Hujjat 01.03.2011 00 sanasi holatiga
Amaldagi versiyaga o‘tish
PDF-faylidagi rasmiy manba
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori
BOGʻDORCHILIK-UZUMCHILIK SHIRKATLARI TOʻGʻRISIDAGI NIZOMNI TASDIQLASH HAQIDA
Bogʻdorchilik-uzumchilik shirkatlari faoliyatini tartibga solish, shuningdek ularning aʼzolari huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
1. Bogʻdorchilik-uzumchilik shirkatlari toʻgʻrisidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
2. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar, tumanlar va shaharlar hokimliklari uch oy muddatda bogʻdorchilik-uzumchilik shirkatlarining ushbu qarorga muvofiq qayta roʻyxatdan oʻtkazilishini taʼminlasinlar.
Bunda shirkatlarning jamoaviy bogʻdorchilik va uzumchilikni yuritish uchun boshqacha huquqlarda yer uchastkalarini belgilangan tartibda olgan aʼzolari Oʻzbekiston Respublikasi Yer kodeksiga muvofiq yer uchastkasiga merosga qoldiriladigan umrbod egalik qilish huquqlaridan foydalanishi belgilab qoʻyilsin.
3. Quyidagilar oʻz kuchini yoʻqotgan deb hisoblansin:
Oʻzbekiston SSR Ministrlar Soveti va Oʻzbekiston kasaba uyushmalari respublika kengashining “Bogʻdorchilik shirkatlarining namunaviy ustavini tasdiqlash toʻgʻrisida” 1986-yil 26-avgustdagi 422-son qarori (OʻzSSR QT, 1986-y., 8-son, 33-modda);
Vazirlar Mahkamasining 1992-yil 4-martdagi 98-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirishlarning 4-bandi;
Vazirlar Mahkamasining 1993-yil 19-oktabrdagi 505-son qarori bilan tasdiqlangan Oʻzbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga kiritilayotgan oʻzgartirishlarning 14-bandi.
4. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining oʻrinbosari B.A. Xoʻjayev zimmasiga yuklansin.
Oʻzbekiston Respublikasining Bosh vaziri Sh. MIRZIYOYEV
Toshkent sh.,
2011-yil 1-mart,
51-son
Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 1-martdagi 51-son qaroriga
ILOVA
Bogʻdorchilik-uzumchilik shirkatlari toʻgʻrisida
NIZOM
I. Umumiy qoidalar
1. Ushbu Nizom bogʻdorchilik-uzumchilik shirkatlari maqomini va faoliyatining tashkiliy asoslarini, shuningdek jamoaviy bogʻdorchilik va uzumchilikni yuritish uchun yer uchastkalari berish hamda ulardan foydalanish tartibi va shartlarini belgilaydi.
Keyingi tahrirga qarang.
2. Bogʻdorchilik-uzumchilik shirkati (keyingi oʻrinlarda shirkat deb ataladi) shirkat aʼzolariga umumiy ijtimoiy-xoʻjalik vazifalarini hal etishda hamda bogʻdorchilik va uzumchilikni yuritishda koʻmaklashish uchun jismoniy shaxslar tomonidan ixtiyoriy asoslarda taʼsis etilgan notijorat tashkilot hisoblanadi.
3. Jamoaviy bogʻdorchilik va uzumchilikni yuritish uchun fuqarolarga yer uchastkasi korxonalar, tashkilotlar va muassasalarning yoki fuqarolar guruhining iltimosnomasiga binoan, qonun hujjatlarida belgilangan tartibda tuman hokimi tomonidan beriladi.
Jamoaviy bogʻdorchilik va uzumchilikni yuritish uchun fuqarolarga berilgan yer uchastkasidan meva, rezavor va boshqa qishloq xoʻjaligi ekinlari oʻstirish uchun foydalaniladi.
Jamoaviy bogʻdorchilik va uzumchilikni tashkil etish uchun fuqarolar bogʻdorchilik-uzumchilik shirkatlariga birlashadilar.
Bogʻdorchilik-uzumchilik shirkati uning aʼzoligiga kirishni xohlovchilar kamida 30 kishi boʻlganda tashkil etilishi mumkin.
