari bilan kelishgan holda Agentlik tomonidan belgilangan tartibda tashkil etilishi, qayta tashkil etilishi yoki tugatilishi mumkin.
“Muruvvat” bolalar internat uylari tugatilganda vasiylikka olinganlarning Agentlik tomonidan belgilangan tartibda boshqa “Muruvvat” bolalar internat uylariga oʻtkazilishi taʼminlanadi.
5. “Muruvvat” bolalar internat uylarida vasiylikka olinganlarga tibbiy xizmat koʻrsatish sifati, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya qilish va ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatish yuzasidan nazorat Agentlik hamda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
6. “Muruvvat” bolalar internat uylari ustavlari Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.
7. “Muruvvat” bolalar internat uylari faoliyati Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar) tomonidan muvofiqlashtiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
8. “Muruvvat” bolalar internat uylaridagi oʻrinlar soni Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishilgan holda, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlari majburiy hisobga olingan holda, Agentlik tomonidan belgilanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
9. “Muruvvat” bolalar internat uylari tibbiy-ijtimoiy xizmatlar koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasasi sifatida davlat xizmatlari markazlarida davlat roʻyxatidan oʻtkaziladi.
2-bob. “Muruvvat” bolalar internat uylarining asosiy vazifalari va funksiyalari
10. Quyidagilar “Muruvvat” bolalar internat uylarining asosiy vazifalari hisoblanadi:
nogironligi boʻlgan bolalarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish;
nogironligi boʻlgan bolalarning ijtimoiy-huquqiy himoya qilinishini taʼminlash;
nogironligi boʻlgan bolalarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish;
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda nogironligi boʻlgan bolalarni bepul har yili ikki marta tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish;
nogironligi boʻlgan bolalarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironligi boʻlgan shaxslar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash;
nogironligi boʻlgan bolalarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirib borish;
maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlarini tashkil etish orqali nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash.
11. “Muruvvat” bolalar internat uylari ularga yuklatilgan asosiy vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni bajaradilar:
a) nogironligi boʻlgan bolalarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish sohasida:
vasiylikka olingan bolalarga ijtimoiy xizmat koʻrsatishni takomillashtiradi, tarbiya-taʼlim ishlarining zamonaviy shakllari va metodlarini joriy etadi;
vasiylikka olingan bolalarning rivojlanishida ijtimoiy dinamikasida oʻzgarishlar boʻlgan tarbiyalanuvchilarni oʻqitishda integratsion yondashuvlarni qoʻllash misolida jamiyatga integratsiya qilish hamda ularni tadbirkorlik subyektlarining ishtirokida boʻsh vaqtlarini mazmunli oʻtkazishlarida innovatsion alternativ modellarni ishlab chiqadi.
“Muruvvat” bolalar internat uylarida vasiylikka olinganlarning tibbiy-ijtimoiy taʼminotini toʻliq davlat tomonidan amalga oshirilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olingan bolalarga malakali mutaxassislar tomonidan oʻz vaqtida va sifatli ijtimoiy, maishiy va madaniy xizmat koʻrsatilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olingan bolalarga salomatligini mustahkamlash va davolanishlari uchun zarur shart-sharoitlar yaratadi;
oilalarda yashaydigan, ruhiy buzilishi namoyon yoki sezilarli namoyon boʻlgan nogironligi boʻlgan bolalarga kunduzgi parvarish qilish guruhlarida kompleks tibbiy-ijtimoiy yordam koʻrsatish va ular uchun oʻquv-tarbiya jarayonini tashkil etadi;
internat uyida biriktirilgan tibbiyot muassasalari, oʻrta, maxsus, professional va oliy taʼlim muassasalari bilan aniq chora-tadbirlar asosida ish jarayonini tashkil etadi;
b) nogironligi boʻlgan bolalarning ijtimoiy-huquqiy himoya qilinishini taʼminlash sohasida:
vasiylikka olinganlarning huquq va qonuniy manfaatlarini himoya qilinishini taʼminlaydi;
nogironligi boʻlgan bolalarning huquqlari toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarining ijro etilishini taʼminlash sohasidagi muammolarni oʻz vaqtida bartaraf qiladi va tegishli takliflarni Agentlikka kiritib boradi;
v) nogironligi boʻlgan bolalarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish sohasida:
kasbiy va ijtimoiy reabilitatsiya qilish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratib, takomillashtirishga yoʻnaltirilgan tadbirlarni amalga oshiradi;
muntazam ilgʻor xorijiy tajribalarni joriy etish yuzasidan Agentlikka takliflar kiritadi;
g) dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda nogironligi boʻlgan bolalarni bepul har yili ikki marta chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, rejali sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish sohasida:
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatishni taʼminlashda muassasani birinchi tibbiy yordam uchun zarur dori vositalari va malakali tibbiyot xodimlari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni har yili ikki marta biriktirilgan sogʻliqni saqlash tizimidagi muassasalar va oliy tibbiy taʼlim muassasalarining malakali mutaxassislarini jalb qilgan holda chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazadi;
tibbiy koʻrsatmaga muvofiq bepul ambulator, statsionar va ixtisoslashgan tibbiy yordam koʻrsatish va davolash choralarini koʻradi;
d) nogironligi boʻlgan bolalarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironligi boʻlgan shaxslar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash sohasida:
vasiylikka olinganlarni tibbiy koʻrsatkichlar boʻyicha protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni ehtiyojga muvofiq shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlaydi;
e) nogironligi boʻlgan bolalarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirib borish sohasida:
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatishni rivojlantirishga oid dasturlar va chora-tadbirlar ishlab chiqadi;
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatish samaradorligini oshirish va takomillashtirishga qaratilgan yangi uslub va ijtimoiy texnologiyalarni tatbiq etadi hamda tegishli takliflarni Agentlikka kiritadi;
j) maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlari, tashkil etish orqali nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash sohasida:
“Muruvvat” bolalar internat uylarida muntazam madaniy-maʼrifiy tadbirlarni tashkil qiladi;
turli koʻrik-tanlovlar va koʻrgazmalar tashkil etadi hamda vasiylikka olingan bolalar ishtiroki natijasida kelajakka umid, intilishlarini orttirish hamda vaqtlarini sermazmun oʻtishiga shart-sharoit yaratadi.
12. “Muruvvat” bolalar internat uylarida qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda pullik xizmatlar koʻrsatish, jumladan, kunduzgi qatnov hamda internat tizimi (haftasiga 6 kungacha kelish) shaklida pullik xizmat koʻrsatishi mumkin.
3-bob. “Muruvvat” bolalar internat uylariga qabul qilish
13. “Muruvvat” bolalar internat uylariga Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan, ruhiyatida sezilarli yoki ancha sezilarli nuqsonlar bor boʻlgan, 4 yoshdan 18 yoshgacha nogironligi boʻlgan bolalar quyidagi tashxislar bilan qabul qilinadi:
moʻtadil darajadagi aqliy zaiflik;
ogʻir darajadagi aqliy zaiflik;
chuqur darajadagi aqliy zaiflik;
bolalarni ixtisoslashtirilgan maktab-internatlarga qabul qilishga toʻsqinlik qiluvchi gemiparez, paraparez va tetraparez asoratlari boʻlgan moʻtadil darajadagi aqliy zaif bolalar serebral falajligi;
intellektning qoʻpol buzilishiga olib kelgan bolalar shizofreniyasi;
demensiya.
Qabul qilish boʻsh oʻrinlar mavjud boʻlgan taqdirda amalga oshiriladi.
14. Quyidagilar “Muruvvat” bolalar internat uylariga qabul qilishga qarshi koʻrsatmalar hisoblanadi:
tez-tez, har oyda 5-martadan koʻp tutqanoq xurujlari sodir boʻladigan epilepsiya, seriyali tutqanoq xurujlariga, epileptik statusga, namozshomsimon ong xiralashish holatlariga, disforiyalarga moyillik;
bemorning oʻzi va atrofdagilar uchun xavfli boʻlgan qoʻpol va xulqiy buzilishlar sabab boʻladigan ruhiy kasalliklar;
ular bilan kasallanganda bolani umumtaʼlim yoki ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarida oʻqitish mumkin boʻlgan har qanday ruhiy kasalliklar;
jarayonning faol bosqichidagi sil kasalligi;
yuqumli teri va soch kasalliklari;
oʻtkir yuqumli kasalliklar;
salbiy jarayondagi, yomon holatda oʻtadigan shish kasalliklari va retsidivlari;
tanosil kasalliklari.
“Muruvvat” bolalar internat uylariga qabul qilish chogʻida yuqori harorat yoki noaniq etiologiyali toshma aniqlangan shaxslar hududiy davolash profilaktika muassasalariga yuboriladi.
15. “Muruvvat” bolalar internat uylariga yuborish, shuningdek, biridan ikkinchisiga oʻtkazish Agentlikning Vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga yuborish, shuningdek biridan ikkinchisiga oʻtkazish (koʻchirish) boʻyicha doimiy faoliyat yurituvchi maxsus komissiyasi (keyingi oʻrinlarda — Maxsus komissiya) qaroriga muvofiq hududiy boshqarma boshligʻining buyrugʻi asosida amalga oshiriladi.
Maxsus komissiya tarkibi kamida 5 nafar aʼzodan, shu jumladan Maxsus komissiya raisi va kotibidan iborat boʻladi.
Maxsus komissiya hududiy boshqarmalarning vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga rasmiylashtirish masalalari boʻyicha ishlarini muvofiqlashtirib boradi.
“Muruvvat” internat uylariga rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarning haqqoniyligi yuzasidan masʼuliyat hududiy boshqarma boshliqlariga yuklanadi.
16. Hududiy boshqarmalarda boshqarma boshligʻi buyrugʻi bilan tibbiy-ijtimoiy muassasalarga vasiylikka olinuvchilarni rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarni oʻrganib chiqish boʻyicha ishchi guruh (keyingi oʻrinlarda — ishchi guruh) tashkil etiladi.
Ota-onaning, farzandlikka oluvchining, vasiylik va homiylik boʻyicha vakolatli davlat organi tomonidan tayinlangan vasiy yoki homiyning vasiylikka olinayotganni “Muruvvat” bolalar internat uyiga rasmiylashtirish uchun doimiy yashash yoki vaqtincha turgan joyidagi tuman (shahar) tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boʻlimi (keyingi oʻrinlarda — hududiy boʻlim) boshligʻi nomiga arizasi, kunduzgi parvarishlash guruhiga “Muruvvat” bolalar internat uyi direktori nomiga arizasi asosida hududiy boʻlim vasiylikka olinuvchilar hujjatlarining toʻliqligini tekshirib, ularni har bir vasiylikka olinuvchi boʻyicha alohida jildlarga joylashtirgan holda hujjatlar qabul qilib olingan kundan boshlab 10 kun ichida hududiy boshqarmalarga yuboradi.
Keyingi tahrirga qarang.
Ishchi guruh kamida 5 nafar aʼzodan — hududiy boʻlim boshligʻi raisligida, shifokor-psixiatr va mahalliy internat uylarining davolash ishlari boʻyicha oʻrinbosarlaridan iborat tarkibda tuziladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Hududiy boʻlimlar tomonidan quyidagi maʼlumotlar “Elektron hukumat” tizimining idoralararo integratsion platformasi orqali olinadi:
Keyingi tahrirga qarang.
“Muruvvat” bolalar internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning tugʻilganlik toʻgʻrisidagi guvohnomasi (16 yoshdan katta shaxslar uchun shaxsini tasdiqlovchi hujjat);
vasiylikka olinayotganni “Muruvvat” bolalar internat uyiga rasmiylashtirish toʻgʻrisida ariza berayotgan ota-ona, farzandlikka oluvchi, vasiy yoki homiy shaxsini tasdiqlovchi hujjat;
pensiya guvohnomasi (mavjud boʻlsa);
ruhiy kasalliklar boʻyicha dispanser hisobida turishi yoki turmasligini tasdiqlovchi hujjat;
belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
roʻyxati Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan sogʻliqning holati toʻgʻrisidagi tibbiy hujjatlar;
“Muruvvat” bolalar internat uyiga rasmiylashtirilayotgan shaxsning 2 dona (6 sm x 4 sm hajmli) fotosurati;
ruhiy-asab kasalliklari dispanseri tibbiy-maslahat komissiyasi xulosasi;
xalq taʼlimi organlari huzuridagi tibbiy-psixologik-pedagogik komissiya xulosasi;
belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturi.
Keyingi tahrirga qarang.
Keyingi tahrirga qarang.
17. Nogironligi boʻlgan bolalarni nogironligi boʻlgan bolalar uchun kunduzgi parvarishlash guruhiga qabul qilishda ota-onalar (vasiylar yoki homiylar, farzandlikka oluvchilar) va “Muruvvat” bolalar internat uyi direktori oʻrtasida begʻaraz shartnoma tuziladi, unda tomonlarning huquq va majburiyatlari koʻrsatiladi.