Tuman hokimining yer uchastkasi berish toʻgʻrisidagi qarorida shirkat tashkil etilganligi koʻrsatiladi va keyinchalik merosga qoldiriladigan umrbod egalik qilish huquqini rasmiylashtirish maqsadida shirkat aʼzolarining shirkat har bir aʼzosining yer uchastkalari maydoni koʻrsatilgan holdagi roʻyxati tasdiqlanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
4. Shirkatni davlat roʻyxatidan oʻtkazish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda, tumanlar hokimliklari tomonidan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
5. Shirkat yuridik shaxs hisoblanadi, oʻz nomi yozilgan shtampga, muhrga va blankalarga, shuningdek bankda hisob raqamlariga ega boʻladi hamda oʻz faoliyatini shirkat ustaviga muvofiq amalga oshiradi.
6. Shirkat alohida mol-mulkka ega boʻladi va oʻz majburiyatlari boʻyicha ushbu mol-mulk bilan javob beradi, oʻz nomidan mulkiy va shaxsiy nomulkiy huquqlarni amalga oshiradi, majburiyatlar qabul qiladi, sudda daʼvogar va javobgar boʻlishi mumkin.
Shirkat oʻz aʼzolarining majburiyatlari boʻyicha javob bermaydi. Shirkat aʼzolari shirkatning majburiyatlari boʻyicha javob bermaydi.
7. Davlat mahalliy davlat hokimiyati organlari orqali shirkatlar va ularning aʼzolari huquqlari hamda qonuniy manfaatlari himoya qilinishini kafolatlaydi, ularni rivojlantirish va mustahkamlashga koʻmaklashadi, ularga zarur tashkiliy yordam koʻrsatadi.
Keyingi tahrirga qarang.
8. Shirkatning tashkil etilishi va faoliyati bilan bogʻliq holda paydo boʻladigan yer munosabatlari yer qonunchiligi bilan tartibga solinadi.
Shirkatni tashkil etish uchun unga belgilangan tartibda berilgan yer uchastkasi umumiy foydalaniladigan yerlardan va shirkat aʼzolari yerlaridan iborat boʻladi.
Umumiy foydalaniladigan yerlar shirkatga doimiy foydalanish huquqi bilan beriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Shirkat aʼzolariga yer uchastkalari jamoaviy bogʻdorchilik va uzumchilikni yuritish uchun merosga qoldiriladigan umrbod egalik qilish huquqi bilan beriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
II. Shirkatlar faoliyatining maqsadi va predmeti
9. Jamoaviy bogʻdorchilik va uzumchilikni yuritish uchun umumiy foydalaniladigan obyektlarni birgalikda boshqarish va ulardan foydalanish maqsadida tashkil etilgan jismoniy shaxslarning birlashmasi shirkat hisoblanadi.
10. Quyidagilar shirkat faoliyatining predmeti hisoblanadi:
shirkat hududini obodonlashtirish;
meva, rezavorlar va boshqa qishloq xoʻjaligi ekinlari oʻstirish uchun yer uchastkalarini oʻzlashtirish va ulardan foydalanishda shirkat aʼzolariga koʻmaklashish;
davlat organlarida, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlarida, sudlarda, shuningdek boshqa yuridik va jismoniy shaxslar bilan oʻzaro munosabatlarda shirkat aʼzolarining umumiy manfaatlarini ifodalash;
shirkat aʼzolarining huquqlari va manfaatlarini himoya qilish;
shirkat hududida yongʻinga qarshi xavfsizlikni taʼminlash;
kommunikatsiyalar, muhandislik infratuzilmasi obyektlari, umumiy foydalaniladigan boshqa imoratlar va inshootlar qurish hamda ulardan foydalanish;
qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa faoliyatni amalga oshirish.
Keyingi tahrirga qarang.
Keyingi tahrirga qarang.
III. Shirkatning huquq va majburiyatlari
11. Shirkat quyidagi huquqlarga ega:
shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulkini, shirkatning yer uchastkasi va mol-mulkini saqlash usullarini belgilash;
shirkat aʼzolarining shirkat aʼzoligiga kirish va umumiy xarajatlar uchun har oylik majburiy badallari miqdorlarini, shu jumladan shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulkini boshqarish, ularga xizmat koʻrsatish va ularni taʼmirlash boʻyicha zarur xarajatlarni, shirkatning yer uchastkasi va mol-mulkini saqlash xarajatlarini, shirkat faoliyati bilan bogʻliq boʻlgan boshqa umumiy xarajatlarni belgilash;
shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulkini, shirkatning yer uchastkasi va mol-mulkini boshqarish, ularga xizmat koʻrsatish va ularni taʼmirlash, shuningdek kommunal va boshqa xizmatlar koʻrsatish yuzasidan qonun hujjatlariga muvofiq yuridik va jismoniy shaxslar bilan shartnomalar tuzish;
Keyingi tahrirga qarang.
shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulkidan, shirkatning yer uchastkasi va mol-mulkidan qonun hujjatlarida va shirkat ustavida belgilangan tartibda foydalanish qoidalarini belgilash;
Keyingi tahrirga qarang.
bank kreditlaridan qonun hujjatlarida nazarda tutilgan tartibda va shartlarda foydalanish;
Keyingi tahrirga qarang.
shirkat faoliyati bilan bevosita bogʻliq boʻlgan xoʻjalik imoratlari va boshqa imoratlar qurish uchun yer uchastkalarini doimiy foydalanishga belgilangan tartibda olish;
mahalliy davlat hokimiyati organlarining loyihalash va qurish uchun yer uchastkasi tanlash va ajratish toʻgʻrisidagi qarorlari asosida ishlab chiqilgan, kelishilgan va belgilangan tartibda tasdiqlangan loyiha-smeta hujjatlariga muvofiq shirkat faoliyati bilan bevosita bogʻliq boʻlgan xoʻjalik imoratlari va boshqa imoratlar qurish;
Keyingi tahrirga qarang.
shaharsozlik normalari va qoidalariga muvofiq shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulkini rekonstruksiya qilish;
umumiy mol-mulk obyektini taʼmirlash, tiklash zarur boʻlgan taqdirda yoki shirkat aʼzolarining koʻchmas mol-mulkiga yetkazilishi mumkin boʻlgan zararning oldini olish uchun bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkasidan foydalana olish;
shirkat aʼzolarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini buzmaydigan holatlarda umumiy mol-mulkning bir qismini boshqa shaxslarga foydalanishga yoki cheklangan holda foydalanishga shirkat ustavida belgilangan tartibda berish;
shirkat aʼzolari uchun ishlarni bajarish va ularga xizmatlar koʻrsatish;
qonun hujjatlariga muvofiq, ustav maqsadlari doirasida tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanish;
Keyingi tahrirga qarang.
ushbu Nizomda va shirkat ustavida nazarda tutilgan maqsadlar uchun uning mablagʻlaridan foydalangan holda maxsus jamgʻarmalar tashkil etish;
qonun hujjatlarida belgilangan tartibda shirkat aʼzosiga shirkat aʼzolari umumiy yigʻilishida belgilangan badallarni toʻlash, shirkatga yetkazilgan zararlarni toʻliq qoplash toʻgʻrisida talab qoʻyish;
Keyingi tahrirga qarang.
faoliyatning umumiy masalalarini hal etish uchun tashkil etiladigan bogʻdorchilik-uzumchilik shirkatlari birlashmalariga (uyushmalariga, ittifoqlariga) kirish va ular tarkibidan chiqish;
shirkat aʼzolaridan ular yoki ularning vakillari bilan aloqa bogʻlash uchun bogʻlanish maʼlumotlarini (pochta va/yoki elektron manzilini, telefon raqamlarini) soʻrab olish.
Keyingi tahrirga qarang.
Shirkat qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega boʻlishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
12. Shirkat quyidagilarga majbur:
belgilangan qoidalar, normalar va standartlarga, shuningdek shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi qarorlariga muvofiq shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulki, shirkatning yer uchastkasi va mol-mulki ehtiyot qilinishi va saqlanishini taʼminlash;
ushbu Nizomning hamda shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi qarorlari bajarilishini taʼminlash;
har yili shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulkini, shirkatning yer uchastkasi va mol-mulkini saqlash boʻyicha ishlar rejasini belgilash, shuningdek shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishida tasdiqlash uchun uning bajarilishi toʻgʻrisida hisobot tuzish;
har yili shirkatning daromadlari va xarajatlari smetasini hamda shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishida tasdiqlash uchun uning bajarilishi boʻyicha hisobot tuzish;
shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishida belgilangan badallarning oʻz vaqtida tushishini taʼminlash;
Keyingi tahrirga qarang.
shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulki va yer uchastkalaridan shirkatning barcha aʼzolari tomonidan foydalanish qoidalariga rioya etilishini taʼminlash;
binolarning barcha mulkdorlari, ijarachilari tomonidan shirkat aʼzolarining umumiy mol-mulkidan, shirkatning yer uchastkasi va mol-mulkidan foydalanish qoidalariga rioya etilishini taʼminlash;
shirkat aʼzolarining uchinchi shaxslar bilan shirkat aʼzolari umumiy mol-mulkini saqlash, ularga egalik qilish va ulardan foydalanish, kommunal xizmatlar koʻrsatish bilan bogʻliq munosabatlarida, shuningdek qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa holatlarda shirkat aʼzolarining manfaatlarini ifodalash va himoya qilish;
Keyingi tahrirga qarang.
shirkat aʼzolariga shirkat aʼzolari umumiy mol-mulkining holati, amalga oshirilgan va oshiriladigan xarajatlar toʻgʻrisida axborot berish, shirkat aʼzolarining umumiy majlisida hisobot berish.
Shirkat qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa majburiyatlarni ham olishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
IV. Shirkatga aʼzolik. Shirkat aʼzolarining huquq va majburiyatlari
13. Oʻzbekiston Respublikasining bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkalariga merosga qoldiriladigan umrbod egalik qilish huquqini olgan fuqarolari shirkat aʼzolari hisoblanadilar.
14. Shirkatga aʼzolik bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkalari egalarida shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishida shirkat tarkibiga qabul qilish toʻgʻrisida qaror chiqqan kundan boshlab paydo boʻladi.
15. Shirkatga aʼzolik quyidagi hollarda toʻxtatiladi:
yer haqidagi qonunlarga muvofiq yer uchastkasiga boʻlgan huquqning toʻxtatilishi;
imorat va inshootga mulk huquqining toʻxtatilishi;
shirkatning tugatilishi;
aʼzoning yozma ariza boʻyicha shirkatdan ixtiyoriy chiqishi.
Keyingi tahrirga qarang.
Shirkatga aʼzolik qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa hollarda ham toʻxtatilishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
16. Yer uchastkasiga boʻlgan huquq yer haqidagi qonunlarga muvofiq toʻxtatiladi.
Yer uchastkasiga boʻlgan huquqning toʻxtatilishi tuman (shahar) hokimining qarori bilan, belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Yer uchastkasini olib qoʻyish hollari yer uchastkasiga boʻlgan huquq toʻxtatilganda shirkat aʼzolarining koʻrgan zararlari qonun hujjatlarida belgilangan tartibda toʻlanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
17. Ushbu Nizomning 15-bandida koʻrsatilgan asoslar boʻyicha shirkatdan aʼzolarni chiqarish shirkat boshqaruvining iltimosnomasi boʻyicha tuman (shahar) hokimining qarori bilan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Boʻshab qolgan yer uchastkasi shirkat boshqaruvining tavsiyasi hisobga olingan holda tuman (shahar) hokimining qarori bilan, belgilangan tartibda boshqa shaxsga beriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
Agar fuqarolar yoki ular bilan birga yashaydigan va u bilan umumiy xoʻjalik yuritadigan ularning oila aʼzolari dehqon xoʻjaligini yuritish uchun tomorqa yer uchastkalaridan foydalansalar yoki boshqa shirkatning aʼzolari hisoblansalar bunday fuqarolar shirkat aʼzolari boʻlishi mumkin emas.
18. Shirkat tashkil etilgan hududdagi imoratni sotib oluvchi shaxslar ularda imorat va inshootga mulk huquqi paydo boʻlgan va ular shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi qarori bilan shirkat aʼzoligiga qabul qilingan paytdan boshlab shirkat aʼzolariga aylanadilar.
Shirkat aʼzosining bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkasidagi koʻchmas mulk obyektiga boʻlgan huquqlarni berish bilan bogʻliq bitimlar notarial tasdiqlanishi va davlat roʻyxatidan oʻtkazilishi kerak.