Shartnomada quyidagilar belgilanadi:
koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlar roʻyxati;
“Muruvvat” bolalar internat uylari mutaxassislari tomonidan kunduzgi parvarishlash guruhi negizida oʻtkaziladigan tadbirlar;
ota-onalar, farzandlikka oluvchilar, vasiylar yoki homiylar tomonidan uy sharoitlarida oʻtkaziladigan tadbirlar.
Keyingi tahrirga qarang.
18. “Muruvvat” bolalar internat uylariga yuborilayotgan yetim bolalar va ota-ona qarovisiz qolgan bolalar uchun mazkur Nizom 16-bandida koʻrsatilgan hujjatlardan tashqari, quyidagi hujjatlar ham taqdim etiladi:
tuman (shahar) hokimining homiylikni belgilash toʻgʻrisidagi qarori nusxasi;
ota-onasi yoki ularning oʻrnini bosuvchilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar (ota-onasi shaxsini tasdiqlovchi hujjatining yoki ularning vafot etganligi toʻgʻrisidagi guvohnomalar, sudning hukmlari yoki qarorlari, ota-onasining uzoq davom etgan kasalligi toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma va ota-onasining yoʻqligini yoki ularning oʻz farzandlarini tarbiyalashga imkoniyat yoʻqligini tasdiqlovchi boshqa hujjatlar;
vasiylikka olinganning ota-onasidan keyin qolgan mol-mulkining (agar bor boʻlsa) roʻyxati, roʻyxatda uning qayerdaligi, uni saqlash uchun koʻrilgan chora-tadbirlar va uning saqlanishi uchun javob beradigan shaxslar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;
vasiylikka olinganga biriktirilgan uy-joy maydoni toʻgʻrisidagi hujjatlar (order, uy daftari, uy-joy rejasi nusxasi, tuman (shahar) Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahri yer tuzish va koʻchmas mulk kadastri davlat korxonasining tegishli tuman (shahar)dagi filialining uy-joy egasi va uning xususiylashtirilganligi toʻgʻrisidagi maʼlumotnomasi;
vasiylikka olinganning foydasiga alimentlar undirish toʻgʻrisidagi sud qarorining nusxasi, agar bor boʻlsa — omonat daftarchasi.
19. “Muruvvat” bolalar internat uylaridagi vasiylikka olinganlar ularning jinsi, jismoniy holati, aqliy zaiflik darajasi hamda yoshi hisobga olingan holda, quyidagi guruhlarga boʻlinadi:
yotadiganlar guruhlari (yoshi va jinsidan qatʼi nazar, harakatlanish funksiyasi kuchli buzilgan, oʻzgalar parvarishiga muhtoj bolalar);
emaklovchilar guruhlari (yoshi va jinsidan qatʼi nazar, harakatlanish funksiyasi cheklangan, oʻzgalar parvarishiga muhtoj bolalar);
aralash guruhlar — 10 yoshgacha boʻlgan bolalar;
10 yoshdan 14 yoshgacha boʻlgan va 14 yoshdan 18 yoshgacha boʻlgan oʻgʻil va qiz bolalar uchun alohida-alohida guruhlar.
Guruhlardagilar soni 5, 6 nafardan boʻlishi kerak.
20. Bundan tashqari, “Muruvvat” bolalar internat uylaridagi barcha vasiylikka olinganlar, mehnat koʻnikmalarini egallash imkoniyatlarini hisobga olgan holda, ularning intellektual rivojlanishiga muvofiq ravishda tarbiyalash guruhlariga boʻlinadi.
Mehnatga oʻrgatiladigan bolalar guruhiga quyidagilar kiradi:
mehnatga oʻrgatishga tayyorlash guruhi;
mehnatga oʻrgatish guruhi.
Mehnatga oʻrgatish guruhlaridagi bolalar soni 5 yoki 6 kishidan boʻlishi kerak.
21. Yakka tartibdagi dastur boʻyicha guruhlardagi vasiylikka olinganlarni har bir bolaning imkoniyati va ehtiyojlariga qarab belgilash faqat xalq taʼlimi organlari huzuridagi tibbiy-psixologik-pedagogik komissiya xulosasi asosida amalga oshiriladi.
4-bob. “Muruvvat” bolalar internat uylarida vasiylikka olinganlarning huquq va majburiyatlari
22. “Muruvvat” bolalar internat uylarida vasiylikka olinganlarni tibbiy-ijtimoiy taʼminlash, tarbiyalash, oʻqitish, mehnat koʻnikmalariga oʻrgatish toʻliq davlat taʼminoti asosida amalga oshiriladi.
Kunduzgi parvarishlash guruhiga qabul qilingan nogironligi boʻlgan bolalar toʻliq davlat taʼminotida boʻlmaydi, shu sababli ularga tayinlangan pensiya va nafaqalar toʻliq hajmda toʻlanadi.
23. “Muruvvat” bolalar internat uylaridagi vasiylikka olinganlar belgilangan tartibda quyidagilar bilan taʼminlanadi:
inson shaʼnini va qadr-qimmatini kamsitmaydigan insoniy munosabatda boʻlish;
qarindoshlar, tanishlar va doʻstlari bilan telefon orqali soʻzlashuvlar yoʻli bilan aloqa bogʻlash, boshqa aloqa vositalari va uchrashuvlar orqali muloqotda boʻlish, joʻnatmalar, banderollar, buyumlar, xat va telegrammalarni olish va joʻnatish;
bepul ovqat, kiyim-kechak, poyabzal, boshqa buyumlar va tasdiqlangan normalar boʻyicha yumshoq anjomlar bilan;
ehtiyoj boʻlganda bepul protez-ortopediya buyumlari va reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan taʼminlanadilar.
24. Nogironligi boʻlgan bolalarni kunduzi parvarishlash haftasiga besh marta (dushanba-juma kunlari) soat 9 dan 17 gacha amalga oshiriladi.
Vasiylikka olinganlarning kunduzgi parvarishlash guruhida boʻlishi “Muruvvat” bolalar internat uyi direktori tomonidan tasdiqlanadigan ichki tartib-qoidalar bilan tartibga solinadi.
25. Vasiylikka olinganlar ota-onalari, vasiylar yoki homiylar Agentlik va uning hududiy boʻlinmalari mansabdor shaxslarining, “Muruvvat” bolalar internat uylari rahbarlari va xodimlarining qarorlari va xatti-harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan shikoyat bildirish huquqiga ega.
26. Tarbiyalanuvchilarga tibbiy yordam koʻrsatish “Muruvvat” bolalar internat uylarining shtatdagi tibbiy xodimlari tomonidan, tibbiy koʻrsatmaga muvofiq tegishli sogʻliqni saqlash muassasalari tomonidan taʼminlanadi.
Vasiylikka olinganning sogʻligʻi yomonlashganda yoki u vafot etganda maʼmuriyat bu haqda uning ota-onasini yoki ota-onaning oʻrnini bosuvchi shaxslarni, vasiylarini, qarindoshlarini, ular boʻlmaganda esa vasiylikka olinganning doimiy yashash yoki vaqtincha turgan joyidagi fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlarini zudlik bilan xabardor qiladi.
Ota-onasi yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar vafot etgan taqdirda vasiylikka olinganlar fiziologik imkoniyatlariga va sogʻligʻining holatiga muvofiq, ularni dafn etishda qatnashish, ota-onasi yoki ularning oʻrnini bosuvchilar ogʻir kasallanganda esa ularni borib koʻrish huquqiga ega. Yoʻl xarajatlari “Muruvvat” bolalar internat uylari mablagʻlari hisobiga amalga oshiriladi.
27. Vafot etgan vasiylikka olinganni dafn etish bilan bogʻliq xarajatlar “Muruvvat” bolalar internat uylarining xarajatlar smetalarida nazarda tutilgan mablagʻlar, shuningdek yuridik va jismoniy shaxslarning, qarindoshlarining homiylik xayriyalari hisobiga amalga oshiriladi.
28. Vasiylikka olinganning “Muruvvat” bolalar internat uyi hududidan tashqariga chiqishi faqat direktorning ruxsati bilan, xodimlarning yoki ota-onaning yoxud ularning oʻrnini bosuvchi shaxslarning hamrohligida amalga oshiriladi.
Vasiylikka olingan oʻzboshimchalik bilan “Muruvvat” bolalar internat uylari tashqarisiga chiqqan taqdirda maʼmuriyat zudlik bilan bu haqda uning ota-onasiga yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslarga, vasiylikka olinganning yashash va boradigan joyidagi ichki ishlar organlariga, Agentlikning hududiy boshqarmalariga va fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlariga xabar qiladi hamda birgalikda uni topish va qaytarib olib kelish chora-tadbirlarini koʻradi.
29. Vasiylikka olinganlarning “Muruvvat” bolalar internat uylaridan vaqtinchalik ketishiga, vrachning ketish mumkinligi toʻgʻrisidagi xulosasini hisobga olgan holda, koʻpi bilan 1 oy muddatga ruxsat berilishi mumkin. Buning uchun direktorning roziligi bilan, ota-onasi yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar, qarindoshlari yoxud boshqa shaxslarning yozma majburiyati mavjud boʻlishi kerak.
30. Vasiylikka olinganlarni oziq-ovqat, kiyim-bosh, poyabzal va ashyoviy taʼminotning boshqa buyumlari hamda yumshoq anjomlar bilan taʼminlash normalari Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi va Agentlik tomonidan belgilanadi.
Kunduzgi parvarishlash guruhidagi nogironligi boʻlgan bolalar “Muruvvat” bolalar internat uylari uchun ovqatlanish normalariga muvofiq uch marta ovqatlantirish bilan taʼminlanadilar.
31. Ota-onalar yoki ularning oʻrnini bosuvchi shaxslar vasiylikka olinganlar bilan biror-bir cheklashlarsiz koʻrishib turish, “Muruvvat” bolalar internat uylarining tibbiy-ijtimoiy faoliyati, farzandlarining tibbiy-ijtimoiy reabilitatsiyasining borishi bilan tanishish huquqiga ega.
32. Hududiy boshqarmalar har chorakda “Muruvvat” bolalar internat uylarining vasiylikka olinganlari va kunduzgi parvarishlash guruhidagi nogironligi boʻlgan bolalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni Agentlik tomonidan belgilanadigan hisobot shakllariga muvofiq Agentlikka taqdim etadilar.
33. Vasiylikka olingan 18 yoshga toʻlganda Agentlik tomonidan belgilangan tartibda boʻsh joy mavjud boʻlgan kattalar “Muruvvat” internat uyiga oʻtkaziladi.
Mehnat koʻnikmalarini egallagan vasiylikka olinganlar tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasining nogironlikning III guruhini belgilash toʻgʻrisidagi xulosasi asosida (mehnat tavsiyalari mavjud boʻlgan taqdirda) ota-onasi (vasiylari) huzurida doimiy yashash uchun roʻyxatdan chiqariladi, yetim bolalar va ota-ona qarovisiz qolgan bolalar esa qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda uy-joylar bilan taʼminlanadilar.
34. “Muruvvat” bolalar internat uylaridan chiqarishda vasiylikka olinganlarga quyidagi hujjatlar beriladi:
“Muruvvat” bolalar internat uyida boʻlganlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
sogʻligʻining holati toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma (tibbiy hujjatlar);
boquvchisini yoʻqotganlik pensiyasi yoki nogironligi boʻlgan bolaga (bolalar uylarida tarbiyalanayotgan bolalardan tashqari) ijtimoiy nafaqa toʻlash toʻgʻrisidagi guvohnoma — mavjud boʻlganda;
xalq taʼlimi organlari huzuridagi tibbiy-psixologik-pedagogik komissiya xulosasi;
nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturi.
“Muruvvat” bolalar internat uylarining vasiylikka olinganlarini roʻyxatdan chiqarishda (mavjud boʻlsa) uning mol-mulkka, pul mablagʻlariga (ilgari u yoki uning ota-onasi egallagan) uy-joy maydoniga huquqini tasdiqlovchi hujjatlar, pensiya va omonat daftarchasi hamda boshqa hujjatlar ham beriladi.
Bundan tashqari, vasiylikka olinganlarga 2 toʻplam ichki kiyimlar, kiyim-bosh va poyabzal beriladi.
35. “Muruvvat” bolalar internat uyi direktori vasiylikka olinganlarni “Muruvvat” bolalar internat uylariga qabul qilish va ulardan chiqarish uchun ushbu Nizom va “Muruvvat” bolalar internat uyi ustavi talablariga muvofiq shaxsan javob beradi.
5-bob. “Muruvvat” bolalar internat uylarida tarbiya-taʼlim jarayonini tashkil etish
36. Vasiylikka olinganlarni taʼminlash, tarbiyalash va oʻqitish tartibi ularning individual xususiyatlari, yoshi, jinsi, ruhiy va jismoniy holatini hisobga olgan holda belgilanadi.
Maishiy shart-sharoitlar reabilitatsiya jarayoniga koʻmaklashishi, vasiylikka olingandagi emotsional zoʻriqishni yoʻqotish uchun sharoitlar yaratishi kerak.