19. Shirkat aʼzolari quyidagi badallarni toʻlaydilar:
kirish badallari — tashkiliy sarf-xarajatlarga va hujjatlarni rasmiylashtirishga shirkat aʼzolari tomonidan toʻlangan pul mablagʻlari;
aʼzolik badallari — shirkat bilan mehnat shartnomalari tuzgan xodimlar mehnatiga haq toʻlash va shirkatning boshqa joriy xarajatlari uchun har oyda toʻlanadigan pul mablagʻlari;
maqsadli badallar — umumiy foydalaniladigan obyektlarni sotib olish (tashkil etish) uchun toʻlangan pul mablagʻlari.
20. Har bir badal turining miqdori shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi qarori bilan belgilanadi.
21. Shirkat aʼzosi:
shirkatning boshqa aʼzolari roziligisiz oʻz mol-mulkini mustaqil tasarruf etish;
bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkasining maqsadli vazifasiga muvofiq unda mustaqil xoʻjalik yuritish;
shaharsozlik, ekologik, sanitariya-gigiyena, yongʻinga qarshi va boshqa normativ hujjatlarga muvofiq bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkasida mavjud imoratlar va inshootlarni rekonstruksiya qilish va qurish;
ham shaxsan oʻzi, ham oʻz vakili orqali shirkat faoliyatida qatnashish, shuningdek shirkatning boshqaruv organlariga saylash va saylanish;
shirkat faoliyati boshqaruvini takomillashtirish, uning organlari ishidagi kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan takliflar kiritish;
shirkatning faoliyati, mol-mulkining holati va qilingan sarf-xarajatlari toʻgʻrisida maʼlumot olish;
shirkat aʼzolari umumiy yigʻilishi va shirkat boshqaruvining uning huquqlari va qonuniy manfaatlarini buzadigan qarorlarini haqiqiy emas deb eʼtirof etish toʻgʻrisida sudga murojaat qilish;
qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa xatti-harakatlarni amalga oshirish huquqiga ega.
Keyingi tahrirga qarang.
22. Shirkat aʼzosi:
shirkat aʼzolari umumiy yigʻilishi va shirkat boshqaruvining qarorlarini bajarishga;
bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkasidan uning maqsadli vazifalariga muvofiq foydalanishga;
shaharsozlik, ekologiya, texnik, yongʻinga qarshi hamda sanitariya qoidalariga va bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkasini saqlash meʼyorlariga rioya qilishga;
umumiy mulkni saqlash va taʼmirlash boʻyicha xarajatlarni qoplash uchun zarur boʻlgan kirish, aʼzolik va maqsadli badallarni oʻziga tegishli yer uchastkasi maydoni ulushiga mutanosib ravishda oʻz vaqtida toʻlashga va xarajatlarda qatnashishga, kommunal xizmatlarni oʻz vaqtida toʻlashga;
soliqlar va boshqa majburiy toʻlovlarni oʻz vaqtida toʻlashga;
umumiy mulk obyektlaridan boshqa mulkdorlarning huquqlari va manfaatlarini buzmasdan faqat ularning toʻgʻridan-toʻgʻri vazifasiga koʻra foydalanishga;
umumiy mulk obyektlarini tiklash zarur boʻlganda yoki shirkatning boshqa aʼzolari mol-mulkiga yetkazilishi ehtimoli boʻlgan zararning oldini olish uchun bogʻdorchilik-uzumchilik yer uchastkasiga kirishni taʼminlashga majbur.
Shirkat aʼzolari qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa majburiyatlarni ham olishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
V. Shirkatning mol-mulki va mablagʻlari
23. Umumiy foydalaniladigan mol-mulk shirkat tomonidan kirish badallari va maqsadli badallar hisobiga sotib olinadi yoki tashkil etiladi.
24. Umumiy foydalaniladigan mol-mulk shirkatning yakka tartibda bogʻdorchilik va uzumchilik bilan shugʻullanadigan aʼzolarining umumiy ulushli mulki hisoblanadi.
25. Shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi qarori boʻyicha tashkil etilgan maxsus jamgʻarma mablagʻlari hisobiga sotib olingan yoki tashkil etilgan umumiy foydalaniladigan mol-mulk shirkatning mol-mulki hisoblanadi.