37. Vasiylikka olinganlarni oʻqitishning maxsus dasturi boʻyicha hayotiy koʻnikmalarga oʻrgatish “Muruvvat” bolalar internat uyi tarbiyachilari tomonidan, zarurat boʻlganda esa, ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalari, shuningdek sogʻliqni saqlash, madaniyat, sport muassasalari va boshqa tashkilotlar pedagoglarini jalb etgan holda amalga oshiriladi.
38. Taʼlimning har bir bosqichida oʻqitish yoshi va davomiyligi tibbiy-psixologik-pedagogik komissiya tomonidan belgilanadi. Har bir bosqichdagi oʻqitishning davomiyligi toʻgʻrisidagi qaror “Muruvvat” bolalar internat uylarining tibbiy-psixologik-pedagogik komissiyasi tomonidan qabul qilinadi.
39. Vasiylikka olinganlarning taʼlim-tarbiya jarayoni yakka tartibdagi maxsus dasturlar boʻyicha, ularning rivojlanishidagi nuqsonlarni hisobga olgan holda tashkil etiladi.
40. Tibbiy-pedagogik asoslash bilan taʼminlangan kun tartib-qoidalari taʼlim, mehnat, hordiq va turli tadbirlarni uygʻunlashtirgan holda amalga oshiriladi, nogironligi boʻlgan bolalar hayot faoliyatini cheklash darajasini hisobga olgan holda tuziladi.
Vasiylikka olinganlarning mehnat tarbiyasi oʻqitishni mehnat koʻnikmalariga ega boʻlish bilan uygʻunlashtirish asosida ushbu “Muruvvat” bolalar internat uyining tibbiy-reabilitatsiya komissiyasi tomonidan tuzilgan nogironligi boʻlgan bolani rivojlantirish va reabilitatsiya qilish yakka tartibdagi dasturiga muvofiq, tibbiy koʻrsatkichlar va pedagogik tavsiyalarni hisobga olgan holda, ularning intellektual, jismoniy va ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirish maqsadida amalga oshiriladi.
6-bob. Ijtimoiy-psixologik va pedagogik kuzatuvni tashkil etish
41. Vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy va psixologik-pedagogik yordam koʻrsatish maqsadida “Muruvvat” bolalar internat uylarida tibbiy-psixologik-pedagogik komissiya (keyingi oʻrinlarda — komissiya) tashkil etiladi.
42. Komissiya “Muruvvat” bolalar internat uyining mutaxassis xodimlaridan iborat boʻladi. Komissiya tarkibi “Muruvvat” bolalar internat uyi direktorining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi. Komissiya tarkibiga komissiya ishiga boshchilik qiladigan “Muruvvat” bolalar internat uyining direktori, “Muruvvat” bolalar internat uyi direktorining davolash ishlari boʻyicha va oʻquv-tarbiya ishlari boʻyicha oʻrinbosarlari, shifokor-psixiatr, shifokor-pediatr kiradi.
Komissiya quyidagi vazifalarni bajaradi:
vasiylikka olinganlarni doimiy ijtimoiy-psixologik kuzatuvini internat uyi direktori tomonidan tasdiqlangan ijtimoiy-psixologik kuzatuv dasturi asosida amalga oshiradi;
vasiylikka olinganlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qiladi;
tashxis, psixologik-profilaktik, korreksiya, maslahat va reabilitatsiya ishlarini amalga oshiradi;
“Muruvvat” bolalar internat uyining tarbiyachilari, pedagoglari, maʼmuriyati va boshqa xodimlari bilan psixologik-profilaktika, maslahat, taʼlim (seminarlar, treninglar) ishlarini olib boradi;
vasiylikka olinganlarning ota-onasi yoki ularning oʻrnini bosuvchilar bilan maslahat va reabilitatsiya ishlarini bajaradi.
43. Komissiya aʼzolari:
vasiylikka olinganlarning “Muruvvat” bolalar internat uyidagi hayotga moslashish uchun zarur boʻladigan imkoniyatlarini aniqlash va rivojlantirish choralarini koʻradi;
vasiylikka olinganlarning imkoniyatlarini rivojlantirishning tibbiy-ijtimoiy va psixologik-pedagogik muammolarini tashxislaydi;
vasiylikka olinganlarning imkoniyatlarini rivojlantirish va reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturi amalga oshirilishini taʼminlaydi.
7-bob. “Muruvvat” bolalar internat uylari faoliyatini tashkil etish
44. “Muruvvat” bolalar internat uylariga ishga qabul qilish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
45. “Muruvvat” bolalar internat uylari huzurida tasdiqlangan yotoq oʻrinlari fondi doirasidagi boʻsh oʻrinlar hisobiga nogironligi boʻlgan bolalar uchun kunduzgi parvarishlash guruhlari tashkil etilishi mumkin.
46 “Muruvvat” bolalar internat uylarida boʻsh oʻrinlar mavjudligi toʻgʻrisidagi axborot “Muruvvat” bolalar internat uylarining rasmiy veb-saytlarida, shuningdek ularning maʼmuriy binosida koʻrinarli joylardagi stendlarda eʼlon joylashtirish yoʻli bilan manfaatdor shaxslar, shu jumladan ota-onalar, farzandlikka oluvchi, homiy yoki vasiylar eʼtiboriga yetkaziladi.
47. Tibbiy xizmat koʻrsatish “Muruvvat” bolalar internat uylarining tibbiyot xodimlari tomonidan amalga oshiriladi, ular (maʼmuriyat bilan bir qatorda) individual yondashuv asosida vasiylikka olinganlarning sogʻligʻi, jismoniy rivojlanishi, ovqatlanish rejimi va sifati, davolash-profilaktika tadbirlarining oʻtkazilishi hamda sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya etilishi uchun javob beradilar.
“Muruvvat” bolalar internat uylarida davolash-maslahat yordami va oʻtkazilgan davolash-profilaktika tadbirlarini tahlil qilish tegishli Agentlik bilan kelishgan holda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
48. “Muruvvat” bolalar internat uylari moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, qurilish-rekonstruksiya ishlari, tibbiy-ijtimoiy xizmat hamda psixologik taʼminot Agentlik tomonidan belgilanadigan tartibda amalga oshiriladi. Bu ishlarni amalga oshirishda “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab quvvatlash respublika vasiylik kengashi (keyingi oʻrinlarda — Vasiylik kengashi) Agentlikka uslubiy-amaliy yordam koʻrsatadi.
Keyingi tahrirga qarang.
49. “Muruvvat” bolalar internat uylarining xodimlari quyidagilarga majbur:
ushbu Nizom normalariga va ichki mehnat tartib-qoidalariga, kasbiy axloq-odob qoidalariga qatʼiy amal qilish;
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordamning, ijtimoiy-psixologik va tibbiy kuzatib borishning yuqori samaradorligini taʼminlash;
oʻz kasb malakasini muntazam oshirib borish.
50. “Muruvvat” bolalar internat uylarining maʼmuriyati “Muruvvat” bolalar internat uylari mutaxassis xodimlarining kasbiy mahorati doimiy takomillashtirib borilishi uchun javob beradi.
51. “Muruvvat” bolalar internat uylarining xodimlari quyidagi huquqlarga ega:
“Muruvvat” internat uylarini boshqarishda ushbu Nizomda belgilangan tartibda qatnashish;
kasb shaʼnini va qadr-qimmatini himoya qilish;
sogʻliqni saqlash tizimidagi tegishli muassasalarda bepul tibbiy koʻrikdan oʻtish;
tibbiyot xodimlari Sogʻliqni saqlash vazirligi tizimidagi taʼlim muassasalari va tibbiyot markazlarida bepul malaka oshirish;
qonunchilik hujjatlarida belgilangan ijtimoiy imtiyozlar va kafolatlarga ega boʻlish.
52. “Muruvvat” bolalar internat uylari xodimlari va rahbarlarining lavozim majburiyatlari qonunchilik hujjatlari, ushbu Nizom, shuningdek “Muruvvat” bolalar internat uyi ustavi bilan belgilanadi.
8-bob. “Muruvvat” bolalar internat uylarini boshqarish
53. “Muruvvat” bolalar internat uylarini boshqarish demokratiya, oshkoralik va “Muruvvat” bolalar internat uyi jamoasining jamoatchilik bilan oʻzaro hamkorligi tamoyillari boʻyicha asosida amalga oshiriladi.
54. “Muruvvat” bolalar internat uyiga bevosita rahbarlikni oliy maʼlumotga ega boʻlgan direktor amalga oshiradi. Direktorni lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod etish Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari tavsiyasiga koʻra “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash respublika vasiylik kengashi bilan kelishgan holda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda Agentlik direktori tomonidan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
55. Direktor “Muruvvat” bolalar internat uyida tibbiy-ijtimoiy yordam koʻrsatishning ahvoli uchun toʻliq javob beradi.
56. “Muruvvat” bolalar internat uyi direktori:
“Muruvvat” bolalar internat uyi nomidan faoliyat koʻrsatadi va uning manfaatlarini ifodalaydi;
“Muruvvat” bolalar internat uyi vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha qarorlar qabul qiladi va oʻz zimmasiga yuklangan vazifalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
qonunchilik hujjatlarida va “Muruvvat” bolalar internat uyi ustavida belgilangan tartibda “Muruvvat” bolalar internat uyi mol-mulkini tasarruf etadi va shartnomalar tuzadi;
oʻz oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi, ularning vakolatlarini va javobgarlik darajasini belgilaydi;
oʻz vakolatlari doirasida “Muruvvat” bolalar internat uyining barcha xodimlari va vasiylikka olinganlari uchun bajarilishi majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi va koʻrsatmalar beradi;
tegishli organlarga koʻrib chiqish uchun “Muruvvat” bolalar internat uyining moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatishni, tarbiya va taʼlim ishlarini takomillashtirish, malakali kadrlar bilan taʼminlash va “Muruvvat” bolalar internat uyi faoliyatining boshqa masalalari boʻyicha takliflar kiritadi hamda xodimlar bilan mehnat shartnomalari tuzadi;
tegishli buyruq chiqarish va qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlar yoʻli bilan ragʻbatlantirish va intizomiy tanbeh berish choralarini amalga oshiradi.
57. “Muruvvat” bolalar internat uylarida vasiylikka olinganlarni taʼminlashning maxsus shart-sharoitlari taʼminlanadi, ular quyidagilarni nazarda tutadi:
hududni himoya qilish;
vasiylikka olinganlarni ham bir-birlarining, ham atrofdagilarning salbiy taʼsiridan yuqori darajada himoya qilish;
internat uyi hududidan tashqariga erkin chiqishni cheklash;
vasiylikka olinganlarni sutka davomida, shu jumladan uxlash uchun ajratilgan vaqtda ham nazorat qilish.
9-bob. Moliya-xoʻjalik faoliyati
58. “Muruvvat” bolalar internat uylarining xonalari texnika xavfsizligi qoidalariga va sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq jihozlanadi va ulardan foydalaniladi.
59. “Muruvvat” bolalar internat uylari faoliyatini moliyalashtirish Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlaridan ajratiladigan mablagʻlar, jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
60. “Muruvvat” bolalar internat uylari belgilangan tartibda tashkilot tomonidan tasdiqlangan va tegishli moliya organlarida roʻyxatdan oʻtkazilgan xarajatlar smetasi asosida moliyalashtiriladi.
61. Budjet va budjetdan tashqari mablagʻlarni sarflash qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
62. Shtatlar jadvali Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishgan holda Agentlik tomonidan belgilanadigan namunaviy shtatlarga muvofiq tasdiqlanadi.
63. “Muruvvat” bolalar internat uylari qonunchilik hujjatlarida belgilangan moliya va statistika hisobotlarini yuritadi.
64. “Muruvvat” bolalar internat uylarining moliya-xoʻjalik faoliyatini nazorat qilish belgilangan tartibda tegishli moliya organlari tomonidan amalga oshiriladi.
10-bob. Yakunlovchi qoida
65. “Muruvvat” bolalar uylarini qayta tashkil etish va tugatish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 575-son qaroriga
4-ILOVA
Keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar, urush va mehnat faxriylari uchun sanatoriylar toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligining (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar, urush va mehnat faxriylari uchun sanatoriylarining (keyingi oʻrinlarda — sanatoriylar) maqomi, asosiy vazifalari va funksiyalari, shuningdek, ularning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
Keyingi tahrirga qarang.
2. Sanatoriylar keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar, urush va mehnat faxriylarini (keyingi oʻrinlarda — dam oluvchilar) sogʻlomlashtirish va ularning dam olishi uchun moʻljallangan davlat muassasalari hisoblanadi.
3. Sanatoriylar oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, Agentlikning buyruqlariga, boshqa qonunchilik hujjatlariga, ushbu Nizomga, shuningdek oʻz ustavlariga amal qiladilar.
4. Sanatoriylar, respublika ahamiyatidagi sanatoriylardan tashqari, Agentlik tomonidan Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari bilan kelishgan holda belgilangan tartibda tashkil etilishi, qayta tashkil etilishi yoki tugatilishi mumkin.
Respublika sanatoriylari Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan tartibda tashkil etiladi, qayta tashkil etiladi yoki tugatiladi.
Sanatoriylarning, shu jumladan respublika sanatoriylarining ustavlari Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.
5. Sanatoriylar faoliyati Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boshqarmalari (keyingi oʻrinlarda — hududiy boshqarmalar) tomonidan muvofiqlashtiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
6. Nogironligi boʻlgan shaxslar va keksalarni bepul sanatoriy-kurort yoʻllanmalari bilan taʼminlash tartibi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.
7. Sanatoriylar davlat tibbiy-ijtimoiy muassasasi sifatida Davlat xizmatlari markazlarida davlat roʻyxatidan oʻtkaziladi.
2-bob. Sanatoriylarning asosiy vazifalari va funksiyalari
8. Quyidagilar sanatoriylarning asosiy vazifalari hisoblanadi:
davolash-reabilitatsiya xizmatlari koʻrsatishga zamonaviy yondashuvlarni joriy etish va ularning xalqaro darajasini taʼminlash yoʻli bilan tibbiyot fani va amaliyotining zamonaviy talablarini hisobga olgan holda dam oluvchilarni toʻlaqonli sanatoriy-kurort sharoitida davolash, sogʻlomlashtirish va ularning dam olishini tashkil etish;
dam oluvchilarni sogʻlomlashtirishda tabiiy davolash omillaridan eng yuqori darajada foydalanish;
sanatoriy faoliyatini tashkil etish doirasida bozor mexanizmlarini qoʻllash;
dam oluvchilarga koʻrsatiladigan sanatoriy-kurort xizmatlari roʻyxatini kengaytirish;
moddiy va moliyaviy resurslardan oqilona va samarali foydalanish, dam oluvchilar uchun eng yuqori darajada sogʻlomlashtiruvchi natijani taʼminlash imkonini beradigan sanatoriylar faoliyat koʻrsatishi darajasiga erishish.
9. Sanatoriylar ularga yuklangan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni bajaradilar:
a) davolash-reabilitatsiya xizmatlari koʻrsatishga zamonaviy yondashuvlarni joriy etish va ularning xalqaro darajasini taʼminlash yoʻli bilan tibbiyot fani va amaliyotining zamonaviy talablarini hisobga olgan holda dam oluvchilarni toʻlaqonli sanatoriy-kurort sharoitda davolash, sogʻlomlashtirish va ularning dam olishini tashkil etish sohasida:
dam oluvchilarni shinam, yashash uchun qulay turli toifalardagi xonalarga joylashtirishni tashkil etadi;
dam oluvchilarning oʻz sogʻligʻi holatidan xabardorligini, kasalliklar yuzaga kelishi tavakkalchiligi omillari mavjudligini, ularni bartaraf etish usullarini va organizmning fiziologik xususiyatlarini hisobga olgan holda tiklovchi tibbiyotning zamonaviy davolash texnologiyalariga asoslanadigan kasalliklar profilaktikasini amalga oshirish uchun shart-sharoitlarni taʼminlaydi, dam oluvchilar uchun oʻzini oʻzi nazorat qilish usullari boʻyicha oʻqish tashkil etadi;
dam oluvchilarga zamonaviy tibbiyot apparatlari, asbob-uskunalar va anjomlar bilan jihozlangan davolash, diagnostika, fizioterapevtik, muolaja xonalari va boshqa xonalari xizmatlarini taqdim etadi;
sogʻliqni tuzatishning kompleks avtomatlashtirilgan usullari negizida zamonaviy tiklovchi tibbiyot texnologiyalarini ishlab chiqadi va joriy etadi;
b) dam oluvchilarni sogʻlomlashtirishda tabiiy davolash omillaridan eng yuqori darajada foydalanish sohasida:
dam oluvchilarni oqilona va muvozanatli ovqat bilan taʼminlaydi, dam oluvchilarning tibbiy koʻrsatkichlar boʻyicha parhezli ovqatlanishini tashkil etadi;
jismoniy tarbiya va sport bilan fiziologik asoslangan mashgʻulot olib borish, dam oluvchilarda jismoniy yuklamaga moyillik va moslashish darajasini bosqichma-bosqich oshirish uchun shart-sharoitlar yaratadi, maqbul harakatlanish faolligi koʻnikmalarini singdiradi;
zararli odatlardan voz kechishni hamda bexatar xulq-atvor haqidagi bilimlar, koʻnikmalar va andozalar shakllantirilishini taqozo etadigan muhit, sogʻlom turmush tarzining ruhiy dominantalari yaratilishini taʼminlaydi;
v) sanatoriy faoliyatini tashkil etishning bozor mexanizmlarini qoʻllash sohasida:
kishi sogʻlom turmush tarziga rioya qilganda organizmning funksional rezervlari koʻrsatkichlari dinamikasini aks ettirish maqsadida dam oluvchining sogʻligʻi “pasporti”ni shakllantirish va yuritishni tashkil etadi;
dam oluvchilarning ijodiy salohiyatini namoyon qilishga, ularni estetik kamolga yetkazishga yoʻnaltirilgan turli madaniy-koʻngilochar tadbirlar tizimini ishlab chiqadi;
musiqiy, raqsli, koʻngilochar dasturlar oʻtkazilishini, tomosha tadbirlariga borishni, Oʻzbekiston Respublikasidagi tarixiy obyektlarga va boshqa obyektlarga ekskursiyalarni tashkil etadi;
g) dam oluvchilarga koʻrsatiladigan sanatoriy-kurort xizmatlari roʻyxatini kengaytirish sohasida:
nogironligi boʻlgan shaxslarni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturiga oʻzgartirishlar kiritadi, sanatoriylar sharoitida sogʻlomlashtirish boʻyicha tadbirlar turlari, shakllari, muddatlari va hajmini belgilaydi;
dam oluvchilar orasida kasallanish holati va sabablarini oʻrganadi, davolash-profilaktika muassasalari bilan birgalikda keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar kasalliklari profilaktikasi va ularni sogʻlomlashtirish boʻyicha chora-tadbirlarni ishlab chiqishda qatnashadi, mahalliy davlat hokimiyati organlari hamda sogʻliqni saqlash organlariga sogʻlomlashtirish va kasalliklar profilaktikasining dolzarb masalalari boʻyicha axborot taqdim etadi;
rejali asosda sanitariya-epidemiyaga qarshi tadbirlarni oʻtkazadi;
davolash-profilaktika muassasalari, tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boʻlimlari bilan birgalikda seminarlar, konferensiyalar hamda boshqa tadbirlarni tashkil etadi va oʻtkazadi;
d) moddiy va moliyaviy resurslardan oqilona va samarali foydalanish, dam oluvchilar uchun eng yuqori darajada sogʻlomlashtiruvchi natijani taʼminlash imkonini beradigan sanatoriylar faoliyat koʻrsatishi darajasiga erishish sohasida:
qonunchilik hujjatlariga muvofiq va smetada nazarda tutilgan mablagʻlar doirasida xoʻjalik faoliyatini, sanatoriylarning kapital qoʻyilmalari boʻyicha joriy sarflar va xarajatlarni amalga oshiradi;
binolar, inshootlar, muhandislik tarmoqlari va kommunikatsiyalarini, asbob-uskunalar va anjomlarga ega boʻlgan boshqa obyektlarni joriy saqlash, ulardan foydalanish va ularni taʼmirlashni, shuningdek xodimlar tomonidan sanitariya-gigiyena talablariga, mehnatni muhofaza qilish va yongʻin xavfsizligi talablariga rioya qilinishini, buxgalteriya hisobi toʻgʻri yuritilishini va qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hisobotning oʻz vaqtida taqdim etilishini taʼminlaydi;
dam oluvchilar va sanatoriylarga keluvchilarga telefon aloqasi xizmatlari, maishiy xizmatlar koʻrsatadi;
yilning har choragida Agentlikka sanatoriylarning faoliyati, sogʻlomlashtirishning moddiy-texnika bazasi toʻgʻrisidagi hisobotni taqdim etadi;
qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa funksiyalarni bajaradi.
10. Tibbiyot xodimlari tarkibini qayta tayyorlash va malakasini oshirish tibbiyot xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish tizimi talablariga muvofiq amalga oshiriladi.
Malaka toifalarini berish (tasdiqlash) belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
11. Sanatoriylarning asosiy fondlarini qurish, rekonstruksiya qilish, shuningdek mukammal va joriy taʼmirlash belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
12. Dam oluvchilarni oziq-ovqat va yumshoq anjomlar bilan taʼminlash normalari Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi va Agentlik bilan kelishgan holda Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan belgilanadi.
3-bob. Sanatoriylarning huquq va majburiyatlari
13. Sanatoriylar quyidagi huquqlarga ega:
davolash-profilaktika muassasalari, sogʻliqni saqlash organlaridan sanatoriylarning faoliyati uchun zarur boʻlgan, shu jumladan dam oluvchilarning kasalliklari xususiyati va kechishi toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni olish;
davolash-profilaktika muassasalariga va boshqa manfaatdor tashkilotlarga dam oluvchilarning kasalliklari profilaktikasi va ularni sogʻlomlashtirish masalalari boʻyicha tavsiyalar berish;
Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi, hududiy boshqarmalar, mahalliy davlat hokimiyati organlariga sanatoriylarning ishini yaxshilash, dam oluvchilarning kasalliklari profilaktikasi va ularni sogʻlomlashtirish yuzasidan takliflar kiritish;
Keyingi tahrirga qarang.
sanatoriylar xodimlarining qonuniy manfaatlarini belgilangan tartibda himoya qilish.
14. Sanatoriylar xodimlari oʻzlariga yuklangan vazifalar va funksiyalarning bajarilishi, shu jumladan amalga oshiriladigan davolash-sogʻlomlashtirish tadbirlari sifati uchun javob beradi.
15. Davolash-sogʻlomlashtirish muolajalarini tashkil etish, amalga oshiriladigan davolash va sogʻlomlashtirish tadbirlarining sifati va asoslanganligi yuzasidan nazorat qilish sanatoriylarning bosh vrachlari tomonidan amalga oshiriladi.
4-bob. Sanatoriylar faoliyatini tashkil etish
16. Sanatoriyga ishga qabul qilish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda bosh vrach tomonidan amalga oshiriladi.
17. Tibbiy xizmat koʻrsatish va sogʻlomlashtirish sanatoriylarning tibbiyot xodimlari tomonidan amalga oshiriladi, ular (maʼmuriyat bilan birgalikda) dam oluvchilarning sogʻligʻi, ovqatlanish rejimi va sifati, davolash-profilaktika tadbirlari oʻtkazilishi va sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya qilinishi uchun javob beradilar.
18. Sanatoriylar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda pullik xizmatlar koʻrsatishi mumkin.
Sanatoriylar tomonidan koʻrsatilgan jami pullik xizmatlar uchun tushumlarning 2 foizi miqdoridagi mablagʻlar Agentlikning budjetdan tashqari hisobvaragʻiga yoʻnaltiriladi.
19. Sanatoriylar maʼmuriyatlari oʻz xodimlarining bilimi va kasb mahorati doimiy ravishda takomillashtirib borilishi uchun javob beradilar.
20. Sanatoriylar xodimlari:
ushbu Nizom talablariga va ichki mehnat tartibiga rioya qilishga, kasb odob-axloq qoidalariga qatʼiy amal qilishga;
dam oluvchilarga tibbiy-sogʻlomlashtirish yordamining, ijtimoiy-psixologik va tibbiy kuzatuvning yuqori samaradorligini taʼminlashga;
oʻz kasbiy bilim-malakasini muntazam ravishda oshirib borishga majbur.
Sanatoriylar xodimlari:
ushbu Nizomda va sanatoriy ustavida belgilanadigan tartibda sanatoriyni boshqarishda qatnashish;
kasb shaʼni va qadr-qimmatini himoya qilish;
qonunchilik hujjatlarida belgilangan ijtimoiy imtiyozlar va kafolatlardan foydalanish huquqiga ega.
21. Sanatoriylar xodimlari va rahbarlarining lavozim huquq va majburiyatlari qonunchilik hujjatlarida, mazkur Nizom, shuningdek sanatoriy ustavida belgilanadi.
5-bob. Sanatoriylarni boshqarish
22. Bosh vrach sanatoriyga bevosita rahbarlik qiladi. Bosh vrachni lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod etish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda Agentlik direktori tomonidan amalga oshiriladi.
23. Sanatoriyning bosh vrachi lavozimiga oliy tibbiy maʼlumotga, oʻz mutaxassisligi boʻyicha yoki rahbarlik lavozimlarida kamida 5 yil ish stajiga ega boʻlgan vrach tayinlanadi.