26. Shirkatning xoʻjalik faoliyatidan olingan daromadlar, shuningdek qonun hujjatlariga muvofiq shirkatga berilgan mablagʻlar maxsus jamgʻarmani tashkil etadi.
Keyingi tahrirga qarang.
27. Maxsus jamgʻarma mablagʻlari shirkat faoliyatining maqsadlari va predmetini amalga oshirish uchun sarflanadi.
28. Sanitariya, yongʻinga qarshi, texnik talablarga javob beradigan, doimiy yashash uchun foydalanishga yaroqli boʻlgan imoratlar shirkat aʼzosining arizasiga koʻra hamda arxitektura va qurilish organlarining xulosasi boʻyicha tuman (shahar) hokimi tomonidan turarjoy toifasiga oʻtkazilishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
VI. Shirkatning boshqaruv organlari
29. Quyidagilar shirkatning boshqaruv organlari hisoblanadi:
shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi;
shirkat boshqaruvi;
taftish komissiyasi.
30. Shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi shirkatni boshqarishning yuqori organi hisoblanadi. Umumiy yigʻilish bir yilda kamida bir marta chaqiriladi.
31. Shirkat aʼzolarining yillik umumiy yigʻilishi moliyaviy yil tamom boʻlgandan keyin 60 kundan kechikmay oʻtkaziladi.
Shirkat aʼzolarining navbatdan tashqari umumiy yigʻilishi boshqaruvning, shirkat aʼzolari umumiy sonining kamida 10 foizini tashkil etadigan shirkat aʼzolarining tashabbusi bilan, shuningdek taftish komissiyasi yoki mahalliy davlat hokimiyati organlarining talabi boʻyicha chaqirilishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
32. Shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishini chaqirish tartibi shirkatning taʼsis hujjatlarida belgilanadi.
33. Quyidagi masalalarni hal etish shirkat aʼzolari umumiy yigʻilishining mutlaq vakolatiga kiradi:
shirkat ustavini tasdiqlash, unga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish yoki shirkatning yangi tahrirdagi ustavini tasdiqlash;
boshqaruvni va taftish komissiyasini saylash hamda ularning vakolatlarini muddatidan oldin toʻxtatish;
daromadlar va xarajatlarning yillik smetasini, shuningdek uning ijrosi toʻgʻrisidagi hisobotni tasdiqlash, shirkatning kirish, aʼzolik va maqsadli badallari miqdorlarini belgilash;
shirkatning maxsus jamgʻarmasini tashkil etish;
shirkat aʼzolarining boshqaruv raisining faoliyatiga va shirkatning taftish komissiyasiga tegishli arizalari va shikoyatlarini koʻrib chiqish;
shirkatning shtatdagi xodimlari ichki mehnat tartibi qoidalarini qabul qilish va oʻzgartirish;
qonun hujjatlarida belgilangan tartibda asbob-uskunalar, anjomlar va boshqa moddiy boyliklarni sotib olish, sotish, berish, almashtirish, ijaraga berish toʻgʻrisida, shuningdek ularni balansdan chiqarish haqida qarorlar qabul qilish;
Keyingi tahrirga qarang.
shirkatning hududida imoratlar solish va inshootlarni tiklash, ustavda qayd etilgan maqsadlarni bajarish uchun koʻchmas mulkni sotib olish toʻgʻrisida qarorlar qabul qilish;
qarz mablagʻlari, shu jumladan bank kreditlari olish toʻgʻrisida qaror qabul qilish;
shirkatning xoʻjalik faoliyatidan olingan daromaddan foydalanish yoʻnalishlarini belgilash;
shirkatga yangi aʼzolarni qabul qilish va aʼzolarni shirkatdan chiqarish;
shirkatni qayta tashkil etish va tugatish;
qonun hujjatlarida va shirkatning taʼsis hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa masalalarni hal etish.
Keyingi tahrirga qarang.
Qonun hujjatlariga muvofiq boshqa masalalar ham shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi vakolatiga tegishli boʻlishi mumkin.
Keyingi tahrirga qarang.
Keyingi tahrirga qarang.