24. Bosh vrach sanatoriy faoliyatini tashkil etadi va unga yuklangan vazifalar bajarilishi uchun javob beradi.
25. Sanatoriyning bosh vrachi:
sanatoriyning butun faoliyatiga rahbarlik qiladi va sanatoriyga yuklangan vazifalar va funksiyalar bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
kadrlarni tanlash, joy-joyiga qoʻyish, ularning malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash ishlarini tashkil etadi;
sanatoriy faoliyati masalalari boʻyicha sanatoriyning barcha xodimlari uchun majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi va koʻrsatmalar beradi, xodimlarni ishga qabul qiladi va egallab turgan lavozimlaridan ozod qiladi, xodimlarni ragʻbatlantirish choralarini qoʻllaydi;
sanatoriy ish tartibi va rejimini, xodimlarning lavozim majburiyatlarini belgilaydi va majburiyatlar muvaffaqiyatli bajarilishi uchun zarur shart-sharoitlar yaratadi;
xodimlar tomonidan moliya va mehnat intizomiga, ichki mehnat tartibi, ijro intizomi, mehnatni muhofaza qilish va texnika xavfsizligi qoidalariga rioya etilishini taʼminlaydi;
sanatoriyning mulkiy kompleksi, moddiy va moliyaviy resurslari, asbob-uskunalari, anjomlari, boshqa moddiy boyliklaridan oqilona va samarali foydalanishni, ularning saqlanishini taʼminlaydi;
dam oluvchilarning murojaatlari jadal va har tomonlama koʻrib chiqilishini, qonunchilik hujjatlariga muvofiq munosabat bildirishning zarur choralari koʻrilishini va ariza beruvchilarning ulardan oʻz vaqtida xabardor qilinishini taʼminlaydi;
sanatoriylar faoliyatining iqtisodiy samaradorligi va uning ishlari rentabelli boʻlishiga erishish uchun shaxsan javob beradi.
6-bob. Moliya-xoʻjalik faoliyati
26. Sanatoriylar faoliyatini moliyalashtirish Qoraqalpogʻiston Respublikasi budjeti, viloyatlar va Toshkent shahar mahalliy budjetlaridan ajratiladigan mablagʻlar, jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
27. Sanatoriylar belgilangan tartibda tashkilot tomonidan tasdiqlangan va tegishli moliya organlarida roʻyxatdan oʻtkazilgan xarajatlar smetasi asosida moliyalashtiriladi.
28. Budjet va budjetdan tashqari mablagʻlarni sarflash qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
29. Shtatlar jadvali Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishgan holda Agentlik tomonidan belgilanadigan namunaviy shtatlarga muvofiq tasdiqlanadi.
30. Sanatoriylar qonunchilik hujjatlarida belgilangan moliya va statistika hisobotlarini yuritadi.
31. Sanatoriylarning moliya-xoʻjalik faoliyatini nazorat qilish belgilangan tartibda tegishli moliya organlari tomonidan amalga oshiriladi.
7-bob. Yakunlovchi qoida
32. Sanatoriylarni qayta tashkil etish va tugatish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 575-son qaroriga
5-ILOVA
Urush va mehnat faxriylari uchun respublika pansionati toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligining (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) Urush va mehnat faxriylari uchun respublika pansionatining (keyingi oʻrinlarda — pansionat) maqomi, asosiy vazifalari va funksiyalari, shuningdek, ularning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
Keyingi tahrirga qarang.
2. Pansionat Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan 18 yoshdan boshlab I va II guruhlar nogironligi boʻlgan shaxslar hisoblangan hamda Oʻzbekiston Respublikasi Oila kodeksining 57-moddasiga muvofiq ularni parvarish qilishi shart boʻlgan birinchi darajadagi qarindoshlari yoki vasiylari boʻlmagan yolgʻiz keksalar, urush va mehnat faxriylari, oʻzgalar parvarishiga muhtoj yolgʻiz yashovchi I guruh nogironligi boʻlgan keksalar (keyingi oʻrinlarda — vasiylikka olinganlar) uchun tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasasi hisoblanadi.
3. Pansionat oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, Agentlik buyruqlariga, boshqa qonunchilik hujjatlariga, ushbu Nizomga, shuningdek oʻz ustaviga amal qiladi.
4. Pansionat Agentlik tomonidan Toshkent shahar hokimligi bilan kelishgan holda belgilangan tartibda qayta tashkil etilishi yoki tugatilishi mumkin.
Pansionat tugatilganda Agentlik tomonidan vasiylikka olinganlarning belgilangan tartibda “Saxovat” keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylariga oʻtkazilishi taʼminlanadi.
5. Pansionatda vasiylikka olinganlarga tibbiy xizmat koʻrsatish sifati, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya qilish va ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam koʻrsatish yuzasidan nazorat Agentlik hamda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
6. Agentlik pansionatning muassisi hisoblanadi.
Pansionatning ustavi Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.
7. Pansionat faoliyati Agentlik tomonidan muvofiqlashtiriladi.
8. Pansionatdagi oʻrinlar soni Agentlik tomonidan Toshkent shahar hokimligi bilan kelishilgan holda, sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga qatʼiy rioya qilingan holda belgilanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
9. Pansionat tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni koʻrsatadigan davlat tibbiy-ijtimoiy muassasasi sifatida davlat xizmatlari markazida roʻyxatidan oʻtkaziladi.
2-bob. Pansionat faoliyatining asosiy vazifalari va funksiyalari
10. Quyidagilar pansionatning asosiy vazifalari hisoblanadi:
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning ijtimoiy-huquqiy himoyasini taʼminlash;
nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish;
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni har yili ikki marta bepul tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, sanatoriylarda sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironligi boʻlgan shaxslar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirish;
maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlarini tashkil etish orqali keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning yurtimizning diqqatga sazovor joylari va ziyoratgohlariga tashriflarini tashkil etish;
keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatish yoʻnalishida barcha “Saxovat” keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun va “Muruvvat” nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylariga amaliy-uslubiy yordam koʻrsatuvchi tashkilot sifatida soha xodimlarining amaliyot oʻtashini tashkil etish.
11. Pansionat oʻz zimmasiga yuklangan asosiy vazifalariga muvofiq ravishda quyidagi funksiyalarni bajaradi:
a) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga ijtimoiy xizmat koʻrsatish, ularni sogʻlomlashtirish va qoʻllab-quvvatlash, ularning sifatli tibbiy-ijtimoiy yordam olishlari uchun qulay shart-sharoitlarni yaratish yoʻnalishida:
vasiylikka olinganlarning tibbiy-ijtimoiy taʼminotini toʻliq davlat tomonidan amalga oshirilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarga malakali mutaxassislar tomonidan oʻz vaqtida va sifatli ijtimoiy, maishiy va madaniy xizmat koʻrsatilishini taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarning salomatligini mustahkamlash va davolanishlari uchun zarur shart-sharoitlarni yaratadi;
Pansionatga biriktirilgan tibbiyot muassasalari, oʻrta, professional va oliy taʼlim muassasalari bilan aniq chora-tadbirlar asosida ish jarayonini tashkil etadi;
b) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning ijtimoiy-huquqiy himoyasini taʼminlash yoʻnalishida:
vasiylikka olinganlarning huquq va qonuniy manfaatlari himoya qilinishini taʼminlaydi;
nogironligi boʻlgan shaxslarning huquqlari toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlarining ijrosini taʼminlash sohasidagi muammolarni oʻz vaqtida bartaraf qiladi va Agentlikka tegishli takliflar kiritib boradi;
v) nogironligi boʻlgan shaxslarni ijtimoiy moslashtirish, ularga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish yoʻnalishida:
kasbiy va ijtimoiy reabilitatsiya qilish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratish, mavjudlarini takomillashtirishga yoʻnaltirilgan tadbirlarni amalga oshiradi;
muntazam ilgʻor xorijiy tajribalarni joriy etish yuzasidan Agentlikka takliflar kiritadi;
g) dastlabki tibbiy yordam koʻrsatish, sogʻliqni saqlash tizimining yuqori malakali mutaxassislarini jalb etgan holda keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni bepul har yili ikki marta chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazish, sanatoriylarda rejali sogʻlomlashtirish va ixtisoslashtirilgan statsionarlarda davolashni tashkil qilish yoʻnalishida:
dastlabki tibbiy yordam koʻrsatishni taʼminlashda muassasani birinchi tibbiy yordam uchun zarur dori vositalari va malakali tibbiyot xodimlari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni har yili ikki marta sogʻliqni saqlash tizimidagi biriktirilgan muassasalar va oliy tibbiy taʼlim muassasalarining malakali mutaxassislarini jalb qilgan holda chuqurlashtirilgan tibbiy koʻrikdan oʻtkazadi;
tibbiy koʻrsatmaga muvofiq bepul ambulator, statsionar va ixtisoslashgan tibbiy yordam koʻrsatish va davolash choralarini koʻradi;
vasiylikka olinganlarni yiliga bir marta sanatoriylarda sogʻlomlashtirish tadbirlarini amalga oshiradi;
d) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarni protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari (eshitish apparatlari, nogironligi boʻlgan shaxslar aravachalari, hassa va qoʻltiqtayoqlar, yurish moslamalari), shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlash yoʻnalishida:
vasiylikka olinganlarni tibbiy koʻrsatkichlar boʻyicha protez-ortopediya buyumlari, reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan taʼminlaydi;
vasiylikka olinganlarni ehtiyojga muvofiq shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlaydi;
e) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga koʻrsatiladigan tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni muntazam takomillashtirish yoʻnalishida:
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatishni rivojlantirishga oid dasturlar va chora-tadbirlar ishlab chiqadi va amalga oshiradi;
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatish samaradorligini oshirish va takomillashtirishga qaratilgan yangi uslub va ijtimoiy texnologiyalarni tatbiq etadi hamda tegishli takliflarni Agentlikka kiritadi;
j) maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlari tashkil etish orqali keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash yoʻnalishida:
Pansionatda muntazam madaniy-maʼrifiy tadbirlarni tashkil etadi;
turli koʻrik-tanlov va koʻrgazmalar tashkil etadi hamda vasiylikka olingan shaxslar ishtiroki orqali ular kelajakka umid, intilishlarini orttirish hamda vaqtlarini sermazmun oʻtkazishlari uchun shart-sharoitlar yaratadi;
vasiylikka olinganlar uchun Pansionatga biriktirilgan xalq taʼlimi, oliy taʼlim muassasalari tomonidan “ikki avlod” uchrashuvlarini tashkil etish, ular bilan turli madaniy-maʼrifiy tadbirlarni oʻtkazadi;
z) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning yurtimizda diqqatga sazovor joylar va ziyoratgohlarga tashriflarini tashkil etish yoʻnalishida:
sayohatga moʻljallangan avtobusda vasiylikka olinganlarni diqqatga sazovor joylar va ziyoratgohlarga tashriflarini taʼminlaydi;
i) keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatish yoʻnalishida barcha “Saxovat” keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylariga, “Muruvvat” nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylariga, “Muruvvat” nogironligi boʻlgan bolalar uchun internat uylariga amaliy-uslubiy yordam koʻrsatuvchi tashkilot sifatida soha xodimlarining amaliyot oʻtashini tashkil etish yoʻnalishida:
amaliyot oʻtuvchi “Saxovat” keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylariga, “Muruvvat” nogironligi boʻlgan shaxslar uchun internat uylariga, “Muruvvat” nogironligi boʻlgan bolalar uchun internat uylari xodimlari uchun zarur shart-sharoitlarni yaratadi;
amaliyot oʻtuvchilarni reja asosida amaliyot oʻtashlarini taʼminlaydi.
12. Pansionat qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda pullik xizmatlar koʻrsatishi, jumladan, kunduzgi qatnov hamda internat tizimi (haftasiga 6 kungacha kelish) shaklida pullik xizmat koʻrsatishi mumkin.
Pansionat tomonidan koʻrsatilgan jami pullik xizmatlar uchun tushumlarning 2 foizi miqdoridagi mablagʻlar Agentlikning budjetdan tashqari hisobvaragʻiga yoʻnaltiriladi.
3-bob. Pansionatga qabul qilish
13. Oʻzbekiston Respublikasida doimiy yashaydigan I va II guruhlar nogironligi boʻlgan shaxslar hisoblangan va Oʻzbekiston Respublikasi Oila kodeksining 57-moddasiga muvofiq ularni parvarish qilishi shart boʻlgan birinchi darajadagi qarindoshlari yoki vasiylari boʻlmagan yolgʻiz keksalar, urush va mehnat faxriylari, oʻzgalar parvarishiga muhtoj yolgʻiz yashovchi I guruh nogironligi boʻlgan keksalar qabul qilinadi.
14. Quyidagilar pansionatga qabul qilishga qarshi koʻrsatmalar hisoblanadi:
tez-tez, har oyda 5-martadan koʻp tutqanoq sodir boʻladigan epilepsiya, muntazam tutqanoqlarga, epileptik maqomga, kun oxiriga borib boʻshashuvchanlikka, disforiyalarga moyillik;
bemorning oʻzi va atrofidagilar uchun xavfli boʻlgan moyillikning qoʻpol buzilishlari va axloqiy dagʻallik bilan birga kechadigan ruhiy kasalliklar;
jarayonning faol bosqichidagi sil kasalligi;
yuqumli teri va soch kasalliklari;
oʻtkir yuqumli kasalliklar;
salbiy jarayondagi yomon holatda oʻtadigan shish kasalliklari va retsidivlari;
tanosil kasalliklari.
Pansionatga qabul qilish chogʻida yuqori harorat yoki noaniq etiologiyali toshma topilgan shaxslar hududiy davolash-profilaktika muassasalariga yuboriladi.
15. Pansionatga qabul qilish, shuningdek undan koʻchirish Agentlikning Vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga yuborish, shuningdek biridan ikkinchisiga oʻtkazish (koʻchirish) boʻyicha doimiy faoliyat yurituvchi maxsus komissiyasi (keyingi oʻrinlarda — Maxsus komissiya) qaroriga muvofiq pansionatning direktori buyrugʻi asosida amalga oshiriladi.
Maxsus komissiya tarkibi kamida 5 nafar aʼzodan, shu jumladan Maxsus komissiya raisi va kotibidan iborat boʻladi.
Maxsus komissiya hududiy boshqarmalarning vasiylikka olinuvchilarni tibbiy-ijtimoiy muassasalarga rasmiylashtirish masalalari boʻyicha ishlarini muvofiqlashtirib boradi.
Pansionatga rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarning haqqoniyligi yuzasidan masʼuliyat hududiy boshqarma boshliqlariga yuklanadi.
16. Hududiy boshqarmalarda boshqarma boshligʻi buyrugʻi bilan tibbiy-ijtimoiy muassasalarga vasiylikka olinuvchilarni rasmiylashtirish uchun taqdim etilgan hujjatlarni oʻrganib chiqish boʻyicha ishchi guruh (keyingi oʻrinlarda — ishchi guruh) tashkil etiladi.
Pansionatda rasmiylashtiriladigan doimiy yashash yoki vaqtincha turgan joyidagi tuman (shahar) tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish boʻlimi (keyingi oʻrinlarda — hududiy boʻlim) boshligʻi nomiga berilgan arizasi asosida hududiy boʻlim vasiylikka olinuvchilar hujjatlarining toʻliqligini tekshirib, ularni har bir vasiylikka olinuvchi boʻyicha alohida jildlarga joylashtirgan holda hujjatlar qabul qilib olingan kundan boshlab 10 kun ichida hududiy boshqarmalarga yuboradi.
Keyingi tahrirga qarang.
Ishchi guruh kamida 5 nafar aʼzodan — hududiy boʻlim boshligʻi raisligida, shifokor-psixiatr va mahalliy internat uylarining davolash ishlari boʻyicha oʻrinbosarlaridan iborat tarkibda tuziladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Hududiy boʻlimlar tomonidan quyidagi maʼlumotlar “Elektron hukumat” tizimining idoralararo integratsion platformasi orqali olinadi:
Keyingi tahrirga qarang.
pansionatga rasmiylashtirilayotgan shaxsning shaxsini tasdiqlovchi hujjat;
pensiya guvohnomasi (mavjud boʻlsa);
xizmat koʻrsatganligi toʻgʻrisidagi hujjatlar (mavjud boʻlganda);
rasmiylashtirilayotgan shaxsga nogironlik belgilangan taqdirda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
belgilangan tartibda tibbiy-ijtimoiy ekspert komissiyasi tomonidan berilgan nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturi;
roʻyxati Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan sogʻliqning holati toʻgʻrisidagi tibbiy hujjatlar;
tuman (shahar) hokimining yolgʻiz shaxs sifatida hisobga olish toʻgʻrisidagi qarori nusxasi;
pansionatga rasmiylashtirilayotgan shaxsning 2 dona (6 sm x 4 sm hajmli) fotosurati.
17. Pansionatga qabul qilinayotgan har bir shaxs uchun shaxsiy hujjatlar yigʻmajildi yuritiladi, unga mazkur Nizomda 16-bandida koʻrsatib oʻtilgan hujjatlar tikib qoʻyiladi.
Vasiylikka olinganlarning shaxsiy hujjatlar yigʻmajildlari pansionat direktorida saqlanadi.
18. Pansionatda yashovchilarga tibbiy xizmat koʻrsatishni yaxshilash, ularni parvarish qilish va ijtimoiy-mehnat reabilitatsiyasi tadbirlarini amalga oshirish maqsadida ular saqlash rejimiga (oʻrin-toʻshaklar, kuzatish, saqlashning erkin tartibi), sogʻligʻi, yoshi va shaxsiy xohishi hisobga olingan holda alohida boʻlimlar va xonalar boʻyicha joylashtiriladi.
4-bob. Pansionatda vasiylikka olinganlarning huquq va majburiyatlari
19. Pansionatda vasiylikka olinganlarning tibbiy-ijtimoiy taʼminoti toʻliq davlat taʼminoti asosida amalga oshiriladi.
20. Pansionatdagi vasiylikka olinganlar belgilangan tartibda quyidagilar bilan taʼminlanadi:
inson shaʼni va qadr-qimmatini kamsitmaydigan insoniy munosabatda boʻlish;
qarindoshlar, tanishlar va doʻstlari bilan telefon orqali soʻzlashuvlar yoʻli bilan aloqa bogʻlash, boshqa aloqa vositalari va uchrashuvlar orqali muloqotda boʻlish, joʻnatmalar, banderollar, buyumlar olish, xat va telegrammalarni olish va joʻnatish imkoniyati;
bepul ovqat, kiyim-kechak, poyabzal, shaxsiy gigiyena vositalari hamda ashyoviy taʼminlashning boshqa buyumlarini va tasdiqlangan meʼyorlar boʻyicha yumshoq anjomlar olish;
bepul tibbiy yordam, jumladan ixtisoslashgan tibbiy yordam olish;
pansionatda oʻtkaziladigan maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlar, shu jumladan konsert dasturlarida ishtirok etish;
pansionat tomonidan uyushtirilgan respublikamizdagi diqqatga sazovor joylarga va ziyoratgohlarga tashriflarda ishtirok etish;
karantin sharoitlarida yaqinlari bilan onlayn muloqot qilish imkoniyati.
Ehtiyoj boʻlganda vasiylikka olinganlar protez-ortopediya buyumlari va reabilitatsiyaning texnik vositalari bilan bepul taʼminlanadilar.
Vasiylikka olinganlarga pensiya va nafaqalar toʻlash qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
21. Vasiylikka olinganlar Agentlik va uning hududiy boʻlinmalari mansabdor shaxslarining, pansionat rahbari va xodimlarining qarorlari va xatti-harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan shikoyat bildirish huquqiga ega.
22. Vasiylikka olinganlarga tibbiy yordam koʻrsatish pansionatning shtatdagi tibbiyot xodimlari tomonidan, tibbiy koʻrsatmaga muvofiq tegishli sogʻliqni saqlash muassasalari tomonidan taʼminlanadi.
Vasiylikka olinganning sogʻligʻi holati yomonlashganda yoki u vafot etganda maʼmuriyat bu haqda uning qarindoshlarini, tanishlari va doʻstlarini zudlik bilan xabardor qiladi.
23. Vafot etgan vasiylikka olinganni dafn etish bilan bogʻliq xarajatlar pansionatning xarajatlar smetalarida nazarda tutilgan mablagʻlar, shuningdek yuridik va jismoniy shaxslarning, qarindoshlarining homiylik xayriyalari hisobiga amalga oshiriladi.
24. Vasiylikka olinganning pansionat hududidan tashqariga chiqishi faqat pansionat rahbariyatining ruxsati bilan amalga oshiriladi.
Vasiylikka olingan oʻzboshimchalik bilan pansionat tashqarisiga chiqqan taqdirda maʼmuriyat zudlik bilan bu haqda ichki ishlar organlariga, Agentlikning tegishli hududiy boshqarmalariga xabar qiladi.
25. Vasiylikka olinganlarning qarindoshlari, tanishlari va doʻstlari ular bilan koʻrishib turish huquqiga ega.
26. Vasiylikka olinganlarni ovqat, kiyim-bosh, poyabzal, ashyoviy taʼminotning boshqa buyumlari va yumshoq anjomlar bilan taʼminlash normalari Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi va Agentlik tomonidan belgilanadi.
27. Pansionat yilning har choragida Agentlikka vasiylikka olinganlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni taqdim etadi.
28. Vasiylikka olingan shaxslarni pansionatdan chiqarish:
Toshkent shahar hududiy boshqarma boshligʻining ruxsati bilan;
turar joy maydoni, yashash uchun mablagʻlar va oʻziga oʻzi xizmat koʻrsatish imkoniyati mavjud boʻlganda yoki vasiylikka olinganni taʼminlash va zarur darajada parvarish qilish imkoniyatiga ega boʻlgan qarindoshlarning iltimosiga koʻra, shuningdek navbatdagi tibbiy koʻrikdan oʻtkazishda III guruh nogironligi belgilanganda (mehnat boʻyicha tavsiyalar mavjud boʻlganda) amalga oshiriladi.
29. Pansionatdan chiqarishda vasiylikka olinganga quyidagi hujjatlar beriladi:
pansionatda boʻlganlik toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma;
sogʻligʻining holati toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma (tibbiy hujjatlar);
xizmat koʻrsatilganligi toʻgʻrisidagi hujjatlar (mavjud boʻlganda).
30. Pansionat direktori vasiylikka olinganlarni pansionatga qabul qilish va ulardan chiqarish uchun ushbu Nizom talablariga muvofiq shaxsan javob beradi.
5-bob. Ijtimoiy-psixologik kuzatuvni tashkil etish
31. Vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordam koʻrsatish maqsadida pansionatda tibbiy-psixologik komissiya (keyingi oʻrinlarda — komissiya) tashkil etiladi. Komissiya pansionatning mutaxassis xodimlaridan iborat boʻladi. Komissiya tarkibi pansionat direktorining buyrugʻi bilan tasdiqlanadi.
Komissiya tarkibiga komissiyani boshqaradigan pansionatning direktori, pansionat direktorining davolash ishlari boʻyicha oʻrinbosari, shifokor-psixiatr kiritiladi.
32. Komissiya vasiylikka olinganlarni doimiy ijtimoiy-psixologik kuzatuvini pansionat direktori tomonidan tasdiqlangan ijtimoiy-psixologik kuzatuv dasturi asosida amalga oshiradi.
Komissiya quyidagi vazifalarni bajaradi:
vasiylikka olinganlarning tibbiy abilitatsiya va reabilitatsiya jarayonlarini kuzatish va zarur korreksion ishlarni tashkil etish;
vasiylikka olinganlarning ijtimoiy hamda psixologik moslashuvchanligini oʻrganish va tegishli tavsiyalar berish;
komissiya vasiylikka olinganlarning huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish;
tashxis, psixologik-profilaktik, korreksiya, maslahat va reabilitatsiya ishlarini amalga oshirish;
tibbiy-ijtimoiy-psixologik muammolarni aniqlash;
nogironligi boʻlgan shaxsni reabilitatsiya qilishning yakka tartibdagi dasturini amalga oshirish.
6-bob. Pansionat faoliyatini tashkil etish
33. Xodimlarni ishga qabul qilish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
34. Tibbiy xizmat koʻrsatish pansionatning tibbiyot xodimlari tomonidan amalga oshiriladi, ular (maʼmuriyat bilan bir qatorda) vasiylikka olinganlarning sogʻligʻi, ovqatlanish rejimi va sifati, davolash-profilaktika tadbirlarining oʻtkazilishi hamda sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga rioya etilishi uchun javob beradilar. Pansionatda davolash-maslahat yordami va oʻtkazilgan davolash-profilaktika tadbirlarini tahlil qilish Agentlikning Toshkent shahar hududiy boshqarmasi bilan kelishgan holda Sanitariya-epidemiologiya xizmati tomonidan amalga oshiriladi.
35. Pansionat moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, qurilish-rekonstruksiya ishlari, tibbiy-ijtimoiy xizmat hamda psixologik taʼminot Agentlik tomonidan belgilanadigan tartibda amalga oshiriladi. Bu ishlarni amalga oshirishda “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash respublika vasiylik kengashi (keyingi oʻrinlarda — Vasiylik kengashi) Agentlikka uslubiy-amaliy yordam koʻrsatadi.
Keyingi tahrirga qarang.
36. Pansionat maʼmuriyati pansionat mutaxassis xodimlarining kasb mahorati doimiy takomillashtirib borilishi uchun javob beradi.
37. Pansionat xodimlari quyidagi huquqlarga ega:
kasb shaʼnini va qadr-qimmatini himoya qilish;
biriktirilgan sogʻliqni saqlash tizimi muassasalarida bepul tibbiy koʻrikdan oʻtish;
tibbiyot xodimlari Sogʻliqni saqlash vazirligi tizimidagi taʼlim muassasalari va tibbiyot markazlarida bepul malaka oshirish;
qonunchilik hujjatlarida belgilangan ijtimoiy imtiyozlar va kafolatlarga ega boʻlish.
38. Pansionatning xodimlari quyidagilarga majbur:
ushbu Nizom normalariga va ichki mehnat tartib-qoidalariga rioya qilish, kasbiy odob-axloq normalariga qatʼiy amal qilish;
vasiylikka olinganlarga tibbiy-ijtimoiy yordamning, ijtimoiy-psixologik va tibbiy kuzatib borishning yuqori samaradorligini taʼminlash;
oʻz kasb malakasini muntazam oshirib borish.