34. Shirkatning joriy faoliyatiga rahbarlik qilish boshqaruv tomonidan amalga oshiriladi.
35. Shirkat boshqaruvi umumiy yigʻilish tomonidan shirkatning aʼzolaridan saylanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
Keyingi tahrirga qarang.
36. Boshqaruv aʼzolarini saylash, shuningdek shirkatning boshqaruv faoliyatini amalga oshirish tartibi shirkat ustavida belgilanadi.
Keyingi tahrirga qarang.
37. Quyidagi masalalarni hal etish boshqaruv vakolatiga kiradi:
umumiy yigʻilishni chaqirish va oʻtkazishni tashkil etish;
daromadlar va xarajatlarning yillik smetasi loyihasini, shuningdek uning ijrosi toʻgʻrisidagi hisobotni tuzish;
umumiy foydalaniladigan obyektlarga xizmat koʻrsatish va ularni taʼmirlash, shuningdek saqlash yuzasidan shartnomalar tuzish;
umumiy yigʻilish tomonidan tasdiqlangan daromadlar va xarajatlar smetasiga muvofiq shirkat mablagʻlarini tasarruf etish;
shirkat aʼzolari tomonidan shirkat aʼzolari umumiy yigʻilishida belgilanadigan badallarning oʻz vaqtida toʻlanishini nazorat qilish;
ish yuritish, buxgalteriya hisobi va hisobotini yuritish;
xoʻjalik faoliyatini yuritish uchun ijro etuvchi direktorni yollash;
shirkatning mol-mulkiga xizmat koʻrsatish va xoʻjalik faoliyatini yuritish, shu jumladan ish yuritish, buxgalteriya hisobi va hisobotini yuritish uchun xodimlar yollash;
qonun hujjatlariga muvofiq boshqa vakolatlar.
Keyingi tahrirga qarang.
38. Shirkat moliya-xoʻjalik faoliyatini nazorat qilish uchun uning aʼzolarining umumiy yigʻilishi shirkat aʼzolaridan kamida uch kishidan iborat tarkibda taftish komissiyasi saylaydi.
39. Taftish komissiyasi ikki yildan ortiq boʻlmagan muddatga saylanadi. Shirkat boshqaruvi aʼzolari taftish komissiyasi tarkibiga kirishi mumkin emas.
40. Shirkatning moliya-xoʻjalik faoliyatini va uning boshqaruvini tekshirish uchun shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi auditorlik tashkilotini jalb etish huquqiga ega.
41. Taftish komissiyasi:
shirkatning moliya-xoʻjalik faoliyatini bir yilda kamida bir marta rejali taftishdan oʻtkazadi;
shirkat aʼzolari umumiy yigʻilishiga yillik hisobot hamda majburiy toʻlovlar va badallar miqdorlari boʻyicha xulosani taqdim etadi;
oʻz faoliyati toʻgʻrisida umumiy yigʻilishda hisobot beradi;
shirkatning moliya-xoʻjalik faoliyati yuzasidan qonun hujjatlari talablariga, shirkatning taʼsis hujjatlariga rioya etilishini nazorat qiladi.
Keyingi tahrirga qarang.
VII. Shirkatni qayta tashkil etish va tugatish
42. Shirkatni qayta tashkil etish va tugatish shirkat aʼzolarining umumiy yigʻilishi qarori yoxud qonun hujjatlarida belgilangan asos boʻyicha va tartibda sudning qarori bilan amalga oshiriladi.
Keyingi tahrirga qarang.
43. Shirkatni tugatishda kreditorlarning talablari qondirilgandan keyin qoladigan mol-mulk shirkat aʼzolari oʻrtasida shirkat aʼzolarining shirkat mol-mulkini shakllantirishdagi ulushiga mutanosib ravishda taqsimlanadi.

(Oʻzbekiston Respublikasi qonun hujjatlari toʻplami, 2011-y., 9-son, 90-modda; Qonun hujjatlari maʼlumotlari milliy bazasi, 06.04.2021-y., 09/21/183/0283-son; Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi, 09.06.2021-y., 06/21/6243/0540-son, 04.12.2021-y., 09/21/731/1126-son; 05.04.2022-y., 09/22/153/0266-son; 26.07.2024-y., 09/24/453/0558-son; 16.12.2025-y., 09/25/791/1167-son)