Pansionatning xodimlari quyidagi huquqlarga ega:
pansionatni boshqarishda mazkur Nizomda koʻrsatib oʻtilgan tartibda qatnashish;
kasb shaʼnini va qadr-qimmatini himoya qilish;
qonunchilik hujjatlarida belgilangan ijtimoiy imtiyozlar va kafolatlarga ega boʻlish.
39. Pansionat xodimlari va rahbarlarining lavozim majburiyatlari qonunchilik hujjatlari, shuningdek, ushbu Nizom bilan belgilanadi.
7-bob. Pansionatni boshqarish
40. Pansionatni boshqarish demokratiya, oshkoralik va pansionat jamoasining jamoatchilik bilan oʻzaro hamkorligi tamoyillari asosida amalga oshiriladi.
41. Pansionatga bevosita rahbarlikni oliy maʼlumotga ega boʻlgan direktor amalga oshiradi. Direktorni lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod etish Toshkent shahar hokimligi tavsiyasiga koʻra “Muruvvat” va “Saxovat” internat uylari faoliyatini qoʻllab-quvvatlash respublika vasiylik kengashi bilan kelishgan holda qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda Agentlik direktori tomonidan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
42. Direktor pansionatda tibbiy-ijtimoiy yordam hamda maishiy xizmatning holati uchun toʻliq javob beradi.
43. Pansionat direktori:
pansionat nomidan ish koʻradi va uning manfaatlarini ifodalaydi;
pansionat vakolatiga kiradigan masalalar boʻyicha qarorlar qabul qiladi va oʻz zimmasiga yuklangan vazifalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
qonunchilik hujjatlarida va pansionat ustavida belgilangan tartibda pansionat mol-mulkini tasarruf etadi va shartnomalar tuzadi;
direktor oʻrinbosarlari oʻrtasida vazifalarni taqsimlaydi, ularning vakolatlarini va javobgarlik darajasini belgilaydi;
oʻz vakolatlari doirasida pansionatning barcha xodimlari va vasiylikka olinganlar uchun majburiy boʻlgan buyruqlar chiqaradi va koʻrsatmalar beradi;
pansionatning moddiy-texnika bazasini mustahkamlash, tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatishni takomillashtirish, malakali kadrlar bilan taʼminlash va pansionat faoliyatining boshqa masalalari boʻyicha tegishli organlarga koʻrib chiqish uchun takliflar kiritadi hamda xodimlar bilan mehnat shartnomalari tuzadi;
tegishli buyruq chiqarish va qonunchilik hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlar yoʻli bilan ragʻbatlantirish va intizomiy tanbeh berish choralarini qoʻllaydi;
mazkur Nizomning 11-bandida koʻrsatilgan pansionatning belgilangan vazifa va funksiyalarini oʻz vaqtida va sifatli bajarilishini taʼminlaydi.
44. Pansionatning maʼmuriyati pansionatda yashaydigan vasiylikka olinganlar tomonidan jamoatchilik asosida hamda pansionat direktori tomonidan tasdiqlanadigan amaldagi nizomlar asosida faoliyat yuritadigan madaniy-maishiy komissiya, jamoatchilik kengashi yordamida maishiy va madaniy xizmatlar koʻrsatilishini tashkil etadi:
pansionatda yashovchi keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslar uchun kutubxona faoliyatini tashkil etish va uni zarur resurslar bilan boyitib borish;
pansionatda maʼnaviy-maʼrifiy va madaniy tadbirlarni, shu jumladan konsert dasturlari tashkil etish orqali keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning madaniy hayotda faol ishtirok etishlarini taʼminlash;
keksalar, nogironligi boʻlgan shaxslarga tibbiy-ijtimoiy xizmat koʻrsatish samaradorligini oshirish va takomillashtirishga qaratilgan yangi uslub va ijtimoiy texnologiyalarni tatbiq etib borish;
keksalar, nogironligi boʻlgan shaxslarga sifatli ijtimoiy, maishiy, madaniy va tibbiy xizmatlarni koʻrsatish;
belgilangan tartibda muntazam ravishda pansionatdagi keksalarning respublikamizdagi diqqatga sazovor joylar va ziyoratgohlarga tashriflarini uyushtirish;
konsert dasturlari, maʼnaviy-maʼrifiy, madaniy tadbirlar yil davomida oʻtkazib borilishi yuzasidan tasdiqlangan reja-jadval asosida ishni tashkil etish;
vasiylikka olingan shaxslarning pansionat faoliyatidan norozi boʻlgan taqdirda hamda pansionatda 3-martadan ortiq ichki tartib qoidalariga rioya etmasdan, qolgan yashovchilar tinchligini buzish holatlarini yuzaga keltirgan shaxslar boʻyicha pansionat maishiy-madaniy komissiya xulosasiga asosan ularni boshqa “Saxovat” internat uyiga oʻtkazish yuzasidan taklif kiritish.
45. Pansionatda vasiylikka olinganlarni taʼminlashning quyidagilarni nazarda tutuvchi maxsus shart-sharoitlari taʼminlanadi:
hududni himoya qilish;
vasiylikka olinganlarni ham bir-birlarining, ham atrofdagilarning salbiy taʼsiridan yuqori darajada himoya qilish;
uning hududidan tashqariga erkin chiqishni cheklash;
vasiylikka olinganlarni sutka davomida, shu jumladan uxlash uchun ajratilgan vaqtda ham nazorat qilish.
8-bob. Moliya-xoʻjalik faoliyati
46. Pansionatning xonalarini jihozlash va ulardan foydalanish texnika xavfsizligi qoidalariga va sanitariya qoidalari, normalari va gigiyena normativlariga muvofiq amalga oshiriladi.
47. Pansionat faoliyatini moliyalashtirish Oʻzbekiston Respublikasining respublika budjetidan ajratiladigan mablagʻlar, jismoniy va yuridik shaxslarning homiylik xayriyalari, qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga amalga oshiriladi.
48. Pansionat belgilangan tartibda tashkilot tomonidan tasdiqlangan va tegishli moliya organlarida roʻyxatdan oʻtkazilgan xarajatlar smetasi asosida moliyalashtiriladi.
49. Budjet va budjetdan tashqari mablagʻlarni sarflash qonunchilik hujjatlariga muvofiq amalga oshiriladi.
50. Shtatlar jadvali Agentlik tomonidan Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi bilan kelishgan holda belgilanadigan namunaviy shtatlarga muvofiq tasdiqlanadi.
51. Pansionat qonunchilik hujjatlarida belgilangan moliya va statistika hisobotlarini yuritadi.
52. Pansionatning moliya-xoʻjalik faoliyatini nazorat qilish belgilangan tartibda tegishli moliya organlari tomonidan amalga oshiriladi.
9-bob. Yakunlovchi qoida
53. Pansionatlarni qayta tashkil etish va tugatish qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 575-son qaroriga
6-ILOVA
Vazirlar Mahkamasining “Odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish boʻyicha respublika reabilitatsiya markazini tashkil etish toʻgʻrisida” 2008-yil 5-noyabrdagi 240-son qaroriga kiritilayotgan oʻzgartirishlar
1. 2-band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“2. Quyidagilar Odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish boʻyicha respublika reabilitatsiya markazining asosiy vazifalari etib belgilansin:
odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni qulay yashash va shaxsiy gigiyena shart-sharoitlari, shuningdek, oziq-ovqat, dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash;
odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy moslashtirish sohasida xorijiy mamlakatlarning ilgʻor metodikalarini oʻrganish hamda amaliyotga tatbiq etish;
odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga oʻz qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish, ularning bandligini taʼminlashga koʻmaklashish;
nodavlat notijorat tashkilotlari va ommaviy axborot vositalari bilan birgalikda keng miqyosda oldini olish-profilaktika ishlarini tashkil qilish;
odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy reabilitatsiya qilishda koʻmaklashish”.
2. 3-bandning toʻrtinchi xatboshida “Sogʻliqni saqlash vaziriga” soʻzlari “Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi direktoriga” soʻzlari bilan almashtirilsin.
3. 4-bandda “Sogʻliqni saqlash vaziri” soʻzlari “Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi direktori” soʻzlari bilan almashtirilsin.
4. 5-band oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin.
5. 2-ilova (Odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish boʻyicha respublika reabilitatsiya markazi toʻgʻrisidagi nizom)ning matni quyidagi tahrirda bayon etilsin:
“Odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish boʻyicha respublika reabilitatsiya markazi toʻgʻrisida
NIZOM
1-bob. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom Odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish boʻyicha respublika reabilitatsiya markazining (keyingi oʻrinlarda — Markaz) maqomi, faoliyatining asosiy tamoyillari, vazifalari va funksiyalari, shuningdek, uning faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.
2. Markaz Oʻzbekiston Respublikasi Tibbiy-ijtimoiy xizmatlarni rivojlantirish agentligi (keyingi oʻrinlarda — Agentlik) tizimida odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish boʻyicha reabilitatsiya tashkiloti hisoblanadi.
3. Markaz davlat muassasasi shaklidagi yuridik shaxs hisoblanadi.
4. Markaz oʻz faoliyatida Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining qarorlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, Agentlikning buyruqlariga, boshqa qonunchilik hujjatlariga, ushbu Nizomga, shuningdek oʻz Ustaviga amal qiladi.
5. Markaz Agentlik bilan kelishgan holda oʻz faoliyatini davlat boshqaruvi organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, jamoat birlashmalari va boshqa tashkilotlar bilan oʻzaro hamkorlikda amalga oshiradi.
6. Odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlar Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari, xorijiy fuqarolar va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar boʻlishi mumkin hamda ular Markaz xizmatlaridan foydalanuvchilar hisoblanadi.
7. Markaz oʻz faoliyatini quyidagi asosiy tamoyillar asosida amalga oshiradi:
odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning kamsitilishiga yoʻl qoʻymaslik;
odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning shaxsi va shaxsiy hayoti maxfiyligiga rioya qilish;
odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy, psixologik va huquqiy jihatdan qoʻllab-quvvatlash hamda yakka tartibda parvarish qilish.
2-bob. Markazning asosiy vazifalari va funksiyalari
8. Quyidagilar Markazning asosiy vazifalari hisoblanadi:
odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni qulay yashash va shaxsiy gigiyena shart-sharoitlari, shuningdek, oziq-ovqat, dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash;
odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy moslashtirish sohasida xorijiy mamlakatlarning ilgʻor metodikalarini oʻrganish hamda amaliyotga tatbiq etish;
odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga ularning qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish, ularning bandligini taʼminlashga koʻmaklashish;
nodavlat notijorat tashkilotlari va ommaviy axborot vositalari bilan birgalikda keng miqyosda oldini olish-profilaktika ishlarini tashkil qilish;
odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy reabilitatsiya qilishda koʻmaklashish.
9. Markaz zimmasiga yuklangan asosiy vazifalariga muvofiq quyidagi funksiyalarni bajaradi:
a) odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni qulay yashash va shaxsiy gigiyena shart-sharoitlari, shuningdek, oziq-ovqat, dori vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlash sohasida:
yashash uchun boshpana bilan taʼminlaydi;
belgilangan tartibda va meʼyorlarga muvofiq oziq-ovqat bilan taʼminlaydi;
belgilangan tartibda tibbiy yordam va tibbiy buyumlar bilan taʼminlaydi;
b) odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy moslashtirish sohasida xorijiy mamlakatlarning ilgʻor metodikalarini oʻrganish hamda amaliyotga tatbiq etish sohasida:
tibbiy, ijtimoiy reabilitatsiya qilishning yangi uslub va mexanizmlarini ishlab chiqadi va tatbiq qiladi;
ishlab chiqilgan uslub va mexanizmlarini xorijiy mamlakatlarning ilgʻor metodikalari asosida doimiy ravishda yangilaydi;
v) odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga ularning qiziqishlaridan kelib chiqib kasb-hunar oʻrgatish, bandligini taʼminlashga koʻmaklashish sohasida:
odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning ijtimoiy reabilitatsiyasiga va moslashuviga koʻmaklashadi;
kasbga oʻrgatish va ularning bandligini taʼminlashni tashkillashtiradi;
g) nodavlat notijorat tashkilotlari va ommaviy axborot vositalari bilan birgalikda keng miqyosda oldini olish-profilaktika ishlarini tashkil qilish sohasida:
ommaviy axborot vositalari bilan birgalikda keng miqyosda oldini olish-profilaktika ishlarini tashkil qiladi;
nodavlat notijorat tashkilotlari bilan birgalikda odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni tibbiy-ijtimoiy reabilitatsiya qilish tadbirlarini ishlab chiqadi va amalga oshiradi;
d) odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy reabilitatsiya qilishda koʻmaklashish sohasida:
odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning xavfsizligini taʼminlaydi;
odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning qarindoshlari bilan muloqot oʻrnatishiga koʻmaklashadi;
odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga ularning qarindoshlariga va vasiylariga odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarining huquqlari va qonuniy manfaatlari toʻgʻrisida axborot beradi.
3-bob. Markaz faoliyatini tashkil etish
10. Markaz odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga kompleks xizmatlar koʻrsatadi.
11. Markaz qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda pullik xizmatlar koʻrsatishi mumkin.
Markaz tomonidan koʻrsatilgan jami pullik xizmatlar uchun tushumlarning 2 foizi miqdoridagi mablagʻlar Agentlikning budjetdan tashqari hisobvaragʻiga yoʻnaltiriladi.
12. Odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni Markazga joylashtirish odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning oʻz xohishi hamda Markaz direktori, ichki ishlar organlari hamda vasiylik va homiylik organlari vakillari tomonidan qabul qilingan qoʻshma qaror asosida amalga oshiriladi.
13. Odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlar Markazda oʻttiz kungacha muddatga joylashtiriladi. Tibbiy, ijtimoiy va kasbiy reabilitatsiya jarayonlari davom ettirilishi talab etilgan hollarda odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning Markazda boʻlishi muddati uch oygacha muddatga uzaytirilishi mumkin. Agar odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning hayoti va sogʻligʻiga xavf tugʻilsa, yashash muddati koʻrsatib oʻtilgan jabrdiydalarni himoya qilish uchun zarur deb hisoblangan davrga uzaytiriladi.
14. Odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlar Markazni ularning shaxsan yozma murojaatlariga muvofiq oʻz xohishi bilan tark etish huquqiga ega.
15. Markazda odam savdosidan jabrlanganlari, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlari boʻlgan erkaklar va ayollar, shuningdek bolalar alohida-alohida joylashtiriladi.
16. Markaz odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga:
samarali ijtimoiy reabilitatsiya qilinishiga koʻmaklashadi;
huquqlari va qonuniy manfaatlari toʻgʻrisida axborot taqdim etadi;
xavfsizligini taʼminlaydi;
ovqatlanish, dori vositalari va tibbiy buyumlar bilan taʼminlaydi;
qulay yashash sharoitlari va shaxsiy gigiyena vositalari bilan taʼminlaydi;
qarindoshlari bilan aloqa oʻrnatishga koʻmaklashadi;
odam savdosi jabrdiydalari ijtimoiy reabilitatsiya qilinishiga koʻmaklashadi.
17. Odam savdosining har bir jabrdiydasiga uning sogʻligʻi holatini kompleks tekshirib chiqish va baholash natijalari, ijtimoiy, psixologik, yuridik va boshqa yordam zarurligi yuzasidan ishlab chiqiladigan shaxsiy reabilitatsiya qilish rejasi asosida yordam koʻrsatiladi. Har bir odam savdosidan jabrlanganlarning, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarning shaxsiy reabilitatsiya qilish rejasining namunaviy shakli Markaz tomonidan ishlab chiqiladi hamda Agentlik tomonidan tasdiqlanadi.
18. Markaz yoki reabilitatsiya qilishda qatnashuvchi boshqa tashkilotlarning mutaxassislari, Markaz direktori, ichki ishlar organlari hamda vasiylik va homiylik organlari vakillari tomonidan qabul qilingan qoʻshma qaror asosida reabilitatsiya jarayonida odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga tibbiy, ijtimoiy, psixologik, yuridik va boshqa yordam koʻrsatish yuzasidan reabilitatsiya jarayoniga tuzatish kiritish maqsadida har bir shaxsni reabilitatsiya qilish rejasiga tegishli oʻzgartirishlar kiritishi mumkin.
Reabilitatsiya chora-tadbirlari bajarilgandan keyin Markaz rahbariyati tomonidan mutasaddi vrach bilan birgalikda har bir shaxsni reabilitatsiya qilish rejasiga muvofiq amalga oshirilgan reabilitatsiya natijalari baholanadi.
19. Tibbiy koʻrsatmaga muvofiq Markaz odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni davolash-profilaktika muassasalariga, shu jumladan ixtisoslashtirilgan tibbiyot muassasalariga belgilangan tartibda diagnostika, davolash-maslahat yordami koʻrsatish, shuningdek (atrofdagilar uchun xavf tugʻdiradigan narkologiya, psixiatriya, dermatovenerologiya, sil, yuqumli kasalliklar va boshqalar boʻyicha) statsionar tibbiy yordam koʻrsatish uchun yuboradi.
Markaz rahbariyati davolash-profilaktika muassasalariga odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni asoslangan ravishda yuborilishi uchun shaxsan javob beradi.
20. Odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlar reabilitatsiya markazida boʻlgan davrda ularga, agar bu odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlar manfaatlariga zid boʻlmasa, yaqin qarindoshlari, qonuniy vakillari bilan munosabatlar oʻrnatish va ularni saqlab turish uchun zarur shart-sharoitlari taʼminlanadi.
21. Odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni Markazdan chiqarishga tayyorlash ichki ishlar organlari, vasiylik va homiylik organlari bilan hamkorlikda Markazning masʼul xodimi kuzatuvi ostida amalga oshiriladi.
22. Odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlar Markazdan chiqarilgandan keyin normal turmush tarziga toʻliq qaytgunlariga qadar yuridik maslahat olish, tibbiy jihatdan qoʻllab-quvvatlash boʻyicha Markaz xizmatlaridan foydalanishlari mumkin.
23. Odam savdosidan jabrlanganlarni, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarni ijtimoiy reabilitatsiya qilish ichki ishlar organlari, vasiylik va homiylik organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi, Xalq taʼlimi vazirligi hamda Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi boʻlinmalari bilan hamkorlikda Markaz tomonidan taʼminlanadi.
24. Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi, Sogʻliqni saqlash vazirligi, Xalq taʼlimi vazirligi, Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi, Agentlikning hududiy organlari hamda mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari Markazning buyurtmanomalari boʻyicha odam savdosidan jabrlanganlarga, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlarga:
huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini himoya qiluvchi mavjud sud tartib-qoidalari va maʼmuriy tartib-qoidalar toʻgʻrisida maqbul shakldagi axborotni taqdim etadilar va boshqa zarur yuridik yordamni koʻrsatadilar;
uning farzandlari taʼlim muassasalariga qatnashi uchun zarur sharoitlarni taʼminlaydilar;
tibbiy koʻrikdan oʻtish va mutaxassis tomonidan koʻrik oʻtkazilib, maslahat olish orqali malakali psixologik va tibbiy yordam beradilar;
professional jihatdan reabilitatsiya qilinishda va ishga joylashishda koʻmaklashadilar.
25. Odam savdosidan jabrlanganlar, odam savdosidan jabrlangan deb taxmin qilinayotganlar qaytarilgan oila ustidan, ularga nisbatan odam savdosi takroran sodir etilishining oldini olish maqsadida, bir yil mobaynida monitoring olib borilishi kerak. Monitoring doirasida Markaz ichki ishlar organlari hamda vasiylik va homiylik organlari mutaxassislari tomonidan shaxs qaytgandan keyin uning oiladagi holati baholanadi.
4-bob. Markazni boshqarish
26. Markaz direktori Agentlik direktori tomonidan Odam savdosiga va majburiy mehnatga qarshi kurashish milliy komissiyasi (keyingi oʻrinlarda — Komissiya) bilan kelishilgan holda lavozimga tayinlanadi va lavozimidan ozod etiladi.
27. Markaz direktori:
Markazning faoliyatiga umumiy rahbarlik qiladi va Markazga yuklangan vazifalarning bajarilishi uchun shaxsan javob beradi;
xarajatlar smetasida nazarda tutilgan mablagʻlar doirasida belgilangan tartibda xodimlarning shtat jadvalini, ularni moddiy ragʻbatlantirish va taqdirlash miqdori va shakllarini tasdiqlaydi, taklif etiladigan mutaxassislarga haq toʻlash miqdorlarini belgilaydi;
Markaz xodimlarini lavozimga tayinlaydi va lavozimidan ozod qiladi;
qonunchilik hujjatlari talablariga muvofiq Markaz xodimlarining uzluksiz bilimlarini oshirib borishi va muntazam ravishda tibbiy koʻrikdan oʻtishini taʼminlaydi;
har yil yakunlari boʻyicha Komissiyaga Markazning faoliyati toʻgʻrisida hisobot taqdim etadi;
Markazning joriy faoliyati bilan bogʻliq boshqa masalalarni hal etadi.
28. Agentlik direktori Markazning tasdiqlangan tuzilmasiga xodimlarning belgilangan umumiy cheklangan soni doirasida oʻzgartirishlar kiritish huquqiga ega.
5-bob. Moliya-xoʻjalik faoliyati
29. Quyidagilar Markaz faoliyatini moliyalashtirish manbalari hisoblanadi:
Oʻzbekiston Respublikasining respublika budjeti mablagʻlari;
jismoniy va yuridik shaxslarning xayriya mablagʻlari;
qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar.
30. Markazning mol-mulkini asosiy fondlar (binolar, inshootlar, asbob-uskunalar, transport vositalari va boshqalar), aylanma mablagʻlar, shuningdek qiymati Markazning mustaqil balansida aks ettiriladigan boshqa mol-mulk tashkil etadi.
31. Markaz belgilangan tartibda buxgalteriya hisobini yuritadi hamda buxgalteriya va statistika hisobotlarini tegishli organlarga taqdim etadi.
32. Markazning moliya-xoʻjalik faoliyatini taftish qilish belgilangan tartibda Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan amalga oshiriladi.
6-bob. Yakunlovchi qoidalar
33. Markazning xodimlari odam savdosi jabrdiydalari toʻgʻrisidagi maʼlumotlar oshkor qilinganligi uchun qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
34. Markazni qayta tashkil etish va tugatish belgilangan tartibda amalga oshiriladi.”
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 17-sentabrdagi 575-son qaroriga
7-ILOVA
Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining oʻz kuchini yoʻqotgan deb eʼtirof etilayotgan ayrim qarorlari
ROʻYXATI
1. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining tibbiy-ijtimoiy muassasalari toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida” 2011-yil 23-avgustdagi 240-son qarori (Oʻzbekiston Respublikasi QHT, 2011-y., 34-35-son, 348-modda).
2. Vazirlar Mahkamasining “Muruvvat” nogiron bolalar uchun internat uylar hamda boshqa tibbiy-ijtimoiy muassasalar faoliyatini takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2016-yil 17-oktabrdagi 347-son qarorining 3-bandi va qarorga ilova (Oʻzbekiston Respublikasi QHT, 2016-y., 42-son, 486-modda).
3. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Yerlarni muhofaza qilish va ulardan oqilona foydalanish borasida nazoratni kuchaytirish, geodeziya va kartografiya faoliyatini takomillashtirish, davlat kadastrlari yuritishni tartibga solish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2017-yil 31-maydagi PF-5065-son Farmoni va Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasi yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qoʻmitasi faoliyatini yanada takomillashtirish chora -tadbirlari toʻgʻrisida” 2017-yil 31-maydagi PQ-3024-son qarori)” 2017-yil 29-avgustdagi 679-son qaroriga ilovaning 16-bandi (Oʻzbekiston Respublikasi QHT, 2017-y., 35-son, 931-modda).
4. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Bandlik sohasida davlat siyosatini yanada takomillashtirish va mehnat organlari faoliyati samaradorligini tubdan oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2017-yil 24-maydagi PF-5052-son Farmoni, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Oʻzbekiston Respublikasi Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi faoliyatini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2017-yil 24-maydagi PQ-3001-son qarori)” 2017-yil 8-sentabrdagi 703-son qarori 3-bandi (Oʻzbekiston Respublikasi QHT, 2017-y., 37-son, 990-modda).
5. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Odam savdosi jabrdiydalariga yordam berish va ularni himoya qilish boʻyicha respublika reabilitatsiya markazi faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2017-yil 24-oktabrdagi PQ-3352-son qarori)” 2018-yil 22-yanvardagi 39-son qarori.
6. Vazirlar Mahkamasining “Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining tibbiy-ijtimoiy muassasalari toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida” 2011-yil 23-avgustdagi 240-son qaroriga qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 2018-yil 30-iyuldagi 597-son qarori.
7. Vazirlar Mahkamasining “Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligining tibbiy-ijtimoiy muassasalari toʻgʻrisidagi nizomlarni tasdiqlash haqida” 2011-yil 23-avgustdagi 240-son qaroriga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida” 2019-yil 4-sentabrdagi 729-son qarori.
8. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirishlar kiritish toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Mehnatga haq toʻlash, pensiyalar va boshqa toʻlovlar miqdorlarini aniqlash tartibini takomillashtirish toʻgʻrisida” 2019-yil 21-maydagi PF-5723-son Farmoni)” 2019-yil 28-dekabrdagi 1046-son qaroriga ilovaning 107-bandi.
9. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish, shuningdek baʼzilarini oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblash toʻgʻrisida (Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining “Byurokratik toʻsiqlarni yanada qisqartirish hamda davlat organlari va tashkilotlari faoliyatiga zamonaviy boshqaruv tamoyillarini joriy qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2019-yil 9-dekabrdagi PQ-4546-son qarori)” 2020-yil 7-iyuldagi 429-son qaroriga 1-ilovaning 10-bandi.
10. Vazirlar Mahkamasining “Oʻzbekiston Respublikasida chet el fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslarni roʻyxatga olish tartibini soddalashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida” 2020-yil 28-sentabrdagi 593-son qaroriga 4-ilovaning 11-bandi.